| |
Λογοτεχνικές Ανιχνεύσεις
ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: ΝΑΤΑΣΑ ΞΑΡΧΑΚΟΥ
Είναι ο καπιταλισμός ηλίθιε ****
Νίκος Μπογιόπουλος
Εκδόσεις Λιβάνη
 |
|
«Οι εκπρόσωποι του καπιταλιστικού κόσμου θέλουν να αποδίδουν τη διεθνή οικονομική κρίση στην... κακή διαχείριση του καπιταλιστικού συστήματος και όχι στο ίδιο το σύστημα, στις ανίατες αντιθέσεις και αξεπέραστες αντιφάσεις του. Όσο, δε, βαθαίνει η κρίση, τόσο περισσότερο φροντίζουν να «αποφεύγονται» οι συζητήσεις για τις αιτίες της. Αρχικά μάλιστα δεν αναγνώριζαν καν την ύπαρξη της κρίσης. Έκαναν λόγο για πρόσκαιρη ύφεση.
Στη συνέχεια επιχείρησαν να εστιάσουν την κρίση ειδικά στο χρηματοπιστωτικό τομέα και αποκλειστικά στον αμερικανικό. Όταν πια οι βαριές συνέπειες της κρίσης έγιναν ολοφάνερες και εκδηλώθηκαν παγκόσμια, έριξαν όλο το βάρος τους στη συσκότιση του πραγματικού χαρακτήρα της. Άλλοι ισχυριζόμενοι ότι οφείλεται στα ανεπαρκή μέτρα διαφάνειας και ελέγχου στη διακίνηση και δράση των κεφαλαίων. Άλλοι εξαντλώντας την «κριτική» τους στις μεγάλες αμοιβές και στην ασυδοσία των λεγόμενων golden boys και των υψηλόβαθμων στελεχών των τραπεζών, άλλοι προσθέτοντας στα παραπάνω τα μεγάλα δημόσια χρέη και ελλείμματα, όπως και τα φαινόμενα σκανδάλων και διασπάθισης του δημόσιου χρήματος.
Υπάρχουν, τέλος, κι εκείνοι της εστέτ αντικομφορμιστικής διανόησης που ερμηνεύουν την κρίση ως «κρίση χρέους» ή «διευρύνουν» τα όρια της «κριτικής» τους υποδεικνύοντας ως ένοχο το λεγόμενο «καζινοκαπιταλισμό», θεωρώντας ως βασική αιτία της κρίσης την απληστία του «σύγχρονου καπιταλισμού» και τα εντεινόμενα φαινόμενα παρασιτισμού και σήψης του συστήματος."
Απόσπασμα από το νέο βιβλίο του Νίκου Μπογιόπουλου με τίτλο «Είναι ο καπιταλισμός ηλίθιε» - Μια ευγενική απάντηση στους πραιτωριανούς των Μνημονίων" που συγκαταλέγεται στα εκδοτικά γεγονότα.
Οι 40.000 πωλήσεις που έχει σημειώσει σε λιγότερο από 6 μήνες, αποτελεί αριθμό σπάνιο, ειδικά στις σημερινές, καθόλου ευνοϊκές για το χώρο των εκδόσεων, συνθήκες.
Ο εκδοτικός οίκος Λιβάνη με την ευκαιρία της διάθεσης της 40ης Χιλιάδας του βιβλίου «Είναι ο καπιταλισμός ηλίθιε» ευχαριστεί το αναγνωστικό κοινό για τη θερμή του ανταπόκριση. Ανταπόκριση που ενισχύει την απόφασή μας να συνεχίσουμε στον δρόμο των "δύσκολων" εκδοτικών εγχειρημάτων.
Η υποδοχή του βιβλίου του Νίκου Μπογιόπουλου οφείλεται εκτός των άλλων στο γεγονός ότι πρόκειται για ένα βιβλίο που σέβεται τον αναγνώστη. Γραμμένο από μια πένα «δροσερή», δεν επιδιώκει τον εντυπωσιασμό, αλλά επιλέγει με γλώσσα κατανοητή και ανεπιτήδευτη να ενημερώσει, να εξηγήσει, να αποδείξει και να προτείνει λύση. Πρόκειται για ένα βιβλίο εξαιρετικά επίκαιρο και ταυτόχρονα διαχρονικό. Ένα πολύτιμο «εργαλείο» ώστε να κατανοήσουμε όσα συμβαίνουν σήμερα στον κόσμο και στην Ελλάδα, αλλά και γιατί συμβαίνουν.
Το βιβλίο δεν αρκείται στην παράθεση αδιάσειστων στοιχείων που αποκαλύπτουν τα αίτια και τους υπαίτιους της κρίσης. Προχωρά στην εξαγωγή πολιτικών συμπερασμάτων, τα οποία τολμά να θέσει στην κρίση του ίδιου του αναγνώστη. Πρόκειται, όπως αναγνώρισαν πλήθος κριτικές, για μελέτη με σπάνια πολιτική τεκμηρίωση:
«Διπλά εξαιρετικό, με πολυεπίπεδη ανάγνωση. Από τη μια είναι ένα θαυμάσιο αρχειακό corpus και από την άλλη μια διεισδυτική ανάλυση των νόμων της. Το βιβλίο τιμά, εκτός από το μεγαλείο της ιδεολογικής αντιπαράθεσης, τη δημοσιογραφία την ίδια»...
Νίκος Μπογιόπουλος

Ο Νίκος Μπογιόπουλος είναι δημοσιογράφος και πολιτικός συντάκτης στον «Ριζοσπάστη» από το 1992 και μέλος του ΚΚΕ από το 1996. Σπούδασε στο Οικονομικό Πανεπιστήμιο της Αθήνας και συνεργάστηκε κατά καιρούς με διάφορους ραδιοφωνικούς σταθμούς και περιοδικά. Αποτελεί συχνό εκπρόσωπο του ΚΚΕ σε τηλεοπτικούς και ραδιοφωνικούς σταθμούς και είναι ιδιαίτερα γνωστός για την πρακτική του να επιχειρηματολογεί με την προσκόμιση αριθμητικών μεγεθών και λοιπών στοιχείων...
Δαίμονας ξένος ****
Γιώργος Ανδρέου
Εκδόσεις Γαβριηλίδης
 |
|
...Τρεις φίλοι. Ένα συνταρακτικό περιστατικό της νεότητάς τους στην κόψη της Μεταπολίτευσης. Πρωτοπρόσωπες ασθματικές αφηγήσεις. Κι ένα ταξίδι, είκοσι χρόνια μετά το μείζον γεγονός, τάμα και απολογισμός. Της απώλειας. Της ενοχής. Της συγνώμης. Πανταχού παρόν, θεατός-αθέατος, ο Δαίμονας. Της πρέζας. Του αλκοόλ. Της κατάθλιψης. Του πόθου. Του θανάτου. Του έρωτα...
«Το βιβλίο "συμβαίνει" σε δύο περιόδους το 1980, Μεταπολίτευση, θεμελίωση της δημοκρατίας αλλά και όλων των δεινών του πολιτικοκοινωνικού status που ακόμα μας ταλαιπωρεί και το 2000 πριν τους Ολυμπιακούς αγώνες του 2004 που ήταν και η κορύφωση του ελλαδικού lifestyle. Η ενοχή των τριών προσώπων για το δραματικό περιστατικό της νιότης τους "μεταφέρεται" "ανεκτόνωτη" στην ενηλικίωση τους, ακριβώς όπως οι ζωτικοί όσο ανακριβείς μύθοι του νεοελληνικού βίου δυναστεύουν την δυναμική της χώρας και συσκοτίζουν την αναγκαιότητα για λυτρωτική κάθαρση και ουσιαστική αναμόρφωση. Όσο για τον Έρωτα και τη Φιλία, αποτελούν σταθερά ψυχικά φαινόμενα με εξαιρετικά ισχυρή, καθοριστική επίδραση στην ζωή των ανθρώπων στην ψυχική και συναισθηματική τους ισορροπία, κάτι σαν το "φοβερόν κριτήριον" τους».Γ.Α.
Γιώργος Ανδρέου

Ο Γιώργος Ανδρέου γεννήθηκε & μεγάλωσε στις Σέρρες. Πιάνο έμαθε από μικρός σε ωδείο, στη συνέχεια τέλειωσε τη νομική που τον είχε φέρει στη Θεσσαλονίκη & το ξεκίνημα στη μουσική του πορεία έγινε εκεί στη Θεσσαλονίκη με το συγκρότημα "Αλέ Ρετούρ", παρέα με τον Στάθη Παχίδη, με τον οποίο ηχογράφησαν & ένα δίσκο, το "Σαν ελληνική ταινία". Αργότερα, στην Αθήνα, έφτιαξε με μια άλλη παρέα το συγκρότημα "Morel".
Ακολούθησαν οι μουσικές του σπουδές στο εξωτερικό, & με την επιστροφή του στην Αθήνα ασχολήθηκε εκτενώς με την ενορχήστρωση (δίσκοι των Αναστασία Μουτσάτσου, Αφροδίτης Μάνου, Αλκίνοου Ιωαννίδη, Παντελή Θαλασσινού κλπ) αλλά σιγά σιγά & με τη σύνθεση δικών του τραγουδιών.
Πρώτος ολοκληρωμένος δίσκος του Γιώργου Ανδρέου ήταν το "Κορίτσι & γυναίκα" με την Ελένη Τσαλιγοπούλου, σε στίχους του Θοδωρή Γκόνη, ένας δίσκος που έγινε γνωστός σιγά σιγά (μεγαλύτερη επιτυχία το "Να μ' αγαπάς"). Ο δίσκος αυτός ξεκίνησε σαν ιδέα όταν ο νέος τότε συνθέτης & ενορχηστρωτής ανέλαβε να ηχογραφήσει κάποια δημοτικά & σμυρνέικα τραγούδια, με τη φωνή της Τσαλιγοπούλου.Τα τραγούδια εκείνα κατέληξαν τελικά σε άλλο δίσκο & η Ελένη Τσαλιγοπούλου ενέπνευσε τον Ανδρέου να γράψει για αυτήν τραγούδια. Η συνεργασία τους συνεχίστηκε με τον δίσκο "Αρζεντίνα" αλλά & με το "Αλλάζει κάθε που βραδιάζει" που ενορχήστρωσε ο Ανδρέου κάνοντας ευρύτατη χρήση του ηλεκτρικού ήχου, & κάνοντας στροφή με ένα πιο ποπ αποτέλεσμα.
Ενδιάμεσα ο Γιώργος Ανδρέου συνεργάστηκε με την Ελένη Βιτάλη στο δίσκο "Η πόλη που ονειρεύτηκα", & με αρκετούς νεότερους αλλά & πιο παλιούς τραγουδιστές στον δίσκο "Δέκα τελευταία χρόνια". Το 1995 κυκλοφόρησε & ο δίσκος "Τραγούδια του παράξενου κόσμου" με την Τάνια Τσανακλίδου, μία δουλειά τουλάχιστον ενορχηστρωτικά πολύ δυνατή. Ωριμότερη πάντως στιγμή της καριέρας του σαν συνθέτης ήταν η "Μικρή Πατρίδα" σε στίχους του Παρασκευά Καρασούλου, απ' τον οποίο δίσκο βέβαια ξεχώρισε αμέσως το ομώνυμο τραγούδι, ενώ & ο υπόλοιπος δίσκος είναι αξιόλογος. Φυσικά, στο διάστημα όλης της δεκαετίας του '90 ο Ανδρέου έγραψε τραγούδια για αρκετούς άλλους, νεότερους κυρίως, τραγουδιστές, ενώ συνέχισε να ασχολείται σε μεγάλο βαθμό & με την ενορχήστρωση.
Με τις πολλαπλές ιδιότητες του διευθυντή παραγωγής, ενορχηστρωτή και επιμελητή ηχογράφησης ο Γιώργος Ανδρέου έχει συνεργαστεί μεταξύ άλλων με τους Νίκο Ξυδάκη, Γιώργο Νταλάρα, Νίκο Πορτοκάλογλου, Χάρη και Πάνο Κατσιμίχα, Αφροδίτη Μάνου, Παντελή Θαλασσινό, Νίκο Ζουδιάρη,
Γιώργο Ζήκα, Μίνωα Μάτσα, Στάμο Σέμση, Κώστα Χαριτάτο, Μανώλη Γιλιάτσο, Γιώργο Κούκιο και άλλους. Ο Γιώργος Ανδρέου έχει γράψει μουσική για το θέατρο και τον κινηματογράφο και πολλά -ανέκδοτα ακόμη- ορχηστρικά κομμάτια.
Έχει επίσης συνεργαστεί με την Ορχήστρα Νυκτών Εγχόρδων του Δήμου Πατρέων και με πολλά μουσικά σχήματα. Η δισκογραφική εργασία του με τίτλο «Χελιδόνια της Βροχής», σε στίχους του ποιητή Διονύση Καρατζά, μουσική εκτέλεση από την Ορχήστρα Νυκτών Εγχόρδων του Δήμου Πατρέων και με ερμηνείες από την Τάνια Τσανακλίδου, την Ελένη Τσαλιγοπούλου, το Μάριο Φραγκούλη, το Δημήτρη Μπάση και τη Βάκια Σταύρου γνώρισε μεγάλη επιτυχία.
Ο «Δαίμονας Ξένος» είναι το πρώτο του μυθιστόρημα...
| |
 |
Ακολουθώντας τη γραμμή της θάλασσας ****
Νοέλ Μπάξερ
Εκδόσεις Ψυχογιός
 |
|
Είναι ευτυχές γεγονός η γέννηση ενός βιβλίου; Δεν ξέρω. Σε μια εποχή όμως που ψάχνουμε για ένα καλό νέο με το τουφέκι, ίσως έχει νόημα. Ένα μικρούλι νόημα. Αφού υπάρχει η στιγμή της σύλληψης, όταν συλλαμβάνεται η ιδέα για το καινούργιο βιβλίο, και η περίοδος της κυοφορίας, το μεγάλο διάστημα που μέρα με τη μέρα αναπτύσσεται και μεγαλώνει, δεν θα πρέπει λογικά να υπάρχει και μια στιγμή γέννησης; Αυτό σκέφτομαι (κυνηγώντας το καλό νέο με το τουφέκι). Είναι αυτή, όμως, η σημερινή μέρα; Περισσότερο, μου φαίνεται, είναι για τον αναγνώστη που υποδέχεται το βιβλίο ως ένα νέο βιβλίο και μάλλον για τον συγγραφέα είναι ενηλικίωση, αφού πλέον το αφήνει μόνο του στον κόσμο να βρει την τύχη του. Γι' αυτό στα σημερινά χαρούμενα αισθήματά μου τρύπωσε και λίγη μελαγχολία. Ίσως γιατί, για μένα, είναι ενηλικίωση. Αυτές τις σκέψεις γυροφέρνω στο μυαλό μου από την Τρίτη που πρωτοκυκλοφόρησε το «Ακολουθώντας τη γραμμή της θάλασσας», τις ίδιες σκέψεις και σήμερα. Έχουμε γέννηση ή ενηλικίωση;
Ό,τι και να είναι, οι ήρωες του μυθιστορήματος - η Βενετία, η Ρέα, ο Αποστόλης, η Βενέτα, ο Γερασιμάκης και οι άλλοι, ας μην τους αναφέρω όλους, είναι πολλοί - μόλις βγήκαν να περπατήσουν στον κόσμο. Τους εύχομαι καλή εξερεύνηση! Να βρουν πόρτες ανοιχτές, αγκαλιές ανοιχτές και φιλόξενους αναγνώστες. Η ευχή που μου λέτε είναι το καινούργιο μυθιστόρημα να είναι καλοτάξιδο. Ομολογουμένως μια ευχή πολύ ταιριαστή με το θέμα και τον τίτλο αυτού του βιβλίου. Εκ μέρους της «Θάλασσας» (όπως το λέω χαϊδευτικά) την παραλαμβάνω με μέγιστη τρυφερότητα γιατί, κάθε φορά, μου φέρνει μπρος μια παλιά εικόνα: εμάς ως παιδιά να ρίχνουμε στη θάλασσα το χειροποίητο καραβάκι μας από χαρτί ή μια βάρκα που φτιάξαμε από φλούδα πεύκου και να την σπρώχνουμε μαλακά για να πάρει τον δρόμο της, περιμένοντας να δούμε πού θα πάει. Αυτό το γλυκό πράγμα μού έρχεται στο μυαλό και στην άκρη του χεριού μου επιστρέφει σαν γαργάλημα η δειλή αντίσταση της βαρκούλας μου όταν ξεκινούσε το ταξίδι της στη θάλασσα.
Η Βενετία, η κεντρική ηρωίδα, φεύγει οριστικά από μένα και πρέπει εδώ να την αποχαιρετήσω. Με προετοίμασε για τον αποχωρισμό όταν στη μέση του βιβλίου μού ζήτησε να αποχαιρετήσει κι αυτή κάποιον. Της οφείλω λοιπόν ένα ευχαριστώ κι ας είναι χάρτινη. Δεν είναι πια μόνο δική μου. Την μοιράζομαι με τους φίλους μου κι αυτοί θα την μοιραστούν με τους δικούς τους, κι εκείνοι με τους δικούς τους, και οι άλλοι με τους δικούς τους δικούς τους. Όμοια με κύκλους που απλώνονται στη θάλασσα.
«Είναι ώρα να πάρεις τον δρόμο σου, Θάλασσα», της λέω από χθες με στοργή. «Ακόμα κι εσύ, ήρθε η στιγμή να ακολουθήσεις την θάλασσα»...
Νοέλ Μπάξερ

Η Νοέλ Μπάξερ γεννήθηκε στην Αθήνα από Βρετανό πατέρα και Ελληνίδα μητέρα. Τα παιδικά της χρόνια τα έζησε στην Καβάλα. Σπούδασε στην Ελλάδα (Ελληνική Φιλολογία στο Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων) και στην Αγγλία (μεταπτυχιακές σπουδές στην Αρχαιολογία). Εργάστηκε στη διαφήμιση και, μετά, ως υπεύθυνη επικοινωνίας και δημοσίων σχέσεων σε ελληνικές επιχειρήσεις. Αρθρογραφεί σε περιοδικά και εφημερίδες. Κείμενά της κοινωνικού προβληματισμού εμφανίζονται τακτικά στο Διαδίκτυο. Έχει εκδώσει μια συλλογή διηγημάτων με τίτλο Μια φορά και έναν καιρό σήμερα. Από τις Εκδόσεις ΨΥΧΟΓΙΟΣ κυκλοφορούν τα μυθιστορήματά της «Από Δρυ παλιά κι από Πέτρα», «Τη νύχτα που γύρισε ο χρόνος» και «Ακολουθώντας τη γραμμή της θάλασσας».
Ο Τσε από τον Γκεβάρα ****
Τσε Ερνέστο Γκεβάρα
Εκδόσεις Τόπος
Το λεύκωμα Ο Τσε από τον Γκεβάρα περιλαμβάνει ανέκδοτα προσωπικά κείμενα του Τσε Γκεβάρα και φωτογραφίες που προέρχονται από το ιδιωτικό αρχείο της οικογένειάς του. Παρουσιάζει το ανθρώπινο πρόσωπο του θρυλικού επαναστάτη, όπως το είδε, το έζησε και το διατήρησε στη μνήμη της η οικογένειά του. Στις σελίδες αυτές, μέσα από τα κείμενα και αμέτρητες προσωπικές φωτογραφίες αποκαλύπτεται ένας πολύ ιδιαίτερος, πολύ παθιασμένος, πολύ ειρωνικός, πολύ σκωπτικός και ιδιοφυής άνθρωπος: είναι ο αληθινός Γκεβάρα που έγινε ο επαναστάτης Τσε.
Το λεύκωμα Ο Τσε από τον Γκεβάρα περιλαμβάνει:
-Δύο αδημοσίευτα διηγήματα και αδημοσίευτα ποιήματα του Τσε
-Τα πρώτα του ημερολόγια
-Αδημοσίευτες επιστολές στους στενούς φίλους και την οικογένειά του
-Επιστολές σε συντρόφους του και σε διάφορες ιστορικές προσωπικότητες
-Αδημοσίευτες λογοτεχνικές κριτικές του
-Σημειώματά του στον Τύπο με αναλύσεις διεθνών γεγονότων.
Πολλές από τις φωτογραφίες που περιλαμβάνονται στο λεύκωμα Ο Τσε από τον Γκεβάρα δημοσιεύονται για πρώτη φορά. Οι περισσότερες από αυτές είναι τραβηγμένες από τον ίδιο τον Τσε, ο οποίος είχε μανία με τη φωτογραφία, και άλλες είναι βγαλμένες από τα φωτογραφικά άλμπουμ της οικογένειας. Φυσικά, ο τόμος περιλαμβάνει και μερικές από τις πιο εμβληματικές φωτογραφίες του. Με ένα απλό ξεφύλλισμα ο αναγνώστης βλέπει να ξετυλίγεται μπροστά στα μάτια του ένα μαυρόασπρο φιλμ με πρωταγωνιστή τον πιο αναγνωρίσιμο επαναστάτη του εικοστού αιώνα.
Πράγματι, στο πολύτιμο αυτό αρχειακό υλικό στηρίχτηκε και ο γνωστός σκηνοθέτης Στίβεν Σόντερμπεργκ για να γυρίσει την πολυσυζητημένη ταινία με τίτλο Τσε. Πρόκειται για την κινηματογραφική βιογραφία του Γκεβάρα που παρουσιάζει το ανθρώπινο πρόσωπο του θρυλικού επαναστάτη. Η ταινία αυτή, συνολικής διάρκειας 4,5 ωρών, προβλήθηκε στο τελευταίο Φεστιβάλ των Καννών, εντυπωσίασε κοινό και κριτικούς και χάρισε στον πρωταγωνιστή Μπενίτσιο Ντελ Τόρο το βραβείο Καλύτερου Ανδρικού Ρόλου.

Ο Μαγιακόφσκι ****
Τα εύκολα και τα δύσκολα
Μήτσος Αλεξανδρόπουλος
Εκδόσεις Γκοβόστη
 |
|
Είναι ανάγκη να κατανοηθεί καλύτερα ότι αυτός ο ασυνήθιστος ποιητής κι άνθρωπος είναι όλος έντονες ακρότητες και αποτελεί μια ανεπανάληπτη δημιουργική σύνθεση, κάτι που σε μια στιγμή φτιάχτηκε και δεν ξαναϋπήρξε «...» Ένας δημιουργός φανατισμένος με το αύριο, με παράτολμα ανοίγματα σ' έναν καινούργιο αχρησιμοποίητο λόγο. Μήτσος Αλεξανδρόπουλος.
Ο Βλαντιμίρ Μαγιακόφσκι υπήρξε ο κορυφαίος εκπρόσωπος του ρωσικού φουτουρισμού. Γεννήθηκε στη Βαγδάτη της Γεωργίας στις 7 Ιουλίου 1893. Από τα 14 χρόνια του ασπάσθηκε τις ιδέες του σοσιαλισμού και συμμετείχε ενεργά σε αντιτσαρικές διαδηλώσεις στη γενέτειρά του. Μετά τον ξαφνικό θάνατο του πατέρα του, ο νεαρός Βλαντιμίρ, η μητέρα του και οι δύο αδελφές του, Όλγα και Λουντμίλα, μετακόμισαν στη Μόσχα.
Το 1908 ο Μαγιακόφσκι έγινε μέλος του Ρωσικού Σοσιαλδημοκρατικού Εργατικού Κόμματος και φυλακίστηκε επανειλημμένα για την ανατρεπτική δράση του. Στο κελί της απομόνωσης άρχισε να γράφει τα πρώτα του ποιήματα. Μετά την αποφυλάκισή του φοίτησε στη Σχολή Καλών Τεχνών της Μόσχας και προσχώρησε στο κίνημα των ρώσων φουτουριστών, όπου γρήγορα διακρίθηκε κι έγινε ο κύριος εκπρόσωπός τους.

Το 1912, ο κύκλος των ρώσων φουτουριστών εξέδωσε μανιφέστο με τίτλο «Χαστούκι στο γούστο του κοινού». Το κίνημα του φουτουρισμού ανήγαγε σε φετίχ του το μέλλον και ύμνησε την τεχνολογική εξέλιξη. «Ένα βρυχώμενο αυτοκίνητο αγώνων είναι πιο όμορφο από τη Νίκη της Σαμοθράκης» υποστήριζε ο «γκουρού» του φουτουρισμού, ιταλός Τομάσο Μαρινέτι. Στο ίδιο μήκος κύματος και οι ρώσοι συνοδοιπόροι του: «Το παρελθόν είναι στενάχωρο. Η Ακαδημία, ο Πούσκιν, ο Ντοστογιέφσκι, ο Τολστόι, είναι πιο ακατανόητοι κι από ιερογλυφικά» γραφόταν στο Μανιφέστο. Οι φουτουριστές συνήθιζαν να διαβάζουν ποιήματά τους καταμεσής του δρόμου, έριχναν τσάι στο ακροατήριό τους και γενικά έκαναν το παν για να ενοχλούν τον καθωσπρεπισμό των αστών.
Από την εποχή αυτή η ποίηση του Μαγιακόφσκι άρχισε να γίνεται επιθετική και προκλητική, με έντονα στοιχεία υπερβολής, υπεροψίας και αυτοαναφοράς. Το 1915 δημοσιεύει το πρώτο μεγάλο του ποίημα με τίτλο: «Σύννεφο με παντελόνια», από το οποίο πήρε και το όνομά του το γνωστό ελληνικό μουσικό σχήμα «Σύννεφα με παντελόνια». Το καλοκαίρι του ιδίου χρόνου γνωρίζει και ερωτεύεται τη Λίλι Μπρικ, γυναίκα του εκδότη του Οσιπ Μπρικ. Τις αφιερώνει το επόμενο σπουδαίο ποίημά του «Σπονδυλωτό Φλάουτο» (1916).
Με την έκρηξη της Οκτωβριανής Επανάστασης, ο Μαγιακόφσι υπηρέτησε πολυποίκιλα με την πέννα του το νέο καθεστώς. Έγραφε στρατευμένα ποιήματα («Ωδή στην Επανάσταση», «Αριστερή Πορεία»), άρθρα, βιβλία για μικρά παιδιά και ζωγράφιζε αφίσες και σκίτσα, τα οποία συνόδευε με στίχους και συνθήματα, ενώ παράλληλα περιόδευε τη χώρα, κάνοντας διαλέξεις και απαγγελίες. Το 1924 έγραψε μία ελεγεία από 3.000 στίχους για τον θάνατο του Λένιν. Μετά το 1925 ταξίδεψε στην Ευρώπη, τις ΗΠΑ, την Κούβα, το Μεξικό. Στα τρία τελευταία χρόνια της ζωής του εξέδωσε δύο θεατρικά έργα («Κοριός» και «Λουτρό»), με κριτική διάθεση απέναντι στη σοβιετική γραφειοκρατία. Η αποτυχία της παράστασης του «Λουτρού» στο Λένινγκραντ το 1930 και η απογοήτευση από την άρνηση των αρχών να του δώσουν άδεια να ταξιδέψει στο εξωτερικό, αναφέρονται μεταξύ των λόγων που τον ώθησαν στην αυτοκτονία στις 14 Απριλίου του 1930.

O Μαγιακόφσκι αυτοκτόνησε το 1930, το παραπάνω σκίτσο είναι από τα τελευταία του. Ο κλοιός της σιωπής, που περιέφραξε αρχικά το έργο του, έσπασε το 1935 με τη γνωμάτευση του Στάλιν: «O Mαγιακόφσκι ήταν και παραμένει ο καλύτερος, ο πιο προικισμένος ποιητής της σοβιετικής εποχής μας. H αδιαφορία στη μνήμη του ισούται με έγκλημα». Ο Μπορίς Παστερνάκ, μάρτυρας (και με τις δύο έννοιες) της εποχής, παρομοίασε την ακόλουθη, απολυταρχική επιβολή του ινδάλματος «Μαγιακόφσκι» με την υποχρεωτική καλλιέργεια της πατάτας στα χρόνια της Μεγάλης Αικατερίνης, διευκρινίζοντας: «Ήταν ο δεύτερος θάνατός του. Γι' αυτόν δεν φέρει ευθύνη».
Η τρίτη «εις θάνατον» καταδίκη του Μαγιακόφσκι άρχισε να καταστρώνεται μόλις φάνηκαν τα πρώτα σημάδια κατάρρευσης του σοβιετικού καθεστώτος. Συνωστιζόμενοι στη λεωφόρο κατάρριψης των παλιών ινδαλμάτων, οι νέοι επικριτές του Μαγιακόφσκι ανέλαβαν, επί της ουσίας, τη σκυτάλη της περαιτέρω ισοπέδωσης του ποιητή.
Δεν άργησε, ωστόσο, να εκδηλωθεί κι ο αντιρρητικός λόγος, ο ζυμωμένος μέσ' από εμπειρίες πολύχρονης, βαθιάς επικοινωνίας με το έργο του Μαγιακόφσκι. Σ' αυτά τα συμφραζόμενα, το έργο του Μ. Αλεξανδρόπουλου (γραμμένο το 1999) αποτελεί πρόδρομη και ιδιαίτερα μεστή καταχώριση στον σύγχρονο περί του Μαγιακόφσκι διάλογο.
Εσείς θα καταφέρετε;
Αμέσως άλλαξα σα σκίτσο τη ημέρα,
ρίχνοντας την μπογιά απ' τον κουβά,
έδειξα πάνω στην ανάγλυφή μας σφαίρα
ανάγλυφα του κόσμου τα καλά και τα στραβά.
Στα λέπια των ψαριών τα κρύα
εύκολα διάβασα τα δόγματα της κοσμοσυρροής.
Εσείς θα καταφέρετε
να παίξετε τη νυκτωδία, σε ένα φλάουτο
από σωλήνες της υδρορροής;

Μήτσος Αλεξανδρόπουλος (1924-2008)

Ο Μήτσος Αλεξανδρόπουλος γεννήθηκε στις 26 Μαΐου του 1924 στην Αμαλιάδα σε μια ταραγμένη περίοδο της ελληνικής Ιστορίας. «Θυμάμαι στη γενέτειρα Αμαλιάδα μαγαζιά να καίγονται και σπίτια να μένουν άδεια με κλειστές τις πόρτες τους, όπου ως χτες μπαίναν και βγαίναν άνθρωποι και μαζί με άλλους μπαινοβγαίναμε κι εμείς» έγραφε το 1994 στο αυτοβιογραφικό του μυθιστόρημα «Αυτά που μένουν». Ο πόλεμος τον βρήκε φοιτητή της Νομικής σύντομα εντάχθηκε στην Εθνική Αντίσταση ως μέλος του ΕΑΜ Νέων. Μετά το πέρας του πολέμου, το 1948, και αφού είχε ήδη χάσει και τους δυο αδελφούς του, ο Αλεξανδρόπουλος πέρασε στους αντάρτες του Αρχηγείου Ηπείρου (όπου, μάλιστα, έγραφε και χρονογραφήματα στα «Καθημερινά Νέα» με το ψευδώνυμο Σφυρής). Τραυματίστηκε, νοσηλεύτηκε στα Τίρανα, γύρισε πίσω, κι αφού πολέμησε στο Γράμμο διέφυγε ως πολιτικός πρόσφυγας πια στο Βουκουρέστι. Εκεί μπήκε στον κύκλο των Ελλήνων λογοτεχνών που ζούσαν τότε στη Ρουμανία, όπως η Έλλη Αλεξίου, ο Τάκης Αδάμος, ο Κώστας Μπέσης. Το πρώτο του βιβλίο ήταν η συλλογή διηγημάτων «Αρματωμένα Χρόνια» και κυκλοφόρησε από τις Εκδόσεις ΠΛΕ (γνωστές και ως Πολιτικές Λογοτεχνικές Εκδόσεις), έναν εκδοτικό οίκο με έδρα το Βουκουρέστι, που εξέδιδε ελληνικά βιβλία «διαφωτιστικού» χαρακτήρα κυρίως πολιτικών προσφύγων.
Μετά από μια στάση στην Τασκένδη, κατέληξε στη Μόσχα το 1956. Η επιστροφή του στην Ελλάδα εξάλλου ήταν (και επισήμως πλέον) αδύνατη: Είχε καταδικαστεί από το στρατοδικείο Ιωαννίνων τρεις εις θάνατον από το 1953.
Στη Μόσχα ξανάρχισε επιτέλους τις σπουδές του στο Λογοτεχνικό Ινστιτούτο. Εκεί ο Αλεξανδρόπουλος βρήκε επιτέλους τον προορισμό του: Έσκυψε με πραγματική αγάπη πάνω από τα κείμενα της ρωσικής λογοτεχνίας. «Η ρωσική λογοτεχνία, η κλασική, έχει μια αξιοθαύμαστη ιδιαιτερότητα. Μοναδικότητα, θα έλεγα. Είναι όλη, μαζί με τους κύριους πρωταγωνιστές της, συγγραφείς και ήρωες, ένα πολύ ωραίο έργο τέχνης που δεν έχει όμοιό του. Όσο ξέρω, μόνο η αρχαία ελληνική λογοτεχνία το έχει και το χαίρεται αυτό το χάρισμα, όλη οικοδομημένη πάνω στην αιωνόβια, παρ' όλα τα ερείπια, μυθολογική της βάση (.) Όσο για τους Ρώσους, η δική τους βάση ήταν η ζωή του λαού τους, από την οποία κανείς τους δεν ξεστράτισε. Χέρι χέρι χτίσανε σχεδόν μες στο κενό μια μυθολογία τόσο ανθρώπινη» δήλωσε χρόνια αργότερα σε μια συνέντευξή του στην «Ελευθεροτυπία».
Το 1957 γνώρισε τη Σόνια Ιλίνσκαγια, γνωστή πλέον ως σπουδαία μελετήτρια και μεταφράστρια του Καβάφη στα ρώσικα, δευτεροετή τότε φοιτήτρια του κλασικού τμήματος της Φιλολογικής Σχολής του Πανεπιστημίου Λομονόσωφ. Παντρεύτηκαν το 1959. Με την επιστροφή του στην Ελλάδα, ελεύθερος πια να εκφραστεί, συνέχισε ορμητικά τη λογοτεχνική και πεζογραφική του μελέτη: Στα διηγήματα, τα μυθιστορήματα, τα ταξιδιωτικά και τις μεταφράσεις προστέθηκαν και οι μελέτες. Χάρη στις μελέτες του αλλά και στις μεταφράσεις του, κέρδισε το βραβείο Γκόρκι. Τελευταία στη σειρά ήταν ο Τολστόι, που κυκλοφόρησε το 2007 και συζητήθηκε πολύ. Ο Αλεξανδρόπουλος τιμήθηκε επίσης με το μετάλλιο Πούσκιν.
Παρά το παρελθόν του, ο Αλεξανδρόπουλος δεν μάσησε ποτέ τα λόγια του ούτε περιορίστηκε στο να ακολουθεί τη «γραμμή του κόμματος». Στο μυθιστόρημά του «Το Όριο», που κυκλοφόρησε το 2003 και περιέγραφε την ιστορία δυο πρώην πολιτικών προσφύγων, περνούσαν μεταξύ άλλων αναφορές στα γκούλαγκ και σε συγγραφείς «με ελαστική συνείδηση». «Για χρόνια, η επίσημη Αριστερά αποσιωπούσε τη σημασία των βιβλίων του, που, είτε επρόκειτο για μυθιστορήματα είτε για μελέτες είτε για βιογραφικές μυθιστορίες, της προκαλούσαν δυσφορία με τις αλήθειες που αποκάλυπταν» σημείωνε η Μικέλα Χαρτουλάρη στο «Βιβλιοδρόμιο» των «Νέων» το 2003. Δεν είναι τυχαίο ότι το τελευταίο του βιβλίο «Στην Πετρούπολη θα σμίξουμε πάλι» ήταν μια ανθολογία των ποιημάτων του Όσιπ Μαντελστάμ, ενός νεαρού Ρώσου ποιητή (αγαπημένου της Άννας Αχμάτοβα) που έμελλε να καταχωρηθεί στους σπουδαιότερους Ρώσους λογοτέχνες. Οι επικριτικοί του στίχοι για τον Στάλιν του κόστισαν πολλά χρόνια σε στρατόπεδο συγκέντρωσης και στο τέλος τη ζωή του.
«Σ' όλη τη δουλειά μου σέβομαι πολύ το θέμα και το υλικό που θα χρησιμοποιήσω. Έχουμε μέσα μας ένα κεφάλαιο από εμπειρίες, αισθήματα, σκέψεις, έννοιες, λέξεις, είμαστε από ένα λεξικό ο καθένας, με αυτά γίνονται οι επαφές, παίρνεις ό,τι σου πάει και στο βάθος το νιώθεις ότι είναι δικό σου, σε θέλει και σε περίμενε. Αν αυτό δεν έχει συντρέξει θα έχεις αποτυχία, ό,τι ξένο του βάλεις από τον εαυτό σου θα ηχήσει φάλτσο» έλεγε το 2007 σε μια συνέντευξή του στην «Ελευθεροτυπία». Έφυγε από τη ζωή τον Μάιο του 2008, σε ηλικία 84 ετών.
Τα βιβλία του
Διηγήματα
Αρματωμένα χρόνια (Πολιτικές και Λογοτεχνικές Εκδόσεις 1954), Μια πρόσφατη ιστορία (ΠΛΕ 1962), Λευκή ακτή (ΠΛΕ 1966), Φύλλα φτερά (Διογένης 1977, Πολύτυπο 1983), Η ένατη πληγή (Κέδρος 1986), Επιστροφές (Ελληνικά Γράμματα 1999).
Μυθιστορήματα
Νύχτες και αυγές (ΠΛΕ 1961-1963, Θεμέλιο 1963-1964, Κέδρος 1979, Σύγχρονη Εποχή 1987, Ελληνικά Γράμματα 2000), Σκηνές από το βίο του Μάξιμου του Γραικού (Δίφρος 1976, Σύγχρονη Εποχή 1982, Ελληνικά Γράμματα 2002), Τα θαύματα έρχονται στην ώρα τους (Εκδ. Καρανάση 1976, Σύγχρονη Εποχή 1988), Μικρό όργανο για τον επαναπατρισμό (Κέδρος 1980), Αυτά που μένουν (Δελφίνι 1994, Ελληνικά Γράμματα 2000), Στο όριο (Ελληνικά Γράμματα 2003).
Βιογραφικές Μυθιστορίες
Το ψωμί και το βιβλίο. Ο Γκόρκι (Σύγχρονη Εποχή 1980, Ελληνικά Γράμματα 2004), Περισσότερη ελευθερία. Ο Τσέχοφ (Σύγχρονη Εποχή 1981), Ο μεγάλος αμαρτωλός. Ο Ντοστογέφσκι (Κέδρος 1984), Ένας άνθρωπος μια εποχή. Ο Αλέξανδρος Γκέρτσεν (Γνώση 1989), Ο Μαγιακόφσκι. Τα εύκολα και τα δύσκολα (Ελληνικά Γράμματα 2000), Ο Τολστόι (Ελληνικά Γράμματα 2007), Όσιπ Μαντελστάμ. Στην Πετρούπολη θα σμίξουμε πάλι (Ελληνικά Γράμματα 2008).
Ταξιδιωτικά
Από τη Μόσχα στη Μόσχα. Ταξίδι στο Βόλγα (ΠΛΕ 1971, Εκδόσεις Καρανάση 1976), Οι Αρμένηδες. Ταξίδι στη χώρα τους και στην ιστορία τους (Κέδρος 1982).
Μελέτες
Αντίσταση-Δημοκρατία. Επιλογή άρθρων (Κέδρος 1975), Πέντε Ρώσοι Κλασικοί (Σύγχρονη Εποχή 1975, 1979, Ελληνικά Γράμματα 2006), Η ρωσική λογοτεχνία. Από τον 11ο αιώνα μέχρι την Επανάσταση του 1917 (Κέδρος 1978-79), Μια συνάντηση. Σεφέρης-Μακρυγιάννης (Πολύτυπο 1983), Ο βασιλιάς που πέθανε (Πολύτυπο 1990), Δαίμονες και δαιμονισμένοι. Επιστροφές στον Ντοστογέφσκι (Δελφίνι 1992), Ο Τολστόι, ο Σαίξπηρ και οι τρελοί (Δελφίνι 1996).
Μεταφράσεις
Εμμανουήλ Καζακέβιτς: Το γαλάζιο τετράδιο. Εχθροί (Θεμέλιο 1965, ΠΛΕ 1966, Θεμέλιο 1977), Η εκστρατεία του Ίγκορ (Κέδρος 1976, 1996), Ο Βίος του Πρωτόπαπα Αββακούμ (Κέδρος 1976, 1996), Η πολιορκία και η άλωση της Πόλης από τους Τούρκους (Κέδρος 1978, 1996), Γιούρι Ολέσα: Οι τρεις χοντροί (Κέδρος 1978), Αλέξανδρος Γκριμπογέντοφ: Συμφορά από το πολύ μυαλό (Δωδώνη 1990), Αλέξανδρος Πούσκιν: Η ντάμα Πίκα (Σύγχρονη Εποχή 1991), Μικρές τραγωδίες (Σύγχρονη Εποχή 1991), Ο χάλκινος καβαλάρης (Δελφίνι 1995), Νικολάι Γκόγκολ: Η μύτη (Κέδρος 1994), Αντόν Τσέχοφ: Εχθροί (Κέδρος 1994), Φιόντορ Ντοστογέφσκι: Μπομπόκ (Κέδρος 1995), Αλέξανδρος Πούσκιν: Άλλη, καλύτερη, ζητώ ελευθερία. (Ποταμός 2004), Αντόν Τσέχοφ: Ανιαρή ιστορία (Ελληνικά Γράμματα 2005), Αντόν Τσέχοφ: Πόσο αργεί να ξημερώσει. Διηγήματα ((Ελληνικά Γράμματα 2009).
Τιμητικές διακρίσεις
-Πρώτο βραβείο στο διαγωνισμό αντιστασιακού διηγήματος «Κορυσχάδες» του περιοδικού Επιθεώρηση Τέχνης (1963).
-Διεθνές λογοτεχνικό βραβείο «Γκόρκι» (Μόσχα 1979) για τις μελέτες του και τις μεταφράσεις από τη ρωσική λογοτεχνία.
-Κρατικό βραβείο μυθιστορηματικής βιογραφίας (1981) για το έργο του Το ψωμί και το βιβλίο. Ο Γκόρκι.
-Λογοτεχνικό βραβείο «Τουμανιάν» (Αρμενία, Ερεβάν 1985) για το βιβλίο του Αρμένηδες που μεταφράστηκε και κυκλοφόρησε στα αρμενικά το 1984.
-Μεγάλο Κρατικό βραβείο Λογοτεχνίας 2001 για το σύνολο του έργου.
-Βραβείο της Ελληνικής Εταιρείας Μεταφραστών Λογοτεχνίας (2002) για την απόδοση από τα ρωσικά στα ελληνικά του έργου «Εκστρατεία του Ίγκορ».
-Μετάλιο «Πούσκιν» από τον Πρόεδρο της Ρωσικής Συνομοσπονδίας (2007).
Σέρλοκ Χολμς ****
(Άπαντα - 4 τόμοι)
Σερ Άθουρ Κόναν Ντόιλ
Μετάφραση: Ερρίκος Μπαρτζινόπουλος
Επιμέλεια: Θανάσης Γεωργιάδης
Σύγχρονοι Ορίζοντες
Για πρώτη φορά στην Ελλάδα παρουσιάζονται σε τέσσερις τόμους όλα τα έργα του Άρθουρ Κόναν Ντόιλ, τέσσερα μυθιστορήματα και πενήντα έξι διηγήματα, με ήρωα τον θρυλικό Σέρλοκ Χολμς, τον πιο διάσημο ντετέκτιβ της παγκόσμιας αστυνομικής λογοτεχνίας.
Άρθουρ Κόναν Ντόιλ

Ο Άρθουρ Κόναν Ντόιλ γεννήθηκε στο Εδιμβούργο το 1859. Σπούδασε ιατρική, την οποία όμως γρήγορα εγκατέλειψε για χάρη της λογοτεχνίας, έχοντας τη φιλοδοξία, αρχικά, να γίνει γνωστός γράφοντας ιστορικά μυθιστορήματα και δοκίμια. Έγραψε διηγήματα και μυθιστορήματα ιστορικά, αστυνομικά, μυστηρίου και αγωνίας, επιστημονικής φαντασίας, ιστορικές μελέτες, καθώς επίσης και ένα δίτομο έργο για τον πνευματισμό. Ήταν όμως ο περίφημος Σέρλοκ Χολμς, που πρωτοεμφανίστηκε στο μυθιστόρημά του "Σπουδή στο κόκκινο", το 1887, που τον έκανε ευρύτερα γνωστό. Ο Ντόιλ επηρεάστηκε από τον Έντγκαρ Άλαν Πόε και τον Γουίλκι Κόλινς, χρησιμοποίησε όμως επιστημονική μεθοδολογία και τεχνογνωσία για να δημιουργήσει μυθιστορήματα που ικανοποιούν πλήρως τους αναγνώστες, οι οποίοι επιζητούν αληθοφάνεια και δικαίωση του καλού. Το 1902 χρίστηκε ιππότης (λαμβάνοντας τον τίτλο του Σερ). Πέθανε στις 7 Ιουλίου 1930.
 |
 |
Ανδρέας Εμπειρίκος - Ο Μέγας Ανατολικός ****
Ανθολόγιον
Επιμέλεια: Γιώργης Γιατρομανωλάκης
Εκδόσεις Άγρα

Ο Μέγας Ανατολικός του Ανδρέα Εμπειρίκου είναι το εκτενέστερο νεοελληνικό μυθιστόρημα, οκτώ τόμοι, 2.104 σελίδες, και χωρίς αμφιβολία συνιστά ένα από τα εντυπωσιακότερα και εν ταυτώ τολμηρότερα κείμενα της ευρωπαϊκής λογοτεχνίας. Αποτελεί το έργο ζωής τού Εμπειρίκου, καθώς ή συγγραφή του αρχίζει το 1945 και ολοκληρώνεται ύστερα από πολλές ενδιάμεσες φάσεις το 1970. Κυκλοφορεί για πρώτη φορά το 1990 -η έκδοσή του διαρκεί δύο χρόνια- και σήμερα επανεμφανίζεται με τη μορφή ενός Ανθολογίου, πού αποτελούσε πόθο του ίδιου του συγγραφέα.
Το θέμα του μυθιστορήματος είναι ο δεκαήμερος παρθενικός πλους του υπερωκεανίου «Μέγας Ανατολικός» από το Λίβερπουλ στη Νέα Υόρκη τον Μάιο του 1867. Επιβάτες κάθε τάξεως και επαγγέλματος, μαζί με το πλήρωμα, διαπλέουν τον Ατλαντικό, με το γιγαντιαίο υπερωκεάνιο, μια πρωτόγνωρη ηδονική Κιβωτό, απολαμβάνοντας όλες τις μορφές του έρωτα άνευ ορίων άνευ όρων. Επηρεασμένοι από τον τιτάνιο και πρωτογενή ερωτισμό που εκλύει το ίδιο το πλοίο, ζουν την απόλυτη ελευθερία και ηδονή για να καταλήξουν, μέσα από την απόλυτη αθωότητα και ευτυχία, στον Νέο Κόσμο. Στην κιβωτό του Μεγάλου Ανατολικού βρίσκεται συγκεντρωμένη όλη ή κοσμοθεωρία και η ουτοπία του ποιητή - η λογοτεχνική, η ψυχαναλυτική και η πολιτική.
Σύμφωνα με τον ΕΛΥΤΗ, η απώτερη αξία του έργου «δεν βρίσκεται σ' αυτά [τα περιγραφόμενα]· βρίσκεται στην παναγαθοσύνη τού ποιητή, πού διαχέεται πάνω στους χαρακτήρες και στις πράξεις των πλέον διαφορετικών τύπων του έργου [...] και αναεκπέμπεται στον αναγνώστη σαν ένα είδος ευλογίας. [...] Η αγαθότητα τού Εμπειρίκου έρχεται από -και τραβάει για- πολύ μακριά. Δεν είναι η δεοντολογική των θρησκευομένων ή η βλακώδης των αδυνάτων. Υποδηλώνει μια πίστη: ότι τα υλικά και οι προϋποθέσεις για το καλό έχουν δοθεί στον άνθρωπο, πού αν δεν το εκμεταλλεύεται είναι από δικό του λάθος, από την ανικανότητά του να υπερνικήσει τις μακραίωνες προλήψεις και τα χωρίς λόγο κατατυραννισμένα στο σκότος της ψυχής του συμπλέγματα. Διόλου άσχετο λοιπόν ότι ο Μέγας Ανατολικός ναυπηγήθηκε με τα υλικά τού ψυχαναλυτή στις δεξαμενές ενός οραματιστή και προφήτη».
Ανδρέας Εμπειρίκος

Ο Ανδρέας Εμπειρίκος γεννήθηκε το 1901 στην Μπραϊλα της Ρουμανίας και πέθανε στην Αθήνα το 1975. Το 1926-31 βρίσκεται στο Παρίσι όπου συνδέεται με τον Andre Breton και τούς Υπερρεαλιστές και αρχίζει την ψυχανάλυση με τον R. Laforgue. Το 1935 δίδει στην Αθήνα την περίφημη διάλεξη «Περί σουρρεαλισμού» και εκδίδει την Υψικάμινο, το κατεξοχήν υπερρεαλιστικό κείμενο. Το 1945 κυκλοφορεί η Ενδοχώρα και ακολουθούν τα Γραπτά ή Προσωπική μυθολογία το 1960 και ή Αργώ ή Πλους αεροστάτου 1964-65 στο περ. Πάλι, με περικοπές. Μετά το θάνατο του, το 1980 κυκλοφορεί πλήρης η Αργώ, η συλλογή Οκτάνα καθώς και το θεατρικό έργο του Πικάσσο Τα Τέσσερα κοριτσάκια σε μετάφραση τού ποιητή. Το 1985 εκδίδεται το Αι Γενεαί Πάσαι ή Η Σήμερον ως Αύριον και ως Χθες και το Άρμαλα ή Εισαγωγή σε μία πόλι (εισαγωγή σ' ένα μυθιστόρημα πού δεν γράφτηκε). Το 1995 εκδόθηκε το ποίημα ΕΣ-ΕΣ-ΕΣ-ΕΡ Ρωσσία, το 1997 το πεζό Ζεμφύρα ή Το μυστικόν της Πασιφάης, ενώ το 1997 κυκλοφόρησαν σε ανεξάρτητη έκδοση τα δύο εγκώμια για τον Ν. 'Εγγονόπουλο: Νικόλαος Εγγονόπουλος ή Το θαύμα του Ελμπασάν και του Βοσπόρου και Διάλεξη 1963.Το 2001 κυκλοφόρησαν το ημερολόγιο και οι φωτογραφίες από το Ταξίδι στη Ρωσσία (τον Δεκέμβριο του 1962 με τον Ο. Ελύτη και τον Γ. Θεοτοκά), τα Ψυχαναλυτικά κείμενα καθώς και το μεγάλο λεύκωμα με φωτογραφίες του με τον τίτλο Φωτοφράκτης.
Επίσης το 2001 γιορτάστηκαν τα 100 χρόνια από τη γέννηση τού Ανδρέα 'Εμπειρίκου, με πρωτοβουλία του Ε.ΚΕ.Β.Ι. Το 2009 κυκλοφόρησε ο τόμος Ανδρέας Εμπειρίκος, Γράμματα στον πατέρα, τον αδελφό του Μαράκη και την μητέρα [1921-1935] και το 2010 το βιβλίο Περί σουρρεαλισμού. Η διάλεξη του 1935.
Ο Α.Ε. είναι από τούς κύριους εισηγητές της επιστήμης της ψυχανάλυσης στην Ελλάδα με τον Δ. Κουρέτα και τον Γ. Ζαβιτσιάνο, με τη συνεργασία και τη συνδρομή της Μαρίας Βοναπάρτη. Ο ίδιος άσκησε την ψυχαναλυτική πρακτική επί δεκαέξι έτη (1935-1951).
Στις Εκδόσεις Άγρα κυκλοφορεί σχεδόν το σύνολο του έργου τού Ανδρέα Εμπειρίκου, με επιμελητή τον Γιώργη Γιατρομανωλάκη...
Ο τρελλός πρόεδρος και η γυναικεία ηδονή ****
Παράνοια, Μύθος, Τέχνη
Πέπη Ρηγοπούλου
Εκδόσεις Τόπος
 |
|
Στα 1903, ο Πρόεδρος Σρέμπερ, ένας αξιοσέβαστος Γερμανός δικαστής, δημοσιεύει τα Απομνημονεύματα ενός νευροπαθούς, ένα συγκλονιστικό χρονικό της πορείας του προς την άβυσσο της παράνοιας, που θα γίνει για τον Φρόυντ, τον Λακάν και μια ολόκληρη στρατιά από ψυχαναλυτές το έργο αναφοράς της ψυχικής νόσου. Τον πρώτο αιώνα προ Χριστού ο Οβίδιος, ένας Ρωμαίος ποιητής στο απόγειο της δόξας του, δημοσιεύει τις Μεταμορφώσεις, ένα μακρό ποίημα του φιλοδοξεί να συμφιλιώσει τον μύθο με την ιστορία, την Ελλάδα με την Ρώμη. Στα 1932, ένας νέος Ισπανός ζωγράφος που τον λένε Σαλβαντόρ Νταλί, στηρίζει την κριτική παρανοϊκή μέθοδό του και την ζωγραφική του δημιουργία στην ερμηνεία της παράνοιας από τον Λακάν. Τρεις διαφορετικές και με μια πρώτη ματιά απόμακρες στιγμές, τρία ορόσημα μιας μακράς και γοητευτικής διαδρομής ανάμεσα στην ψυχανάλυση, τον μύθο και την τέχνη που διατρέχει το βιβλίο της Πέπης Ρηγοπούλου, καθηγήτριας αισθητικής και επικοινωνίας στο Πανεπιστήμιο Αθηνών.
Τα τρία ξεχωριστά και αλληλένδετα μέρη του βιβλίου επιχειρούν να δώσουν απάντηση σε αινίγματα που βασανίζουν ψυχιάτρους, θετικούς επιστήμονες, μυθολόγους, ανθρωπολόγους, αισθητικούς, ιστορικούς της τέχνης και δημιουργούς: Πώς εξηγείται η αινιγματική συγγένεια του παραληρήματος, και των εφιαλτικών μορφών, των λέξεων, των παρ- αισθήσεων που γεννά η παράνοια με τις συμβολικές εκφράσεις της ψυχής από το όνειρο μέχρι τα έργα του λόγου και της τέχνης; Τι σημαίνουν για τον τρελό αλλά πανέξυπνο και διανοούμενο δικαστή ο ευνουχισμός, η απαγορευμένη και επιθυμητή γυναικεία ηδονή και η φαντασιακή μεταμόρφωσή του σε μια γυναίκα που θα γεννήσει και θα σώσει τον κόσμο; Ποια είναι η σημασία και εγκυρότητα των φροϋδικών (ψυχ-) αναλύσεων για τον Λεονάρντο ντα Βίντσι, τον Σοφοκλή, τον Ντοστογιέφσκι, αναλύσεων οι οποίες τόλμησαν να συνδέσουν το σύμπτωμα με την δημιουργία και ανέτρεψαν τον τρόπο με τον οποίο βλέπαμε ώς τότε την καλλιτεχνική δημιουργία; Τα ερωτήματα για την νοσούσα και την δημιουργική ψυχή οδηγούν στην επόμενη ενότητα. Ποια είναι η σχέση, αλλά και η διαφορά της παράνοιας με τον μύθο και την τελετουργία; Από ποια στάδια της προϊστορίας του ανθρώπου και από ποια βάθη της ψυχής εκκινούν οι θεμελιακές διαδικασίες της μίμησης και της μεταμόρφωσης που δημιούργησαν τον ανθρώπινο πολιτισμό; Βασική πολιτισμική δημιουργία ο - λογοκριμένος , απωθημένος και πανταχού παρών- μύθος γίνεται εδώ το προνομιακό όχημα της έρευνας.
Ο Οιδίποδας, ο Νάρκισσος , ο Πενθέας, ο Τειρεσίας συναντούν έτσι και διαλέγονται με τον νευροπαθή Πρόεδρο. Και η έρευνα αυτή θα βασιστεί σε ένα μείζον έργο τέχνης για τον Μύθο: Τις Μεταμορφώσεις που έθρεψαν και σφράγισαν όχι μόνο την τέχνη της Αναγέννησης, αλλά και ποιητές σαν τον Πούσκιν ή σύγχρονους καλλιτέχνες όπως ο Ντε Κίρικο, ο Ντελβώ, ο Νταλί. Μέσα από τις Μεταμορφώσεις ο Οβίδιος, θα φωτίσει τα μονοπάτια της ερωτικής επιθυμίας, τους μηχανισμούς της καλλιτεχνικής μίμησης, τον διάλογο και τον αντίλογο με την εξουσία του Αυτοκράτορα - Πατέρα και την αέναη εξορία που είναι η κατάρα και η δόξα των ποιητών. Ο δρόμος για να περάσουμε στην τέχνη έχει ήδη ανοίξει. Ο Σαλβαντόρ Νταλί , αναγνώστης του Φρόιντ και του Λακάν θα στήσει ένα σαγηνευτικό κόσμο ελεγχόμενων αλλά αποκαλυπτικών παρ- αισθήσεων , από την παραληρηματική εικόνα του Ναρκίσσου μέχρι την παιδοκτονία που καταγγέλλει διαβάζοντας ανατρεπτικά τον «αθώο» Εσπερινό του Μιλλέ. Πριν από τον Νταλί, ο Ιερώνυμος Μπος και ο Γκόγια, ο ρώσος Βρούμπελ, ο Βιεννέζος Σίλε, ο Κλιμτ. Και στη συνέχεια του 20ου αιώνα ο Ντε Κίρικο, ο Ντελβώ, ο Ντυσάν και ένας κορυφαίος και παραγνωρισμένος έλληνας, ο Διαμαντής Διαμαντόπουλος. Μέσα στα έργα τους, οι αγωνίες, οι επιθυμίες και οι εφιάλτες της ψυχής οργανώνονται σε αποκαλυπτικούς κόσμους και χαράζουν την γέφυρα και το σύνορο ανάμεσα στην πάσχουσα ψυχή του Προέδρου και στο κατόρθωμα του δημιουργού.
Πέπη Ρηγοπούλου

Η Πέπη Ρηγοπούλου γεννήθηκε στην Αθήνα όπου έλαβε το πτυχίο της στη Χημεία. Συνέχισε σπουδές ιστορίας τέχνης στο Παρίσι και το 1984 υποστήριξε την διατριβή της στην Σορβόννη με τίτλο Ο Πώλ Κλέε και η σκηνή. Παράλληλα παρακολούθησε μαθήματα κινηματογράφου (Ναντέρ) κ.α. Είναι τακτική καθηγήτρια στο Τμήμα ΕΜ.Μ.Ε. της Αθήνας. Έγραψε πολλά άρθρα και βιβλία ανάμεσα στα οποία, Αυτοματοποιητική, ένας λόγος για την τέχνη και την τεχνολογία, του 1989, Νάρκισσος, στα ίχνη του μύθου και της εικόνας, 1994. Το βιβλίο της Το σώμα: Ικεσία και απειλή του 2003 διδάσκεται σε διάφoρα Πανεπιστήμια της χώρας μας. Έχει γράψει επίσης θεατρικά κείμενα μεταξύ των οποίων Εγώ ο Βλαδίμηρος Μαγιακόφσκι, 1994, Ήταν ένα γεφύρι, 1999, Μην δαγκώνετε τους βρικόλακες, 2000, Ιστορίες του δρόμου, 2002 κ.α., που τα ανέβασε με την θεατρική ομάδα του Τμήματος ΕΜΜΕ και σενάρια μεταξύ των οποίων της βραβευμένης στο φεστιβάλ του Μπαρ ταινίας Στου Ψυρρή το δε ταγκό είναι ο χορός του μέλλοντος, (1997). Δούλεψε για το ραδιόφωνο και την τηλεόραση, όπου μεταξύ άλλων έκανε την έρευνα και έγραψε τα κείμενα για την σειρά Σταθμοί στην ιστορία της ελληνικής τέχνης. Είναι τακτική συνεργάτιδα από το 1994 της εφημερίδας Ελευθεροτυπία. Έχει σκηνοθετήσει τις μικρού μήκους ταινίες: Γαλλικός, Ισπανικός και Ελληνικός Υπερρεαλισμός, 1996 (Προβλήθηκε στην Αθήνα, την Γρανάδα και την Αβάνα), Με λένε Ελπίδα, 2002, Ο μονόλογος μιας γάτας, 2003, Ιστορίες του δρόμου, 2003, Τα παιδιά της Βαγδάτης, 2003, Γιολάντα Τερέντσιο Une jeune fille grecque, 2004, Ρόδα είναι ο κόσμος, για τους Παραολυμπιακούς της Αθήνας 2004, Κανείς δε ρωτά για την ψυχή μου, 2005, (φεστιβάλ Θεσσαλονίκης 2007).
Από τις Εκδόσεις Τόπος κυκλοφορούν τα βιβλία της: Ο τρελλός πρόεδρος και η γυναικεία ηδονή (β' έκδοση 2010) και το Ζητήματα Ιστορίας του Πολιτισμού (2010).
| |
 |
Ο ύπνος της Αδριανουπόλεως ***
Κείμενα της θητείας στο Βορρά της Ελισάβετ Κοτζιά
Θοδωρής Γκόνης
Εκδόσεις Άγρα

Δεν ήμουν στην ηλικία που μπορούσα να ρωτάω.
Άκουγα όμως. Κράταγα. Σημάδευα. Έδενα.
- « Πώς κοιμήθηκες απόψε; τι ύπνο είχες; »
Άκουγα την απάντηση :
- «Της Αδριανουπόλεως !»
Δεν καταλάβαινα.
Αυτός έφυγε.
Ήταν μάταιο να ρωτήσω όλους τους άλλους. Εδώ δεν κατάλαβαν τόσα και τόσα .
Από τότε, τη λέξη την είχα χείλη μου.
Όχι πόλη, όχι χώρα, όχι χάρτη, όχι πατρίδα. Πατέρα, αγρύπνια.
Ρωτούσα, ζήλευα, μάλωνα, μάτωνα, κλώτσαγα, έστηνα αυτί σαν το ζώο, έψαχνα, έσκαβα, ίδρωνα, έσκαζα.
Δούλεψα, ταξίδεψα στον βορρά.. Ήρθα πιο κοντά. Όχι στον τόπο, όχι στην πύλη, όχι στην πόρτα. Ήρθα πιο κοντά στην ώρα στη στιγμή. Πιο κοντά στο δικαίωμα, να αξιωθώ την ερώτηση.
Να τη συναντήσω, να την κοιμηθώ, να την παιδέψω, να με παιδέψει, να ξημερωθώ μαζί της :
- «Πώς κοιμήθηκες απόψε; τι ύπνο είχες; »
«Είναι σπίτια που ξαγρυπνούν, πεινάνε τ όνειρο, γαυγίζουν τ αστέρια. Στρώνουν να κοιμηθούν τη νύχτα της Αδριανουπόλεως. Στη σκηνή της. Στο χαλασμένο, διαλυμένο -φύλλο φτερό-στρώμα της. Υποφέρουν τον ύπνο του Πορθητή. Τον ταραγμένο. Μια νύχτα πριν την Άλωση. Ανεβάζουν τον πυρετό του Λιονταριού. Θέλουν. Ονειρεύονται. Ορέγονται».
«Τα αναγνωρίζεις, τα βλέπεις από μακριά, άλλο χτίσιμο, άλλα λιθάρια αλατόμητα, άλλο χρώμα, άλλα σεντόνια, άλλο φως, άλλο μαύρο, άλλο άσπρο, άλλα ρολόγια, άλλη αναπνοή, αλλιώς ο κήπος, το άνθισμα, ο κτύπος, άλλο κουδούνισμα, άλλο λάλημα, άλλη καμπάνα, άλλη φωνή. Είναι έτοιμα να φύγουν να πετάξουν, με το ζόρι κρατιούνται στην γη, τα θεμέλια τους είναι αλλού, σε άλλους τόπους σε άλλους ανθρώπους σ' αυτούς που έρχονται τα βράδια και μπαίνουν κρυφά στον ύπνο τους.»
Θοδωρής Γκόνης

Ο Θοδωρής Γκόνης κατάγεται από την Αλωνίσταινα της Αρκαδίας. Γεννήθηκε στην Γκάτζια Ναυπλίας. Απόφοιτος της Δραματικής Σχολής Πέλλου Κατσέλη. Σπούδασε οικονομικά. Εργάστηκε στο θέατρο ως ηθοποιός μέχρι το 1996 - υμμετείχε σε όλες σχεδόν τις παραστάσεις του Θεατρικού Οργανισμού «Εποχή» του Β. Παπαβασιλείου. Από το 1996 ασχολήθηκε κυρίως με τη σκηνοθεσία. Σκηνοθέτησε έργα των: Μισιτζή, Χουρμούζη, Βιζυηνού, Βυζάντιου, Τερτσέτη, Χόρν, Ξενόπουλου, Παλαμά, Κεχαϊδη, Φάϊς, Γρηγοριάδη, Αναγνωστάκη, Γονατά, Παπαδιαμάντη, Λόρκα, Σαίξπηρ, Αισχύλου κ.α. για το Κ.Θ.Β.Ε., ΔΗ.ΠΕ.ΘΕ Αγρινίου, Πατρών, Β. Αιγαίου, Σερρών, Κομοτηνής ,Φεστιβάλ Αθηνών και Επιδαύρου. Έχει γράψει και σκηνοθετήσει τις μουσικοθεατρικές παραστάσεις: Γουσταύος Κλάους σε συνεργασία με τον Ν.Ξυδάκη («Πάτρα 2006 - Πολιτιστική Πρωτεύουσα της Ευρώπης»), Έχω άνθρωπο σε συνεργασία με τον Κ.Λειβαδά (Ζυγός. Αθήνα 2006), Καρόλου Ντηλ και Τσιμισκή σε συνεργασία με τον Γ. Ανδρέου (Μέγαρo Μουσικής Αθηνών, 2007).
Την περίοδο 2000 - 2007 ήταν καλλιτεχνικός διευθυντής του ΔΗ.ΠΕ.ΘΕ Αγρινίου και από το 2008 εως το 2011 του ΔΗ.ΠΕ.ΘΕ. Σερρών.
Το 1987 άρχισε τη συνεργασία του ως στιχουργός με τον Νίκο Ξυδάκη (Καϊρο - Ναύπλιο - Χαρτούμ, Κοντά στη Δόξα μια στιγμή, Τένεδος, Βενετσιάνα, Το μέλι των Γκρεμών, Βουή του Μύθου, Ακρωτήριο Ταίναρον, Ένα Τραγούδι για τον Νίκο Γκάτσο κ.α).
Ακολούθησαν συνεργασίες του με τον Γιώργο Ανδρέου, Χρήστο Νικολόπουλο, Ορφέα Περίδη, Παντελή Θαλασσινό, Κώστα Λειβαδά, Τάσο Γκρούς, Παναγιώτη Καλαντζόπουλο, Πέτρο Ταμπούρη, κ.ά
Από τον Απρίλιο του 2009 έχει αναλάβει την καλλιτεχνική διεύθυνση του Φεστιβάλ Φιλίππων - Θάσου...
| |
 |
Το φιλοσοφικό λεξικό του Cambridge ****
Εκδόσεις Κέδρος
Επιμέλεια έκδοσης: Robert Audi
Επιμελητές ελληνικής έκδοσης: Στέλιος Βιρβιδάκης, Γιώργος Ξηροπαΐδης

Το Φιλοσοφικό Λεξικό του Καίμπριτζ θεωρείται το πλέον έγκυρο λεξικό φιλοσοφίας στον κόσμο. Γραμμένο από μια διεθνή ομάδα τετρακοσίων σαράντα συγγραφέων-επιστημόνων, προσφέρει στον αναγνώστη την πλουσιότερη, πληρέστερη και πιο επικαιροποιημένη μελέτη των σημαντικότερων ιδεών και θεωριών που ανέπτυξαν οι μείζονες φιλόσοφοι στην ιστορία του ανθρώπινου πνεύματος, καθώς και των φιλοσοφικών ρευμάτων που έχουν αναδυθεί από την εποχή της αρχαιότητας έως τις μέρες μας.
Το Φιλοσοφικό Λεξικό του Καίμπριτζ καλύπτει όλο το φάσμα της Φιλοσοφίας, από την αρχαία ελληνική φιλοσοφία έως και τα αναπτυσσόμενα πεδία της Φιλοσοφίας του Νου και της Εφαρμοσμένης Ηθικής. Ταυτόχρονα, το λεξικό δεν περιορίζεται μόνο στην παρουσίαση της δυτικής φιλοσοφίας, αλλά στις σελίδες του περιλαμβάνονται εκτενή λήμματα και για την αραβική, την ισλαμική, την αφρικανική, την ιαπωνική και τη νοτιοαμερικάνικη φιλοσοφία.
Το Φιλοσοφικό Λεξικό του Καίμπριτζ συγκροτείται από 4727 λήμματα φιλοσοφίας, γραμμένα από 440 κορυφαίους συγγραφείς-επιστήμονες και μεταφρασμένα από 16 Έλληνες ειδικούς.
Μπράβο στις εκδόσεις «Κέδρος» που ανέλαβαν και στήριξαν αυτό το δύσκολο και πολυδάπανο πνευματικό εγχείρημα...
| |
 |
Μνήμη της Φωτιάς ****
Ι. Η Αρχή
Eduardo Galeano
Εκδόσεις Πάπυρος

Εκδόσεις Πάπυρος με το "Μνήμη της Φωτιάς", ο Εδουάρδο Γκαλεάνο "ξαναγράφει" την ιστορία της Λατινικής Αμερικής, βασιζόμενος σε μύθους, προφητείες και πραγματικά γεγονότα. Στην "Αρχή", τον πρώτο τόμο της τριλογίας, καταγράφεται η ιστορία της Λατινικής Αμερικής από την προκολομβιανή εποχή ώς τις αρχές του 18ου αιώνα.
Το ταξίδι του Κολόμβου οδήγησε στον βάναυσο αποικισμού της Νέας Γης με "πρωταγωνιστές" τους κατακτητές, τους εκτελεστές της Ιεράς Εξέτασης, τους Πορτογάλους, Ισπανούς, Άγγλους και Ολλανδούς δουλέμπορους, και "κομπάρσους" τον ντόπιο πληθυσμό, τους Ινδιάνους, τα θύματα των εμπόρων λευκής σαρκός και τους Αφρικανους σκλάβους σε ένα ταξίδι προς την κόλαση της Νέας Γης.
Ο πυρετός του μαύρου χρυσού, η επανάσταση των καταπιεσμένων πληθυσμών, οι χαμένοι πολιτισμοί των Αζτέκων, των Ίνκα και των Μάγια και ο αφανισμός χιλιάδων ανθρώπων αποτελούν μια ξεχασμένη σελίδα στα βιβλία της επίσημης ιστορίας.
Μέσα από χίλιες αλληγορικές ιστορίες, ο Εδουάρδο Γκαλεάνο περιγράφει την καθημερινότητα των απλών ανθρώπων, ανασύρει σύμβολα και μνήμες και αναμειγνύει το παρελθόν με το παρόν αναζητώντας ένα πιο δίκαιο μέλλον. Στην πρόζα του Γκαλεάνο συνυπάρχουν η δημοσιογραφία, το δοκίμιο και η διήγηση, συνθέτοντας μια ιδιαίτερη τέχνη, η οποία είναι ίσως και η μοναδική που θα μπορούσε να βοηθήσει το συγγραφέα "να ξεθάψει την ιστορία κάτω από τα μπρούντζινα αγάλματα και τα μαρμάρινα μνημεία".
ΙΙ. Τα Πρόσωπα και οι Μάσκες
Eduardo Galeano
"Δεν ξέρω πού γεννήθηκα, /μήτε ποιος είμαι. Δεν ξέρω από πού έρχομαι, μήτε πού πάω. 'Ενα κλαδί είμαι, από πεσμένο δέντρο, αλλά δεν ξέρω το μέρος που έπεσε. Πού βρίσκονται οι ρίζες μου; Ποιανού δέντρου κλωνάρι είμαι;"
Με αυτό το λαϊκό τραγούδι από την Κολομβία αρχίζει το δεύτερο μέρος της "Μνήμης της φωτιάς", της επικής τριλογίας του Εδουάρδο Γκαλεάνο, ο οποίος αποδύεται σε ένα ταξίδι στην ιστορία με στόχο "να συμβάλει στη διάσωση της λεηλατημένης μνήμης ολόκληρης της Αμερικής, αλλά κυρίως της Λατινικής Αμερικής, γης αγαπημένης και περιφρονημένης". Μέσα από τετρακόσιες και πλέον αφηγήσεις που αναπτύσσονται χρονολογικά, "Τα πρόσωπα και οι μάσκες" επισκοπούν τον 18ο και τον 19ο αιώνα, εποχή επώδυνη μα και γόνιμη, κατά την οποία οι λαοί της αμερικανικής ηπείρου αναζητούν την πραγματική τους ταυτότητα, πίσω από τις μάσκες που τους επέβαλαν οι αποικιοκράτες, για να κατακτήσουν εντέλει την αυτοδιάθεσή τους και τα δικαιώματά τους. Στους δύο αυτούς αιώνες, μέσα από αλλεπάλληλους πολέμους και επαναστάσεις οι αποικίες αποκτούν την ανεξαρτησία τους. Μπροστά στα μάτια του αναγνώστη παρελαύνουν επαναστάτες, μεταρρυθμιστές, δικτάτορες, ποιητές και ζωγράφοι, δούλοι και αφέντες, γκάουτσος, μιγάδες. Ινδιάνοι και Ευρωπαίοι, οραματιστές προδότες, απλοί άνθρωποι που όρθωσαν το ανάστημά τους και άλλοι που υποτάχτηκαν. Είναι η εποχή που οι Ευρωπαίοι απομυζούν τον ορυκτό πλούτο της Λατινικής Αμερικής, και που οι Ηνωμένες Πολιτείες, ανεξάρτητες πλέον, εκκαθαρίζουν τους Ινδιάνους στα εδάφη τους και εκδηλώνουν τον επεκτατισμό τους. Και η ιδιαίτερη γραφή του Γκαλεάνο αναπλάθει την ιστορία, την κάνει να μιλά σε πρώτο πρόσωπο, "την ξεθάβει κάτω από τα μπρούντζινα αγάλματα και τα μαρμάρινα μνημεία".
ΙΙΙ. Ο Αιώνας του Ανέμου
Eduardo Galeano
"O αιώνας του ανέμου" είναι το τελευταίο μέρος της εμβληματικής τριλογίας του Εδουάρδο Γκαλεάνο "Μνήμη της φωτιάς", ενός επικού εγχειρήματος, με όπλο την ιστορία και τη λογοτεχνία, να ανακτηθεί και να αποκατασταθεί η κατακερματισμένη μνήμη της Λατινικής Αμερικής αλλά και της αμερικανικής ηπείρου γενικότερα. Ο αιώνας του ανέμου είναι ο 20ός αιώνας, που στο βιβλίο αρχίζει το έτος 1900 στο άσημο χωριουδάκι Σαν Χοσέ ντε Γκράσια του Μεξικού, όπου οι κάτοικοί του προετοιμάζονται για το τέλος του κόσμου. Το τέλος όμως δεν θα 'ρθει· η ζωή συνεχίζεται...
Στο παλίμψηστο της μνήμης του αιώνα εμφανίζονται μορφές όπως ο Εμιλιάνο Σαπάτα, ο Πάντσο Βίγια, ο Τσάρλι Τσάπλιν και ο Μπάστερ Κίτον, ο Γκαμπριέλ Γκαρσία Μάρκες, ο Όσκαρ Νιμάγερ, η Φρίντα Κάλο, ο Κάρλος Γκαρδέλ, ο Τρότσκι, ο Πελέ και ο Γκαρίντσα, ο Κένεντι, ο Φιντέλ Κάστρο και ο Τσε Γκεβάρα, η Εύα Περόν, ο Ρόναλντ Ρέιγκαν, ο Σαντίνο, ο Χούλιο Κορτάσαρ, ο Σαλβαδόρ Αλιέντε, ο Πινοτσέτ και οι Μητέρες της Πλατείας Μαΐου, και κυρίως η εμβληματική μορφή του Μιγκέλ Μάρμολ, προσώπου-σύμβολο, που όλη του η ζωή ήταν ένα παιχνίδι με τον θάνατο· εμφανίζονται σύμβολα του αμερικανικού 20ού αιώνα όπως ο καφές, η τζαζ, το ποδόσφαιρο, η κόκα κόλα, οι ποιητές της παρακμής στο Μοντεβιδέο, το ταγκό, παρουσιάζεται ο αγώνας των λαών της Λατινικής Αμερικής ενάντια στην υποτέλεια, αγώνας για την επιβίωση, την αξιοπρέπεια και την ελευθερία τους· παρουσιάζεται η θλιβερή χορεία των δικτατόρων που απομύζησαν τον πλούτο και το αίμα των λαών τους ως ενεργούμενα του μεγάλου τους προστάτη, των Ηνωμένων Πολιτειών. Το παλίμψηστο έχει εκατοντάδες όψεις-ψηφίδες, που όλες συναποτελούν την ανακτημένη μνήμη. Η ιστορία όμως δεν τελειώνει: "Το βιβλίο κι εγώ ξέρουμε πως η τελευταία σελίδα είναι επίσης και η πρώτη."
Εδουάρδο Γκαλεάνο

Ο Εδουάρδο Γκαλεάνο γεννήθηκε το 1940 στο Μοντεβιδέο της Ουρουγουάης. Σε ηλικία 13 ετών κάνει τα πρώτα του βήματα στο χώρο των έντυπων μέσων ως γελοιογράφος για το περιοδικό El Sol. Το 1961 γίνεται διευθυντής της καθημερινής εφημερίδας Epoca και αρχισυντάκτης της εβδομαδιαίας επιθεώρησης Marcha. Το 1973 εξορίζεται εξαιτίας των ιδεών του και καταφεύγει στην Αργετινή, όπου ιδρύει το λογοτεχνικό περιοδικό Crisis. Μετά το πραξικόπημα του 1976 αναγκάζεται να εγκαταλείψει τη χώρα ως ανεπιθύμητος. Το 1985, ύστερα από την πτώση της δικτατορίας, επιστρέφει στην πατρίδα του. Οι ανοιχτές φλέβες της Λατινικής Αμερικής, το Μέρες και νύχτες αγάπης και πολέμου και η Μνήμη της φωτιάς είναι κάποια από τα πιο γνωστά του βιβλία που τον κατέταξαν ανάμεσα στους πιο πολυδιαβασμένους Λατινοαμερικάνους συγγραφείς. Έχει τιμηθεί με το βραβείο Casa de las Americas, το βραβείο Aloa, το American Book Award και με το Βραβείο για την Πολιτισμική Ελευθερία του Ιδρύματος Λάναν. Εκτός όμως από χρονικογράφος, δημοσιογράφος και συγγραφέας, ο Εδουάρδο Γκαλεάνο είναι ένας από τους πιο θερμούς υπερασπιστές των κοινωνικών και πολιτικών ελευθεριών, ενώνοντας τη φωνή του με κορυφαίους συγγραφείς όπως είναι οι Gabriel Garcia Marquez, Marco Benedetti, Mayra Montero...
| |
 |
Όταν οι συγγραφείς ...διαβάζουν!
ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: ΕΛΙΣΑΒΕΤ ΣΠΑΝΤΙΔΑΚΗ
H συγγραφέας Μαίρη Κόντζογλου διάβασε το βιβλίο:
Ακολουθώντας τη γραμμή της θάλασσας της Νοέλ Μπάξερ (εκδόσεις Ψυχογιός).

Το καινούργιο βιβλίο της Νοέλ Μπάξερ «Ακολουθώντας τη γραμμή της θάλασσας» έχει όλα τα χαρακτηριστικά μιας θάλασσσας - όπως εμπνευσμένα με τρία σίγμα την αναφέρει μέσα στο βιβλίο η συγγραφέας.
Είναι δροσερό όπως εκείνη , έχει βάθος, πλάτος, μυστήριο, ομορφιά, γοητεία.
Όπως η θάλασσα ενώνει ή χωρίζει τους ανθρώπους, διηγείται ιστορίες, περιγράφει πολιτισμούς και γίνεται σκαλί από το σήμερα στο αύριο, έτσι και το βιβλίο, ανακατεύοντας με δεξιοτεχνία τους αιώνες, μου έδωσε την αίσθηση ενός ωραίου, ξεκούραστου θαλασσινού ταξιδιού μέσα στη ρευστή κλίμακα του Χρόνου.
Δε θα πω τίποτα για την υπόθεση, νομίζω πως αξίζει ο καθένας να την ανακαλύψει μόνος του, θα πω μόνο για την άψογη ελληνική γλώσσα που συνάντησα διαβάζοντας, τις εκπληκτικές περιγραφές τοπίων και χαρακτήρων και τη μεστή, ουσιαστική, ξεχωριστή γραφή της Μπάξερ, που ομορφαίνει με το πέρασμα του χρόνου.
Το αγαπημένο μοτίβο της συγγραφέα, τα αρχαία κείμενα δηλαδή , σ' αυτό το βιβλίο παρουσιάζεται με τη μορφή του πάθους του Σλήμαν για την Ιλιάδα και την Οδύσσεια, αλλά και του πάθους της ηρωίδας, της νεαρής Βενετίας, με την αρχαιολογία.
Επίσης, η επιστολογραφία μεταξύ της Σοφίας και του Ερρίκου Σλήμαν, τοποθετημένη σε καίρια σημεία της διήγησης, όχι μόνο δίνει στην αφήγηση την γοητευτική απόχρωση της σέπιας, κάνοντάς σε να πιστεύεις ότι κοιτάς μια παλιά φωτογραφία που έχει τόσα και τόσα να σου διηγηθεί, αλλά συνδέει ευρηματικά το πάθος που αναφέρω παραπάνω των δύο αρχαιολατρών για τον απώτερο σκοπό της ζωής τους.
Τέλος να πω και για την διττή σημασία της Ιθάκης στο βιβλίο, κάτι που μου άρεσε ιδιαίτερα, καθώς το νησί παρουσιάζεται με την φυσική του υπόσταση, το απέναντι νησί - η Βενετία ζει στην Κεφαλλονιά - , η πατρίδα του Οδυσσέα και η Ιθάκη σαν σκοπός, στόχος και λιμάνι όλων των ονείρων και των ελπίδων της ηρωίδας.
Το καινούργιο βιβλίο της Νοέλ Μπάξερ «Ακολουθώντας τη γραμμή της θάλασσας» έχει όλα τα χαρακτηριστικά μιας γαληνεμένης θάλασσσας.
Δεν έχετε παρά να την ακολουθήσετε αυτό το καλοκαίρι.
Μαίρη Κόντζογλου

Η Μαίρη Κόντζογλου γεννήθηκε και μεγάλωσε στη Θεσσαλονίκη. Σπούδασε Πολιτικές Επιστήμες & Κοινωνιολογία στο Πάντειο Πανεπιστήμιο και εργάστηκε σε μεγάλες ελληνικές εταιρείες, με αντικείμενο την Επικοινωνία (Marketing, Διαφήμιση, Δημόσιες Σχέσεις, Εκδόσεις, Οργάνωση Εκδηλώσεων και Συνεδρίων).
Από τις εκδόσεις Ψυχογιός κυκλοφορούν τα μυθιστορήματά της:
Το Μέλι το Θαλασσινό, Περπάτα με τον Άγγελό σου, Οι Μεσημβρινοί της Ζωής,Στους Ήλιους του Έρωτα(I), Στα φεγγάρια της αλήθειας(II), που αγαπήθηκαν πολύ από τον κόσμο.
Με τη συγγραφέα μπορείτε να επικοινωνείτε:
mkontzo@gmail.com
http://marykontzoglou.blogspot.com
Μαίρη Κόντζογλου (στο Facebook).
H συγγραφέας Νόρα Πυλόρωφ-Προκοπίου διάβασε το βιβλίο:
H τέφρα του Φοίνικα του Γιάννη Ρεμούνδου (εκδόσεις Ψυχογιός).

Πολυσέλιδο και πολυπρόσωπο μυθιστόρημα με σφιχτά δομημένη αφήγηση, μωσαϊκό, όπως υποδηλώνουν οι κιτρινισμένες φωτογραφίες στο εξώφυλλο, ανθρώπων, συμπεριφορών, βιωμάτων, λαθών, παθών και συμβόλων.
Χείμαρρος η γλώσσα, ασταμάτητη η ροή, ανάγλυφοι οι χαρακτήρες, κάποιοι σε κερδίζουν κάποιοι σε απωθούν και για κάποιους μένεις αμήχανος και αναποφάσιστος. Οπως και στη ζωή. Που όλοι μας είμαστε κι αυτό κι εκείνο και το ενδιάμεσό τους.
Αρκετοί οι πρωταγωνιστές της πλοκής, ένας ο κορυφαίος, ο Στέλιος, κι ένας δεύτερος, ο αδελφός του ο Γιάννης, που δεν του δίνεται χώρος να μιλήσει, την προσωπικότητα του την στοιχειοθετούν οι αφηγήσεις των άλλων, βρίσκεται όμως στο φόντο της σκηνής, αμετακίνητο σημείο αναφοράς, μέτρο σύγκρισης, αγωνιστικό σύμβολο.
Γαϊτανάκι γύρω τους οι δευτεραγωνιστές, τους κυκλώνουν, μπαινοβγαίνουν στη ζωή τους, τους βάζουν τρικλοποδιά ή τους συμπαραστέκονται, γίνονται καταλύτες και πυροδοτούν τις εξελίξεις.
Χώρος η επαρχιακή ενδοχώρα και αφηγηματικός χρόνος από το 1933 μέχρι το 1982. Χρόνια μετασχηματισμών και ανακατατάξεων, χρόνια σπαραγμού και κατατρεγμού σε μια Ελλάδα που κλυδωνίζεται και ταλανίζεται και πολεμάει να βγει από τη μιζέρια.
Πενήντα χρόνια από τη ζωή μιας οικογένειας και του ευρύτερου περίγυρού της ξεφλουδίζονται σελίδα σελίδα, και ο συγγραφέας εστιάζεται σε τρία φονικά που σηματοδοτούν καιρούς βίαιους κι έχουν να κάνουν με τις χαρακιές που άφησε ο εμφύλιος μακριά από τα πεδία των μαχών στις μικροιστορίες των ηρώων, οι οποίοι κινούνται παράλληλα με τα γεγονότα, άλλοτε ως έρμαια και άλλοτε ως υποκινητές.
Λαϊκοί άνθρωποι οι περισσότεροι, μικρομαγαζάτορες, τεχνίτες, μεροκαματιάρηδες, αδικημένοι, κάποιοι απ'αυτούς χαμένες ψυχές ερημωμένες και αδικαίωτες, που έχουν συντριβεί από την ίδια τους την ανεπάρκεια ή από ενδοοικογενειακές μηχανορραφίες, απορρίψεις, από αναλγησία και μικροσυμφέροντα, που αναγκάστηκαν να ζουν υπό το άχθος μιας ιδεολογίας που την επέλεξαν οι ίδιοι αλλά που δεν τους στήριξε μέχρι το τέλος.
Μοιραίος ο ρόλος των γυναικών στο μυθιστόρημα. Και πολλαπλός. Κουρασμένες και ξοδεμένες, σκληρές και αμείλικτες, χειραγωγούν και διαφεντεύουν, συνθηκολογούν και υφίστανται. Αποδομείται ο γάμος, ναρκοθετείται ο έρωτας. Ο συγγραφέας ξεδιπλώνει όλο το φάσμα της γυναικείας πολυπρισματικής υπόστασης, με ιδιαίτερο βάρος στη γυναίκα-Νέμεση που βολοδέρνει ανάμεσα στη λαχτάρα για εκδίκηση και στο ματαιωμένο έρωτα είτε αυτός είναι υγιής είτε είναι αιμομεικτικός. Οι γυναίκες του Ρεμούνδου εκδικούνται αλλά αφανίζονται και οι ίδιες.
Ο συγγραφέας κινείται σε πολλαπλά επίπεδα. Πρωτοπρόσωπες καταγραφές εναλλάσσονται με τα σχόλια του αφηγητή-συγγραφέα και χτίζουν το πορτρέτο των ηρώων, καταθέτοντας τη δική τους εκδοχή των γεγονότων σε μία χρονική κίνηση μπρος-πίσω που αποδίδει πιο ζωντανά τον κύκλο της ζωής. Οι αφηγήσεις αυτές συνέχονται και διαπλέκονται μεταξύ τους, και ο αφηγητής από τη μεριά του προσπαθεί να συσχετίσει τα δικά του βιώματα και τις δικές του εμπειρίες με την μυθιστορία του προσδοκώντας.μια εξήγηση, μια εκλογίκευση; Κάτι ίσως πάνω στο οποίο θα μπορέσει να στηρίξει και να υπερασπίσει τη δική του προσωπική ιστορία.
Το μυθιστόρημα του Γιάννη Ρεμούνδου είναι δραματικό, με εξαιρετική μυθοπλασία και ολοκληρωμένους ήρωες. Υπαινίσσεται ιστορικές αλήθειες, σημαντικές να τις συνειδητοποιήσουμε ή τουλάχιστον να τις ξανασκεφτούμε...
Νόρα Πυλόρωφ-Προκοπίου

Η Νόρα Πυλόρωφ-Προκοπίου γεννήθηκε στη Θεσσαλονίκη, όπου και ζει. Σπούδασε στο Ινστιτούτο Διερμηνέων-Μεταφραστών του Πανεπιστημίου της Χαϊδελβέργης γερμανικά, αγγλικά, ιταλικά και οικονομία. Εργάστηκε ως καθηγήτρια στο Ινστιτούτο Goethe, κυρίως σε τάξεις ανώτατης βαθμίδας. Ασχολήθηκε ιδιαίτερα με τη διδασκαλία της μετάφρασης. Έχει μεταφράσει από τα γερμανικά δύο μυθιστορήματα, μία ποιητική συλλογή, μία ανθολογία Γερμανών ποιητών και έναν τόμο διηγημάτων. Υπήρξε βασική μεταφράστρια του λογοτεχνικού περιοδικού Αusblicke (1970-1979). Επίσης συνεργάζεται με το λογοτεχνικό περιοδικό Εντευκτήριο. Το 2004 εκδόθηκε μια συλλογή διηγημάτων της με τίτλο Καθρέφτες Θαμποί - τέσσερις ιστορίες και μια αληθινή (εκδόσεις Ιανός) το 2008 το μυθιστόρημα το Διαμαντένιο Άλφα (εκδόσεις ελληνικά γράμματα), και το 2011 το Ανάσα από σβέρκο (Ψυχογιός).
Συνεντεύξεις
Γιώργος Ανδρέου
Ένας διαφορετικός δαίμονας: Ξένος!
KEIMENO/ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ: ΕΛΙΣΑΒΕΤ ΣΠΑΝΤΙΔΑΚΗ

Συνθέτης και άνθρωπος της μουσικής με σημαντική παρουσία στο ελληνικό τραγούδι, ο Γιώργος Ανδρέου μας συστήνεται τώρα και ως συγγραφέας. Το πρώτο του μυθιστόρημα, με τίτλο «Δαίμονας Ξένος» (εκδόσεις Γαβριηλίδη), είναι η καταγραφή της ιστορίας μιας παρέας που μεγαλώνει στα χρόνια της δικτακτορίας. Το πέρασμα τους στη μεταπολίτευση στιγματίζεται από ένα συνταρακτικό περιστατικό που θα αλλάξει τις ζωές τους. Οταν θα συναντηθούν ξανά είκοσι χρόνια αργότερα σε ένα ταξίδι απολογισμού, θα ανακαλύψει ο καθένας αλήθειες που δεν είχε υποψιαστεί. Για την ενοχή, τον θάνατο, τον έρωτα, τη φιλία.
Πανταχού παρών, θεατός-αθέατος, ο Δαίμονας. Της πρέζας, του αλκοόλ, της κατάθλιψης, του πόθου, του θανάτου, του έρωτα....
Μετά τη μουσική, η λογοτεχνία. Πώς έγινε αυτή η στροφή μέσα σας; Υπάρχουν πράγματα που το Τραγούδι μπορεί να αφηγηθεί κι η Μουσική να αναδείξει - υπάρχουν εξίσου θέματα που χρειάζονται άλλη (αναλυτικότερη, πιο -σπάταλη-) προσέγγιση. Η Πεζογραφία και το Μυθιστόρημα επιτρέπουν την ανάπτυξη χαρακτήρων και ιδεών, την αναφορά σε ζητήματα που το Τραγούδι (λόγω μινιμαλιστικής φόρμας) και η Μουσική (λόγω «αφηρημένης» σημειολογίας) δεν μπορούν να πραγματευθούν πειστικά.
Στο μυθιστόρημά σας οι τρεις πρωταγωνιστές στιγματίζονται, θάβουν μέσα τους την αλήθεια, μόνο και μόνο για να βγει στην επιφάνεια μερικά χρόνια μετά. Σε ένα διαφορετικό επίπεδο, το μυθιστόρημά σας έχει πολιτικές ρίζες. Κατά πόσο σας επηρεάζει η σύγχρονη πορεία της χώρας;
Νομίζω πως είναι φανερή η πολιτική αλληγορία στο βιβλίο μου - η γενιά (της Μεταπολίτευσης) «κουβαλά» μια ενοχή μείζονα (ένα γεγονός θανάτου) κι αδυνατεί να επιβιώσει ηθικά αν δεν καθαρθεί. Το στίγμα το ατομικό των ηρώων μου είναι (σε δεύτερη ανάγνωση) η «αμαρτία» μιας εποχής και των ανθρώπων που την προσωποποίησαν με τρόπο τραγικό. Είναι αυτή ακριβώς, «η σύγχρονη πορεία της χώρας», η κάθοδος που ξεκίνησε μετά τον Εμφύλιο (περίοδος γέννησης του ενός από τους ήρωες μου) και επιταχύνθηκε από την μετεμφυλιακή ανωμαλία του '60 (περίοδος γέννησης των άλλων δύο ηρώων μου), τη Χούντα και τη Μεταπολίτευση (περίοδοι στις οποίες συντελούνται όσα ιστορώ στο βιβλίο μου).
Πώς θα σχολιάζατε το θέμα της ανεργίας και της κοινωνικής «κατάρρευσης» που παρατηρείται με την σημερινή οικονομική κρίση; Πιστεύετε ότι ο καλλιτεχνικός κόσμος μπορεί να συμβάλει με τον τρόπο του; Η κοινωνία καταρρέει επειδή έφτασε στο σημείο «μηδέν» ένα σύνολο δεδομένων που καθόρισε την ιστορική μοίρα του τόπου. Δεν είναι μόνο η φτώχεια, ούτε η ανεργία - είναι εξίσου το αίσθημα ατιμωρησίας, η διαπλοκή, το κράτος-παρωδία, η πολιτική εξαθλίωση, η παρακμή της Παιδείας... Ο καλλιτέχνης - ως άνθρωπος της εποχής του - υποφέρει και μάχεται όπως όλοι, με τη ζωή και το έργο του. Κι αν η ζωή του περάσει επί ματαίω, το έργο του (αν αξίζει) θα μείνει (μαρτυρία και προίκα συγχρόνως), κληρονομιά στον πολιτισμό της χώρας και στις επόμενες γενιές.
Γράφετε με έναν ιδιαίτερα «ιδιόρρυθμο» τρόπο, διατηρείτε το τέμπο, κάνετε τις παύσεις και ανεβάζετε το κρεσέντο με μαεστρία. Αλήθεια, η μουσική σας παιδεία έπαιξε ρόλο στη συγγραφή του βιβλίου; Υποθέτω πως ναι. Η μουσική μου θητεία μου δίδαξε την εξαιρετική σημασία του ρυθμού, την ανάγκη παύσεων, την φορμαλιστική συνοχή, την επιβεβλημένη αναζήτηση της πρωτότυπης μελωδικής φράσης. Ωστόσο δεν είμαι σε θέση να κρίνω αν όλα αυτά «πέρασαν» στο γράψιμο μου. Οι αναγνώστες είναι οι τελικοί ικανοί και αναγκαίοι κριτές. Και τους εμπιστεύομαι, όπως τους έχω εμπιστευθεί ως ακροατές.
Έρωτας και φιλία. Η προσωπική σας άποψη ποια είναι; Είναι ζωτικής σημασίας έννοιες στη ζωή του ανθρώπου; Ή μήπως, ξεχασμένες αξίες; Ο Έρωτας είναι αρχετυπική ποιότητα της ύπαρξης, άρα δεν γίνεται να ξεπεραστεί, στους αιώνες των αιώνων. Η Φιλία είναι το σημαντικότερο «προϊόν» του Πολιτισμού, καρπός της ανάγκης συνύπαρξης, αλληλοπεριχώρησης, παρηγοριάς. Ούτε αυτή πιστεύω πως θα «ξεχαστεί». Κάθε εποχή, μαζί με τους ανθρώπους της, θα «ανακαλύπτει» εκ νέου και θα νοηματοδοτεί «Έρωτα και Φιλία» με τον δικό της αυθεντικό τρόπο.
Μουσική και βιβλίο; Βιβλίο και μουσική; Ποια είναι η σειρά για σας και τι σημαίνει το καθένα; Η Μουσική είναι καρπός παρορμήσεων, το Βιβλίο απότοκο ενηλικίωσης. Τα δυο μαζί συμπληρώνουν την ανάγκη μου για έκφραση, δημιουργία, την αγωνία μου ως καλλιτέχνη και διανοούμενου.
Ποιος είναι ο αγαπημένος σας συγγραφέας και ποιο βιβλίο ήταν αυτό που σας άλλαξε τη ζωή; Αντίστοιχα, ποιος τραγουδοποιός ήταν αυτός που σας ενέπνευσε; Δύσκολο να διαλέξω ένα συγγραφέα, έναν τραγουδοποιό: Παπαδιαμάντης, Βιζυηνός, Τσίρκας, Ταχτσής, Τολστόϊ, Ντάρελ, Ντοστογιέφσκι, Προυστ, Τζόυς, Γιουρσενάρ, Τ. Μαν, Φλωμπέρ, Κάφκα... Τσιτσάνης, Βαμβακάρης, Ντύλαν, Κοέν, Χατζιδάκις, Θεοδωράκης, Αττίκ, Σουγιούλ, Γιαννίδης, Καλδάρας, Γουώτερς, Λένον, Μπρασένς, Ρέυ Τσαρλς, Μάντυ Γουώτερς...
Ετοιμάζετε κάτι καινούριο δισκογραφικά και λογοτεχνικά; Δισκογραφικά εργάζομαι για την έκδοση ενός έργου γραμμένου για την Ορχήστρα Νυκτών Εγχόρδων του Δήμου Πατρέων - λέγεται «Ο μπερντές του Καραγκιόζη, η λάμπα της συνείδησης και το σεντόνι της μνήμης», σε λόγια Μ. Ελευθερίου, Θ. Γκόνη, Ν. Ζούδιαρη, Χρ. Θηβαίου, Οδ. Ιωάννου, Φ. Δεληβοριά, Κ. Φασουλά, Ν. Μωραϊτη. Θέμα του το αρχέτυπο του Καραγκιόζη στον πολιτισμό μας. Συγγραφικά προετοιμάζομαι για την έκδοση κάποιων (λίγων) ποιημάτων που έχω γράψει όλα αυτά τα χρόνια που ...σιωπούσα ως άνθρωπος της γραφής.
Πώς θα κλείνατε αυτή τη συνέντευξη;
Με την ευχή η κρίση της σύγχρονης ελληνικής κοινωνίας να μην εξελιχθεί σε κρίση του Ελληνισμού. Με την πίστη στις βαθύτερες δυνάμεις και δυναμικές της Ελληνικής ιδιοπροσωπίας. Με την ελπίδα πως το Κακό θα νικηθεί από την Αγάπη - για τον διπλανό, τον «αντίπαλο», τον «ξένο», τον «άλλο», για την αλήθεια, τη δικαιοσύνη, την εξομολογητική αυτοκριτική, τη συγνώμη. Από την πίστη, την ελπίδα και την αγάπη για τη ζωή...
Νοέλ Μπάξερ


Τζούτζη Μαντζουράνη
Μ' ακούς; Γράμμα σ' ένα φανταστικό εραστή...
KEIMENO/ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ: ΕΛΙΣΑΒΕΤ ΣΠΑΝΤΙΔΑΚΗ

...69 ποιητικά κείμενα περιγράφουν στιγμές έρωτα και χωρισμού, ευτυχίας και απόγνωσης, επιθυμίας και συνήθειας, αδιαφορίας και αναμονής, πραγματικότητας και αυταπάτης. Επιστολές προς έναν ή και περισσότερους «φανταστικούς» εραστές. Σκέψεις που η απομάκρυνση, η μοναξιά φέρνουν στην επιφάνεια, όταν το μυαλό ανεπηρέαστο αναπολεί και μπορεί να κρίνει αντικειμενικά. Στο βιβλίο της Τζούτζης Μαντζουράνη «Μ' ακούς; Γράμμα σ' ένα φανταστικό εραστή», που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Φίλντισι, υπάρχουν 68 επιστολές μιας ερωμένης προς τον εραστή της και μία τελευταία η απάντηση του εραστή...
Μέσα από τα γράμματα στον φανταστικό εραστή, φαίνεστε να έχετε χάσει την πίστη σας στον έρωτα, ή τουλάχιστον, να μην πιστεύετε ότι μπορεί να στεριώσει. Είναι αλήθεια αυτό;
Δεν θα έλεγα ότι έχω χάσει την πίστη μου στον έρωτα, αντίθετα πιστεύω πολύ στον έρωτα, και μάλιστα στον κεραυνοβόλο αλλά, παράλληλα, πιστεύω ότι η συμβίωση και η ρουτίνα μετά από λίγο καιρό, τον καταστρέφουν.
Στον έρωτα λοιπόν, πιστεύω. Αλλά ο έρωτας δεν «στεριώνει». Οι σχέσεις ναι, μπορεί να στεριώσουν, μπορεί και όχι. Αλλά ο έρωτας πρέπει να έρχεται και να φεύγει. Γι' αυτό εξάλλου έχει και τα φτερά...
Σπανίζει το φαινόμενο του έρωτα και της αγάπης ταυτόχρονα. Δύο εντελώς αντιφατικές έννοιες που καταφέρνουν να συνυπάρξουν. Νομίζετε ότι χρειάζεται να κάνουμε λίγο «πίσω» τον εαυτό μας για να αγαπήσουμε, ή να απαιτήσουμε σαν ερωτευμένοι;
Ο έρωτας «γεννάει» την αγάπη... Συνυπάρχουν για λίγο διάστημα. Δεν είναι απαραίτητα αντιφατικές οι έννοιες. Ούτε χρειάζεται να κάνουμε πίσω για να αγαπήσουμε... αντίθετα. Πρέπει να αγαπάμε χωρίς να καταπιέζουμε τον εαυτό μας, γιατί τότε το μόνο σίγουρο είναι ότι κάποια στιγμή, η υποχώρηση αυτή, θα βγει στην επιφάνεια σαν θυμός και θα τα διαλύσει όλα. Τώρα, όσο για το αν πρέπει σαν ερωτευμένοι να απαιτούμε, ο έρωτας είναι εξ' ορισμού εγωιστικό συναίσθημα, άρα, σίγουρα κάποια στιγμή, θα απαιτήσουμε από τον άλλον. Γιατί στον έρωτα, τα θέλεις όλα... δεν συμβιβάζεσαι...
Η αντρική σκοπιά διαφέρει από τη γυναικεία;
Δεν υπάρχει «φύλο» στον έρωτα... Είναι θέμα του πόσο μπορεί ο καθένας να εκδηλώνεται και πόσο έχει μάθει να εκτίθεται σε αυτόν. Όμως, η κοινωνία μας, θέλει συνήθως τον άντρα πιο «σκληρό», να εκδηλώνεται λιγότερο.
Προσωπικά πιστεύω ότι οι γυναίκες είμαστε κατά βάθος, πιο σκληρές από τους άντρες στον έρωτα.
Υπάρχει μία μουσικότητα στις επιστολές σας. Υπήρχε μουσική υπόκρουση κατά τη συγγραφή τους;
Κατά κάποιο τρόπο. Αγαπώ πολύ τη μουσική, όλων των ειδών, μ' αρέσει να ακούω μουσική στο σπίτι και πολλές φορές, ένας στίχος από ένα τραγούδι, έχει σταθεί η αφορμή για ένα κείμενο μου.
Παρόλα αυτά, όταν γράφω θέλω απόλυτη ησυχία. Γι' αυτό γράφω και το βράδυ... στην ησυχία της νύχτας. Στο γράψιμο, με συντροφεύει μόνο η μουσική της σιωπής...
Ποιος είναι ο αγαπημένος σας συγγραφέας και ποιο βιβλίο ήταν αυτό που σας άλλαξε τη ζωή;
Ένας μόνος; Ο Όσκαρ Ουαϊλντ, ο Καραγάτσης, η Μάργκεριτ Ντυράς, ο Μπωντλαίρ, η Γιουρσενάρ... Είναι σαν τον έρωτα και αυτοί... Ο κάθε ένας από αυτούς, με έχει επηρεάσει σε κάτι στη διαδρομή της ζωής μου. Δεν είναι ένας μόνο συγγραφέας, αλλά όλοι μαζί από λίγο. Πάντως, αν μου έλεγαν να βρεθώ σε ένα νησί με δυο μόνο βιβλία, θα έπαιρνα το 10 του Καραγάτση, για να κρατάω την επαφή μου με την ελληνική πραγματικότητα και τα «Απομνημονεύματα του Αδριανού» της Γιουρσενάρ.
Θεωρείτε ότι η ελληνική λογοτεχνία αναζητά τη νέα ταυτότητά της;
Θα έπρεπε να το κάνει, συνεχώς! Αλλά δεν είμαι σίγουρη ότι το κάνει. Μας σημάδεψε η γενιά του '30 στην ποίηση περισσότερο, αλλά και στην πεζογραφία κατά την γνώμη μου, ακόμα δεν έχουμε καταφέρει να την ξεπεράσουμε. Και δυστυχώς ούτε να την διαβάσουμε σωστά για να μάθουμε από αυτή καταφέρνουμε. Και έτσι έχει γεμίσει ο τόπος «λογοτεχνικά» σκουπίδια...
Ποια είναι η άποψή σας για τα χαμηλά νούμερα αναγνωσιμότητας των Ελλήνων;
Με απασχολεί περισσότερο το «τι» διαβάζουμε παρά το πόσο. Γιατί τα νούμερα είναι παραπλανητικά... Μετράμε μόνο τα βιβλία που πωλούνται; Η πληροφόρηση και ο τρόπος διαβάσματος έχουν αλλάξει πια... Οι νέοι, διαβάζουν μέσα από το ίντερνετ. Αυτό ας πούμε, δεν μπορούμε να το μετρήσουμε ακόμα... οπότε, δεν είμαι σίγουρη ότι διαβάζουμε λιγότερο, αλλά είμαι σίγουρη ότι διαβάζουμε πολύ περισσότερες αηδίες από πριν.
Πείτε μου κάτι που σας φοβίζει στη σημερινή εποχή.
Βρισκόμαστε στη μέση μιας οικονομικό-πολιτιστικής αναταραχής που έχει κατά την γνώμη μου το μέγεθος ενός παγκόσμιου πόλεμου. Στο τέλος αυτής της κρίσης, όταν θα «κάνουμε ταμείο», τότε θα φανεί τι θα ξημερώσει η καινούργια εποχή... Αυτό! Το τι θα είναι αυτή η καινούργια εποχή, η επόμενη μέρα, με φοβίζει λιγάκι . Είμαι όμως από την φύση μου αισιόδοξος άνθρωπος, και πιστεύω ότι η ζωή, έχει τον τρόπο της να φέρνει τελικά, στα πάντα μια ισορροπία.
Υπάρχει κάποιος συγγραφέας που να θεωρείτε μέντορά σας; Κάποιος ήρωας που να ζηλέψατε και να θέλατε να ήταν δικός σας;
Μέντορα - συγγραφέα δεν είχα. Μέντορες στη ζωή μου είχα ανθρώπους δικούς μου, ζωντανούς , που με διαμόρφωσαν σε αυτό που είμαι τελικά. Τους συγγραφείς τους είχα μόνο μέσα από τα έργα τους δασκάλους. Δεν έχω ζηλέψει κανέναν ήρωα και να τον θέλω να είναι δικό μου δημιούργημα, αλλά, θα ήθελα πολύ να μπορούσα να είμαι εγώ ή ίδια ας πούμε, η «Αλίκη» στη Χώρα των Θαυμάτων...

Ηλίας Βαβούρας
Περιοδικό Φιλοσοφείν...
KEIMENO/ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ: ΑΡΗΣ ΔΟΥΚΑΣ

Το «Φιλοσοφείν», ένα καινούργιο περιοδικό φιλοσοφίας, φιλοδοξεί να καταστεί χώρος προαγωγής φιλοσοφικού προβληματισμού και έρευνας. Ακολουθεί συνέντευξη με τον Υπεύθυνο Έκδοσης του Περιοδικού Φιλοσοφείν Ηλία Βαβούρα, Διδάκτορα Φιλοσοφίας του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης.
Ένα νέο επιστημονικό περιοδικό υπό τον τίτλο Φιλοσοφείν «γεννήθηκε» στα επιστημονικά και πολιτιστικά δρώμενα της Θεσσαλονίκης αλλά και της Ελλάδας εν γένει;
Πότε ήρθε στο φως των ελληνικών γραμμάτων το Φιλοσοφείν;
Το περιοδικό Φιλοσοφείν «γεννήθηκε» τη στιγμή που ο επιστημονικός φιλοσοφικός λόγος της ελληνικής πραγματικότητας, ενωμένος υπό την επιστημονική επιτροπή του περιοδικού, αποφάσισε να σχηματοποιήσει τον ετεροπορευόμενο φιλοσοφικό στοχασμό και να του δώσει έγκυρη, εύκοσμη και αναγνωρίσιμη μορφή. Ο φιλόσοφος Αναξαγόρας διατύπωσε πρώτος την κοσμογονική θεώρηση «Πάντα χρήματα» (Διογ. Λαέρτ. 1-6), δηλαδή ότι στην αρχή υπήρχε χαώδης κατάσταση και μόνο όταν επενέβη ο νους γεννήθηκε η τάξη, η άμορφη ύλη απέκτησε μορφή και σχηματίστηκε το Σύμπαν, ο Κόσμος ως «στολίδι» έλλογης τάξης. Ανάλογης υφής είναι και η γεννησιουργός πράξη του περιοδικού Φιλοσοφείν, ως σύσταση ενός νέου φιλοσοφικού Κόσμου υπό τις επιταγές της τάξης και της αρμονίας που διαχέει ο ενωμένος επιστημονικός ορθολογισμός. Το πρώτο τεύχος του περιοδικού κυκλοφόρησε σε ηλεκτρονική και έντυπη μορφή τον Ιανουάριο του 2010, ενώ τον Ιούνιο του 2012 θα εκδοθεί το έκτο τεύχος.
Γιατί επιλέχτηκε ο απαρεμφατικός ενεργητικός τύπος Φιλοσοφείν ως τίτλος του περιοδικού;
Το φιλοσοφείν, η δια της απορίας αναζήτηση της αλήθειας, κατέχει οδηγητικό ρόλο στη θεμελίωση των επιστημονικών πορισμάτων. Ο φιλοσοφικός νους με κύριο όπλο του τον εμπνευσμένο στοχασμό και τον ορθό λόγο εποπτεύει τα φαινόμενα αλλά και τα αφανή, επιχειρεί να προβεί σε μία ικανοποιητική ερμηνεία τους. Ο έλλογος θαυμασμός ως έλλογο πάθος του ανθρώπου-φιλοσόφου, η α-πορία (=έλλειψη περάσματος, πόρων) ενώπιον ενός φαινομένου, δημιουργεί ένα διανοητικό ορέγεσθαι προς το ειδέναι και αυτή ακριβώς η ενεργητική ορθολογική απόπειρα ερμηνείας των όντων αποτελεί την αρχή του φιλοσοφείν, δικαιολογώντας απόλυτα την επιλογή του ενεργητικού απαρεμφάτου φιλοσοφείν ως τίτλου της περιοδικής έκδοσης φιλοσοφικού στοχασμού Φιλοσοφείν. Η υπέρβαση της απορητικής δυσχέρειας δεν επέρχεται υπό την διατύπωση ενός ακλόνητου μονοδιάστατου δόγματος που αυτοπροσδιορίζεται ως θεματοφύλακας του αληθινού. Φιλοσοφία και δογματισμός είναι έννοιες αντίθετες. Υπό αυτό το πρίσμα το περιοδικό Φιλοσοφείν αποτελεί το χώρο ενός επιστημονικού διαλόγου με ορθολογικά επιχειρήματα που δύνανται να τεκμηριώσουν την ισχύ τους και να συμβάλλουν στο εγχείρημα του βελτίους τους ανθρώπους γενέσθαι. Το Φιλοσοφείν επιχειρεί δηλαδή μέσω ενός γόνιμου επιστημονικά δομημένου διαλόγου να συμβάλει στην πρόοδο της ανθρώπινης κατάστασης.
Ποιοι είναι οι συντελεστές της όλης προσπάθειας;
Το Φιλοσοφείν αποτελεί συλλογικό αποτέλεσμα συντονισμένης και επίπονης προσπάθειας επιστημονικών μονάδων από το σύνολο των ελληνικών πανεπιστημιακών ιδρυμάτων (αλλά και του εξωτερικού), που συμβάλλουν στην προαγωγή των στόχων και της επιστημονικής ακεραιότητας του περιοδικού. Η επιστημονική επιτροπή του περιοδικού διευρύνεται συνεχώς (αυτή τη στιγμή αριθμεί γύρω στα 30 μέλη) γεγονός που δεικνύει την επιστημονική δυναμική και την θετική απήχηση της έκδοσης. Συγχρόνως οι Εκδόσεις Ζήτρος από την πρώτη στιγμή περιβάλλουν με επιμέλεια την πραγμάτωση του εκδοτικού εγχειρήματος και συμβάλλουν αποτελεσματικά στην ποιοτική και επιστημονικά άρτια έντυπη έκδοση του περιοδικού, αλλά και στην προώθησή του στους χώρους διακίνησης των πνευματικών ιδεών.
Ποιος είναι ο σκοπός της έκδοσης;
Οι νέες μορφές οργάνωσης και διάθεσης της γνώσης στο διαδίκτυο επιτρέπουν την ταχύτατη διακίνηση των επιστημονικών δημοσιεύσεων, την αξιοποίηση των ερευνητικών αποτελεσμάτων και την αποτελεσματικότερη επικοινωνία των επιστημόνων. Υπό τη διαμορφωθείσα αυτή πραγματικότητα παρατηρείται, κυρίως στις προηγμένες τεχνολογικά χώρες, η σταδιακά αυξανόμενη έκδοση ηλεκτρονικών επιστημονικών περιοδικών ανοικτής πρόσβασης. Ανάλογο είναι το εγχείρημα της έκδοσης του περιοδικού Φιλοσοφείν, που φιλοδοξεί να καταστεί χώρος προαγωγής φιλοσοφικού προβληματισμού και έρευνας. Στο σημείο αυτό κρίνεται αναγκαία η εμφατική σημείωση ότι ο ηλεκτρονικός-διαδικτυακός του χαρακτήρας, σε απόλυτη σχέση με την έντυπη έκδοση, δεν πρόκειται σε καμία περίπτωση να επιφέρει έστω και την ελάχιστη απόκλιση ή έκπτωση από τα αυστηρά μεθοδολογικά και επιστημολογικά κριτήρια που διέπουν το φιλοσοφικό λόγο. Η στοχαστικότητα, η ακριβολογία, η εννοιολογική σαφήνεια, η νοηματική συνοχή, η λογική συνέπεια, η κριτική διείσδυση και η πρωτοτυπία της πνευματικής κατάθεσης συνιστούν τα βασικά κριτήρια δημοσίευσης μιας μελέτης στο περιοδικό Φιλοσοφείν. Την ευθύνη της αξιολόγησης των παραπάνω ακαδημαϊκών χαρακτηριστικών σε κάθε υποβαλλόμενη εργασία έχουν αναλάβει έμπειροι και καταξιωμένοι πανεπιστημιακοί καθηγητές.
Το έντυπο-ηλεκτρονικό περιοδικό Φιλοσοφείν αναλαμβάνει τη βαρύνουσα δέσμευση να καταστεί ο χώρος της διαλεκτικής άσκησης του φιλοσοφικού στοχασμού υπό τις επιταγές του ορθού λόγου και της επιστήμης. Το επιστημονικώς διαλέγεσθαι δεν θα περιοριστεί ούτε θα περιχαρακωθεί εντός μίας φιλοσοφικής κατεύθυνσης και μίας χρονολογικής περιόδου αναφοράς. Οντολογία, Μεταφυσική, Γνωσιολογία, Πολιτική και Ηθική φιλοσοφία, Φιλοσοφική Ανθρωπολογία, Αισθητική αποτελούν τις κατευθυντήριες περιοχές ανάπτυξης του παρόντος εκδοτικού εγχειρήματος, που εμφορείται από τη φιλοδοξία της πρόσδοσης της απαραίτητης ώθησης στην φιλοσοφική σκέψη των καιρών μας, που υπό το ηδύληπτο άσμα των τεχνοκρατικών σύγχρονων «Σειρήνων» τελεί υπό νάρκωση. Ας κάνουμε λοιπόν πράξη τη σωκρατική παραίνεση του:
«όλοι μας είναι αναγκαίο να δώσουμε πρόθυμα αυτή τη διαλεκτική μάχη για να διακριβώσουμε με σαφήνεια ποια είναι η αλήθεια και ποιο το ψέμα σχετικά με όσα συζητούμε» .
Πως διασφαλίζεται η επιστημονική εγκυρότητα των εργασιών που δημοσιεύονται;
Το περιοδικό δέχεται εργασίες οι οποίες δεν έχουν δημοσιευθεί αυτοτελώς, εν όλω ή εν μέρει σε άλλο περιοδικό ή υποβληθεί προς δημοσίευση σε άλλο έντυπο ή παρουσιαστεί ως ανακοίνωση-εισήγηση σε κάποιο επιστημονικό συνέδριο ή αποτελούν μέρη μεταπτυχιακής εργασίας-διδακτορικής διατριβής.
Στις υποβαλλόμενες προς δημοσίευση εργασίες ακολουθείται το σύστημα της τυφλής κρίσης. Οι κριτές που αναλαμβάνουν την αξιολόγηση των υποβαλλόμενων εργασιών μπορεί να είναι μέλη της Συντακτικής Επιτροπής του περιοδικού ή άλλοι επιστήμονες από τον ακαδημαϊκό χώρο ειδικοί για το υπό αξιολόγηση θέμα.
Η απάντηση των κριτών, η οποία δίνεται περίπου εντός τεσσάρων μηνών και γνωστοποιείται αμέσως στο συγγραφέα, μπορεί να πάρει τη μορφή: α) της έγκρισης, β) της έγκρισης, υπό την προϋπόθεση της πραγματοποίησης ορισμένων (επιμέρους) αλλαγών· γ) της απόρριψης.
Όποιο και να είναι το αποτέλεσμα της ¨τυφλής¨ αξιολόγησης το όνομα των κριτών παραμένει αυστηρά απόρρητο.
Ποιες άλλες δραστηριότητες περιλαμβάνει η έκδοση του Φιλοσοφείν;
Στο πλαίσιο της προαγωγής του Φιλοσοφικού Λόγου το περιοδικό Φιλοσοφείν περιλαμβάνει την ενότητα Βιβλιοπαρουσιάσεις, ενότητα που έχει ως στόχευση την παρουσίαση και γνωστοποίηση στο αναγνωστικό και ερευνητικό κοινό των νέων, εκδοτικά και νοηματικά, δόκιμων φιλοσοφικών εκδόσεων. Οι εκδοτικοί οίκοι και οι συγγραφείς που ενδιαφέρονται να παρουσιαστεί το έργο τους στις σελίδες του περιοδικού Φιλοσοφείν μπορούν να αποστέλλουν ένα τόμο της νέας έκδοσης συνοδευόμενο από βιβλιοπαρουσιαστικό σημείωμα (έκτασης μίας σελίδας) στη διεύθυνση του περιοδικού. Τόσο η νέα έκδοση όσο και το βιβλιοπαρουσιαστικό σημείωμα θα αξιολογούνται από την επιστημονική επιτροπή του περιοδικού πριν αναρτηθούν στη σελίδα Βιβλιοπαρουσιάσεις.
Επιπλέον κεντρική θέση στην επιστημονική δραστηριότητα του περιοδικού κατέχει η διοργάνωση συνεδρίων με θεματικούς άξονες τις προειρημένες περιοχές ανάπτυξης της φιλοσοφίας αλλά τον σύγχρονο κοινωνικοπολιτικό προβληματισμό. Για παράδειγμα, πραγματοποιήθηκε στις 20 και 21 Ιανουαρίου 2012 στην Κεντρική Βιβλιοθήκη του Δήμου Θεσσαλονίκης Επιστημονικό Συνέδριο που διοργανώθηκε από το περιοδικό Φιλοσοφείν με θέμα «Φιλοσοφία και Πολιτική». Επιστήμονες, πανεπιστημιακοί καθηγητές και ερευνητές της φιλοσοφίας από την Ελλάδα συμμετείχαν ως εισηγητές στις εργασίες του Συνεδρίου αναπτύσσοντας τις απόψεις τους στις εξής θεματικές ενότητες: ο Φιλοσοφικός Στοχασμός και η Πολιτική Φιλοσοφία, ο Πολιτικός Άνδρας και η Πολιτική Εξουσία, η Πολιτική Θεωρία και Πράξη, η Ιδεολογία και η Πολιτική Πραγματικότητα. Το Συνέδριο ολοκληρώθηκε με την πραγματοποίηση Στρογγυλής Τράπεζας, κατά την οποία συζητήθηκε το μείζον θέμα «Η κρίση της πολιτικής σήμερα».
Η ανταπόκριση από το κοινό της Θεσσαλονίκης και την ελληνική πανεπιστημιακή κοινότητα ξεπέρασε κάθε προσδοκία, ενώ κατά γενική ομολογία το Συνέδριο σημείωσε επιτυχία, καθώς εξήχθησαν ενδιαφέροντα συμπεράσματα, γεγονός που επιτρέπει και ενθαρρύνει τη συνέχιση αυτής της προσπάθειας. Πρόκειται για το δεύτερο Συνέδριο του περιοδικού Φιλοσοφείν, η επιστημονική επιτροπή του οποίου πρόκειται να διοργανώσει και τρίτο Συνέδριο τον Ιανουάριο του 2013 με θέμα που σύντομα θα ανακοινωθεί.
Από την πλευρά μου θα ήθελα να εκφράσω τις ευχαριστίες μου για το ουσιώδες ενδιαφέρον και την ενεργό συμμετοχή σας στη φιλοσοφική αναζήτηση που έλαβε χώρα στη συζήτηση που προηγήθηκε περί του Φιλοσοφείν...

| |
 |
Αφιέρωμα: Νέες εκδόσεις ¨Ανοιξη 2012¨
ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: ΕΛΙΣΑΒΕΤ ΣΠΑΝΤΙΔΑΚΗ
Ελληνική Λογοτεχνία
Όσο αντέχει ο άνθρωπος ***
Λένα Μαντά
Εκδόσεις Ψυχογιός
«Τελικά, Ηρώ, ο νονός σου μισό το άφησε το όνομά σου. Ηρωίδα έπρεπε να σε βαφτίσει!» κι εκείνη της είχε απαντήσει: «Δεν ήξερε τότε τι με περίμενε στη ζωή μου, αλλά και να το ήξερε, μάλλον θα το θεώρησε υπερβολικό και προτίμησε να το κόψει και να με βαφτίσει Ηρώ, αφήνοντας το υπόλοιπο να πλανάται σαν απειλή...»
Από την ημέρα που γεννιέται η Ηρώ, η ζωή της είναι ένας αγώνας για επιβίωση. Δύσβατοι όλοι οι δρόμοι που κλήθηκε να βαδίσει, σαν κοριτσάκι, σαν έφηβη, σαν νέα κοπέλα, σαν γυναίκα. Θα χρειαστεί να αντιπαλέψει τον νοσηρό «πατριό» της, να αντιμετωπίσει ένα βίαιο σύζυγο αργότερα, με την οικονομική καταστροφή και τη φυγή της στην Κύπρο και να δώσει τη μεγαλύτερη μάχη απ' όλες: να σώσει τα παιδιά της από τις λανθασμένες επιλογές τους.
Δίπλα της η Αλεξάνδρα. Μια μυστηριώδης, σκοτεινή γυναίκα, που μόνο στην Ηρώ θα δείξει το φωτεινό της πρόσωπο. Είναι η μόνη που μπορεί ν' αφουγκραστεί το λυγμό της ψυχής της. Η μόνη που θα σταθεί στο πλευρό της όταν η Ηρώ αναγκαστεί να γίνει ένας άλλος άνθρωπος για να προστατέψει τους αγαπημένους της και να νικήσει...
Μικροί Άγγελοι ***
Ρένα-Ρωσση-Ζαϊρη
Εκδόσεις Ψυχογιός
Η Νεφέλη τρέχει ξυπόλυτη σε παραλίες γεμάτες πεύκα και καθάρια νερά, με ένα χρυσό κουρέλι στα κατακόκκινα μαλλιά της. Μοιάζει πικρή και γλυκιά σαν σοκολάτα, αλλάζει χίλιες μορφές, άλλοτε δυνατή κι άλλοτε ευαίσθητη, μαγεύει...
Η Άρτεμη λούζεται από τον ήλιο, αντικρίζει τη θάλασσα και τα λουλούδια, είναι ευτυχισμένη. Ευωδιάζει βανίλια, ένα μικρό παιδί στη Χώρα των Θαυμάτων, τρυφερό, ευάλωτο, τρωτό. Η Μιρέλλα μοσχοβολάει κανέλα. Απέραντος εγωισμός και γοητεία. Ζωηρή, χαδιάρα, χορεύει παρέα με την οργή και τις ενοχές της για μια μυστηριώδη δολοφονία. Τρεις μικροί άγγελοι που ανασαίνουν παρέα. Παράλληλες ζωές και συνάμα τόσο διαφορετικές, που τις καθορίζει, άθελά του, ένα αγόρι με μια κιθάρα, ο Άγγελος. Μια ιστορία πλημμυρισμένη με ήχους και μυρωδιές, που προσπαθεί να ανακαλύψει την κλεισμένη στη χούφτα μας ευτυχία, σε μια Ελλάδα που άλλοτε μας κανακεύει κι άλλοτε μας πληγώνει...
Πικρό γλυκό λεμόνι ***
Σοφία Βόϊκου
Εκδόσεις Ψυχογιός
Νόμιζα ότι τα είχα αφήσει όλα πίσω μου: τους ανθρώπους που μ' ανάθρεψαν, τον τόπο όπου γεννήθηκα, το στεφάνι που φόρεσα...
Λένε πως η ανθρώπινη μνήμη είναι επιλεκτική... Μέχρι τη στιγμή που ένα γλυκό λεμονάκι θα την ξυπνήσει και θα τα θυμηθεί όλα...
Λιδωρίκι 1913. Η Ασημούλα κι ο Κωνσταντής παντρεύονται από έρωτα. Η απρόσμενη στρατολόγηση του Κωσταντή θα τον απομακρύνει από τη γυναίκα του και το παιδί που περιμένουν.
1914. Ξεσπάει ο πρώτος παγκόσμιος πόλεμος. Στην Ελλάδα, το μίσος βενιζελικών και βασιλικών κι ο επερχόμενος Εθνικός Διχασμός θα φέρουν μαύρα σύννεφα όχι μόνο στον τόπο αλλά και στη ζωή των δύο νέων.
1916. Έξι χιλιάδες στρατιώτες, ανάμεσά τους κι ο Κωσταντής, μεταφέρονται μυστικά από την Καβάλα στη Γερμανία του Κάιζερ. Μέσα από τις στάχτες του πολέμου, θα γεννηθεί ένας καινούργιος έρωτας.
1944. Το Λιδωρίκι καίγεται. Ένας Γερμανός στρατιώτης θα σώσει από την πύρινη λαίλαπα δύο ψυχές που η ζωή θα φέρει στο δρόμο του μέσα από ένα παράξενο παιχνίδι της μοίρας. Δύο εποχές, δύο πόλεις σε δύο διαφορετικές χώρες, δύο γυναίκες, μια φοβερή αποκάλυψη...
Ένα μυθιστόρημα βασισμένο σε αληθινά γεγονότα που θα φέρει στο φως μία από τις άγνωστες πτυχές της ελληνικής ιστορία...
Οι τρεις υποσχέσεις ***
Χρυσηίδα Δημουλίδου
Εκδόσεις Ψυχογιός
Οι τρεις υποσχέσεις που έδωσε στον πατέρα της ήταν αυτό που κράτησε η Μυρτάλη και ρίζωσαν σαν γερό δέντρο στην καρδιά της. Η μοίρα της επέλεξε να έρθει στον κόσμο στις 20 Ιουλίου του 1974 στην Αμμόχωστο, την ημέρα της εισβολής του Αττίλα στην Κύπρο. Οι βομβαρδισμοί και η μυρωδιά του θανάτου ήταν αυτά που υποδέχτηκαν τον ερχομό της. Τα δραματικά γεγονότα που ακολούθησαν έγιναν η αιτία να αφυπνιστεί αργότερα το χάρισμα της συγγραφής που κουβαλούσε μέσα της και σύντομα να γίνει η αγαπημένη συγγραφέας του αναγνωστικού κοινού. Η Μυρτάλη τα έχει πλέον όλα. Φήμη, δόξα, πλούτη, έρωτα. Ή τουλάχιστον έτσι πιστεύει, μέχρι που οι παρασκηνιακές κινήσεις κάποιων ανθρώπων που αγάπησε την οδηγούν στον όλεθρο και την απόγνωση. Η ίδια βρίσκεται εγκλωβισμένη σ' έναν εφιάλτη, που ως τότε πίστευε ότι μόνο η συγγραφική της πένα μπορούσε να εμπνευστεί. Οι τρεις υποσχέσεις, όμως, όρκος ιερός, είναι εκείνες που της δίνουν τη δύναμη να παλέψει. Γιατί το Βαρώσι είναι εκεί και την περιμένει...
Φιλμ νουάρ ****
Δημήτρης Στεφανάκης
Εκδόσεις Ψυχογιός
Στο Παρίσι του 1939 ο νεαρός Γάλλος δημοσιογράφος Φιλίπ Τεμπό αναζητά στοιχεία για το παράνομο ειδύλλιο μιας Ισπανίδας δούκισσας και ενός Έλληνα εμπόρου όπλων. Η ζωή του τελευταίου γεννά πολλά ερωτηματικά για την καταγωγή του, τη δράση και την πολιτική επιρροή του. Ποιος ήταν εντέλει ο άνθρωπος που μετά τον Πρώτο Παγκόσμιο Πόλεμο θεωρήθηκε ο πλουσιότερος στον πλανήτη;
Την απάντηση δίνει ο παλιός αναρχικός Μιγκέλ Θαραμπόν. Μέσα από τις διηγήσεις του αναδεικνύεται ένας κόσμος συνωμοσίας, παρασκηνιακής πολιτικής και άνομου κέρδους. Μια κοινωνία σκιών γράφει Ιστορία ερήμην των απλών ανθρώπων, και γεγονότα που σημάδεψαν τον εικοστό αιώνα, όπως η Μικρασιατική Καταστροφή, φαντάζουν εμπνεύσεις ενός αμείλικτου πρωταγωνιστή.
Ο μυστηριώδης Έλληνας δίνει το "παρών" σε κάθε μεγάλη στιγμή: νέα όπλα, αποικιακοί πόλεμοι, πολιτικά σκάνδαλα, μυστικές υπηρεσίες, αγώνας για την αναγέννηση της Ελλάδας. Η σκοτεινή του διαδρομή στις μητροπόλεις του κόσμου φωτίζεται μονάχα από έναν ανεξήγητο πατριωτισμό και το πάθος του για μια γυναίκα...
Μια μυθιστορηματική αναδρομή στα χρόνια που προανήγγειλαν την εποχή μας, όπου ο έρωτας και η Ιστορία, η πολιτική και η κατασκοπεία, ο ρομαντισμός και ο κυνισμός διεκδικούν το δικό τους μερίδιο.
Κριτική
Ένα απολαυστικό μυθιστόρημα του χαρισματικού Δημήτρη Στεφανάκη.
Ένα βιβλίο μοναδικό, ξεχωριστό που σίγουρα διαφέρει από αυτά που έχουμε συνηθίσει. Η ιστορία του εμπεριέχει πολλά στοιχεία ιστορίας, φιλοσοφίας, ανθρωπιάς και πραγματικότητας αλλά όλα μοιάζουν εντελώς ασυνήθιστα. Με ένα τρόπο ιδιαίτερα ανατρεπτικό παρουσιάζει τη ζωή απλών ανθρώπων κρατώντας τους αναγνώστες σε εγρήγορση από τις πρώτες σελίδες.
Ένα μυθιστόρημα που πραγματεύεται την έννοια του καλού και του κακού, γεμάτο από μεταμφιέσεις, διαφθορά, ίντριγκες και υποκρισία πίσω από τα οποία διακρίνεται η διαφορετική όψη της αλήθειας.
Μπάμπης Ξαρχάκος
(Για το βιβλίο «Φιλμ Νουάρ» του Δημήτρη Στεφανάκη).
Έρωτας Πόλεμος ***
Καίτη Οικονόμου
Εκδόσεις Ψυχογιός
Αυτό που είχε η Άννα με τον Φάνη ήταν μοναδικό κι ανεπανάληπτο - έρωτας μαζί και πόλεμος, ευτυχία και απόγνωση, ζωή και θάνατος. Ένας άπιαστος αντικατοπτρισμός, κάτι που το φαντασιωνόταν μόνο η ίδια. Γι' αυτό χάθηκε τόσο εύκολα, επειδή δεν υπήρχε.
Η Άννα ερωτεύτηκε τον Φάνη από την πρώτη στιγμή. Ψηλός, αδύνατος, μυστηριώδης, γοητευτικός, χαρισματικός. Δεν υπολόγισε κοινωνικές διαφορές, δεν άκουσε τις φωνές των γύρω της που τη συμβούλευαν ότι είναι επικίνδυνος, αυτοκαταστροφικός. Άκουγε μόνο την καρδιά της και το πλήρωσε ακριβά. Γιατί ο Φάνης, έρμαιο των παθών του, όσο κι αν προσπάθησε να βρει απάγκιο στην αγκαλιά της, δεν τα κατάφερε. Και άγγιξε το θάνατο.
Ο έρωτας μπορεί να είναι φονιάς, μπορεί να είναι, όμως, και λυτρωτής. Αν είναι αληθινός, δε χάνεται ποτέ. Προδίδεται, κρύβεται, υποχωρεί, αλλά τελικά επιστρέφει φέρνοντας μαζί του τη σωτηρία και τη ζωή. Αυτό αποδεικνύει η ιστορία της Άννας και του Φάνη.
Τα παιδιά του Σπάρτακου ****
Διδώς Σωτηρίου
Εκδόσεις Κέδρος
Το ανέκδοτο μέχρι σήμερα μυθιστόρημα "Τα παιδιά του Σπάρτακου" είναι ένα έργο που απασχόλησε τη Διδώ Σωτηρίου για μια περίοδο σχεδόν τριάντα χρόνων, από τις αρχές του '60 έως τις αρχές του '90.
Πρόκειται για ένα πολυπρόσωπο μυθιστόρημα που η υπόθεσή του διαδραματίζεται στη Θράκη των πρώτων δεκαετιών του 20ού αιώνα και στην Αθήνα της πρώτης μετεμφυλιακής περιόδου. Κεντρικό θέμα του είναι η συνδικαλιστική και αντιστασιακή δράση των ηρώων, που εμπνέονται από την επανάσταση του Θρακιώτη σκλάβου Σπάρτακου και από τα ιδανικά της Αριστεράς σε μια εποχή που ο τόπος βιώνει δραματικές στιγμές.
"[...] Ας μη θεωρηθεί, όμως, ότι έχουμε μόνο ένα μυθιστόρημα με θέση, για να προβληθεί μια συγκεκριμένη ιδεολογία. "Τα παιδιά του Σπάρτακου" είναι έργο που προβάλλει τα τραγικά υπαρκτά προβλήματα του τόπου το πρώτο μισό του 20ού αιώνα. Αν μάλιστα προσέξουμε το λόγο ορισμένων προσώπων, όπως του Νεόφυτου ή της Νίκης, αλλά και της Βασιλιώς, στο τέλος, όπου κάνει τον απολογισμό της ζωής της, βλέπουμε ότι συγκριτικά με τον αγωνιστικό παλμό των πρωταγωνιστών της "Εντολής" εδώ διαγράφεται η επιθυμία για μια ήρεμη καθημερινή ζωή με την υπέρβαση των πολιτικών αντιθέσεων.
Παράλληλα είναι μια οικογενειακή τραγωδία και ένα έργο ζωντανών χαρακτήρων, στους οποίους αποτυπώνονται υπαρκτοί ανθρώπινοι τύποι. [...]"
Πάστ Πορτ ***
Ελεονώρα Σουρλάγκα
Εκδόσεις Κέδρος
Το πάσΠορτ περιγράφει την αληθινή περιπέτεια της ηρωίδας και συγγραφέα του: διαπραγματεύεται ανεπανάληπτα το πώς μια ιατρική διάγνωση, ενώ αρχικά σε οδηγεί σε απόγνωση, προσφέρει τελικά επίγνωση και μπορεί να σου αλλάξει για πάντα τη ζωή.
Ακριβώς γι' αυτό η συγγραφέας ονομάζει την εμπειρία που αφηγείται στο πάσΠορτ περιπέτεια:
«Τη λέξη "περιπέτεια" πάντα τη φανταζόμουν να περιπλανιέται φορώντας μποτάκια, ίσως γιατί μου θύμιζε προσκόπους στο δάσος να μαζεύουν ξύλα για να ανάψουν φωτιά. Όταν την έβρισκα χωμένη σε νοήματα σοβαρά, στενοχωριόμουν, λες και ασφυκτιούσε. Δυσφόρησα πολύ, λοιπόν, όταν γιατροί, γνωστοί και φίλοι άρχισαν να μιλούν για την "περιπέτεια" της υγείας μου, επιχειρώντας να της βγάλουν τα μποτάκια και να της φορέσουν παντόφλες.
Το επόμενο διάστημα περιπλανήθηκα πολύ, πότε με τις παντόφλες στους διαδρόμους του νοσοκομείου κρατώντας το σταντ του ορού και πότε με τα μποτάκια στην εξοχή κρατώντας το τιμόνι του ποδηλάτου μου.
Θέλησα να γράψω για την περιπλάνηση αυτή, για τις σκέψεις που γέννησε και τις αλλαγές που έφερε στη ζωή μου. Αποτύπωσα τα περιστατικά όπως έγιναν, τους διαλόγους όπως ειπώθηκαν και τους ανθρώπους με τα πραγματικά τους ονόματα. Κι όταν τελείωσα - αφού δεν ήταν μυθιστόρημα - αναρωτήθηκα τι βιβλίο έγραψα. Ο χαρακτηρισμός χρονικό μου φαινόταν πομπώδης και η λέξη μαρτυρία στεγνή.
Ώσπου κάπου διάβασα ότι ο Αριστοτέλης, στην Ποιητική, ορίζει τη λέξη "περιπέτεια" ως την αλλαγή μιας κατάστασης στην αντίθετή της. Τότε, μέσα από συνειρμούς και αναμνήσεις, "είδα" τον εαυτό μου στο τρομακτικό δάσος της αρρώστιας να προσπαθεί να συντηρήσει μια φωτιά κι αυτούς που μ' αγαπούν να της προσθέτουν προσανάμματα για να φουντώσει, να διώξει το φόβο και το σκοτάδι και να φωτίσει μερικές απλές, αλλά πολύ παρηγορητικές αλήθειες. Και κατάλαβα ότι, με τη βοήθειά τους, ξεκινώντας από μια αρρώστια κατέληξα να νιώθω ακριβώς το αντίθετο - πιο υγιής και συντροφευμένη από ποτέ. Έτσι, κάτω από τον τίτλο του βιβλίου σημείωσα: μια αληθινή περιπέτεια. Αφού ο Αριστοτέλης συμφωνεί, ποια είμαι εγώ που θα διαφωνήσω;»
Το επίθετο της Εύας **
Βάσα Σολωμού Ξανθάκη
Εκδόσεις Κέδρος
Η ιστορία αναζήτησης της ταυτότητας ενός παιδιού εκτός γάμου μέσω του ονόματός του. Μέσα από αυτή την περιπέτεια, περιγράφονται οι αλλαγές που επιφέρει η νέα τάξη πραγμάτων στον θεσμό της οικογένειας όταν από την παραδοσιακή της μορφή περνά στη μονογονεϊκή. Οι νέου τύπου οικογένειες, όπου τα παιδιά μεγαλώνουν με το έναν μόνο από τους δύο γονείς τους, ολοένα και αυξάνουν, χωρίς να προοιωνίζονται έναν άλλο, εξίσου ασφαλή, πυρήνα εστίας για το μέλλον.
Ακολουθώντας την ηρωίδα στην προσωπική της διαδρομή, χαρτογραφείται το «νεοφεμινιστικό» τοπίο και διατυπώνονται ερωτήματα που απασχολούν τη σύγχρονη κοινωνία, όπου καινούριες ηθικές αντιλήψεις αντιπαλεύουν τις αξίες προηγούμενων εποχών και όπου επιβιώνουν παλιές νοοτροπίες οι οποίες συχνά δεν συμβαδίζουν με τις αλλαγές στη νομοθεσία.
Γιατί εμένα η ψυχή μου ***
Μάρω Δούκα
Εκδόσεις Πατάκης
Είκοσι χρόνια, δεκαεπτά πεζογραφήματα. Για την κρίση που ερχόταν, για την ανεργία, την απώλεια, τη μοναξιά, τους πολιτικούς πρόσφυγες, τη φτώχεια, την εκμετάλλευση, τους μετανάστες, τον πόλεμο, τους παρίες λαούς, την κυριαρχία της ελεύθερης αγοράς σ' ένα εφιαλτικό, αν και άδηλο, μέλλον. Αλλά και για την αλληλεγγύη, την αγάπη, την αναζήτηση, τη μνήμη, τον λόγο και την τέχνη που επιμένουν με το λίγο της ψυχής μας κυανό.
«... Kάνουν κύκλο κι επανέρχονται οι εικόνες, ας απαλύνονται όλα με τον καιρό κι ας ξεθωριάζουν, δεν ξεχνιούνται, ούτε και ο Kαζαντζάκης, ο μέγας παρηγορητής, στο μακό μπλουζάκι στάμπα, αν και ο Γάιος Σαλλούστιος Kρίσπος, ο Λατίνος ιστορικός, το πρωτοείπε πλήρες: Quod mihi a spe, metu, partibus rei publicae animus liber erat: Γιατί εμένα η ψυχή μου ήταν ελεύθερη από την ελπίδα, τον φόβο, τα Kόμματα. [.] Σκέψου τις Ουκρανές, μονολογεί, τις Ρωσίδες, τις Γεωργιανές, τις Bουλγάρες. Tα σπίτια που άφησαν, τα τοπία. Tα πτυχία που έκαψαν. Και αναλογίσου τις φωτιές που θα καίνε αύριο τα πτυχία των δικών μας παιδιών, ξαναζώντας τον Mακρυγιάννη δαρμένο και ξυπόλυτο να τα βάζει με τον δικό του άγιο και να κλείνει τη δική του μυστική συμφωνία, τα δούναι και τα λαβείν, με μια κοινωνία που σε αλέθει για να συντηρείται και σε αποθεώνει για να σ' έχει».
Ο κόσμος στα μέτρα του **
Χ. Α. Χωμενίδης
Εκδόσεις Πατάκης
.Η νήσος Άγιος κείται εις τον Ατλαντικόν Ωκεανόν, εις τα ανοικτά της ανατολικής ακτής των ΗΠΑ. Ανακαλύφθηκε από τον Χριστόφορο Κολόμβο -κατά το πρώτο του ταξίδι, τον Οκτώβριο του 1492- και προσηρτήθη στις Ηνωμένες Πολιτείες το 1801, υπό το όνομα Άγιος Πατρίκιος (Saint Patrick). Το 1864, ως ένδειξη ευγνωμοσύνης διά την συμμετοχήν τάγματος Μανιατών εκ Γυθείου εις τον Αμερικανικόν Εμφύλιον Πόλεμον, ο πρόεδρος Αβραάμ Λίνκολν εδώρησε τη νήσον εις την Ελλάδα, η οποία την μετονόμασε σε "Άγιος ο Θεός", επί το συντομότερον "Άγιος". Αύτη υπήρξε η πρώτη και μόνη υπερποντία κτήσις μας, την οποίαν -παρά την απόστασιν- η Εκκλησία, ο Βασιλεύς και ο λαός ανέκαθεν περιέβαλλον με στοργή και με φροντίδα. Πληθυσμός (απογραφή 1958): 41.812 κάτοικοι. Πρωτεύουσα: Τριχερούσα. Πρώτος κυβερνήτης του Αγίου διετέλεσεν ο εγγονός του Θεόδωρου Κολοκοτρώνη, στρατηγός Θεόδωρος Φαλέζ Κολοκοτρώνης.
Το 1982, ο Μάρκος Σιμώτας -τριαντάρης δικηγόρος, πότης και γυναικάς αλλά και γιος εκτελεσθέντος ήρωα της Εθνικής Αντίστασης- τοποθετείται με απόφαση του Ανδρέα Παπανδρέου Κυβερνήτης στον Άγιο. Πηγαίνει στην αποικία με μοναδική του φιλοδοξία να περάσει τρία ξένοιαστα χρόνια. Σταδιακά ωστόσο δένεται με τον τόπο και με τους κατοίκους του, ερωτεύεται και στο τέλος ταυτίζει τη μοίρα του με το μοίρα του Αγίου. Τριάντα χρόνια αργότερα, ο γιος του ιχνηλατεί την πορεία του, προσπαθώντας να μπει στη θέση του και να διαλευκάνει το μυστήριο ενός χαμένου παιδιού.
«.Η ιστορία μου δεν είναι μια ερωτική ιστορία, ένα ρομάντζο με αποτρόπαιη κατάληξη. Όπως δεν είναι και η ιλαροτραγωδία ενός ανθρώπου που "την ψωνίζει" σταδιακά με την εξουσία και με το πεπρωμένο του. Όχι. Ο νους μου ούτε θόλωσε ούτε και ψήλωσε ποτέ υπέρ το δέον. Παρέμεινα έως τη στερνή μου ώρα στο νησί του Αγίου κύριος του εαυτού μου, πρώτος υπεύθυνος για όσα μου και τους συνέβησαν. "Τότε τι είναι η ιστορία σου;" θα ρωτήσεις δικαίως. Εσύ μόνο θα αποφανθείς, φίλε αναγνώστη, αφού φτάσεις στο τέλος της. Εσύ θα εκδόσεις την οριστική ετυμηγορία.»
Ο Άγιος αποτελεί μία παράλληλη Ελλάδα, μια μικρογραφία της «μητέρας πατρίδας», που την παραμορφώνει αλλά και την φωτίζει λοξά. Από τις σελίδες του βιβλίου παρελαύνουν ιστορικά πρόσωπα -σαν τον Μανώλη Χιώτη- σε εντελώς απροσδόκητους ρόλους.
Με λένε σύννεφο ***
Αγγελική Δαρλάση
Εκδόσεις Πατάκης
Η καθημερινότητα της Νεφέλης κομμάτια: φιλία, προδοσία, έρωτας, υποκρισία, βία... Αν ήταν συγγραφέας, αυτό το βιβλίο θα μπορούσε να το είχε γράψει εκείνη.
«Παλιά, όταν περνούσε το τρένο, χαιρετούσα. Τώρα όχι. Το 'κοψα. Μου λείπει ο ενθουσιασμός και μου περισσεύει η θλίψη» παραδέχεται η δεκαεξάχρονη Νεφέλη. Και πηγαινοέρχεται «σαν υβρίδιο προγραμματισμένο» σχολείο-σπίτι-φροντιστήριο γυρεύοντας να αυτοπροσδιοριστεί. Ζωή σαν σκόρπια κομμάτια παζλ ή σαν σημειώσεις σε σκόρπιες σελίδες. Αδερφικές κόντρες, φιλία, προδοσία, έρωτας, η ανάγκη να οραματιστείς ένα μέλλον που «δεν το θεωρείς ακριβώς προσωπική σου υπόθεση».
Τι κι αν είναι άνοιξη; Όλα γύρω και μέσα της καταρρέουν - κι αυτή η ανάγκη της να οραματιστεί κάτι καλύτερο πρέπει να μείνει ζωντανή, παρ' όλο που «έτσι ξαφνικά σαν να συνειδητοποιώ ότι η λέξη "μέλλον" δεν ξέρω ακριβώς τι σημαίνει για μένα».
Αλλά, που να πάρει, όσο κι αν ο κόσμος είναι σκατά, η ζωή είναι όμορφη. Δεν μπορεί, κάτι πρέπει να υπάρχει που να μπορεί να εμπνεύσει...
Και να που έρχονται αναπάντεχα η μουσική και η ποίηση για να φωτίσουν ακόμη και την πιο άχαρη ή σκληρή ζωή. Για να αντέξεις. για να ελπίζεις... για να φτιάξεις το δικό σου παραμύθι και να πιστέψεις σ' αυτό. για να ταξιδέψεις σαν σύννεφο. για να ονειρευτείς και να έχεις δικαίωμα σε μια ζωή καταδικιά σου «με αξιοπρέπεια και λίγη ομορφιά».
Έχουν εκδοθεί δύο μυθιστορήματα της για παιδιά (Ονειροφύλακες, Τότε που κρύψαμε έναν άγγελο) τα οποία έχουν τιμηθεί με το Κρατικό Βραβείο παιδικής λογοτεχνίας 2005 και το Βραβείο Κύκλου Ελληνικού Παιδικού Βιβλίου 2010 αντίστοιχα, και ένα εικονογραφημένο διήγημα (Το δέντρο που είχε φτερά) σε εικονογράφηση Ίριδας Σαμαρτζή. Θεατρικά της έργα έχουν επίσης διακριθεί.
Ζωή σε ανσασέρ ****
Φίλιππος Μανδηλαράς
Εκδόσεις Πατάκης
"Μη σε παίρνει από κάτω, Στέλιο - έτσι είναι η ζωή: ασανσέρ. Μια είσαι στο υπόγειο και μια στο ρετιρέ".
- "Έτσι είπε;"
- "Ναι. Χάλια μεταφορά, αλλά γέλασα. Μακάρι να 'χει δίκιο, σκέφτηκα, γιατί δε μ' αρέσουν καθόλου τα υπόγεια".
- "Ασανσέρ, ε;... Απ' το σκοτάδι στο φως... Ο ένας ν' ανεβαίνει κι ο άλλος να κατεβαίνει..."
- "Και αδράνεια... Ασφυξία".
- "Δε σ' αρέσουν τα ασανσέρ, ε;"
- "Πλάκα μου κάνεις; Όχι βέβαια!"
- "Και τότε, τι κάνουμε εδώ μέσα;"
Γέλια.
- Άλλο αυτό, ρε Χριστίνα. Εδώ είμαστε μαζί!"
Οι κλέφτες της ευτυχίας ****
Ελένη Βαηνά
Εκδόσεις Λιβάνης
Τρεις γυναίκες όμορφες σαν νεράιδες, μυθικές Νηρηίδες, όποιος τις αντίκριζε έχανε τη λαλιά του... Η Αγγελική γεννήθηκε σε ένα ορεινό χωριό της Μακεδονίας το 1903, λίγο πριν απ' την κατάρρευση της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας, επέλεξε το πεπρωμένο της πηδώντας τη μάντρα του πατρικού σπιτιού και φεύγοντας μακριά.
Η Μαρίνα είδε το πρώτο φως στην πλανεύτρα Θεσσαλονίκη το 1922, μέσα στη δίνη των κοσμοϊστορικών αλλαγών που έμελλε να φέρει η Μικρασιατική Καταστροφή, προσπάθησε να ξεφύγει από το πεπρωμένο της, αλλά όλα την οδηγούσαν σε αυτό.
Τέλος, η Ελένη ήρθε στον κόσμο δίπλα στον Δούναβη, στην κοσμοπολίτισσα Βουδαπέστη, το 1949, την ώρα που η Ελλάδα σπαραζόταν από τον εμφύλιο πόλεμο, τυλιγμένη σε έναν κόσμο σιωπής, θα συναντούσε το πεπρωμένο της κατά τύχη, αυτή την τύχη που σώρευσαν βουνό οι δύο προηγούμενες γυναίκες δουλεύοντας σκληρά για να έχει εκείνη μια καλύτερη ζωή.
Και οι τρεις γεννήθηκαν μέσα σε πόλεμο, γνώρισαν την ορφάνια, γεύτηκαν την απόλυτη φτώχεια αλλά και τα αμύθητα πλούτη, αγαπήθηκαν και αγάπησαν με πάθος και, τελικά, έζησαν ακριβώς όπως θέλησε η καθεμιά. Ανέλαβαν τον έλεγχο του πεπρωμένου τους και το οδήγησαν με σταθερό χέρι, μέχρι που βρήκαν την ευτυχία.
Oι επιθυμίες της δε θα τελείωναν ποτέ, θα γεννούσαν συνεχώς καινούριες, που θα έρχονταν με τη σειρά τους να αξιώσουν την πραγμάτωσή τους. Έτσι, παρά τα όσα είχε καταφέρει, δεν έπαυε να κάνει όνειρα και σχέδια. Κάθε μέρα που ανέτελλε ο ήλιος, ζύμωνε ένα φρέσκο όνειρο. Κάθε δειλινό που αναμασούσε τη μέρα που ξεψυχούσε, ένα ακόμη σχέδιο ερχόταν για να δώσει πνοή στη ζωή της, σαν συνεχόμενο βοριαδάκι που δεν άφηνε τα νερά ακύμαντα να λιμνάσουν. Εχθρός της πλήξης η ατέλειωτη επιθυμία της για επιθυμίες. Αν υπήρχε το ελιξίριο της αιώνιας νεότητας, σίγουρα αυτό θα ήταν. Δεν μπορούσε να γεράσει η Αγγελική όσο θα ονειρευόταν και θα είχε ασίγαστη επιθυμία για επιθυμίες...
Διαφωνία με το Θεό **
Γενναίος Καραχάλιος
Εκδόσεις Λιβάνη
Ο ήρωας του Τελευταίου Ταξιδιού και της Συμφωνίας με το Θεό βρίσκεται απομονωμένος στο εξοχικό του, έχοντας εγκαταλείψει τη γυναίκα του και παραμένοντας πιστός στο γράψιμό του.
Εκεί, το τελευταίο βράδυ, θα διαφωνήσει με το Θεό, ο οποίος θα τον απειλήσει ότι θα του στερήσει αυτό που του χάρισε πριν από λίγα χρόνια, παίρνοντας πίσω τη ζωή της γυναίκας του μέσα σε μια νύχτα αν δε γυρίσει κοντά της. Για τρίτη και τελευταία φορά θα επιστρέψει στο μοναστήρι για να παραστεί στην κηδεία του μοναχού Αθανάσιου.
Το ίδιο βράδυ, θα προσπαθήσει να ολοκληρώσει το τελευταίο ταξίδι, εισχωρώντας στο βασίλειο των νεκρών για να πάρει τη γνώμη του μοναχού και έχοντας προθεσμία τριών ημερών για να βρει και να μιλήσει κατ' ιδίαν με τον ίδιο το Χριστό για τη διαφωνία τους. Στο τέλος θα έχουν την ευκαιρία να αναπολήσουν μαζί όλες τις κορυφαίες στιγμές της ζωής Του, προτού ο ήρωας καταλήξει με αυτή που πραγματικά ήθελε η καρδιά του.
Εκεί, στην όχθη του ποταμού, σκυμμένη στο ίδιο σημείο που την είχα πρωτοδεί, ντυμένη στα λευκά, η αγαπημένη μου μελαχρινή Κλαυδία τράβαγε νερό απ' το ποτάμι. Έδειχνε ανήσυχη και μελαγχολική. Την πλησίασα και της χτύπησα ελαφρά την πλάτη. Ξαφνιάστηκε που με είδε, με αναγνώρισε.
- Εσύ; Εσύ; Τι κάνεις εδώ;
- Ήρθα για να βρω εσένα. Μετά από τόσο καιρό, μου έλειψες. Είπα να κάνω ένα ακόμη ταξίδι.
Το βιβλίο του γέλιου και της λήθης ****
Μίλαν Κουντέρα
Εκδόσεις Εστία
«Όταν τελείωσα το Βαλς του αποχαιρετισμού, αρχές της δεκαετίας του 70, θεώρησα πως είχε ολοκληρωθεί η συγγραφική μου σταδιοδρομία. Ήταν η περίοδος της ρωσικής κατοχής και η γυναίκα μου κι εγώ είχαμε άλλες έγνοιες. Ξανάρχισα πια να γράφω ένα χρόνο μετά την άφιξή μας στη Γαλλία (και χάρη στη Γαλλία), έπειτα από εξάχρονη πλήρη διακοπή. Επειδή ένιωθα φοβισμένος, και για να νιώσω και πάλι το έδαφος κάτω απ' τα πόδια μου, θέλησα να ξανασυνδεθώ με ό,τι είχα ήδη κάνει: να γράψω κάτι σαν δεύτερο τόμο των «Κωμικών ερώτων». Τι παλινδρόμηση! Μ αυτά τα διηγήματα άρχιζε, είκοσι χρόνια πριν, το πεζογραφικό οδοιπορικό μου. Ευτυχώς, αφού σχεδίασα δύο ή τρεις "κωμικούς έρωτες νούμερο δύο", κατάλαβα πως έκανα κάτι εντελώς διαφορετικό: όχι συλλογή διηγημάτων αλλά μυθιστόρημα -που τιτλοφορήθηκε έπειτα «Το βιβλίο του γέλιου και της λήθης»-, ένα μυθιστόρημα σε εφτά ανεξάρτητα μέρη αλλά τόσο ενωμένα που, αν κάποιο τους διαβαζόταν μεμονωμένα, θα έχανε μεγάλο μέρος από το νόημά του». (Μίλαν Κούντερα, «Προδομένες διαθήκες»).
Ανάπλους****
Θανάσης Βαλτινός
Εκδόσεις Εστία
.Το 1952 αυτοκτόνησε. Πρωτοετής ιατρικής χωρίς λόγο. Χωρίς εμφανή λόγο. Χωρίς να πει σε κανέναν τίποτα. Με πήρε τηλέφωνο ο Γιώργος. Με πρόσκληση. Ήμουν στο χωριό τότε. ’κουσα τη φωνή του σπασμένη. Ρώταγε μήπως ήξερα κάτι. Νομίζω δεν το έχει ξεπεράσει ακόμα. Ήταν το πρώτο ράγισμα στη βεβαιότητα μας. Στη βεβαιότητα αθανασίας μας.
-Παρόλο που ο θάνατος μπερδευόταν τόσο συχνά στα πόδια σας.
- Παρόλο.
- Τελικά τι θα έλεγες τώρα για εκείνη την εποχή; -Τίποτα.
- Έγιναν τόσα πράγματα.
- Αποφασισμένα από άλλους. Εμείς ήμασταν εκτός παιδιάς. θα μας σημαδέψουν - αλλά δεν μας αφορούσαν.
- Ήταν η αλκή των χρόνων σας.
- Σ' αυτό συμφωνώ. Τη σκέψη μου την απασχολούσαν κατά προτεραιότητα τα σκέλια
της Αφρικάνας.
Κρασί και Νύμφες. Μικρά Κείμενα επί παντός****
Θανάσης Βαλτινός
Εκδόσεις Εστία
«Τελικά, είτε ως επιλογή είτε ως επιβεβλημένη κατάσταση, ο μονήρης βίος δεν είναι παρά μια διηνεκής άσκηση ελευθερίας. Και φυσικά μόνο αν είναι, ή επειδή ακριβώς είναι, κάποιος ποιητής, αποφασίζει να διασχίσει αυτή την έρημο. Φτιαγμένος δηλαδή από ευγενές ανθεκτικό μέταλλο. Πρόκειται για την ίδια πάντα αρχή των ταγμένων και των υπολοίπων. Τους πρώτους να μην τους χαίρεται κανένας, αλλά και να μην τους κλαίει. Γιατί είναι πεισματάρηδες και δεν καταδέχονται ούτε τα υποκατάστατα ούτε να μιλήσουν γι' αυτό που κουβαλάνε και οι άλλοι νομίζουν, τόσο σφαλερά, ότι είναι ο σταυρός τους. Βεβαίως θα περάσουν τη ζωή τους πάνω σ' ένα τεντωμένο σκοινί. Πάνω σ' ένα τεντωμένο σκοινί θα κυνηγήσουν, με πάθος και συνέπεια, την τελειότητα των ερώτων τους. Ξέροντας από πριν καλά ότι στην άλλη άκρη τους περιμένει η άκρα μοναξιά, το τίμημα για την ύβριν που ήδη έχουν διαπράξει.».
Θανάσης Βαλτινός
Αγγέλικα η μαντενούτα ****
Ελένη Κεκροπούλου
Εκδόσεις Ωκεανός
Το όνομά της Αγγέλικα Νίκλη. Όμορφη σαν την ίδια την αναδυομένη Αφροδίτη...
Ο πατέρας της, ένας κατατρεγμένος Μανιάτης, θύμα της φτώχιας και της ανάγκης, την πούλησε στον βαθύπλουτο "Ταμπακιέρη", τον Ζακυνθινό κόντε Σαλαμόν. Αυτός θα απαρνηθεί τη γυναίκα του και τα παιδιά του, και θα απειλήσει με αποκλήρωση τον νόμιμο γυιό του Ροβέρτο, επειδή συντάχθηκε με τους Δημοκρατικούς που αγωνίζονταν για την ένωση των Επτανήσων με την Ελλάδα...
Από την ανίερη ένωση του ηλικιωμένου κόντε με την μικρή ερωμένη του, θα γεννηθούν τρεις γυιοί. Ο πρώτος θα γίνει ένας σπουδαίος ποιητής. Ο δεύτερος σημαντική πολιτική προσωπικότητα των Επτανήσων. Και ο τρίτος, γυιός μεταθανάτιος του κόντε, θα χάσει όλα του τα προνόμια... Μετά από χρόνια, θα αγωνιστεί για να κερδίσει το όνομα και την περιουσία που του στέρησαν τα δυο μεγαλύτερα αδέρφια του. Θα αγωνιστεί και για την χαμένη τιμή της μάνας του, σε μια δίκη που θα αφήσει εποχή στα Επτάνησα. Την Δίκη των αδελφών Σολομών.
Ελένη Κεκροπούλου
Η Ελένη Κεκροπούλου γεννήθηκε στον Ζυγό της Καβάλας, αλλά μεγάλωσε στα Τρίκαλα της Θεσσαλίας που τα θεωρεί δεύτερη, αγαπημένη πατρίδα της. Σπούδασε Πολιτικές Επιστημές και Νομικά στο Πανεπιστήμιο των Αθηνών καθώς και ξένες γλώσσες. Επί δεκαοκτώ χρόνια υπήρξε μεταφράστρια λογοτεχνίας, έχουσα με τα φράσει από αγγλικά, γαλλλικά, ισπανικά, πορτοογαλικά και ιταλικά πάνω από διακόσια βιβλία, ενώ έχει μεταγράψει στην νεοελληνική έργα του Πλουτάρχου, του Παρμενίδη και του Πλάτωνα. Έχει βραβευθεί για την μετάφρασή της στο ποιητικό έργο του νομπελίστα Ντερεκ Γουόλκοτ "Όμηρος". Είναι παντρεμένη με τον Γιάννη Χαραλαμπάκο εδώ και εικοσιοκτώ (και πλέον) χρόνια και είναι μητέρα τριών παιδιών, του Παναγιώτη, της Νεφέλης και της Λήδας. Πρόσφατα ολοκλήρωσε το μυθιστόρημά της "Αγγέλικα η Μαντενούτα" που είναι η δραματική ζωή της Αγγέλικας Νίκλη, της μητέρας του Σολωμού. Τα τελευταία χρόνια, υπηρετεί τις Εκδόσεις Ενάλιος των οποίων είναι ιδρυτικό μέλος.
Ψυχές που δεν τις ζέστανε η αγάπη ***
Τάσος Αγγελίδης Γκέντζος
Εκδόσεις Ωκεανός
Η Υπάτη, ένα παιδί παρατημένο από τη μάνα του, παιδί αγνώστου πατρός, μεγαλώνει χάρις στην συμπόνια κάποιων συγγενών. Όμως το αίσθημα του παρείσακτου, του παρία, δυναστεύει την ψυχή της έφηβης που αναζητά συναισθηματική ασφάλεια στην αγκαλιά ενός πολύ μεγαλύτερού της άνδρα. Ο Γιώργος, ερωτευμένος μαζί της, θα της τάξει γάμο, όταν θα μείνει έγκυος, όμως θα της ομολογήσει πως είναι ήδη παντρεμέ-νος... Θα παντρευτούν με ψεύτικα χαρτιά αλλά η διγαμία θα αποκαλυφθεί με τον αιφνίδιο θάνατο του Γιώργου. Η Υπάτη, στο έλεος της εκδικητικής πεθεράς της που θα της πάρει το παιδί που θα φέρει στον κόσμο, μπαίνει στη φυλακή. Δυο χρόνια αργότερα, ελεύθερη πια, θα συναντηθεί ξανά με τη μοίρα της... Θα γνωρίσει τον έρωτα στο πρόσωπο του νεαρού Βασίλη, που όμως την συνδέει μαζί του το αίμα του νεκρού άνδρα της...
Το παράπονό μου μια κραυγή ***
Άννα Γαλανού
Εκδόσεις Ωκεανίδα
O Δημήτρης είναι Έλληνας της Πόλης, προικισμένος πιανίστας, στην αρχή μιας λαμπρής σταδιοδρομίας. Η Γκιουλ εγκαταλείπει τις σπουδές της στο Παρίσι και γυρίζει στην Κωνσταντινούπολη για να συμπαρασταθεί στην άρρωστη μητέρα της. Ανάμεσα στους δυο νέους γεννιέται ένας παράφορος έρωτας.
Ο αδίστακτος και πανίσχυρος πατέρας της Γκιουλ και η πληγωμένη Αγγελική, πρώην ερωμένη του Δημήτρη, προσπαθούν με αβυσσαλέο πάθος να τους χωρίσουν. Η ζωή της Γκιουλ στο σπίτι του πατέρα της γίνεται κόλαση. Στους δυο νέους ανοίγει την αγκαλιά της μόνο η θεία της Γκιουλ, η οποία στο παρελθόν έχει ζήσει κι η ίδια έναν τραγικό έρωτα. Κρυμμένοι στο πανέμορφο σπίτι της στο Βόσπορο, η Γκιουλ κι ο Δημήτρης ζουν την απόλυτη ευτυχία.
Το κουβάρι μιας ιστορίας αρχίζει να ξετυλίγεται έπειτα από πολλά χρόνια, και το παλιό σπίτι αποκαλύπτει τα μυστικά του...
H ημέρα που ο ήλιος δεν ανέτειλε ***
Γιάννης Ζαννής
Εκδόσεις Φίλντισι
Σκέψεις από το μέλλον του πλανήτη με γνώση, επίγνωση και χιούμορ.
Το βιβλίο περιγράφει την προετοιμασία για αντιμετώπιση μιας σταδιακής ή και ξαφνικής κατάρρευσης των συνθηκών διαβίωσης στον πλανήτη, αλλά και της αναμενόμενης ομαδικής συμπεριφοράς των επιγόνων μας, όπως την εκτιμά ο συγγραφέας του, όταν αυτή θα είναι γεγονός. Αντιμέτωποι με μια 'κρίση'(ας πούμε σαν αυτή που βιώνουμε πρόσφατα) πώς αντιδρούν οι άνθρωποι;
Τα «συμβάντα» που αναφέρονται είναι ίσως φανταστικά. Το βέβαιο, όμως, είναι ότι πολλά από αυτά που περιγράφονται πως θα συμβούν, ΘΑ ΣΥΜΒΟΥΝ, πιθανόν σε παραπλήσια μορφή, στο απώτερο μέλλον, με μαθηματική βεβαιότητα.
Το βιβλίο έρχεται να συμπληρώσει ένα κενό που σήμερα υπάρχει στις πανεπιστημιακές σχολές όλου του πλανήτη. Ενώ υπάρχουν πολλοί κλάδοι που ασχολούνται με το παρελθόν (Αρχαιολογία - Παλαιοντολογία - Ανθρωπολογία κλπ), πουθενά δεν υπάρχει τμήμα όπου να εξετάζονται καταστάσεις που αναπόφευκτα θα παρουσιαστούν στο μέλλον και που βέβαια επιβάλλεται η πρόβλεψη τους, αλλά και ο καλύτερος τρόπος αντιμετώπισης τους, υπό συνθήκες ηρεμίας και όχι υπό συνθήκες πανικού, αν οι καταστάσεις αυτές μας βρουν απροετοίμαστους.
Απόσπασμα από το βιβλίο: "...Στην Ιστορία όλοι είχαμε ένα μικρό ρόλο που χάθηκε μέσα στο σύνολο της, όπως χάθηκε και η θεώρηση της από κάθε ένα από εμάς.
Μία περιγραφή την θέλει να παρομοιάζει με ένα επίτοιχο ταπέτο με σχέδια, που ο καθένας μας τολμά να εξερευνήσει ένα μικρό του κομμάτι: «Γίνεται πολύς λόγος ότι υπάρχουν σχέδια στο ταπέτο. Κάποιοι είναι
βέβαιοι ότι τα βλέπουν. Κάποιοι βλέπουν ότι τους έχουν επιβάλλει να δουν. Κάποιοι θυμούνται ότι τα είδαν μια φορά, αλλά τα έχασαν. Κάποιοι αντλούν δύναμη από την πεποίθηση τους ότι δεν υπάρχει τίποτε να δουν. Κάποιοι» (Thornton Wilder - THE EIGHTH DAY).
Ο Γιάννης Ζαννής γεννήθηκε στην Αθήνα. Απόφοιτος του Πειραματικού Σχολείου του Πανεπιστημίου Αθηνών. Ph D. Yale University...
Χωρίς αποζημίωση **
Πέτρος Μαρτινίδης
Εκδόσεις Νεφέλη
Πέρα από το τυπικό παιχνίδι του αστυνομικού γρίφου, το μυθιστόρημα αποτελεί κι ένα οξύ σχόλιο για την πολιτική επικαιρότητα της Ελλάδας του 2011.
Όπως σε πάμπολλα αστυνομικά, υπάρχει εδώ ένα "cherchez la femme" και ο γρίφος περί κάποιους φόνους. Το ασυνήθιστο είναι ότι συναντιούνται ήρωες από διαφορετικές σειρές μυθιστορημάτων του Μαρτινίδη: ο Δημήτρης Σκούρος, από τους "Τέσσερις ακαδημαϊκούς φόνους", και ο Αλέξης Ολμέζογλου, από την τριλογία "Θεατρικοί θάνατοι".
Στην εβδομάδα μεταξύ 1ης και 7ης Ιουλίου 2011, σε κλίμα απειλών χρεοκοπίας ή πλατειών με "αγανακτισμένους" και με εναλλάξ αφηγήσεις από την Ελλάδα και το Παρίσι, αυτοί οι δύο ήρωες αναζητούν από διαφορετικές σκοπιές την ίδια λύση.
Το ενδιαφέρον, έτσι, δεν εντοπίζεται μόνο στο ποια είναι η λύση, μα και ποιος από τους δύο ήρωες θα την προσδιορίσει αρτιότερα.
Ο κίτρινος στρατιώτης ***
Ανδρέας Μήτσου
Eκδόσεις Καστανιώτη
Δεύτερος Παγκόσμιος Πόλεμος. Ένας νέος άντρας εγκαταλείπει τον τόπο του για να υπηρετήσει στο στρατό. Είναι όμορφος και αφελής. Βιώνει την πραγματικότητα με τρόπο ποιητικό. Θα βρεθεί στην Τουρκία, στη Μέση Ανατολή και στην Ιταλία. Στις ξένες χώρες γνωρίζει τη φρίκη του πολέμου αλλά και τον παράφορο έρωτα, την άλλη ζωή. Όμως αυτός δεν μένει εκεί. Θέλει να γυρίσει πίσω, στην πατρίδα. Όταν μετά από χρόνια επιστρέφει στην Ελλάδα, οι άνθρωποι έχουν αλλάξει και ο παλιός κόσμος του έχει χαθεί. Δεν τον αναγνωρίζουν όπως τον ήξεραν. Δεν του επιτρέπουν να ζει με τον δικό του τρόπο. Είναι πλέον ένας ξένος. Υποχρεωμένος να ενταχθεί ή να εξοντωθεί. Για να μη χάσει τον εαυτό του, αποφασίζει να εκδικηθεί. Και μεταμορφώνεται στον «κίτρινο στρατιώτη». Σε έναν άγριο και αλλόκοτο τιμωρό.
Σπασμός ****
Δημήτρης Τανούδης
Εκδόσεις Νεφέλη
Ένας μητριαρχικός και γυναικοκρατούμενος κόσμος, του παρελθόντος ή του μέλλοντος, έρχεται αντιμέτωπος με την πολύχρονη υπογεννητικότητα και με το φάσμα του αφανισμού, αναγκάζοντας τη θηλυκή ηγεσία στην υλοποίηση ενός απεγνωσμένου γεννητικού πειράματος, όπου συμμετέχουν σαράντα έξι χιλιάδες γόνιμα αγόρια και κορίτσια, οι τελευταίοι επιζώντες αυτού του προαιώνιου ή δυνητικού κόσμου, οι οποίοι φυλακίζονται σ' ένα τεχνητό αυγό κυκλώπειων διαστάσεων, στο ύστατο πεδίο μεταξύ νέας δημιουργίας και οριστικής ανυπαρξίας, σε μια κοσμογονική επικράτεια όπου ο σπασμός αναλαμβάνει τα ηνία των ανθρώπων, οδηγώντας απ' τη ζωή στον θάνατο και απ' τον θάνατο στη ζωή.
[...] στη γη εκείνη δεν υπήρχαν καιρικές μεταβολές ούτε εποχιακοί κύκλοι, υπήρχε μόνο ο τεχνητός ουρανός ενός γιγάντιου αυγού, υπήρχε μόνο ένας νεφελοσκεπής θόλος, διάσπαρτος από ψηφίδες που λαμπύριζαν σαν ουράνια βλεφαρίσματα,
ΣΠΑΣΜΟΣ
κι έτσι το βραδινό σούρουπο περνούσε στο πρωινό χάραμα δίχως να παρεμβάλλεται άλλη διάσταση φωτός ανάμεσά τους, ακολουθώντας ένα σχεδιασμένο φεγγοβόλημα που εκτεινόταν σε μια ποικιλία από γκρίζες ανταύγειες, μια σκιά που έφθινε σε φως και ένα φως που παράλλαζε σε σκοτάδι, ένα πελώριο πινέλο, κρεμασμένο απ' το μάτι του ουρανού, που περιστρεφόταν ανάμεσα σε δυο παλέτες με αποχρώσεις του γκρίζου, βάφοντας την επιφάνεια της γης και τα πρόσωπα των ανθρώπων με την ωχρή αμφιλύκη μιας απέραντης άνοιξης [...]
Rien Ne Va Plus ***
Μαργαρίτα Καραπάνου
Eκδόσεις Καστανιώτη
...Είναι η στιγμή, στο παιχνίδι, που δεν μπορείς
να επηρεάσεις πια το μέλλον, είτε θετικά είτε αρνητικά.
Τότε είναι που ακούγεται από τον κρουπιέρη το περίφημο
«Rien ne va plus». Ή χάνεις ή κερδίζεις ό,τι έχεις μιζάρει.
Συνήθως χάνεις...
Η Λουίζα, μια ευαίσθητη συγγραφέας, ερωτεύεται και παντρεύεται τον ’λκη, έναν ιδιόρρυθμο άντρα με μοβ μάτια. Το βράδυ του γάμου τους ο Άλκης προβαίνει σε μια σοκαριστική ενέργεια που σηματοδοτεί την αρχή του τέλους. Ακολουθούν η απιστία, η ταπείνωση και το διαζύγιο. Κι ενώ ο αναγνώστης ετοιμάζεται να αναθεματίσει ή να συμπαθήσει τους ήρωες, έρχεται μια μεγάλη ανατροπή που τον αφήνει έκπληκτο. Η ηρωίδα του βιβλίου λέει και ξαναλέει την ίδια ιστορία, δίνοντας κάθε φορά διαφορετική ερμηνεία. Γυρεύει άραγε την αλήθεια ή το ψέμα; Αυτό ούτε η ίδια το ξέρει, ίσως και να μη θέλει να το μάθει. Η Μαργαρίτα Καραπάνου όμως γνωρίζει πολύ καλά το παιχνίδι των αντιθέσεων σε κάθε ερωτική σχέση. Ο εραστής και η ερωμένη, ο άγγελος και ο δαίμονας, ο κύριος και ο δούλος, διαπλέκονται και συνεργούν σ' ένα αιχμηρό, τολμηρό και απεγνωσμένα κωμικό μυθιστόρημα, που μας αποκαλύπτει τα ψυχικά φορτία που γεννούν ή πληγώνουν θανάσιμα οποιαδήποτε συνύπαρξη.
Τα σύννεφα ταξιδεύουν τη νύχτα **
Πρόδρομος Χ. Μάρκογλου
Εκδόσεις Νεφέλη
Τα πέντε διηγήματα του ανά χείρας βιβλίου, διαπλέουν τον χρόνο στην περίοδο 1965-1989.
Τα πρόσωπα της αφήγησης παλινδρομούν από ένα παγιωμένο τραυματικό παρελθόν σ' ένα υπό διαμόρφωση άδηλο μέλλον, ενώ στο παρόν της αφήγησης αγωνίζονται για την επιβίωσή τους και αγωνιούν για την ερμηνεία του κόσμου.Η Εποχή ήταν άκαμπτα προσδιορισμένη. Η επιλογή στις πράξεις των προσώπων, με την επιβολή της ανάγκης, σχεδόν ανέφικτη. Έτσι τα πρόσωπα, δομώντας μιαν υποκειμενική άρνηση για κάθε κατάφαση, ζήσανε σε σύγκρουση με την Εποχή.Ο έρωτας έγινε αποχαιρετισμός. Ο ορίζοντας της ουτοπίας χαμένος.
Ακολουθώντας τη γραμμή της θάλασσας ****
Νοέλ Μπάξερ
Εκδόσεις Ψυχογιός
Ο σκισμένος χάρτης κάποιου ονειροπόλου Ενετού χαρτογράφου του 18ου αιώνα θα οδηγήσει τη Βενέτα στο νησί που κρέμεται από μια κλωστή στη θάλασσα. Ο Χρόνος, νοσταλγώντας να ξαναζήσει μια γενναία ανθρώπινη ιστορία και να φέρει πάλι μιαν ανέλπιστη σωτηρία από τη θάλασσα, οδηγεί σήμερα την εγγονή της στην πρώτη κουκκίδα του χάρτη: στο σημείο όπου θα αποχαιρετήσει ένα όνειρο. Ήρθε και γι' αυτήν η ώρα να ακολουθήσει τη γραμμή της θάλασσας.
Η νεαρή Βενετία αφήνει την Κεφαλονιά για ένα ταξίδι αποχαιρετισμού. Θα εγκαταλείψει το όνειρο να γίνει αρχαιολόγος και να συνεχίσει τις ανακαλύψεις του Ερρίκου Σλήμαν αναζητώντας τα ίχνη του στο πρώτο του ταξίδι στην Πελοπόννησο το 1868.
Ένα νεανικό όνειρο μπροστά σ' ένα αξεπέραστο εμπόδιο και το χαμένο όνειρο μιας παντρεμένης γυναίκας για παντοτινή αγάπη. Μια κοπέλα καταδικασμένη να φτιάχνει μπομπονιέρες, ένας πατέρας με την εμμονή να δημιουργήσει το άλυτο σταυρόλεξο αυτού του κόσμου κι ένας παππούς που όλοι τον θεωρούν αστείο αλλά. Ακόμα, ένας ποιητής που απαγγέλλει την Κόλαση του Δάντη στο σιωπηλό αρχοντικό του. Στην άλλη άκρη της θάλασσας, μια γυναίκα που την κυνηγούν οι ερινύες μετράει τα όσα έχασε, έχοντας συντροφιά ένα φίδι.
Ένα ορμητικό και πολυπρόσωπο σύγχρονο μυθιστόρημα που πατάει με τρυφερότητα στο δρόμο της Ιστορίας, μεταφέροντας τον αναγνώστη από τη σκληρή σημερινή εποχή στο ρομαντισμό της Ελλάδας των χρόνων του Σλήμαν.
Νοέλ Μπάξερ
Η Νοέλ Μπάξερ γεννήθηκε στην Αθήνα από Βρετανό πατέρα και Ελληνίδα μητέρα. Τα παιδικά της χρόνια τα έζησε στην Καβάλα. Σπούδασε στην Ελλάδα (Ελληνική Φιλολογία στο Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων) και στην Αγγλία (μεταπτυχιακές σπουδές στην Αρχαιολογία). Εργάστηκε στη διαφήμιση και, μετά, ως υπεύθυνη επικοινωνίας και δημοσίων σχέσεων σε ελληνικές επιχειρήσεις. Αρθρογραφεί σε περιοδικά και εφημερίδες. Κείμενά της κοινωνικού προβληματισμού εμφανίζονται τακτικά στο Διαδίκτυο. Έχει εκδώσει μια συλλογή διηγημάτων με τίτλο Μια φορά και έναν καιρό σήμερα. Από τις Εκδόσεις ΨΥΧΟΓΙΟΣ κυκλοφορούν τα μυθιστορήματά της «Από Δρυ παλιά κι από Πέτρα», «Τη νύχτα που γύρισε ο χρόνος» και «Ακολουθώντας τη γραμμή της θάλασσας».
Μια φορά κι ένα καλοκαίρι *
Μεταξένια Κράλλη
Εκδόσεις Ψυχογιός
Η Μάρθα, αρχαιολόγος, απολαμβάνει μια ενδιαφέρουσα δουλειά στο Παρίσι και μια ισορροπημένη σχέση. Ο θάνατος του αδελφού της και της νύφης της θα την αναγκάσει να εγκαταλείψει τα πάντα και να γυρίσει στην Ελλάδα. Ο μεγαλύτερος σκόπελος που θα κληθεί να ξεπεράσει είναι το ίδιο της το παρελθόν, στο πρόσωπο του παιδικού της φίλου, του Δημήτρη.
O Δημήτρης, γόνος πλούσιας οικογένειας πολιτευτών, ζει μόνιμα στο οικογενειακό κτήμα της Λακωνίας. Μέχρι τώρα, το μεγαλύτερο αγκάθι στην άνετη ζωή του ήταν να πείσει τους γύρω του ότι δεν τον ενδιαφέρει ν' ασχοληθεί με την πολιτική· ούτε που φαντάζεται λοιπόν την τρικυμία που θα σηκώσει η επανεμφάνιση της Μάρθας και η ακατανόητα εχθρική στάση της απέναντί του.
Γύρω από αυτούς, άλλα πρόσωπα ζουν τις μικρές και μεγάλες ιστορίες τους. Η ανιψιά της Μάρθας, η Αντιγόνη. Ο ξάδελφός της και πρώην τρόφιμος φυλακών, ο Άγης. Η μητριά του Δημήτρη, η Αλίκη. Ο αδελφός του, ο Αχιλλέας. Η νεαρή δασκάλα Ιωάννα.
Μέσα σ' ένα καλοκαίρι, τρεις ερωτικές ιστορίες θα πλεχθούν κάτω από τον ήλιο. Τρία ζευγάρια θα συναντηθούν, θα ενωθούν και θα συγκρουστούν με πάθος. Και οι λίγοι αυτοί μήνες θα σημαδέψουν για πάντα τη ζωή τους.
Τα αχνάρια των ξυπόλητων ποδιών ***
Σόφη Θεοδωρίδου
Εκδόσεις Ψυχογιός
Προσφυγικά Σαλονίκης. Την ορφάνια του μικρού Θεμιστοκλή απαλύνουν ξένα, ευλογημένα χέρια, όμως αγκάθι απομένει μέσα του η άγνωστη καταγωγή του. Εμφύλιος, Σκρα. Τα μελλούμενα απ' τα χείλη μιας γυναίκας τον οδηγούν στην Τήνο, στον μεγάλο έρωτα και στον μεγάλο πόνο. Ο Θεμιστοκλής, με τον νεογέννητο γιο του, Άλκη, ψάχνει τρόπο και τόπο να στεγάσει τη δυστυχία τους. Θα τους υποδεχτεί η ταραγμένη Αθήνα του '50 κι αργότερα μια παράξενη επαρχιακή κωμόπολη, η Επίκληρος. Από το σπίτι της φιλόξενης Μικρασιάτισσας Λένας θα βρεθούν σ' εκείνο της μελαγχολικής Ελένης, και από την άδολη προσφορά θα οδηγηθούν στον τόπο όπου ένας ιδιότυπος ρατσισμός θα τους πληγώσει, δημιουργώντας δυνατές φιλίες και αβυσσαλέα μίση.
Καθώς τα χρόνια κυλούν, ο Θεμιστοκλής και ο συγκλονιστικός Άλκης, η Ελένη, η Ερατώ και η Θάλεια θα βρεθούν μπλεγμένοι στο γαϊτανάκι του πόνου, του έρωτα και του μίσους, και θα βιώσουν τα όρια της προσφοράς και της θυσίας. Άνθρωποι χτυπημένοι από τη μοίρα και τη ζωή αφήνουν τ' αχνάρια τους σε μια Ελλάδα που πληγώνεται και πληγώνει, αναζητώντας ταυτότητα και ευτυχία.
Το τάγμα της ελπίδας ***
Νίκος Παργινός
Σύγχρονοι Ορίζοντες
Το αναγεννησιακό πορτρέτο ενός δωδεκάχρονου ιππότη μπορεί να κρύβει πολλά μυστικά. Ακόμη και να αποτελεί την πύλη για έναν άλλο κόσμο, ονειρικό και αθέατο για τους πολλούς. Όχι όμως και για τα μέλη του μυστικού Τάγματος της ελπίδας, το οποίο εδώ και τέσσερις αιώνες δίνει τη μάχη για την επικράτηση της ελπίδας στα όνειρα των ανθρώπων.
Ως τελευταίος κρίκος της διαχρονικής αλυσίδας κατόχων του πίνακα, ο Ορέστης θα βρεθεί αντιμέτωπος με περίεργες δυνάμεις και ανεξήγητα μυστήρια. Περνώντας την πύλη η οποία συνδέει τον ονειρικό με τον συμβατικό κόσμο της πραγματικότητας, σ ένα ταξίδι αναζήτησης και αυτογνωσίας στον χώρο και τον χρόνο, αγωνίζεται για τα όνειρα και τις προσδοκίες του κόσμου.
Η προφητεία του Μότσαρτ ***
Μιχάλης Πιτένης
Σύγχρονοι Ορίζοντες
Η τσιγγάνικη ορχήστρα έπαιζε συνεχώς τον ίδιο σκοπό. Στους ήχους της, η μοναδικά ωραία στροβιλιζόταν σ' έναν δαιμονικό χορό, αναδίνοντας γύρω της την ευωδία του ρόδου. Η ομορφιά της, αποτυπωμένη κοντά στα άλλα και σ' ένα πορτρέτο Φαγιούμ, μάγευε όλους τους αρσενικούς της γηραιάς ηπείρου. Ποια ήταν η εκλεκτή που ταξίδευε από τόπο σε τόπο μες στις δεκαετίες και τους αιώνες, αλώβητη από τον χρόνο; Τι τη συνέδεε με την προφητεία που κρυβόταν στην όπερα Μαγικός Αυλός, ένα από τα τελευταία έργα του Μότσαρτ; Άνθρωποι της τέχνης, γνωστά πολιτικά πρόσωπα, ισχυροί οικονομικοί παράγοντες είναι τα κομμάτια ενός παζλ, που βρίσκονται διάσπαρτα σε διάφορες πόλεις του κόσμου, απ' το Κάϊρο μέχρι τη Βιέννη και τις Βρυξέλλες, απ' την Κολμάρ και τη Μασσαλία μέχρι την Κοζάνη και την Αθήνα.
Mια σαγηνευτική διείσδυση σε αιώνιους μύθους και δοξασίες, με πρωταγωνιστές πρόσωπα του σήμερα, που κρατά αμείωτο το ενδιαφέρον του αναγνώστη ως την τελευταία σελίδα.
Κομψές Δολοπλοκίες ***
Η Φανή Γραμματικού - Μέλφου
Σύγχρονοι Ορίζοντες
«Πριν περάσει χρόνος πέτυχε τον σκοπό του. Έγινε ο ισχυρός παράγων που κινούσε τα νήματα στις εκλογές των νέων καθηγητών, τις προμήθειες οργάνων και τις διοικητικές αποφάσεις. Υπουργοί και βουλευτές του τηλεφωνούσαν για να ζητήσουν κάποιο ρουσφέτι ή να υποβάλουν τα σέβη τους. Κι εκείνος δεχόταν όλα τούτα συγκαταβατικά με την υπεροψία του άρχοντα....». Από το ξεκίνημά του κιόλας, μα και στην πρώτη του ωριμότητα, επιτυχία και κοινωνική άνοδος ήταν οι στόχοι του Αρχοντή Αστερίου, για την πραγματοποίηση των οποίων εκείνος χρησιμοποίησε κάθε μέσο. Αδιάφορος για τις συνέπειες των πράξεών του, τις συχνά δραματικές, κατάφερνε να φτάνει στον σκοπό του και να επιβάλλεται πάντα ασκώντας την εξουσία του. Χρόνια αργότερα, προς το τέλος της ζωής του, ένα τυχαίο γεγονός τον έφερε αντιμέτωπο με τις ευθύνες του. Τότε ήταν που άρχισε η αντίστροφη μέτρηση...
Ένα ανατρεπτικό μυθιστόρημα που προβάλλει με έξοχο τρόπο τις δολοπλοκίες μιας αθέατης εξουσίας και τον δύσκολο δρόμο της προσωπικής εξιλέωσης.
Οι στρατιώτες του νερού ***
Σοφία Δαγκλή- Παναγιωτίδου
Σύγχρονοι Ορίζοντες
Οι Καστοριανοί, κλειδωμένοι στις ψυχές τους, μάζευαν τους κυνηγημένους, αποθήκευαν οργή και πόνο, αγρίευαν μέρα τη μέρα ανεξέλεγκτα. Ως και οι Στρατιώτες της λίμνης τους ορθώθηκαν, μέχρι τις ρίζες τους αναστατωμένοι. Ανασηκώθηκαν λογχίζοντας την επιφάνειά της, αναταράχτηκαν τα νερά, μαύρισαν, θα λύτρωναν, αποφάσισαν κι αυτοί, απ' το ανελέητο μαρτύριο την πανάρχαια πόλη, ακόμη κι αν χρειαζόταν να παρασύρουν τους διώκτες της ως τα μαύρα νερά τους· ως τα θολά βάθη τους. Εκεί θα τους έθαβαν, στη λάσπη του βυθού, με τις ρίζες τους τυλιγμένες στον λαιμό! Δεν πήγαινε άλλο!
Τα Βαλκάνια ανάστατα πάλι, ανήσυχα, στα 1903. Και τάχα πότε ησύχασαν; θα ρωτήσετε. Κι ενώ Βούλγαροι χαϊντούκοι, Αλβανοί ληστές και Τούρκοι δυνάστες ταλανίζουν καθημερινά τη Μακεδονία, καταφθάνει στην Καστοριά ο Θεόδωρος Κουμανούδης, γουναράς και γουνέμπορος, διχασμένος ανάμεσα στο Βελιγράδι και τη γενέθλια πόλη. Έρχεται στην Καστοριά να δει, εκτός απ' τους δικούς του, και τον φίλο του, τον νεαρό ιεράρχη Γερμανό Καραβαγγέλη, λίγο πριν από τη βουλγάρικη ψευδοεπανάσταση του Ίλιντεν.
Ένα ιδιαίτερο μυθιστόρημα, στο οποίο διαπλέκονται προσωπικές ιστορίες με γεγονότα ιστορικά, ενώ περιγράφεται κοντά στο ριζικό των απλών ανθρώπων και η γενική μοίρα ενός ολόκληρου λαού.
Λαός Ονείρων ****
Θανάσης Γεωργιάδης
Σύγχρονοι Ορίζοντες
Όλοι τους ονειρεύονταν με ανοιχτά μάτια πως θα έρθουν καλύτερες μέρες. Πολλοί εξακολουθούσαν να ελπίζουν και αργότερα. Ματαίως. Έστω και σχολιάζοντας χαμηλόφωνα, «Θα επιζήσουμε, αδέρφια».
Και με του χρόνου το αργό πάτημα, ο στρατάρχης Παπάγος διαδεχόταν τον Μαύρο Καβαλάρη, τον στρατάρχη ο Κωνσταντίνος Καραμανλής, και ούτω καθεξής. Στο μεταξύ, το χιλιάρικο να γίνεται δραχμούλα εντός μιας ημέρας, συρρικνώνοντας τις οικονομίες των ανθρώπων, και την ψυχή τους.
Με τέτοια ουσιαστικώς ασήμαντα και άλλα πολλά σημαντικά, αλλά μη φαινόμενα επακριβώς, κατέθετε τα όνειρά του ο κοσμάκης στα αόρατα ταμεία της ψυχής ατόκως, προσδοκώντας μια βαθύτερη αλλαγή: Ό,τι δεν κατόρθωσε στον καιρό της η σχεδόν παντοδύναμη Εαμοκρατία, να λάβουν εκδίκηση τα όνειρα. Κάποτε βέβαια, αλλά πότε;
Η Κάτω Βόλτα ***
Ντίνος Χριστιανόπουλος
Εκδόσεις Ιανός
"Απ' την είσοδο του μεγάρου, φωνές και ακορντεόν ακούγονταν σε όλη τη σκάλα. Χτύπησα το κουδούνι λιγάκι κακόκεφος: άσκημο πράμα να πηγαίνεις σε πάρτυ μονάχος. Πίσω από την πόρτα ξεχώριζαν γυναικείες φωνές.
Μου άνοιξε η αδελφή του Παράσχου με πολλή εγκαρδιότητα.
- Ο φίλος του Παράσχου, ο ποιητής;
Χαμογέλασα ξεροκαταπίνοντας. Η αδελφή μού πήρε το παλτό και με οδήγησε στο σαλόνι. Ήταν ξανθιά και λεπτοκαμωμένη, με ένα λεκέ κάτω από το αριστερό μάτι.
Το σαλόνι πνίγονταν στον θόρυβο και τον καπνό. Σε μια γωνία ο ακορντεονίστας, τριγυρισμένος από μεζέδες και σταχτοδοχεία, έπαιζε με δεξιοτεχνία αλλά άκεφα. Στη μέση χόρευαν τέσσερα πέντε ζευγάρια. Άλλοι είχαν θρονιαστεί στις πολυθρόνες και τον καναπέ." [...]
(από το διήγημα: "Χαλασμένο στομάχι")
Εναντίον ***
Ντίνος Χριστιανόπουλος
Εκδόσεις Ιανός
Είμαι εναντίον κάθε τιμητικής διάκρισης, απ' όπου κι αν προέρχεται. Δεν υπάρχει πιο χυδαία φιλοδοξία απ' το να θέλουμε να ξεχωρίζουμε -αυτό το απαίσιο "υπείροχον έμμεναι άλλων" που μας άφησαν οι αρχαίοι.
Είμαι εναντίον των βραβείων γιατί μειώνουν την αξιοπρέπεια του ανθρώπου. Βραβεύω σημαίνει αναγνωρίζω την αξία κάποιου κατωτέρου μου και κάποτε θα πρέπει να απαλλαγούμε από τη συγκατάβαση των μεγάλων. Παίρνω βραβείο σημαίνει παραδέχομαι πνευματικά αφεντικά και κάποτε θα πρέπει να διώξουμε τα αφεντικά από τη ζωή μας.
Ποιήματα **
Ντίνος Χριστιανόπουλος
Εκδόσεις Ιανός
Τα "Μικρά ποιήματα" αποτελούνται από την ποιητική συλλογή "Το κορμί και το σαράκι".
Οι σοκολάτες του Σεφέρη ***
Στέφη Κόρτη-Κόντη
Εκδόσεις Επίκεντρο
Κάπου-κάπου πηγαίνει επίσκεψη στο σπίτι του Χρήστου, για να πει δυο κουβέντες με τους δικηγόρους και να ακούσει ραδιόφωνο. Το προξενείο δεν διαθέτει ακόμη ραδιόφωνο. Θα φέρει ραδιόφωνο στο πρώτο ταξίδι του στην Αθήνα. Ο κύριος Σεφεριάδης είναι ένας ευγενικός νέος άνδρας τριανταέξι χρονών -δυο χρόνια μεγαλύτερος από τον Δημητρό- φαλακρός, λίγο παχουλός, αλλά γοητευτικός με μεγάλα εκφραστικά μάτια.
Πάντα κρατάει δυο μεγάλες ιταλικές σοκολάτες "Περουτζίνα" για την Καιτούλα, την εννιάχρονη κόρη της οικογένειας, και είναι πολύ καλοδεχούμενος επισκέπτης, θεωρούν τιμή τους που τους επισκέπτεται ο Γενικός Πρόξενος της Ελλάδος στην Κορυτσά! Δεν έχουν ιδέα ότι ο πρόξενος έχει κιόλας κάνει όνομα ως ποιητής με το ψευδώνυμο Γιώργος Σεφέρης!
Η κυρία με τα μαύρα ***
Η βιογραφία της Πηνελόπης Δέλτα
Μίτση Σκ. Πικραμένου
Eκδόσεις Τετράγωνο
Η Πηνελόπη Δέλτα δεν είναι «μεγάλη» μόνο στη συνείδησή μας, είναι αντικειμενικά «Μεγάλη Ελληνίδα», πρωτοπόρα για την εποχή της και με απίστευτη δραστηριότητα.
Η Βιογραφία της Πηνελόπης Δέλτα, κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Τετράγωνο και είναι. πέρα για πέρα αληθινή. Στηρίζεται και στην παραμικρή της λεπτομέρεια σε πληροφορίες που περιλαμβάνονται σε έντυπες πηγές ή σε συμπεράσματα που εξάγονται με ασφάλεια από τα γραφόμενα στις πηγές. Θα είναι μια μυθιστορηματική βιογραφία που θα συγκλονίσει τους αναγνώστες.
Οι πηγές, με βάση τις οποίες συντάχθηκε η βιογραφία και που πήρε πολλά χρόνια έρευνας για να μαζευτούν, είναι:
1. Μαρτυρίες της εποχής
2. Η Αλληλογραφία της Πηνελόπης Δέλτα,
3. Τα Απομνημονευματικού χαρακτήρα έργα της,
4. Τα ίδια τα έργα της, τόσο τα αυτοτελή, όσο κι εκείνα που παρουσιάζονται εδώ για πρώτη φορά και είναι διηγήματα, αφηγήματα και άρθρα,
5. Εφημερίδες Αθήνας και Θεσσαλονίκης,
6. Περιοδικά, που αποδελτιώθηκαν,
7. Η Βιβλιογραφία για την Πηνελόπη Δέλτα (αυτοτελείς μελέτες και διατριβές, άρθρα.
Ηθοποιός αμέσου δράσεως**
Αυτοβιογραφία
Της Δέσποινας Στυλιανοπούλου
Eκδόσεις Τετράγωνο
«Νύχτα περίεργη και το μυαλό μου γυρίζει. Στα μύρια γεγονότα της ζωής μου. Δεν ξέρω από πού να αρχίσω. Είναι πολλά αυτά που θέλω να διηγηθώ. Νομίζω πως θα εκραγώ. Θέλω ό,τι έχει συμβεί να το γράψω απόψε. Εν μία νυχτί, όπως όταν μάθαινα τους ρόλους. Μοιάζει ακατόρθωτο και είναι. Πώς να γράψεις την ιστορία της ζωής σου σε μια μόνο νύχτα;»
Η Δέσποινα Στυλιανοπούλου το αποφάσισε και έγραψε για πρώτη φορά ένα μεγάλο βιβλίο που λέει τα πάντα. Από τα παιδικά της χρόνια στην Μεσσήνη, την κατοχή, την Αθήνα και τις σπουδές της, τους έρωτες και για όλες τις συνεργασίες της με τους: Αλίκη Βουγιουκλάκη, Δημήτρη Παπαμιχαήλ, Γεωργία Βασιλειάδου, Θανάση Βέγγο, Κώστα Χατζηχρήστο, Νίκο Σταυρίδη, Βασίλη Αυλωνίτη, Μίμη Φωτόπουλο, Ντίνο Ηλιόπουλο, Διονύση Παπαγιαννόπουλο, Νίκο Ρίζο, Σαπφώ Νοταρά, Λάμπρο Κωνσταντάρα, Ρένα Βλαχοπούλου, Γιάννη Γκιωνάκη, Λάκη Λαζόπουλο κ.α.
Διονυσία **
Αντώνης Νικολής
Εκδόσεις Το Ροδακιό
Σε ένα κυματιστό ψηφιδωτό από κοντινές λήψεις και αναδρομές η Διονυσία διανύει το τόξο της γνώσης. Από την Κω στην Αθήνα, από το 1997 ως το 2007, το πέρασμα της Διονυσίας από τη μεγάλη πόλη λούζει μια ξεχωριστή αλήθεια με πολύ δυνατό φως. Μια τελετουργική αναγκαιότητα ορίζει κάθε σταθμό του ταξιδιού της προς την ανανέωση της ζωής μέσα από το μυστήριο του θανάτου...
Ξένη Λογοτεχνία
Κάθαρση ****
Σόφι Όξανεν
Εκδόσεις Τόπος
Βραβείο καλύτερου μυθιστορήματος των Βορείων Χωρών (Nordic Council Literature) για το 2010 και Prix Femina για το ίδιο έτος (ένα από τα πλέον έγκυρα λογοτεχνικά βραβεία διεθνώς. Άλλοι γνωστοί συγγραφείς βραβευθέντες με το Prix Femina: Τζόις Κάρολ Όουτς, Άμος Οζ, Aντόνιο Μουνιόθ Μολίνα, Ίαν Μακ Γιούαν κ.ά.). Η Κάθαρση μεταφράζεται αυτή τη στιγμή σε 38 γλώσσες.
Μια ηλικιωμένη γυναίκα ζει μόνη στο σπίτι της στην εσθονική επαρχία. Η χώρα απόκτησε την ανεξαρτησία της έναν χρόνο πριν και η αναδιάρθρωση του συστήματος βρίσκεται σε εξέλιξη. Την καθημερινότητα της ηλικιωμένης γυναίκας διακόπτει μια εικοσάχρονη κοπέλα, η Ζάρα, που βρίσκεται λιπόθυμη στην αυλή της. Όταν ανακτά τις αισθήσεις της, η Ζάρα της εξηγεί ότι βρέθηκε εκεί στην προσπάθειά της να το σκάσει από τον βίαιο άντρα της. H αλήθεια όμως είναι ότι δραπέτευσε από Ρώσους εμπόρους λευκής σάρκας για τους οποίους δούλευε στο Βερολίνο.
Μέσω της ιστορίας των δύο γυναικών (που ξετυλίγεται με αλλεπάλληλες αναδρομές) η Όξανεν αποκαλύπτει ένα τερατώδες πλέγμα συνενοχής, συγκάλυψης, προδοσίας και εμφύλιας βαρβαρότητας που η ιστορική συγκυρία επέβαλε σ' έναν λαό, τον εσθονικό, πολύ κοντά στη δική μας εμφύλια εμπειρία μετά τον Παγκόσμιο πόλεμο.
Κάτω απ' αυτό το ενοχικό πλέγμα οι δύο γυναίκες διανύουν την ιστορική απόσταση της Κάθαρσης: ανάμεσα στην εκκαθάριση (με όλες τις έννοιες) και τον προσωπικό εξαγνισμό επανακαθορίζοντας με γενναιότητα την αντίσταση στη βαρβαρότητα του εικοστού αιώνα.
Ένα μυθιστόρημα με γοτθική ατμόσφαιρα, γρήγορη, κινηματογραφική γραφή και πρωταγωνίστρια τη γυναίκα που επιμένει να αντιστέκεται στο πείσμα κάθε αντίξοης συγκυρίας.
Η εσθονικής καταγωγής Σόφι Όξανεν γεννήθηκε το 1977 στη Φινλανδία. Με το πρώτο της μυθιστόρημα, το Stalins's Cows (2003), πέρασε αμέσως στην ελίτ των νέων Φινλανδών συγγραφέων. Με την Κάθαρση, το τρίτο της μυθιστόρημα που εκδίδεται ταυτόχρονα σε 32 χώρες, έχει καθιερωθεί πλέον ως μία από τις ανερχόμενες λογοτεχνικές φωνές σε όλο τον κόσμο. Το φετινό Prix Femina, από τα πιο έγκυρα διεθνώς λογοτεχνικά βραβεία, επιβεβαιώνει αυτή τη διαπίστωση.
Ο χάρτης των χαμένων εραστών ****
Ναντίμ Ασλάμ
Μετάφραση: Αγγελική Τσιρούνη
Εκδόσεις Τόπος
Ο δίσκος ξεκινούσε και σύντομα οι ακροατές απορροφούνταν από αυτούς τους μουσικούς που έμοιαζαν να ξέρουν πώς να συνταιριάζουν όλα όσα περιλαμβάνει η ζωή, την πραγματική αλήθεια, την αδιάψευστη τελευταία λέξη, την ουσία του αβάσταχτου πόνου που κρύβεται στα μύχια της καρδιάς και όλες τις χαρές μαζί, όλα όσα αγαπάμε κι όσα αξίζουν την αγάπη μας μα κανείς δεν τα πονά, αυτούς που εξαπατήθηκαν και συκοφαντήθηκαν, τα απύθμενα βάθη της ψυχής που κρύβουν ανυπόφορη λαχτάρα και που λίγοι κατάφεραν να εξερευνήσουν, τις λύπες και την αδιαφιλονίκητη οργή - οι ακροατές απορροφούνταν τόσο πολύ από τη μουσική, ώστε μόλις τέλειωνε το κομμάτι ο χώρος μεταξύ τους μίκραινε και τα κεφάλια έγερναν όλα μαζί σαν να μοιράζονταν έναν καθρέφτη. Όλοι οι μεγάλοι καλλιτέχνες γνωρίζουν ότι μέρος της δουλειάς τους είναι να φωτίζουν την απόσταση μεταξύ δύο ανθρώπων.
Η Τσάντα και ο Τζούγκνου, πακιστανικής καταγωγής, μόνιμοι κάτοικοι Αγγλίας, είναι πολύ ερωτευμένοι. Όταν αποφασίζουν να συζήσουν, έρχονται αντιμέτωποι με το αυστηρό κατεστημένο της μουσουλμανικής κοινότητάς τους. Μετά από ένα ταξίδι του στο Πακιστάν το ζευγάρι εξαφανίζεται και οι αδελφοί της Τσάντα συλλαμβάνονται με την κατηγορία του φόνου. Από εδώ ξετυλίγεται μια πυκνή ιστορία, που περιγράφει τους επόμενους δώδεκα μήνες στις οικογένειες των δύο εραστών, καθώς τα μέλη τους προσπαθούν να αντέξουν τον πόνο μέσα στο πολυπολιτισμικό τους περιβάλλον.
Ο Χάρτης των χαμένων εραστών είναι μια ιστορία μαγικού ρεαλισμού κεντημένη με όλα τα χρώματα, τις μυρωδιές, τις γεύσεις και τα σύμβολα της ινδικής ενδοχώρας. Εμπνευσμένη ερωτική ιστορία, από τον ταλαντούχο και βραβευμένο συγγραφέα Ναντίμ Ασλάμ (Σβησμένες ψυχές), η οποία επιπλέον αποτελεί και υπόδειγμα σύγχρονου πολιτικού μυθιστορήματος.
Σαίξπηρ - Ανθολόγιο ****
Εκδόσεις Κέδρος
Αναφορές...
-στην αγάπη, στον έρωτα
-στην αλήθεια στο ψέμα
-στις αρετές στα ελαττώματα
-στα γηρατειά
-στη δικαιοσύνη, στους νόμους
-στην εξουσία, στα αξιώματα, στο κράτος
-στον θάνατο
-στη θλίψη, στο θρήνο, στα δάκρυα
-στην ιατρική, στους γιατρούς
-στους κακούς, στην κακία
-στο κάλλος, στην ασχήμια
-στη λύπη, στον οίκτο, στο έλεος
-στη μόδα
-στη νεότητα
-στη νύχτα
-στην οικογένεια, στους γονείς
-στα όνειρα
-στους όρκους
-στην παρθενιά, στην αγνότητα
-στα πλούτη, στο χρήμα, στη φτώχεια
-στον πόθο, στον ίμερο
-στον πόλεμο, στη βία, στον φόνο
-στη σάρκα, στη λαγνεία, στην απιστία
-στη σιωπή, στη φλυαρία
-στη σοφία, στο πνεύμα
-στη συκοφαντία, στη φήμη
-στις τέχνες
-στην τύχη, στη μοίρα
-στην υποκρισία
-στη φιλία
-στον φόβο, στη δειλία
-στη φύση
-στον χρόνο
Νουάρ Ιστορίες Α, Β ****
Raymond Chandler
Εκδόσεις Kέδρος
Όταν ο Ρέιμοντ Τσάντλερ άρχισε να γράφει σε ηλικία σαράντα πέντε ετών, δημοσίευσε τις πρώτες του νουάρ ιστορίες σε περιοδικά όπως το φημισμένο Black Mask. Στις ιστορίες αυτές καλλιέργησε το μοναδικό του αφηγηματικό στιλ και έπλασε εκείνο τον υπόγειο κόσμο που πρωταγωνιστεί και στα μυθιστορήματά του: μοναχικοί ντετέκτιβ που προοικονομούν τον Φίλιπ Μάρλοου, καλοί και κακοί αστυνομικοί, πληροφοριοδότες και εκτελεστές, διεφθαρμένοι πολιτικοί, μοιραίες ξανθιές και κοκκινομάλλες, ατμόσφαιρα νουάρ, έγκλημα, σεξ, τζόγος και αλκοόλ σε μεγάλες δόσεις.
Η δεύτερη συλλογή με τις μικρές ιστορίες του μεγάλου κλασικού της αστυνομικής λογοτεχνίας.
Ένας από τους σπουδαιότερους συγγραφείς αστυνομικής λογοτεχνίας, ο Raymond Chandler γεννήθηκε στο Σικάγο το 1888. Όταν ήταν δώδεκα ετών, η οικογένειά του μετανάστευσε στην Αγγλία, όπου ο ίδιος τέλειωσε το Κολέγιο Dulwich. Ακολούθησαν σπουδές στη Γαλλία και στη Γερμανία, μετά το πέρας των οποίων επέστρεψε στο Λονδίνο το 1907, όπου αποφάσισε να βρει μια θέση στο δημόσιο. Τα παράτησε για να ασχοληθεί με το γράψιμο και δούλεψε σε αρκετές εφημερίδες ως ρεπόρτερ, αρθρογράφος, βιβλιοκριτικός. Το 1912 επέστρεψε στην Αμερική και τελικά εγκαταστάθηκε στην Καλιφόρνια. Μετά τον Πρώτο Παγκόσμιο Πόλεμο, όπου υπηρέτησε στον Καναδικό Στρατό, ασχολήθηκε με επιχειρήσεις και έγινε ανώτερο στέλεχος μιας πετρελαϊκής εταιρίας. Το 1924 παντρεύτηκε την Cissy Pascal. Εξαιτίας της οικονομικής ύφεσης των αρχών της δεκαετίας του '30, επέστρεψε στη συγγραφή, δημιουργώντας ιστορίες για λαϊκά περιοδικά όπως το "Black Mask". Ως το 1938 είχε δημοσιεύσει δεκάξι ιστορίες και δούλευε το πρώτο του μυθιστόρημα, "The Big Sleep", που κυκλοφόρησε το 1939. Γνωρίζοντας αμέσως επιτυχία, εισήγαγε, σύμφωνα με τα λόγια ενός κριτικού, "ένα νέο είδος αστυνομικού μυθιστορήματος, στο οποίο η εφευρετικότητα της πλοκής και της έρευνας συνδυάζεται με ένα χαρακτηριστικό και ξεχωριστό λογοτεχνικό στυλ". Την ίδια επιτυχία με το πρώτο του βιβλίο γνώρισαν και τα επόμενα: "My Lovely" (1940), "The High Window" (1942), "The Lady in the Lake" (1943), "The Little Sister" (1949) και "The Long Good-Bye" (1954). Σε όλα πρωταγωνιστεί ο διάσημος ντετέκτιβ Φίλιπ Μάρλοου. Πολλά από τα βιβλία του έχουν γίνει πολύ επιτυχημένες ταινίες, ενώ έγραψε τα σενάρια για αρκετές ακόμα, όπως τα "Double Indemnity" και "The Blue Dahlia", τα οποία προτάθηκαν για Όσκαρ. Εξελέγη πρόεδρος των Mystery Writers of America. Στα τελευταία χρόνια της ζωής του υπέφερε από κατάθλιψη, ενώ γενικότερα η υγεία του όλο και χειροτέρευε. Πέθανε το 1959 στην Καλιφόρνια.
Το κορίτσι με το τατουάζ ****
Στιγκ Λάρσον
Εκδόσεις Ψυχογιός
Χάριετ Βάνγκερ εξαφανίστηκε πριν από τριάντα έξι χρόνια κατά τη διάρκεια ενός καλοκαιρινού φεστιβάλ στο σουηδικό θέρετρο Χέντεμπι. Παρά τις έρευνες της αστυνομίας, δε βρέθηκε ποτέ κανένα ίχνος της δεκαεξάχρονης κοπέλας. Το έσκασε; Έπεσε θύμα απαγωγής; Ή δολοφονίας; Κανείς δε γνωρίζει: η υπόθεση έκλεισε κι όλοι ξέχασαν τις λεπτομέρειες. Όλοι, εκτός από το θείο της Χάριετ, τον Χένρικ Βάνγκερ, έναν ηλικιωμένο βιομήχανο, που έχει βάλει σκοπό της ζωής του να λύσει το μυστήριο προτού πεθάνει. Στους τοίχους του γραφείου του υπάρχουν σαράντα τρία κορνιζαρισμένα λουλούδια. Τα επτά πρώτα ήταν δώρα από την ανιψιά του. Τα υπόλοιπα έφταναν ανώνυμα κάθε χρόνο στα γενέθλιά του. Έτσι αρχίζει το "Millennium", ένα θρίλερ εγκλήματος και τιμωρίας, σεξουαλικής διαστροφής και οικονομικής εξαπάτησης, αλλά και μια τρυφερή ερωτική ιστορία ανάμεσα σ' έναν κατατρεγμένο δημοσιογράφο και ένα ανορεξικό κορίτσι με τατουάζ, άσο στα κομπιούτερ.
Το μυθιστόρημα μεταφέρθηκε στον κινηματογράφο (με μεγάλη εισπρακτική επιτυχία) το 2011, από τον Ντέιβιντ Φίντσερ, με τους Ντάνιελ Κρεγκ, Ρούνι Μάρα, Κρίστοφερ Πλάμερ, Στέλαν Σκάρσγκαρντ, Στίβεν Μπέρκοφ, Ρόμπιν Ράιτ, Γιόρικ Βαν Βαγκενίνγκεν, Τζόελι Ρίτσαρντσον, Τζεραλντίν Τζέιμς στους πρωταγωνιστικούς ρόλους.
Ο Νεκρομάντης ****
{Τα μυστικά του αθάνατου Νίκολας Φλάμελ}
Μάικλ Σκοτ
Εκδόσεις Ψυχογιός
Σαν Φρανσίσκο: Ο Τζος και η Σόφι Νιούμαν έχουν φτάσει επιτέλους σώοι στο σπίτι. Αλλά είναι περισσότερο μπερδεμένοι από ποτέ. Δεν είναι σε θέση να διαχειρίζονται τις μαγικές ικανότητές τους για να προστατεύσουν τους εαυτούς τους, ο Δόκτωρ Ντι τους καταδιώκει και, το χειρότερο, δεν ξέρουν αν μπορούν πλέον να εμπιστευτούν τον Νίκολας Φλαμέλ.
Αλκατράζ: Ο Δόκτωρ Ντι έχει υποτιμήσει τη δύναμη της Περενέλ Φλαμέλ αφού η γυναίκα κατάφερε να συμμαχήσει με τους πιο απίθανους συμμάχους. Βέβαια, ακόμη και με τον Νίκολας στο πλευρό της, η μάχη θα είναι δύσκολη, πόσο μάλλον όταν ο Μακιαβέλι έχει έρθει στο Αλκατράζ με στόχο να εξαπολύσει στρατιές τεράτων στο Σαν Φρανσίσκο.
Λονδίνο: Ο Δόκτωρ Ντι έχει αποτύχει και έχει τεθεί πλέον στο περιθώριο. Αλλά έχει ένα σχέδιο. Και για να το υλοποιήσει πρέπει να εκπαιδεύσει έναν νεκρομάντη για να αναστήσει τη Μητέρα των Θεών.
Λίγο πριν πούμε αντίο ****
Γκαμπριέλα Αμπρόζιο
Εκδόσεις Ψυχογιός
Η Ντίμα είναι Παλαιστίνια. Η Μίριαμ είναι Ισραηλινή. Και οι δύο είναι δεκαοκτώ ετών. Οι τελευταίες δώδεκα ώρες της ζωής τους πριν από την αποστολή αυτοκτονίας δεν είναι αρκετές για να μας κάνουν να καταλάβουμε. Μας αναγκάζουν, όμως, να νιώσουμε τη μυρωδιά του θανάτου που ξεχειλίζει σε κάθε προσπάθεια συνύπαρξης των δύο λαών. Υπάρχουν ιστορίες που δεν καταλογίζουν ευθύνες, δεν καταδικάζουν, αλλά θέτουν ερωτήματα σε μας και στη γενιά μας.
Η ιστορία της Αγιάτ αλ-Ακράς και της Ραχήλ Λεβί είναι μια απ' αυτές.
Αγγελικό Σκοτάδι ***
Τζόσλιν Ντέιβις
Εκδόσεις Ψυχογιός
Τη νύχτα που η Σκάι κλείνει τα δεκαεπτά της χρόνια, συναντά δύο αινιγματικούς ξένους. Εντελώς αντίθετοι μεταξύ τους, σαν τη φωτιά και τον πάγο, ο Άσερ είναι μελαχρινός και άγριος, ενώ ο Ντέβιν είναι ανοιχτόχρωμος και ήρεμος. Η ξαφνική εμφάνισή τους θα φέρει τα πάνω κάτω στη ζωή της Σκάι. Δεν έχει ιδέα τι θέλουν ή γιατί παρακολουθούν την κάθε της κίνηση· το μόνο που ξέρει είναι ότι η παρουσία τoυς συμπίπτει μ΄ ένα σωρό ανεξήγητα γεγονότα. Σύντομα η Σκάι θα αρχίσει να αμφισβητεί την ταυτότητά τους αλλά και την αλήθεια για το δικό της παρελθόν. Θα αναγκαστεί να συμβιβαστεί με το απίστευτο μυστικό που απειλεί να καταστρέψει τον κόσμο της. Διχασμένη ανάμεσα στον Άσερ και στον Ντέβιν, θα πρέπει να επιλέξει. Και η τελική επιλογή της θα έχει συνέπειες και για τους τρεις τους.
Το πρώτο βιβλίο μιας σαγηνευτικής τριλογίας...
Η Μύηση ***
Ο μυστικός κύκλος
Λ. Τζ. Σμιθ
Εκδόσεις Ψυχογιός
Η δύναμη του κύκλου την έφερε εκεί οπού ανήκει... Η Κάσι και η μητέρα της αναγκάζονται να εγκαταλείψουν την όμορφη ζωή τους στην Καλιφόρνια για να ζήσουν με την άρρωστη γιαγιά της Κάσι στο Νιου Σάλεμ. Με το που φτάνουν, η Κάσι νιώθει ένα δυσάρεστο συναίσθημα να την πλημμυρίζει. Από την επιβλητική έπαυλη μέχρι την παράξενη γιαγιά, όλα τής φταίνε. Τα πράγματα χειροτερεύουν όταν γνωρίζει και τους συμμαθητές της, ιδίως τη Φέι, ισχυρό μέλος του Μυστικού Κύκλου, μιας ομάδας μαγισσών που είχαν υπό τον έλεγχό τους το Σάλεμ για εκατοντάδες χρόνια. Όταν η Κάσι ερωτεύεται τον μυστηριώδη και γοητευτικό Άνταμ, έρχεται αντιμέτωπη μ' ένα δίλημμα: είτε να αντισταθεί στον πειρασμό είτε να χρησιμοποιήσει σκοτεινές δυνάμεις για να αποκτήσει αυτόν που θέλει, ακόμα κι αν αυτό σημαίνει ότι μια λάθος κίνηση θα μπορούσε να την καταστρέψει.
Το πρώτο βιβλίο μιας συναρπαστικής «μαγικής» τριλογίας...
Η κρύπτη του Λαζάρου ***
Τομ Χάρπερ
Εκδόσεις Λιβάνης
Στο Λονδίνο, χωμένη βαθιά στο οικονομικό κέντρο της πόλης, η Τράπεζα Μανσαλβάτ είναι μικρή, αφανής, εχέμυθη και ασύλληπτα πλούσια. Όταν η Έλι Στάντον, πάμφτωχη τελειόφοιτη στο πανεπιστήμιο, καλείται απροσδόκητα να δουλέψει εκεί, ο κόσμος προνομίων που της ανοίγεται μοιάζει ιδανικός. Αλλά η τράπεζα δεν είναι μόνο αυτό που φαίνεται. Σύντομα η Έλι συνειδητοποιεί ότι η ζωή της ανήκει στους εργοδότες της - που παρακολουθούν κάθε της κίνηση. Γιατί θαμμένος στους μεσαιωνικούς υπόγειους θαλάμους της τράπεζας βρίσκεται ένας άγρυπνα φρουρούμενος θησαυρός ανυπολόγιστης δύναμης, ο οποίος, εν αγνοία της Έλι, συνδέεται άμεσα με την ιστορία της οικογένειάς της. Θέλοντας και μη, η Έλι εμπλέκεται σε μια ξέφρενη κούρσα ενάντια στο χρόνο, κυνηγημένη από την τράπεζα και ακολουθούμενη από το παρελθόν της. Μοναδική της ελπίδα σωτηρίας είναι να φέρει στο φως το μυστικό που είναι θαμμένο στο υπόγειο θησαυροφυλάκιο. Το να μπει εκεί μέσα είναι μόνο η αρχή...
Ο φύλακας των χαμένων υποθέσεων ***
Γιούσι Άντλερ-Όλσεν
Εκδόσεις Λιβάνης
Ο Γιούσι Άντλερ-Όλσεν, το νέο πολυσυζητημένο όνομα του σκανδιναβικού νουάρ μυθιστορήματος, που έχει σαρώσει τις λίστες των best sellers αλλά και τα λογοτεχνικά βραβεία των σκανδιναβικών χωρών, γράφει ένα ατμοσφαιρικό και συγκλονιστικό θρίλερ, με πρωταγωνιστή έναν επιθεωρητή με ασίγαστη περιέργεια αλλά και βασανισμένη ψυχή. Ένα καθηλωτικό έργο, που διεγείρει πλήθος συναισθημάτων και διαβάζεται απνευστί. Μια εντυπωσιακή και παράλληλα τρομακτική ιστορία, που διαδραματίζεται στο σκοτεινό χώρο της πολιτικής. Ένα επίκαιρο μυθιστόρημα που κόβει την ανάσα. Εάν αγαπάτε τον Στιγκ Λάρσον και τον Τζο Νέσμπο, τότε θα λατρέψετε τον Γιούσι Άντλερ-Όλσεν.
Ο Καρλ Μερκ ήταν ένας από τους καλύτερους επιθεωρητές της Κοπεγχάγης, μέχρι που μια σφαίρα παραλίγο να του στοιχίσει τη ζωή. Δύο από τους συναδέλφους του και καλύτερούς του φίλους δε στάθηκαν τυχεροί και τώρα ο Καρλ, ζωντανός μεν, αλλά με τις τύψεις να τον στοιχειώνουν, έχει μείνει στο περιθώριο. Η προαγωγή του σε προϊστάμενο του νεοσύστατου Τομέα Q, με αποστολή τη διερεύνηση ανεξιχνίαστων υποθέσεων, είναι το τελευταίο πράγμα που περιμένει ότι θα του συμβεί. Μέχρι που συνειδητοποιεί ότι θα είναι ο μοναδικός υπάλληλος στο τμήμα που διοικεί και θα δουλεύει στα υπόγεια της υπηρεσίας, αναλαμβάνοντας υποθέσεις που ξεπερνούν κάθε φαντασία!
Όμως ο επιθεωρητής δεν έχει πει ακόμα την τελευταία του λέξη...
Ο Δραματουργός Ντοστογιέβσκη ****
Με τη ματιά του Άρη Αλεξάνδρου
Άρης Αλεξάνδρου
Εκδόσεις Γκοβόστη
Οι ήρωες του Ντοστογιέβσκη είναι «υδραργυρικοί», «προεξέχουν» απ' το περιβάλλον τους, με την τραγικότητα ή με την όποια άλλη ιδιαιτερότητά τους - ακόμα και με την γελοιότητα.
«...Οι ήρωες του Ντοστογιέβσκη ή είναι άγιοι που υποφέρουν ή άνθρωποι που κατακτούν την αγιοσύνη μέσω του πόνου. Το μεγαλείο του έργου του έγκειται ίσα ίσα στο γεγονός ότι υπάρχει παντού παρόν το μυστήριο. Οι φευγαλέες γήινες μορφές του συναντιούνται συχνότατα με την αιώνια αλήθεια. Και γενικότερα, η στάση του Ιώβ Ζωσιμά, η υποταγή σ' αυτό που τους «είχε προοριστεί» αποτελεί ένα «επιχείρημα» στον συνεχή διάλογο που διεξάγουν οι ήρωές του με τον εαυτό τους, με τους άλλους και με τον Θεό - ένα «επιχείρημα» στην πάλη του Καλού με το Κακό...»
«...Την πρώτη φορά που μετέφρασα Ντοστογιέβσκη, και συγκεκριμένα το βιβλίο Αναμνήσεις από το σπίτι των πεθαμένων, καθώς και παλιότερα όταν διάβασα τον Ηλίθιο -αν και αυτό δεν είναι το ίδιο, επειδή η ανάγνωση απαιτεί λιγότερη προσοχή- μού έκανε εντύπωση η απουσία αυτού που ονομάζουμε «ύφος», η απουσία της ροής στην αφήγηση, η απουσία κάθε έγνοιας εκ μέρους του συγγραφέα να δημιουργήσει «λογοτεχνία», και μάλιστα καλή λογοτεχνία, ίσως επειδή ενίοτε ήταν απορροφημένος από την εμφατικότητα, την υπερβολή, την έλλειψη συσχετισμού ανάμεσα στη σπουδαιότητα των γεγονότων και το βάρος των λέξεων. Σε κάθε περίπτωση, όμως, προσπαθούσε πάντα να γράφει «καλά», να γράφει επιλέγοντας ηχηρές και σπάνιες λέξεις, να παράγει φράσεις με ρυθμό σχεδόν ανεπαίσθητο αλλά υπαρκτό, φράσεις που κινούνταν ή έρρεαν φυσικά όπως ένα μεγάλο ποτάμι, ή που ακόμη ξεχύνονταν σαν χείμαρρος...»
Ένας αβέβαιος τρόπος ****
Φρεντ Βαργκάς
Σύγχρονοι Ορίζοντες
«Οι πολύ μακριές βλεφαρίδες του αγνώστου έριχναν μια μικρή σκιά στα μάγουλά του με το συγκεχυμένο περίγραμμα. Τίποτε που να μοιάζει με το νευρώδες και αεικίνητο παρουσιαστικό του αστυνόμου Ανταμσμπέρ. Ολοφάνερα, ο άγνωστος δεν προσπαθούσε ν' αρέσει. Ωστόσο είχε τα σημάδια του διαβόλου στα μαλλιά του, και όλοι ξέρουν πως ο διάβολος μπορεί εύκολα να πάρει τη μορφή ενός γόη».
Σαν μια σταγόνα αλήθειας που πέφτει ακριβώς στον σωστό τόπο, αλλάζοντας καίρια όλα τα δεδομένα, ο αναγνώστης παρακολουθεί συγκλονισμένος έναν κόσμο ολοένα μεταβαλλόμενο μπροστά στα μάτια του, από το 1800 ως τις μέρες μας, στον οποίο δρα ένα ζευγάρι μανιακών δολοφόνων. Αυτός εξοντώνει απόγονους βρικολάκων κι εκείνη όποιον επιβουλεύεται την καριέρα της.
Η Φρεντ Βαργκάς, νούμερο ένα στο αστυνομικό μυθιστόρημα της Γαλλίας, παρουσιάζει ένα βιβλίο-ποταμό, η πλοκή του οποίου εκτυλίσσεται σε τρία επίπεδα, πιο σύνθετο από κάθε προηγούμενο έργο της, αλλά πάντοτε με ιδιαίτερα απολαυστικό τρόπο.
Η κομψότητα του σκαντζόχοιρου ***
Μιριέλ Μπαρμπερί
Σύγχρονοι Ορίζοντες
Σπάνιες στιγμές αληθινής ομορφιάς μέσα από υπέροχες σελίδες λογοτεχνίας, με έξυπνο χιούμορ, ευαισθησία και αγάπη για τη ζωή, σε μια αριστουργηματική αφήγηση με δύο πρόσωπα:
«Το όνομα μου είναι Ρενέ. Είμαι πενήντα τεσσάρων χρονών, χήρα, μικρόσωμη, στρουμπουλή και άσχημη. Τα τελευταία είκοσι εφτά χρόνια είμαι η θυρωρός του κτιρίου στην οδό Γκρενέλ 7, ενός όμορφου μεγάρου, που χωρίζεται σε οκτώ μεγάλα υπερπολυτελή διαμερίσματα. Δε σπούδασα, ήμουν πάντοτε φτωχή, διακριτική και ασήμαντη. Ανταποκρίνομαι όμως τέλεια σε ότι η κοινωνία πιστεύει ως υπόδειγμα θυρωρού πολυκατοικίας· κανείς δεν μπορεί να αντιληφθεί ότι γνωρίζω πολύ περισσότερα από τους πλούσιους αλαζόνες».
«Το όνομα μου είναι Παλόμα. Είμαι δώδεκα χρονών και μένω στην οδό Γκρενέλ 7, σ' ένα αρχοντικό διαμέρισμα. Εντούτοις, παρά την καλοτυχία και τα πλούτη, από πολύ καιρό ξέρω ότι ο τελικός προορισμός μου είναι η γυάλα με τα ψάρια. Πώς το γνωρίζω; Τυχαίνει να είμαι έξυπνη. Εξαιρετικά έξυπνη, μάλιστα. Γι' αυτό έχω πάρει την απόφαση μου, στο τέλος της σχολικής χρονιάς, τη μέρα των γενεθλίων μου, στις 16 Ιουνίου, θ' αυτοκτονήσω».
Δύο ηρωίδες διαφορετικές μεταξύ τους, με κρυμμένους εσωτερικούς κόσμους και ανείπωτα μυστικά, που θα αποκαλυφθούν με την άφιξη του κυρίου Όζου, ενός καλλιεργημένου και πλούσιου Γιαπωνέζου.
Ο πάνθηρας ***
Στεφανί Ντεόρ
Σύγχρονοι Ορίζοντες
Ζαν Τουσέν: Το γούστο της ανεπανάληπτο, η θέλησή της ατσάλινη. Ξεκίνησε από τη Φλάνδρα, στα τέλη του 19ου αιώνα, με όνειρο ένα και μοναδικό: να κατακτήσει το Παρίσι. Πυρπόλησε την καρδιά του Λουί Καρτιέ, κι από τον έρωτά τους γεννήθηκαν σειρές θρυλικών κοσμημάτων, με κορυφαία εκείνην του μυθικού Πάνθηρα. Στα μεγάλα Παριζιάνικα σαλόνια της Μπελ Επόκ συνάντησε τον Προυστ, τον Κοκτό, τον Απολινέρ, τον Χέμινγουει, τον Σκοτ Φιτζέραλντ, την Κοκό Σανέλ, τη Σάρα Μπερνάρ, τη δούκισσα του Γουίνδσορ κ. ά. «Είμαι η βασίλισσα ενός σύμπαντος με υπηκόους αδαμαντοδέτες, επισμαλτωτές και λιθοχαράκτες. Γνωρίζω κάθε γρανάζι αυτής της καλλιτεχνικής χειροτεχνίας, που είναι η κοσμηματοποιία. Είμαι αδύναμη και εύθραυστη, αλλά επιβάλλω τον σεβασμό στους μεγαλύτερους. Μπορώ να ανιχνεύω το σφάλμα, το ασύμβατο, την έλλειψη γούστου. Φέρω τη σφραγίδα του Λουί Καρτιέ και του ανήκω ψυχή τε και σώματι. Γνωρίζω τα πάντα γι' αυτόν, ξέρω τι κρύβει η ψυχρότητα ή η έπαρσή του. Είναι ο Βασιλιάς - Ήλιος, είμαι η ευνοούμενη του. Με απάτησε, του το συγχώρεσα. Αγαπιόμαστε...».
Ένα μυθιστόρημα απίστευτης ομορφιάς! Η Στεφανί Ντεόρ ξαναζωντανεύει με την πένα της τη ζωή της γυναίκας, που έγινε η μεγαλύτερη κοσμηματοποιός της εποχής της.
Ο δρόμος της επανάστασης ****
Ρίτσαρντ Γέιτς
Σύγχρονοι Ορίζοντες
Πώς μπορεί να σπάσει κάποιος τα δεσμά του χωρίς να γίνει ο ίδιος κομμάτια;
Στον «Δρόμο της επανάστασης», σε κάποιον οικισμό του Κονέκτικατ, στα μέσα της δεκαετίας του '50, ο Φρανκ και η Έιπριλ Χουίλερ, γοητευτικό νεαρό ζευγάρι με υψηλά ιδανικά και φιλοδοξίες, κυνηγώντας το απατηλό όνειρο μιας πνευματικής ζωής, καταλήγουν σε ότι ακριβώς δεν περίμεναν: εκείνος ένας σύζυγος που έχει συμβιβαστεί σε μια δουλειά χωρίς περιεχόμενο, εκείνη μια ψυχολογικά άστατη γυναίκα, η οποία διψάει ανομολόγητα για καταξίωση. Η προαγωγή του Φρανκ, και η ανάλογη υλική ανταμοιβή, εκμηδενίζεται από την καθημερινή προδοσία του ενός εις βάρος του άλλου, η οποία και προκαλεί την έκρηξη στη ζωή τους, με αποτέλεσμα ο καθένας τους να οδηγηθεί στα άκρα...
Το μυθιστόρημα εκδόθηκε για πρώτη φορά στην Αμερική το 1961 και περιλήφθηκε στη βραχεία λίστα του βραβείου National Book Award την επόμενη χρονιά. Το 2008 μεταφέρθηκε στην οθόνη από τον σκηνοθέτη Sam Mendes, με τους Λεονάρντο Ντι Κάπριο, Κέιτ Γουίνσλετ και Κάθι Μπέιτς στους βασικούς ρόλους.
Η χρονιά της ύαινας ***
Μπραντ Γκίγκλι
Σύγχρονοι Ορίζοντες
Η Χέτεφρας, ιέρεια στις Θήβες της αρχαίας Αιγύπτου, δε θα καταφέρει να φτάσει ποτέ στον ναό του Όσιρη για να τελέσει το τυπικό της γιορτής του θεού. Ο Σεμερκέτ, γραμματέας Ερευνών και Απορρήτων, καλείται να εξιχνιάσει τις συνθήκες του θανάτου της και να αποκαλύψει τους ενόχους. Ακολουθώντας τα ίχνη τους βήμα βήμα, ο αφοσιωμένος αυτός υπηρέτης της αλήθειας θα βρεθεί αντιμέτωπος με πολιτικές δολοπλοκίες και ίντριγκες, που ως τελικό στόχο έχουν την ανατροπή του φαραώ Ραμσή Γ΄. Τα αρχαιότερα δικαστικά πρακτικά της αρχαίας Αιγύπτου, που έχουν διασωθεί, μιλούν για τον μυστηριώδη θάνατο του Ραμσή Γ΄ και τη διαφθορά του περιβάλλοντός του. Με αφορμή αυτά τα ιστορικά γεγονότα, ο Μπραντ Γκίγκλι υφαίνει τον καμβά μιας πρωτότυπης και συναρπαστικής ιστορίας μυστηρίου, που εκτυλίσσεται στην αρχαία Αίγυπτο, την εποχή της ακμής της.
Πλοκή ασυνήθιστη με ιστορικό ενδιαφέρον και αυθεντικές, πολιτιστικές και κοινωνικές λεπτομέρειες για τη ζωή στην αρχαία Αίγυπτο.
Ανώνυμος Βενετσιάνος ***
Ντόνα Λεόν
Σύγχρονοι Ορίζοντες
Ποιος και γιατί ν' ασχοληθεί με τη δολοφονία ενός ανώνυμου τραβεστί; Aκόμη και οι εφημερίδες δεν της αφιερώνουν περισσότερο από μερικές λέξεις. Tουλάχιστον ως τη στιγμή που αποκαλύπτεται ότι ο νεκρός δεν είναι άλλος από έναν ευυπόληπτο τραπεζίτη. Tο σκάνδαλο συγκλονίζει την κοινωνία της Bενετίας, αλλά ο επιθεωρητής Γκουίντο Mπρουνέτι υποψιάζεται ότι τα πράγματα δεν είναι τόσο απλά όσο δείχνουν. Σταδιακά, ο ιδιοφυής αστυνομικός ανακαλύπτει τις διασυνδέσεις, που συσχέτιζαν αξιοσέβαστα ιδρύματα της πόλης με τον νεκρό τραπεζίτη, ενώ εντέλει η έρευνά του τον οδηγεί από τα σκοτεινά μονοπάτια του υποκόσμου στα μέγαρα της Bενετσιάνικης αριστοκρατίας. Tα στόματα, όμως, δύσκολα ανοίγουν. Kαι η τιμωρία για όσους το τολμήσουν είναι σκληρή και αμείλικτη. Tα πτώματα είναι πλέον τρία, και ο Mπρουνέτι καταλαβαίνει ότι πρέπει να προσέχει το κάθε του βήμα, αν δε θέλει να γίνει αυτός το τέταρτο.
Ο κόσμος των εχιδνών ****
Φρανσουά Μοριάκ
Σύγχρονοι Ορίζοντες
Μοριάκ, Φρανσουά (1885-1970). Γάλλος ποιητής, μυθιστοριογράφος, θεατρικός συγγραφέας και δημοσιογράφος. Σπούδασε στο πανεπιστήμιο του Μπορντό και στο Παρίσι. Η πρώτη ποιητική συλλογή του (1909) έγινε δεκτή με ενθουσιασμό, αν και το 1913 ο Μ. στράφηκε στην πεζογραφία. Το έργο του χαρακτηρίζεται από εξαιρετικό στιλιζάρισμα καθώς και από ενδιαφέρον για την ψυχολογική ανάλυση και τις πνευματικές συγκρούσεις που πηγάζουν από τη συνείδηση της αμαρτίας μέσα στα πλαίσια του καθολικισμού και του ανθρώπινου περιβάλλοντος. Έγραψε πολλά μυθιστορήματα, από τα οποία αξίζει να αναφερθούν Το φιλί στον λεπρό (1922), Η έρημος της αγάπης (1925), Τερέζα (1927), Ο κόμπος των εχιδνών (1932), Το μυστήριο Φροντενάκ (1933), Οι μαύροι άγγελοι (1936) και Ντεσκερού, ένας έφηβος του παλιού καιρού. Εξίσου σημαντικά είναι και τα κριτικά και βιογραφικά του δοκίμια Η ζωή του Χριστού (1936) και Ημερολόγιο, καθώς επίσης και μερικά θεατρικά έργα και πολιτικά άρθρα, συγκεντρωμένα εν μέρει στο δίτομο έργο Σημειώσεις (1958-60). Τέλος, δημοσίευσε τη βιογραφία Ντε Γκολ (1964) και δύο αυτοβιογραφικά βιβλία: Εσωτερικές αναμνήσεις (1965) και Πολιτικές αναμνήσεις (1967). Το 1933 εξελέγη μέλος της Γαλλικής Ακαδημίας, ενώ το 1952 βραβεύθηκε με το βραβείο Νόμπελ λογοτεχνίας. Όσον αφορά τις πολιτικές του θέσεις, ο Μ. εμφανιζόταν αντιφατικός, αλλά υπήρξε πάντα «ο εργάτης του πνεύματος και ο άνθρωπος με την ανήσυχη πίστη».
Το τούρκικο Κόλπο ***
Μπόρις Ακουνίν
Σύγχρονοι Ορίζοντες
Ιούλιος του 1877, και ο πόλεμος ανάμεσα στη Ρωσία και την Οθωμανική αυτοκρατορία μαίνεται. Ο τσαρικός στρατός προελαύνει νικηφόρος, κατατροπώνοντας τις δυνάμεις του σουλτάνου, τα Βαλκάνια είναι ανάστατα, και στη Ρωσία ονειρεύονται πολλοί ότι ο σταυρός των ορθοδόξων θα λάμπει σε λίγο πάνω στον τρούλο της Αγια-Σοφιάς. Μια διαταγή, όμως, του ανώτατου Ρώσου διοικητή, που αλλάζει μυστηριωδώς την τελευταία στιγμή, δίνει την ευκαιρία στους εχθρούς του τσάρου να αναδιοργανώσουν τις δυνάμεις τους, και ο ρωσικός στρατός καθηλώνεται. Ο νεαρός και ιδιοφυής Εράστ Πετρόβιτς Φαντόριν αναλαμβάνει τότε μια λεπτή και επίπονη αποστολή· να εντοπίσει τον κατάσκοπο των Τούρκων, που δρα ανενόχλητος με συνεχείς δολιοφθορές στις γραμμές των Ρώσων, θέτοντας σε κίνδυνο όχι μόνο την εκστρατεία, αλλά και το μέλλον της αχανούς αυτοκρατορίας των τσάρων.
Νικόστρατος - ένα ξεχωριστό καλοκαίρι ***
Ερίκ Μπουασέ
Σύγχρονοι Ορίζοντες
«Όλα τα βλέμματα στράφηκαν προς το μεγάλο ασπροπούλι. O Nικόστρατος ξαναδίπλωσε νωχελικά τις φτερούγες του κι άνοιξε ένα πέρασμα ανάμεσα απ' τους συγκεντρωμένους για να έρθει να χαιρετήσει τον κύριό του. Aφού δάγκωσε τρυφερά τ' αυτί του αγοριού, έκανε μεταβολή και παρέλασε υψώνοντας το λοφίο του»... O Γιάννης, ένα δωδεκάχρονο αγόρι, ζει φτωχικά σ' ένα μικρό ψαροχώρι μαζί με τον πατέρα του, το Δημοσθένη, που έχει γίνει νευρικός και απόμακρος μετά τον πρόωρο θάνατο της γυναίκας του. Μια μέρα, ο Γιάννης σώζει από βέβαιο θάνατο ένα «καφετί πουλί με μεγάλο ράμφος και δυο κοντά ποδαράκια», προσφέροντας ως αντάλλαγμα σ' έναν άξεστο καπετάνιο ότι πολυτιμότερο είχε: το χρυσό σταυρό που του άφησε η μητέρα του. Για να μην το μάθει ο Δημοσθένης, το αγόρι φροντίζει το μικρό πουλί κρυφά στην κάμαρά του και του δίνει το όνομα Νικόστρατος. Μέρα με τη μέρα, όμως, ο Νικόστρατος μεγαλώνει και γίνεται ένας πανέμορφος λευκός πελεκάνος, το πιο ψηλό πουλί της Ευρώπης! Είναι δύσκολο πια να τον κρύβει...
Η μοναδική φιλία ενός αγοριού με έναν πελεκάνο. Μια ιστορία με φόντο το απέραντο γαλάζιο του Ιονίου, χρωματισμένη με συναισθήματα, ομορφιά και συγκίνηση.
Στο βιβλίο αυτό βασίστηκε η ομότιτλη ταινία του Ολιβιέ Ορλέ, με πρωταγωνιστή τον Εμίρ Κουστορίτσα.
Τα χαμένα βιβλία της Οδύσσειας ***
Ζάκαρι Μέισον
Σύγχρονοι Ορίζοντες
«Το σπιτικό του μοιάζει περίπου όπως ήταν όταν έφυγε. Ο Οδυσσέας παρατηρεί ότι η πόρτα στο μαντρί των προβάτων έχει επισκευαστεί. Μια κλωστή καπνού αναδύεται από την καμινάδα. Μπαίνει αθόρυβα στο σπίτι, με το σπαθί στο χέρι, αναλογιζόμενος πόσο γελοίο θα ήταν να έρθει από τόσο μακριά και να χάσει τα πάντα σε μια στιγμή απροσεξίας. Μέσα, η Πηνελόπη κάθεται στον αργαλειό της, κι ένας ηλικιωμένος άντρας λαγοκοιμάται δίπλα στη φωτιά...».
Μια γοητευτική ανασύνθεση της ιστορίας του Οδυσσέα, βασισμένη στην εξαίρετη γραφή, την τρομερή φαντασία και μια σπάνια συγγραφική δεξιότητα. Ο Μέισον διατυπώνει εκ νέου τις δικές του εκδοχές της ιστορίας του Οδυσσέα, δημιουργώντας εναλλακτικά επεισόδια και υποθετικές βελτιώσεις κάποιων παλαιών κειμένων ή ενός αρχικού Ελληνικού μύθου, που θέτουν τον αναγνώστη του αντιμέτωπο με ατελείωτες ερμηνείες ως προς το μακρύ ταξίδι της επιστροφής του Ομηρικού ήρωα στην Ιθάκη, μετά την άλωση και την καταστροφή της Τροίας.
Η κοκκινοσκουφίτσα ***
Σάρα Μπλάκλι - Καρτρλάιτ
Σύγχρονοι Ορίζοντες
«Το κτήνος στράφηκε προς το μέρος της και το βλέμμα του συνάντησε τα μάτια της Βάλερι. Τα μάτια του ήταν άγρια και υπέροχα. Μάτια που κοίταζαν μόνο εκείνην».
Η Βάλερι, η θαρραλέα κοπέλα με την εντυπωσιακή κόκκινη κάπα που της χάρισε η γιαγιά της, νιώθει ένα επίμονο κάλεσμα: Έλα να φύγουμε μαζί... Οι κάτοικοι του χωριού, που από χρόνια ζουν με το φόβο του Λύκου, διψασμένοι για εκδίκηση θα ζητήσουν τη βοήθεια του Σόλομον, ενός διάσημου ιερέα κυνηγού λυκανθρώπων. Εκείνος τους αποκαλύπτει ότι το θρυλικό κτήνος ζει ανάμεσά τους. Την ημέρα παίρνει ανθρώπινη μορφή και τις νύχτες, όταν η σελήνη έχει το χρώμα του αίματος, τριγυρίζει στο δάσος και σκοτώνει. Η Βάλερι αρχίζει να υποπτεύεται ότι αυτό που τη συνδέει με το κτήνος είναι ένας δεσμός τόσο ισχυρός ώστε την καθιστά όχι μόνο ύποπτη αλλά και δόλωμα. Θα μπορούσε το κτήνος να είναι ο Πίτερ, ο μοναχικός και μυστηριώδης νεαρός με τον οποίο είναι ερωτευμένη; Θα μπορούσε να είναι ο γοητευτικός Χένρι, που οι γονείς της τον προορίζουν για άντρα της; Θα μπορούσε...
Μία οικουμενική ιστορία για τον έρωτα, το θάρρος και το τέλος της εφηβείας. Η Σάρα έγραψε ένα υπέροχο μυθιστόρημα. Εύχομαι να το απολαύσετε.
Συνωμοσία Ιερώνυμου Μπος ***
Ιβ Ζεγκό - Ντενί Λεπέ
Σύγχρονοι Ορίζοντες
Ο αυτοκράτορας Μαξιμιλιανός, οι βασιλείς δύο μεγάλων χωρών, Ερίκος Η΄ της Αγγλίας και Λουδοβίκος ΙΒ΄ της Γαλλίας, αλλά και ο πάπας Ιούλιος Β΄, πρωταγωνιστούν σε μία ιστορία μυστηρίου, που διαδραματίζεται στην Ευρώπη του 16ου αιώνα: Τι μπορεί να συνδέει τους πίνακες του Ιερώνυμου Μπος, τον ηλικιωμένο Λεονάρντο ντα Βίντσι και τον επίσης ζωγράφο Ραφαήλ Σάντσιο με τις βασιλικές αυλές και τις δολοπλοκίες της εποχής; Ποιος προσπαθεί να σκορπίσει τον φόβο και τον πανικό στη γηραιά ήπειρο, με την απειλή της εμφάνισης του θηρίου της Αποκαλύψεως; Μπορεί μια νέα γυναίκα, με μοναδικό όπλο τη δύναμη της αγάπης, να διαλευκάνει τη συνωμοσία που εξυφαίνεται, για να σώσει έτσι τη ζωή του αγαπημένου της, αλλά ταυτόχρονα να στηρίξει την ειρήνη σ' ολόκληρη την Ευρώπη;
Μετά την επιτυχία του 1661, οι Ιβ Ζεγκό και Ντενί Λεπέ επιστρέφουν με ένα ιστορικό θρίλερ, που εξελίσσεται σε μια εποχή αμφιβολιών και καθηλώνει τον αναγνώστη ως την τελευταία παράγραφό του.
Ένα μυθιστόρημα με παλμό και αγωνία.
1661 Την εποχή του Λουδοβίκου 14ου ***
Ιβ Ζεγκο - Ντενί Λεπέ
Σύγχρονοι Ορίζοντες
Παρίσι, 1661: Λίγος χρόνος ζωής απομένει στον πανίσχυρο καρδινάλιο Mαζαρίνο, πρωθυπουργό της Γαλλίας και νονό του Λουδοβίκου 14ου. O Kολμπέρ, έμπιστος του καρδινάλιου, και ο Nικολά Φουκέ, υπουργός των οικονομικών και φλογερός εραστής των τεχνών, αντιμάχονται για τη διαδοχή του. Tην ίδια εποχή, ο νεαρός Γκαμπριέλ, γραμματέας του Mολιέρου, γίνεται τυχαία κάτοχος απόρρητων εγγράφων υψίστης σημασίας για το κράτος και την Eκκλησία. H ζωή του από δω και στο εξής βρίσκεται σε διαρκή κίνδυνο. Tα έγγραφα αυτά, που κρύβουν ένα μυστικό χιλίων και πλέον ετών, ικανό να αλλάξει τη ροή της ιστορίας, επιδιώκουν με κάθε μέσο να αποκτήσουν κάποια οργάνωση φανατικών καθολικών, μία αδελφότητα που ευαγγελίζεται τη νέα τάξη και ο ραδιούργος Kολμπέρ. Έτσι ξεκινάει μια δραματική αναζήτηση, από το Παρίσι στο Λονδίνο και από το Λούβρο στο Bο λε Bικόντ, στη διάρκεια της οποίας ο Λουδοβίκος 14ος ανδρώνεται και ωριμάζει γρήγορα, προοιωνίζοντας τον μελλοντικό Bασιλιά Ήλιο.
Πολιτικές δολοπλοκίες, συνωμοσίες, πάθη και παράνομοι έρωτες, σπουδαίες προσωπικότητες όπως ο Λαφοντέν, ο Περό, ο Mολιέρος και ο ντ' Aρτανιάν, αλλά και αγωνία μέχρι την τελευταία σελίδα, για την αποκάλυψη ενός μεγάλου μυστηρίου, σ' ένα ιστορικό μυθιστόρημα που ζωντανεύει την ιδιαίτερη ατμόσφαιρα μιας ξεχωριστής εποχής.
Στα αιώνα δάση ****
Φρεντ Βαργκάς
Σύγχρονοι Ορίζοντες
Δύο άνδρες βρίσκονται δολοφονημένοι στα περίχωρα του Παρισιού. Μία κατά συρροήν δολοφόνος δραπετεύει από τη φυλακή, ζητώντας εκδίκηση. Στη Νορμανδία, οι κάτοικοι ενός χωριού αναρωτιούνται ποιοι σκοτώνουν στο δάσος τα ελάφια και γιατί πολτοποιούν την καρδιά τους. Από το Παρίσι ως τα δάση της Νορμανδίας, σε μια διαδρομή που σημαδεύεται από φόνους, συλημένους τάφους, αλλά και την κλοπή ιερών λειψάνων, ο επιθεωρητής Ανταμσμπέρ και οι συνεργάτες του ακολουθούν τα βήματα μιας μυστηριώδους «Σκιάς», που την οδηγούν σ' έναν προορισμό αυστηρά απαγορευμένο από την Εκκλησία. Και ενώ τα μυστήρια πληθαίνουν, κάποια άλλη σκιά, από το παρελθόν του Ανταμσμπέρ, προσθέτει στις έρευνες ακόμη ένα γρίφο...
Η Φρεντ Βαργκάς δημιουργεί ξανά συναρπαστικούς χαρακτήρες με έντονα συναισθήματα, σε μια νέα «σκοτεινή» περιπέτεια, που οδηγεί τον αναγνώστη πέρα από την αγωνία και τις συνήθεις επινοήσεις ενός αστυνομικού μυθιστορήματος.
Η προφητεία της σελήνης ****
Φρεντερικ Λενουάρ
Σύγχρονοι Ορίζοντες
Είναι κάτι το οριστικό μια προφητεία; Μπορεί να την ανατρέψει η ελευθερία της βούλησης; Τα άστρα προεξοφλούν τα μελλούμενα ή δείχνουν στον άνθρωπο μόνο μια πιθανή πορεία; Την εποχή της Αναγέννησης, σ' ένα μικρό χωριό της Καλαβρίας, ο νεαρός χωρικός Τζιοβάνι Τράταρε τολμά να κοιτάξει στα μάτια την πανέμορφη Έλενα, εγγονή του δόγη της Βενετίας. Για να κατακτήσει την καρδιά της, αφήνει πίσω του τον μικρόκοσμο της καθημερινότητας του και ξεκινά ένα περιπετειώδες ταξίδι. Στον δρόμο του γλιτώνει από την πυρά τη μάγισσα Σελήνη, κι εκείνη, ανταποδίδοντας την ευεργεσία, του αποκαλύπτει όλα όσα θα συμβούν στην πολυτάραχη ζωή του: «Δες, Τζιοβάνι, αυτό είναι το τραγικό και λαμπρό σου πεπρωμένο. Το αποδέχεσαι;».
Τα λόγια της τον ακολουθούν σ' ολόκληρη την περιπλάνηση του, ενώ η δύναμη της αγάπης τον οδηγεί στον κόσμο της γνώσης. Από τη Φλωρεντία και τη Βενετία ως τις μονές του Αγίου Όρους και των Μετεώρων, από το Αλγέρι και την Ιερουσαλήμ μέχρι την Κύπρο, σοφοί δάσκαλοι θα τον μυήσουν στα μυστικά της φιλοσοφίας και της αστρολογίας, αλλά και στον πνευματικό κόσμο του χριστιανισμού, της σουφικής διδασκαλίας και της καββάλας. Ταυτόχρονα, τρεις γυναίκες -η μάγισσα, η ερωμένη και η σύζυγος- θα τον βοηθήσουν, η κάθε μια με τον τρόπο της, να εξερευνήσει τα μονοπάτια της ανθρώπινης ψυχής.
Ο αρχαιολόγος και το μυστήριο της Νεφερτίτης ****
Πιέρ Μπουλ
Σύγχρονοι Ορίζοντες
Κάποιο τυχαίο συμβάν στην Αίγυπτο φέρνει κοντά έναν διάσημο αρχαιολόγο και τον Γάλλο πιλότο μικρού αεροσκάφους, οι οποίοι συνταξιδεύουν από το Καρνάκ και τις Θήβες προς το Κάιρο. Πετώντας πάνω από την αρχαία Ηλιούπολη κι ενώ ανιχνεύουν από ψηλά τα εδάφη που την περιβάλλουν, το μικρό αεροσκάφος πέφτει, οι ίδιοι σώζονται και εντελώς συμπτωματικά ανακαλύπτουν κάποιο μυστηριώδες και ασύλητο ιερό της εποχής του Αχενάτον και της Νεφερτίτης. Ο πεπειραμένος αρχαιολόγος εξετάζει τον χώρο λεπτομερώς και βήμα προς βήμα ιχνηλατεί ανέγγιχτα από τον χρόνο σημάδια, τα οποία ερμηνεύει ένα προς ένα, με τη βοήθεια του πιλότου. Έτσι, αποκαλύπτεται βαθμιαία μια συνωμοσία πριν από τρεισήμισι χιλιάδες χρόνια, καθώς και οι επίβουλοι διοργανωτές της, που ως στόχο είχαν την πανέμορφη βασίλισσα του Αχενάτον.
Aιγυπτιολογία, λατρείες, τελετές και μυστικά χιλιάδων χρόνων, στο μυθιστόρημα ενός μεγάλου και χαρισματικού συγγραφέα, που βρέθηκε τυχαία στο αρχείο του και πρωτοεκδόθηκε περίπου έντεκα χρόνια μετά τον θάνατό του.
Οι αρχηγοί / Τα αντράκια ****
Μάριο Βάργκας
Eκδόσεις Καστανιώτη
Τα έξι διηγήματα της συλλογής Οι αρχηγοί είναι τα πρώτα δημοσιευμένα έργα του Μάριο Βάργκας Λιόσα. Φέρουν όλα τα χαρακτηριστικά που αργότερα θα σημαδέψουν τα έργα της ωριμότητάς του, αναδεικνύοντας τον συγγραφέα σε πρωτοπόρο της λατινοαμερικανικής λογοτεχνίας. Απεικονίζουν έναν σκληρό αντρικό κόσμο, όπου τα προβλήματα αντιμετωπίζονται με τη βία και όπου οι προσωπικές επιλογές κατευθύνονται πάντα από τις προσδοκίες και τις απαιτήσεις των άλλων.
Η νουβέλα Τα αντράκια μεταφράζεται για πρώτη φορά στα ελληνικά. Αν και γράφτηκε αρκετά αργότερα από τα διηγήματα της συλλογής, κινείται στο ίδιο κλίμα και έχει κοινό στίγμα με δύο τουλάχιστον από αυτά: την εφηβική παρέα της γειτονιάς και το πώς αυτή επηρεάζει και καθορίζει τις ζωές των μελών της. Αφηγητής και πρωταγωνιστής ταυτόχρονα είναι η ίδια η παρέα. Κι όπως σε όλα τα σπουδαία έργα του νομπελίστα συγγραφέα η αφήγηση περνάει αδιάκοπα από το παρόν στο παρελθόν και από το άτομο στο σύνολο, σε ένα παιχνίδι που αφήνει γοητευμένο τον αναγνώστη.
Το γαλάζιο τετράδιο ***
Εμμανουήλ Καζάκεβιτς
Μετάφραση: Μήτσος Αλεξανδρόπουλος
Εκδόσεις Σύγχρονη Εποχή
Η ιστορική νουβέλα «Το γαλάζιο τετράδιο» μαζί με το διήγημα «Εχθροί» υπήρξαν τα τελευταία έργα του Εμμανουήλ Καζακέβιτς. Ο τίτλος της νουβέλας είναι εμπνευσμένο από ένα τετράδιο με γαλάζιο εξώφυλλο, όπου ο Λένιν είχε συγκεντρώσει την ύλη, στην οποία στηρίχτηκε για να δώσει την τελική μορφή στο βιβλίο του «Κράτος και Επανάσταση». Η διδασκαλία του Μαρξισμού για το κράτος και τα καθήκοντα του προλεταριάτου στην επανάσταση». [...] Η λογοτεχνική αφήγηση είναι βασισμένη στα πραγματικά γεγονότα από την περίοδο που ο Λένιν επεξεργάστηκε και έθεσε νέα γραμμή με στόχο την άμεση κατάληψη της εξουσίας από τις επαναστατικές εργατικές δυνάμεις, τις γνωστές «Θέσεις του Απρίλη» του 1917.
Οι Ζουρμπίν **
Βσέβολοντ Κοτσετόφ
Εκδόσεις Σύγχρονη Εποχή
Η πείρα;... Πραγματικά είναι ένας θησαυρός. Μα είναι πολύ λίγο πράγμα για έναν καλό ειδικό, κυρίως στην εποχή μας. Χρειάζονται τεράστιες θεωρητικές γνώσεις. Επισκέφτηκα τελευταία ένα αυτόματο εργοστάσιο στη Μόσχα. Φανταστείτε μια επιχείρηση που είχε μονάχα δυο-τρεις εργάτες. Παράγει έμβολα για μοτέρ αυτοκινήτων. Όλες οι επεξεργασίες, από το χύσιμο έως το αμπαλάρισμα των τελειωμένων κομματιών, γίνονται από μηχανές. Ποια έπρεπε, λοιπόν, να είναι η πείρα εκείνων που δημιούργησαν αυτήν την επιχείρηση; Είχε ξαναδεί κανείς ποτέ τέτοιο πράγμα;Όχι, δεν είναι η πείρα. Το δημιουργικό πνεύμα, βασισμένο στις θεωρητικές γνώσεις, δημιούργησε το πρώτο στον κόσμο αυτόματο εργοστάσιο. Γιατί, επιτέλους, χρειαζόταν πρώτα να το δει κανείς με τη φαντασία· και αυτό δεν ήταν δυνατό, παρά μέσα από χιλιάδες και χιλιάδες αριθμούς και πολύπλοκους υπολογισμούς, μέσα από τη θεωρία. Μάλιστα, από τη θεωρία!
Υπόθεση Βάργκας ****
Fernando Pessoa
Εκδόσεις Νεφέλη
Αυτός ο οποίος δεν είναι ικανός να σκοτώσει έναν άνθρωπο, δεν είναι επίσης ικανός να σκοτώσει ένα κοτόπουλο. Αντιθέτως, αυτός ο οποίος είναι ικανός να σκοτώσει ένα κοτόπουλο, είναι ικανός να σκοτώσει έναν άνθρωπο· το παν είναι να του δοθούν οι εξωτερικές συνθήκες που θα κάνουν ένα συγκεκριμένο άνθρωπο ή τους άλλους ανθρώπους να φαίνονται σαν κοτόπουλα στα μάτια του - δηλαδή οι εξωτερικές συνθήκες όπου συσκοτίζεται όχι το συναίσθημα της ύπαρξης (είναι συσκοτισμένο σ' αυτόν που μπορεί να σκοτώσει), αλλά η έννοια της ταυτότητας μιας άλλης ανθρώπινης ζωής σαν τη δική του (αυτό είναι που είναι συσκοτισμένο σ' αυτόν ο οποίος τελικά σκοτώνει)".Αμπίλιο Κουαρέσμα
Μία από τις ελάχιστες πνευματικές τέρψεις που απομένουν σε ό,τι πνευματικό απομένει ακόμα στην ανθρωπότητα είναι η ανάγνωση αστυνομικών μυθιστορημάτων. Ανάμεσα στο χρυσό και περιορισμένο αριθμό ευτυχισμένων ωρών που η ζωή μ' αφήνει να περνάω, μετράω σαν τις καλύτερες απ' όλες, εκείνες τις ώρες που η ανάγνωση του Κόναν Ντόυλ ή του Άρθουρ Μόρρισον νανουρίζει τη συνείδηση μου.Ένα από τα βιβλία αυτών των συγγραφέων, ένα τσιγάρο των 45 σεντάβος το πακέτο, η ιδέα ενός φλι-τζανιού καφέ -τριάδα αδιαίρετη που κλίνει για μένα την ευτυχία σε όλες τις πτώσεις-, σ' αυτό συνίσταται η ευτυχία μου. Μοιάζει λίγο για κάτι τόσο μεγάλο, είναι αλήθεια. Είναι γιατί ένα πλάσμα με πνευματικά και αισθητικά αισθήματα δεν μπορεί να επιθυμεί κάτι περισσότερο στο σημερινό ευρωπαϊκό περιβάλλον.
Μαλντορόρ / Λωτρεαμόν ****
Μετάφραση:Στρατής Πασχάλης
Εκδόσεις Νεφέλη
Θαλάσσια κήτη, μικροσκοπικά ζωύφια, θηρία της άγριας φύσης, κακόβουλα φυτά, κι ο άνθρωπος μαζί με το Θεό του σ' έναν αδυσώπητο εμφύλιο πόλεμο, που το μένος και η ορμή του μεταφέρονται σαν απωθημένα ένστικτα που ξεσπούν στον τρόπο γραφής.
Περίεργο αφήγημα, "πεζό ποίημα", γραμμένο από έναν εξίσου περίεργο έφηβο, ο "Μαλντορόρ" προκαλεί ακόμη ρίγη και δέος, όχι μόνο για τις σκληρές ιστορίες που περιέχει, αλλά κυρίως για τον ανατρεπτικό τρόπο με τον οποίο τις αφηγείται. Μια περιπλάνηση σε χώρους όπου ο εφιάλτης γίνεται πραγματικότητα, σ' ένα κείμενο χειμαρρώδες και ψυχρό ταυτόχρονα, όπως οι αστραπές και οι σπίθες σ' έναν ηλεκτρικό στύλο που βραχυκυκλώθηκε, όπως μια βροχή από διάττοντες γύρω από ένα διαστημόπλοιο.
Ο Λωτρεαμόν, πιο μεγαλοφυής από τον Ρεμπώ, προέβλεψε όλη τη μοντέρνα τεχνολογική σκέψη αλλά και τη λυτρωτική της υπέρβαση που είναι το αίτημα των καιρών μας. Εγκλωβισμένος στη μικροαστική Γαλλία της Δεύτερης Αυτοκρατορίας, "αυτοεξόριστος" από τη μακρινή Ουρουγουάη, οραματίστηκε, κλεισμένος σ' ένα δωμάτιο ξενοδοχείου, τις περιπέτειες του μοχθηρού ήρωά του, σ' ένα πεζό όπου πρωτοεμφανίστηκαν η αυτόματη γραφή, η αποστασιοποίηση, το παράλογο, οι συνειρμοί του εσωτερικού μονολόγου, η ψυχανάλυση, η αντι-τέχνη. Κυνικός και τρυφερός μαζί, μισάνθρωπος και γεμάτος ερωτισμό, εξέφρασε το αίτημα για μια ουσιαστική ενεργοποίηση της φαντασίας και του ονείρου στην ύλη και την ψυχή, μέσα από μια αντιδραστική εναντίωση σε καθετί που μας κρατά εγκλωβισμένους στη συμβατική συνθήκη του ζώου. Μιλώντας αποτρόπαια συγκάλυψε τη βαθιά ανθρωπιά μιας ύπαρξης που διψά για ουσιαστική αγάπη, πέρα από το συμφέρον και την ιδιοτέλεια. Μιλώντας εγκεφαλικά και παράφορα, άνοιξε δρόμους στη λογοτεχνία που ακόμα και τα πιο πρωτοπόρο κινήματα δεν τους έχουν εξαντλήσει. Η τέχνη, μετά απ' αυτόν, δεν μπορεί πια ποτέ να εφησυχάζει.
Σιωπή ****
Αντρέα Καμιλλέρι, Κάρλο Λουκαρέλλι
Εκδόσεις Πατάκης
Ένα παιχνίδι, ένα πείραμα, μια πρωτότυπη λογοτεχνική συνεργασία: οι δύο σημαντικότεροι συγγραφείς αστυνομικού διηγήματος της σύγχρονης Ιταλίας ενώνουν τις δυνάμεις τους και μας προσφέρουν μια ιστορία στην οποία πρωταγωνιστούν ο αστυνόμος Μονταλμπάνο και η επιθεωρήτρια Γκράτσια Νέγκρο, κυρίαρχα πρόσωπα στα μυθιστορήματά τους.
Μια παράξενη δολοφονία που συνέβη στην Μπολόνια τους φέρνει σε επαφή. Το θύμα βρέθηκε με μια πλαστική σακούλα στο κεφάλι, φορούσε όλα του τα ρούχα, του έλειπε μόνο ένα παπούτσι· στο πάτωμα δίπλα στο πτώμα βρέθηκαν τρία χρυσόψαρα.
Την υπόθεση ανέλαβε η Γκράτσια Νέγκρο, η οποία, όταν ανακάλυψε ότι το θύμα καταγόταν από τη Βιγκάτα, ζήτησε βοήθεια από τον Σικελό συνάδελφό της. Αλλά μέχρι ποιου σημείου είναι διατεθειμένος να βοηθήσει ο Μονταλμπάνο; Θα θελήσει να μπει στο παιχνίδι και να ακολουθήσει την Γκράτσια σε μια υπόθεση που προβλέπεται επικίνδυνη και στην οποία ανοιχτά αντιτάχθηκαν οι ανώτεροί τους;
Ένα jam session ανάμεσα σε δύο ιδιοφυείς συγγραφείς που διασκεδάζουν επηρεάζοντας αμοιβαία ο ένας τον άλλο στο στιλ και στη φαντασία, ένα βιβλίο που δεν πρέπει να χάσει όποιος αγαπάει το αστυνομικό μυθιστόρημα.
Λευκή σαν γάλα, κόκκινη σαν αίμα ***
Αλεσσάντρο ντ΄Αβένια
Εκδόσεις Πατάκης
Ο Λέο είναι ένας δεκαεξάχρονος όπως όλοι: του αρέσει να φλυαρεί με τους φίλους του, να παίζει ποδόσφαιρο, να συμμετέχει σε κόντρες με το μηχανάκι του και ζει σε απόλυτη αρμονία με το iPod του. Οι ώρες που περνάει στο σχολείο είναι σκέτη πλήξη, οι καθηγητές ένα «προστατευόμενο είδος που ελπίζει να εκλείψει οριστικά». Έτσι, όταν έρχεται ένας καινούριος αναπληρωτής της φιλολόγου, ο Λέο ετοιμάζεται να τον υποδεχτεί με κυνισμό και σαλιωμένα χάρτινα μπαλάκια που εκτοξεύει με το φυσοκάλαμό του. Όμως αυτός ο καινούριος καθηγητής είναι διαφορετικός: ένα φως λάμπει στα μάτια του όταν παραδίδει το μάθημα, όταν παρακινεί τα παιδιά να ζήσουν έντονα τη ζωή τους, να κυνηγήσουν τα όνειρά τους.
Ο Λέο νιώθει δυνατός σαν λιοντάρι, όμως μέσα του κρύβεται κι ένας εχθρός που τον τρομοκρατεί: το λευκό. Το λευκό είναι η απουσία, όλα όσα στη ζωή του αφορούν την απουσία και την απώλεια είναι λευκά. Αντίθετα, το κόκκινο είναι το χρώμα της αγάπης, του πάθους, του αίματος· κόκκινο είναι το χρώμα των μαλλιών της Μπεατρίτσε. Γιατί ο Λέο έχει ένα όνειρο και το όνειρό του λέγεται Μπεατρίτσε, παρόλο που εκείνη δεν το ξέρει ακόμα. Ο Λέο έχει κι άλλη μία πραγματικότητα, πιο προσιτή, κι όπως συμβαίνει με όλες τις κοντινές παρουσίες, πιο δύσκολα τη διακρίνει: είναι η αξιόπιστη και γαλήνια Σίλβια. Όταν ο Λέο μαθαίνει πως η Μπεατρίτσε είναι άρρωστη και πως η αρρώστια που έχει σχετίζεται μ' εκείνο το λευκό που τόσο τον τρομάζει, βρίσκεται αναγκασμένος να σκάψει βαθιά μέσα του, να ματώσει και να ξαναγεννηθεί, για να καταλάβει πως τα όνειρα δε γίνεται να πεθάνουν και να βρει το θάρρος να πιστέψει σε κάτι πιο μεγάλο.
Το «Λευκή σαν το γάλα, κόκκινη σαν το αίμα» δεν είναι απλώς ένα μυθιστόρημα ενηλικίωσης, δεν είναι μόνο η αφήγηση μιας σχολικής χρονιάς, είναι ένα θαρραλέο κείμενο που, μέσα από τον μονόλογο του Λέο -άλλοτε ανέμελο και διασκεδαστικό, άλλοτε πιο εσωτερικό και βασανισμένο-, διηγείται αυτό που συμβαίνει τη στιγμή που εισβάλλει στη ζωή ενός εφήβου ο πόνος και η αγωνία, κι ο κόσμος των ενηλίκων φαίνεται ανήμπορος να προτείνει μια λύση.
Με μια φρέσκια ματιά, στα χνάρια της μεγάλης κλασικής παράδοσης, ο Ντ' Αβένια, καθηγητής και ο ίδιος, συμμαχεί με τον νεαρό καθηγητή του λυκείου, για να προσφέρει στον νέο αλλά και λιγότερο νέο αναγνώστη απαντήσεις που ίσως να μην του λύνουν τα προβλήματα, του παρέχουν ωστόσο υλικό για στοχασμό και μια ελπίδα για το αύριο.
Σενάριο Γάμου ****
Τζέφρυ Ευγενίδης
Εκδόσεις Πατάκης
Στις αρχές του 1980, η χώρα βρίσκεται σε βαθιά ύφεση και η ζωή μετά το κολέγιο είναι πιο σκληρή από ποτέ για τους νέους. Στα καφέ του Κόλετζ Χιλ, τα υποψιασμένα παιδιά ρουφούν Ντεριντά και ακούνε Τalking Heads. Όμως η Μάντλιν Χάνα, η ευσυνείδητη φοιτήτρια αγγλικής λογοτεχνίας, γράφει την πτυχιακή της με θέμα την Τζέιν Όστεν και την Τζορτζ Έλιοτ, οι οποίες ανέδειξαν τον γάμο (τα παντρολογήματα με πιο ευρεία έννοια) σε κορυφαίο ζήτημα, τοποθετώντας τον στον πυρήνα των σημαντικότερων αγγλικών μυθιστορημάτων. Ενώ η Μάντλιν προσπαθεί να καταλάβει γιατί "έγινε καταγέλαστο το να διαβάζει κανείς συγγραφείς σαν τον Τσίβερ ή τον Απντάικ, που έγραφαν για τα προάστια στα οποία η Μάντλιν και οι περισσότεροι φίλοι της είχαν μεγαλώσει, προς όφελος της ανάγνωσης του μαρκήσιου Ντε Σαντ, ο οποίος έγραφε περί της πρωκτικής διακόρευσης παρθένων στη Γαλλία του δέκατου όγδοου αιώνα", μπαίνει στη μέση η αληθινή ζωή, με τη μορφή δύο εντελώς διαφορετικών μεταξύ τους νεαρών. Ο Λέναρντ Μπάνκχεντ -χαρισματικός μοναχόλυκος, δαρβινιστής του κολεγίου- εμφανίζεται ξαφνικά σ' ένα σεμινάριο σημειωτικής και η Μάντλιν δεν αργεί να μπλεχτεί σε μια άκρως φορτισμένη ερωτική και πνευματική σχέση μαζί του. Την ίδια στιγμή, ο παλιός της φίλος, ο Μίτσελ Γκραμάτικους -ο οποίος μελετάει τον χριστιανικό μυστικισμό και γενικά συμπεριφέρεται αλλόκοτα- έρχεται και πάλι στο προσκήνιο, με την έμμονη σκέψη πως η Μάντλιν είναι προορισμένη από τη μοίρα να γίνει το ταίρι του. Μέσα στον επόμενο χρόνο, καθώς οι πρωταγωνιστές του τριγώνου σε αυτό το συναρπαστικό μυθιστόρημα αποφοιτούν από το κολέγιο και μπαίνουν στον πραγματικό κόσμο, τα γεγονότα τούς πιέζουν να επαναπροσδιορίσουν όλα όσα έμαθαν στο σχολείο. Ο Λέναρντ και η Μάντλιν μετακομίζουν σ' ένα εργαστήριο βιολογίας στο Κέιπ Κοντ, αλλά δεν μπορούν να ξεφύγουν από το μυστικό που ευθύνεται για τη φαινομενικά ανεξάντλητη ενέργεια και τις κυκλοθυμικές αντιδράσεις του Λέναρντ. Και ο Μίτσελ, ταξιδεύοντας στον κόσμο για να βγάλει τη Μάντλιν από το μυαλό του, βρίσκεται αντιμέτωπος με τα θεμελιώδη ερωτήματα γύρω από το νόημα της ζωής, την ύπαρξη του Θεού και την αληθινή φύση του έρωτα. Άραγε έχουν πεθάνει οι μεγάλες ιστορίες αγάπης του δέκατου ένατου αιώνα; Ή μήπως μπορεί να υπάρξει μια νέα ιστορία, που θα γραφτεί για το σήμερα και θα ξαναφέρει στην επιφάνεια το φεμινισμό, τη σεξουαλική απελευθέρωση, το προγαμιαίο συμβόλαιο, το διαζύγιο, όλα αυτά τα σημαντικά ζητήματα; Με εντυπωσιακό χιούμορ και ευστροφία, αλλά και μια συνολική κατανόηση και αγάπη για τους ήρωές του, ο Τζέφρι Ευγενίδης ξαναζωντανεύει τις δυνάμεις που εμπνέουν το Μυθιστόρημα, υφαίνοντας μια ιστορία τόσο σύγχρονη και δροσερή, που να διαβάζεται σαν το κρυφό ημερολόγιο της ίδιας της ζωής μας. Εννέα χρόνια μετά το "Middlesex", ο "διεθνής Έλληνας" Τζέφρι Ευγενίδης επιστρέφει μ' ένα μεγάλο μυθιστόρημα που επιβεβαιώνει τη θέση του ως ενός από τους μεγαλύτερους συγγραφείς της εποχής μας. Υποψήφιο για το National Book Critics Circle Award 2012.
Προς Εμμαούς ***
Αλσσάντρο Μπαρίκκο
Εκδόσεις Πατάκης
Είμαστε όλοι δεκάξι δεκαεφτά χρονών - αλλά χωρίς να το ξέρουμε στ' αλήθεια, αυτή είναι η μόνη ηλικία που μπορούμε να φανταστούμε: με δυσκολία γνωρίζουμε το παρελθόν.
Νέα παιδιά, αγόρια και κορίτσια στην εφηβεία, στη δίνη του ερωτικού σκιρτήματος, γεμάτα με ερωτηματικά, αμφιβολίες, τρέλα, παραφορά. Σχέσεις γονιών και παιδιών, αμηχανία μπροστά στα μεγάλα ερωτηματικά της ανθρώπινης ύπαρξης: τη ζωή και τον θάνατο, το σεξ και τον έρωτα, την πίστη και την αθεΐα. Κι ανάμεσα σε όλα αυτά, η εμβληματική μορφή της ομορφιάς, η πέτρα των σκανδάλων, η μοιραία φιγούρα, μια σύγχρονη Πανδώρα που θ' ανοίξει το κουτί της εξαπολύοντας τους δαίμονες, ενώ την ύστατη στιγμή η ελπίδα παλεύει να διασωθεί.
Ουρανοξύστης **
Ταχσίν Γιουτζέλ
Εκδόσεις Κέδρος
Ο Τζαν Τεζτζάν, ένας διάσημος δικηγόρος, το πρωινό της 17ης Φεβρουαρίου του 2073 σκαρφίζεται ένα σατανικό σχέδιο: αν γινόταν να ιδιωτικοποιηθεί η δικαιοσύνη, τότε τίποτα και κανείς δεν θα μπορούσε να σταθεί εμπόδιο στα σχέδια του ζάπλουτου πελάτη του, Τεμέλ Ντικέρ, να χτίσει ουρανοξύστες σε ολόκληρη την Ισταμπούλ, και να τη μετατρέψει σε μια μοντέρνα και υπέρλαμπρη μεγαλούπολη, αντάξια της Νέας Υόρκης.
Μέσα από την υπόθεση του Τζαν Τεζτζάν παρακολουθούμε την ιστορία μιας πόλης που κάτω από την απατηλή λάμψη της κρύβει ταπεινά σπιτάκια με προσεγμένους κήπους, εξαθλιωμένους ανθρώπους που περιπλανώνται στις παρυφές της πόλης αναζητώντας τροφή, σκληρούς επιχειρηματίες που μετακινούνται χρησιμοποιώντας αποκλειστικά τα μονοθέσια αεροπλάνα τους, καθώς και αδίστακτους πολιτικούς που έχουν υπό τον πλήρη έλεγχό τους τα τουρκικά ΜΜΕ.
Ο Ταχσίν Γιουτζέλ, σε αυτό το ποτισμένο με μαύρο χιούμορ, αλληγορικό μυθιστόρημά του, μιλάει χωρίς υπεκφυγές για μια Τουρκία που μπροστά στο όραμα της άνευ ορίων προόδου δεν διστάζει να καταπατήσει τις αρχές της και να ισοπεδώσει το παρόν της.
Ένα σημαντικό μυθιστόρημα για την Τουρκία, που παρουσιάζει μια μελλοντολογική εικόνα της η οποία λίγο απέχει από τη σημερινή πραγματικότητα.
Ο Τζεβντέτ μπέη και οι γιοί του ****
Ορχάν Παμούκ
Εκδόσεις Ωκεανίδα
Είναι το πρώτο βιβλίο του Ορχάν Παμούκ. Εκδόθηκε το 1982, κέρδισε το βραβείο μυθιστορήματος Ορχάν Κεμάλ και προαναγγέλλει την κατοπινή λαμπρή συγγραφική πορεία του νομπελίστα πια Παμούκ.
Το μυθιστόρημα καλύπτει τη ζωή τριών γενιών μιας οικογένειας από τις αρχές του αιώνα, τα τελευταία χρόνια της βασιλείας του σουλτάνου Αμπντουλχαμίτ, μέχρι τις μέρες μας.
Ο Τζεβντέτ μπέη είναι ιδιοκτήτης μικρού εμπορικού καταστήματος κι ένας από τους πρώτους Μουσουλμάνους εμπόρους, που στόχος και φιλοδοξία του είναι να γίνει πλούσιος και να αποκτήσει μια σύγχρονη οικογένεια «Δυτικού» τύπου και νοοτροπίας. Η ιστορία του Τζεβντέτ μπέη και των γιων του είναι, κατά μία έννοια, και η ιστορία της ιδιωτικής ζωής τα χρόνια της Τουρκικής Δημοκρατίας.
Στο πανοραμικό αυτό μυθιστόρημα, περιγράφονται τα εσωτερικά των σπιτιών, ο καινούργιος τρόπος ζωής στις πολυκατοικίες, οι ισχυρές, εκδυτικισμένες οικογένειες, τα κυριακάτικα απογεύματα γύρω από το ραδιόφωνο, οι βόλτες για ψώνια στα μαγαζιά στο Μπέγιογλου, οι αγάπες και τα πάθη της ανερχόμενης αστικής τάξης της τουρκικής κοινωνίας.
«Όταν αποφάσισα ότι θα γίνω συγγραφέας», λέει ο Ορχάν Παμούκ στα «Άλλα χρώματα» ("Η συνέντευξη στο Paris Review"), "δεν ήξερα τι ήθελα να γράψω. Μάλιστα, έκανα κι ένα-δυο λάθος ξεκινήματα. Έχω ακόμη τις σημειώσεις μου. Έπειτα από έξι μήνες όμως είχα ήδη το προσχέδιο του βιβλίου που εκδόθηκε τελικά: «Τζεβντέτ μπέη και υιοί». Είναι μια οικογενειακή σάγκα. Όπως η Forsyte saga του Τζον Γκαλσγουόρθι ή οι Μπούντενμπροκ του Τόμας Μαν.
Μακρινές Ώρες ***
Κέϊτ Μόρτον
Εκδόσεις Ωκεανίδα
Το πολυαναμενόμενο μυθιστόρημα της συγγραφέα Κέιτ Μόρτον αρχίζει με ένα χαμένο γράμμα.
Το περιεχόμενό του αναγκάζει τη νεαρή Έντι Μπέρτσιλ να ταξιδέψει στο μυστηριώδες βασίλειο του κάστρου Μάιλντερχορστ, όπου η μητέρα της, δεκατριών χρονών τότε, περίμενε το βομβαρδισμό του Λονδίνου.
Η Έντι Μπέρτσιλ και η μητέρα της ποτέ δεν ήταν πολύ κοντά η μία στην άλλη, αλλά όταν φτάνει ένα γράμμα, χαμένο από καιρό, η Έντι αρχίζει να υποψιάζεται ότι η συναισθηματική απομόνωση της μητέρας της κρύβει ένα παλιό μυστικό.
Φεύγοντας δεκατριάχρονο κορίτσι από το Λονδίνο, για να γλιτώσει από τις βόμβες του πολέμου, η μητέρα της Έντι βρίσκει καταφύγιο στο Κάστρο Μάιλντερχερστ, κοντά στην οικογένεια Μπλάιθ. Εκεί ανακαλύπτει τον κόσμο των βιβλίων και της φαντασίας - έναν κόσμο συναρπαστικό, αλλά και επικίνδυνο.
Πενήντα χρόνια αργότερα, ενώ η Έντι κυνηγάει τις απαντήσεις στο αίνιγμα της μητέρας της, καταλήγει κι αυτή στο Κάστρο Μάιλντερχερστ και στις εκκεντρικές αδελφές Μπλάιθ. Μέσα στο ερειπωμένο κάστρο, η Έντι αρχίζει να ξετυλίγει το παρελθόν της μητέρας της. Υπάρχουν όμως κι άλλα μυστικά κρυμμένα στις πέτρες του κάστρου και η Έντι πρόκειται να μάθει περισσότερα απ' όσα περιμένει.
Αυτά που μαθαίνει η Έντι για τις μακρινές εκείνες ώρες, αλλάζουν οριστικά την εικόνα που έχει για τη μητέρα της και για τον εαυτό της.
Ένα μυθιστόρημα στημένο με μαεστρία για έναν τόπο, για το παρελθόν, για τον απόηχο του χρόνου.
Φυλακισμένη στο παρελθόν ***
Κέϊτ Φέρνιβαλ
Εκδόσεις Ωκεανίδα
Στρατόπεδο συγκέντρωσης «Νταβίνσκι», Σιβηρία, 1933. Μέσα στην παγωνιά και την εξοντωτική δουλειά, η μόνη διαφυγή της Σοφίας είναι οι ιστορίες που της διηγείται η Άννα για το εκθαμβωτικό παρελθόν στο Πέτρογκραντ και για τον έρωτά της με τον φλογερό επαναστάτη Βασίλι.
Όταν η Άννα αρρωσταίνει βαριά, η Σοφία αποφασίζει να δραπετεύσει για να βρει τον Βασίλι, να σώσει τη φίλη της. Αλλά η Ρωσία, κάτω από τη σιδερένια γροθιά του κομμουνισμού, δεν είναι πια η χώρα των αναπολήσεων της Άννας.
Η Σοφία περιπλανιέται μέσα σ' έναν ιστό μυστικότητας και φόβου, και τότε ένας μεγάλος έρωτας απειλεί την υπόσχεση που είχε δώσει στην Άννα.
Για τι πράγμα μιλάω ***
Όταν μιλάω για το τρέξιμο
Χαρούκι Μουραακάμι
Εκδόσεις Ωκεανίδα
Δεν ξεκίνησα να τρέχω επειδή κάποιος μου ζήτησε να γίνω δρομέας. Όπως δεν έγινα μυθιστοριογράφος επειδή κάποιος μου ζήτησε να γίνω μυθιστοριογράφος. Μια μέρα, έτσι στο άσχετο, μου ήρθε να γράψω ένα μυθιστόρημα. Και μια μέρα, έτσι στο άσχετο, άρχισα να τρέχω - επειδή απλώς το ήθελα".
Το 1982, αφού πούλησε το τζαζ μπαρ του για ν' αφοσιωθεί στο γράψιμο, ο Χαρούκι Μουρακάμι αποφάσισε ν' αρχίσει να τρέχει για να κρατιέται σε φόρμα και να έχει την αντοχή να γράφει μέχρι τα βαθιά γεράματα. Ένα χρόνο αργότερα ολοκλήρωσε μόνος του τη διαδρομή από την Αθήνα στο Μαραθώνα και τώρα, ύστερα από δεκάδες παρόμοιες κούρσες, εκτός από τα τρίαθλα και μια πληθώρα βιβλίων, αναλογίζεται την επίδραση που είχε αυτό το άθλημα στη ζωή του και ακόμα περισσότερο στο γράψιμο του.
"Να γράφω με ειλικρίνεια για το τρέξιμο και να γράφω με ειλικρίνεια για τον εαυτό μου, είναι σχεδόν το ίδιο πράγμα. Επομένως υποθέτω ότι αυτό το βιβλίο μπορεί να διαβαστεί και ως μια αυτοβιογραφία επικεντρωμένη στο τρέξιμο", γράφει στον Πρόλογο του βιβλίου του.
Μέσα από κοπιαστικά προγράμματα προπόνησης και διαδρομές, αυτές οι αποκαλυπτικές αναμνήσεις καλύπτουν την τετράμηνη προετοιμασία του για τον Μαραθώνιο της Νέας Υόρκης του 2005, και περιγράφουν τοποθεσίες από τους Τζίνγκου κήπους στο Τόκυο, όπου κάποτε μοιράστηκε τη διαδρομή μ' έναν Ολυμπιονίκη, μέχρι τον ποταμό Τσαρλς στη Βοστώνη, ανάμεσα σε νέες γυναίκες, που τον άφηναν πίσω τους.
Μέσ' απ' τον θαυμαστό φακό ενός αθλήματος αναδύεται ένα κέρας αφθονίας από αναμνήσεις κι εμπνεύσεις: Η καταλυτική στιγμή όπου αποφάσισε να γίνει συγγραφέας, οι μεγαλύτεροι θρίαμβοι αλλά και οι απογοητεύσεις του, το πάθος του για τους δίσκους βινυλίου, και, μετά τα πενήντα, η αναπόφευκτη φθορά της ηλικίας, το αγαπημένο του μοτίβο της "απώλειας" και η επώδυνη σοφία της ωριμότητας.
"Καθώς τρέχω", γράφει ο Μουρακάμι, "λέω στον εαυτό μου να σκεφτεί ένα ποτάμι. Και σύννεφα. Αλλά στην πραγματικότητα δεν σκέφτομαι τίποτα. Το μόνο που κάνω είναι να τρέχω ασταμάτητα μες στο δικό μου, οικείο, χειροποίητο κενό, την δική μου προσωπική νοσταλγία. Κι αυτό είναι υπέροχο. Ας λένε ό,τι θέλουν".
Το μωρό της Ρόζμαρι ****
Ira Levin
Εκδόσεις Abubis
H Ρόζμαρι και ο Γκάι Γούντχαους μετακομίζουν στο Μπράμφορντ, ένα παλιό κτίριο με λαβυρινθώδη διαρρύθμιση και σκοτεινή ιστορία, χτισμένο σε μια πανέμορφη συνοικία της Νέας Υόρκης. Από τις πρώτες κιόλας μέρες, οι Κάστεβετ, ένα ζευγάρι εκκεντρικών ηλικιωμένων που μένουν στο διπλανό διαμέρισμα, προσπαθούν επίμονα να τους προσεγγίσουν. Παρά τους δισταγμούς της Ρόζμαρι, ο σύζυγός της, που κάνει τα πρώτα του βήματα ως ηθοποιός, αρχίζει να επιζητά τη συντροφιά του ηλικιωμένου ζεύγους.
Σύντομα ο Γκάι επιλέγεται για έναν πρωταγωνιστικό ρόλο, η Ρόζμαρι μένει έγκυος και οι Κάστεβετ βρίσκονται συνεχώς στο πλευρό της, έτοιμοι να τη βοηθήσουν με όποιο τρόπο μπορούν. Όμως μια σειρά δυσοίωνων περιστατικών και συμπτώσεων κάνουν την κοπέλα να υποψιαστεί ότι πίσω από τη στοργική συμπεριφορά των νέων της γειτόνων κρύβεται κάτι μοχθηρό και μυστηριώδες...
Ο βραβευμένος συγγραφέας Ira Levin αφηγείται με απαράμιλλη δεξιοτεχνία μια ιστορία σύγχρονου αστικού τρόμου, που αποτελεί ορόσημο στο είδος και ενέπνευσε την ομότιτλη κινηματογραφική ταινία του Roman Polanski με πρωταγωνιστές τη Mia Farrow και τον John Cassavetes.
Κλέβοντας τη Φοίνιξ ****
Joss Stirling
Εκδόσεις Abubis
Τι κάνεις όταν ανακαλύπτεις ότι η αδελφή ψυχή σου είναι μια κλέφτρα;
Η Φοίνιξ είναι μέλος της Κοινότητας, μιας συμμορίας κλεφτών με υπερφυσικές δυνάμεις. Ο Ιβ Μπένεντικτ, ένας Αμερικανός φοιτητής που επισκέπτεται το Λονδίνο, είναι το επόμενο θύμα της. Αλλά ο Ιβ είναι κάτι πολύ περισσότερο απ' αυτό. Είναι το πεπρωμένο της... η αδελφή ψυχή της. Η Φοίνιξ ανήκει στην Κοινότητα - και για να μπορέσουν να είναι μαζί, ο Ιβ θα πρέπει να την κλέψει από τους πιο επικίνδυνους κακοποιούς του Λονδίνου...
Ο Οίκος του Μεταξιού ****
Anthony Horowitz
Εκδόσεις Abubis
Η ΠΙΟ ΣΚΟΤΕΙΝΗ ΥΠΟΘΕΣΗ ΤΟΥ ΣΕΡΛΟΚ ΧΟΛΜΣ ΕΡΧΕΤΑΙ ΣΤΟ ΦΩΣ...
Το Νοέμβριο του 1890, ένας απρόσκλητος επισκέπτης φτάνει στο σπίτι της Μπέικερ Στριτ 221Β και μιλά στον Σέρλοκ Χολμς για έναν κακοποιό με σημαδεμένο πρόσωπο, που έχει γίνει η σκιά του εδώ και εβδομάδες. Στην προσπάθειά τους να εξιχνιάσουν την υπόθεση, ο Χολμς και ο Γουάτσον καλούνται να εξηγήσουν μια σειρά παράξενων γεγονότων και έρχονται αντιμέτωποι με τον Οίκο του Μεταξιού, μια μυστηριώδη οργάνωση που κρύβεται πίσω από μια παγκόσμια συνωμοσία και απειλεί να γκρεμίσει τα θεμέλια της ίδιας της κοινωνίας...
Για πρώτη φορά μετά το θάνατο του δημιουργού του, ο Σέρλοκ Χολμς επιστρέφει σε ένα μυθιστόρημα υπό την αιγίδα του Arthur Conan Doyle Estate, του ιδρύματος που διαχειρίζεται την πνευματική κληρονομιά του μεγάλου Βρετανού συγγραφέα. Παραμένοντας πιστός στο γνώριμο ύφος αφήγησης, την επαγωγική σκέψη και τα ευρηματικά στοιχεία της πλοκής των έργων του Doyle, ο Anthony Horowitz κατορθώνει να δώσει μια νέα πνοή στο μύθο του πιο διάσημου ντετέκτιβ όλων των εποχών.
| |
 |
Πολιτική
Άρης, ο αρχηγός των ατάκτων ****
Διονύσης Χαριτόπουλος
Εκδόσεις Τόπος
Η μεγαλύτερη ιστορική έρευνα που έγινε ποτέ για τον Άρη Βελουχιώτη
Όπου πήγε, πήγα.
Έπρεπε να δω τους τόπους που έδρασε και να ακούσω τους ανθρώπους που τον γνώρισαν και έζησαν μαζί του. Το ευτύχημα είναι ότι στις αρχές της δεκαετίας του 1970, που άρχισα την έρευνα, πρόλαβα εν ζωή τους περισσότερους από εκείνους που τον λάτρεψαν ή τον μίσησαν, που τον πολέμησαν ή υπήρξαν συναγωνιστές του. Έτσι, διασώθηκαν πολλά χαρακτηριστικά του γνωρίσματα, συμπεριφορές και ατόφιες φράσεις του, που αναπαράγονταν από στόμα σε στόμα, όπως το δημοτικό τραγούδι. Και είχα την τύχη να έχω σπουδαίους οδηγούς σε κάθε τόπο. Άλλο είναι να πηγαίνεις ψάχνοντας και άλλο να σε ξεναγούν στο πρώτο αντάρτικο λημέρι του Παρνασσού οι καπετάνιοι Περικλής και Νικηφόρος. Άλλο να χαζεύεις το βουνό από μακριά και άλλο να σου δείχνει ο μαυροσκούφης Κατσαντώνης τα περάσματα της Χελιδόνας.
Διονύσης Χαριτόπουλος
Είναι γνωστό ότι ο Διονύσης Χαριτόπουλος επί πολλά χρόνια συγκέντρωνε και κυρίως διασταύρωνε οτιδήποτε αφορά τον Άρη από μια ογκώδη βιβλιογραφία, από κάποια όχι πολύ προσιτά αρχεία, από ατελείωτες ώρες συνεντεύξεων με εκατοντάδες αντάρτες, καπετάνιους, μαυροσκούφηδες, αξιωματικούς και χωρικούς, και ακολούθησε τα ίχνη του από βουνό σε βουνό.
Αποτέλεσμα, αυτός ο τόμος για τη μυθική φυσιογνωμία του Άρη. Τον Άρη Βελουχιώτη ο οποίος, για τους Ιταλούς και τους Γερμανούς ήταν ένας επικηρυγμένος αρχηγός ανταρτών. Για τους Άγγλους εγκληματίας πολέμου. Για την ηγεσία της ελληνικής συντηρητικής παράταξης, σφαγέας και ληστοσυμμορίτης. Για την ηγεσία του Κομμουνιστικού Κόμματος Ελλάδας, αποκηρυγμένος προβοκάτορας και προδότης.
Ο Τσε από τον Γκεβάρα ****
Τσε Ερνέστο Γκεβάρα
Εκδόσεις Τόπος
Το λεύκωμα Ο Τσε από τον Γκεβάρα περιλαμβάνει ανέκδοτα προσωπικά κείμενα του Τσε Γκεβάρα και φωτογραφίες που προέρχονται από το ιδιωτικό αρχείο της οικογένειάς του. Παρουσιάζει το ανθρώπινο πρόσωπο του θρυλικού επαναστάτη, όπως το είδε, το έζησε και το διατήρησε στη μνήμη της η οικογένειά του. Στις σελίδες αυτές, μέσα από τα κείμενα και αμέτρητες προσωπικές φωτογραφίες αποκαλύπτεται ένας πολύ ιδιαίτερος, πολύ παθιασμένος, πολύ ειρωνικός, πολύ σκωπτικός και ιδιοφυής άνθρωπος: είναι ο αληθινός Γκεβάρα που έγινε ο επαναστάτης Τσε.
Το λεύκωμα Ο Τσε από τον Γκεβάρα περιλαμβάνει:
-Δύο αδημοσίευτα διηγήματα και αδημοσίευτα ποιήματα του Τσε
-Τα πρώτα του ημερολόγια
-Αδημοσίευτες επιστολές στους στενούς φίλους και την οικογένειά του
-Επιστολές σε συντρόφους του και σε διάφορες ιστορικές προσωπικότητες
-Αδημοσίευτες λογοτεχνικές κριτικές του
-Σημειώματά του στον Τύπο με αναλύσεις διεθνών γεγονότων
Πολλές από τις φωτογραφίες που περιλαμβάνονται στο λεύκωμα Ο Τσε από τον Γκεβάρα δημοσιεύονται για πρώτη φορά. Οι περισσότερες από αυτές είναι τραβηγμένες από τον ίδιο τον Τσε, ο οποίος είχε μανία με τη φωτογραφία, και άλλες είναι βγαλμένες από τα φωτογραφικά άλμπουμ της οικογένειας. Φυσικά, ο τόμος περιλαμβάνει και μερικές από τις πιο εμβληματικές φωτογραφίες του. Με ένα απλό ξεφύλλισμα ο αναγνώστης βλέπει να ξετυλίγεται μπροστά στα μάτια του ένα μαυρόασπρο φιλμ με πρωταγωνιστή τον πιο αναγνωρίσιμο επαναστάτη του εικοστού αιώνα.
Πράγματι, στο πολύτιμο αυτό αρχειακό υλικό στηρίχτηκε και ο γνωστός σκηνοθέτης Στίβεν Σόντερμπεργκ για να γυρίσει την πολυσυζητημένη ταινία με τίτλο Τσε. Πρόκειται για την κινηματογραφική βιογραφία του Γκεβάρα που παρουσιάζει το ανθρώπινο πρόσωπο του θρυλικού επαναστάτη. Η ταινία αυτή, συνολικής διάρκειας 4,5 ωρών, προβλήθηκε στο τελευταίο Φεστιβάλ των Καννών, εντυπωσίασε κοινό και κριτικούς και χάρισε στον πρωταγωνιστή Μπενίτσιο Ντελ Τόρο το βραβείο Καλύτερου Ανδρικού Ρόλου.
Ο Οκτώβρης και η Εποχή μας ****
Χρήστος Κεφαλής
Εκδόσεις Τόπος
Η Οκτωβριανή Επανάσταση υπήρξε ένα ορόσημο του 20ού αιώνα. Οι συζητήσεις και οι διαμάχες που υποκίνησε ήταν οξείες και καθολικές, μη αφήνοντας ανεπηρέαστη καμιά σφαίρα. Όχι λιγότερο σημαντικές ήταν οι μετέπειτα εξελίξεις, από την άνοδο του Στάλιν στη δεκαετία του 1920 ως τη διάλυση της ΕΣΣΔ.
Αυτά τα γεγονότα, αλλά και τα εμφανή αδιέξοδα και οι κίνδυνοι στην εποχή της νεοφιλελεύθερης βαρβαρότητας, θέτουν επί τάπητος ερωτήματα όπως: Ποιοι παράγοντες επέτρεψαν στους Μπολσεβίκους να καθοδηγήσουν με επάρκεια την επανάσταση; Ήταν αναπόφευκτος ο μετέπειτα εκφυλισμός και αποτελεί αποτέλεσμα του μπολσεβικισμού και διάψευση της μαρξιστικής θεωρίας; Τι από τις θετικές δυνατότητες του Οκτώβρη υλοποιήθηκε και ποιες εναλλακτικές δυνατότητες υπήρχαν ώστε να αποφευχθεί η αρνητική έκβαση;
Η συλλογή Ο Οκτώβρης και η Εποχή μας φιλοδοξεί να συνεισφέρει ορισμένες πρώτες απαντήσεις στα παραπάνω ερωτήματα και να δώσει αφορμές για παραπέρα έρευνα, κάνοντας προσιτές στο κοινό άγνωστες πηγές. Τοποθετούμενο στα πλαίσια της μαρξιστικής, προοδευτικής παράδοσης, το έργο χωρίζεται σε τρία μέρη:
-Κείμενα μπολσεβίκων ηγετών της περιόδου 1917-24 για τον Λένιν και για ποικίλα θέματα της επανάστασης: Ν. Μπουχάριν, Λ. Τρότσκι, Λ. Κάμενεφ, Γκ. Ζινόβιεφ, Κ. Ράντεκ, Α. Λουνατσάρσκι.
-Μεταγενέστερες προοδευτικές μαρτυρίες και αναλύσεις: Χ. Λάσκι, Ε.Χ. Καρ, Α. Αϊνστάιν, Α. Τερζάκης, Μπ. Μπίτι, Μπ. Ράιχενμπαχ, Ρ. Φίσερ, Ε. Φίσερ, Ν. Χρουστσόφ, Μ. Νόιμαν, Ε. Μαντέλ, Τζ. Χάνσεν & Ρ. Μονρό, Μπ. Μπρεχτ, Φ. Κλαουντίν, Γ. Ιωαννίδης, Δ. Σωτηρίου.
-Πρόσφατες συνεισφορές μαρξιστών ερευνητών: Τ. Μαστρογιαννόπουλος, Α. Κλόκε, Ε. Σίχαν, Α. Μπλούντεν, Ά. Τσεν, Έ. Παππά, Ο. Πασχαλινάς, Χ. Κεφαλής, Γ. Τόλιος, Σ. Σέγιερς.
Οι συνεισφέροντες στον τόμο συμφωνούν γενικά στην υπεράσπιση του έργου του Οκτώβρη, την κριτική του σταλινικού εκφυλισμού και τη γόνιμη μαρξιστική αναζήτηση της σοσιαλιστικής προοπτικής στο μέλλον. Κίνητρό τους ήταν η συνειδητοποίηση της ανάγκης να καταπολεμηθεί η σύγχυση των ημερών και να εκτεθούν οι προσπάθειες να εξαχθεί από τα γεγονότα του τέλους του 20ού αιώνα μια δικαίωση του καπιταλισμού ή του σταλινισμού, ώστε να συνειδητοποιηθούν τα πραγματικά διλήμματα της εποχής μας.
Στο κατώφλι του νέου αιώνα, όταν ο καπιταλισμός περνά την πιο βαθιά κρίση του και η νεοφιλελεύθερη βαρβαρότητα εξαπλώνεται, το ενδιαφέρον για την ιστορία του επαναστατικού, κομμουνιστικού κινήματος αναζωογονείται. Η Οκτωβριανή Επανάσταση αποτελεί βασικό σταθμό αυτής της ιστορίας. Η μελέτη της μπορεί να προσφέρει γνώση και αφορμές για τη σύγχρονη ριζοσπαστική σκέψη και δράση.
Ο Χρήστος Κεφαλής είναι χημικός και συγγραφέας. Άρθρα του για ποικίλα πολιτικά, ιδεολογικά και επιστημονικά θέματα έχουν εμφανιστεί κατά καιρούς σε αριστερές εφημερίδες (Αυγή, Εποχή) και περιοδικά (Πολίτης, Δαίμων της Οικολογίας, Σπάρτακος, κ.ά.). Έχει δημοσιεύσει δύο δοκίμια για τον Τρότσκι και τον Λούκατς με μεταφράσεις κειμένων τους (εκδ. Παρασκήνιο), καθώς και δικές του μελέτες, όπως Οι Διαλεκτικοί της Συμφοράς και οι Συμφορές της Διαλεκτικής (εκδ. Κορφή, 2000), μια κριτική των παραχαράξεων της διαλεκτικής, κ.ά. Ασχολήθηκε επίσης με το σκάκι, δύο βιβλία του για το οποίο κυκλοφόρησαν από τις εκδόσεις Κέδρος, Σκάκι και Κουλτούρα (2004) και Σκακιστική Εγκυκλοπαίδεια (2008).
11/9 ****
Νoam Chomsky
Μετάφραση: Σάββας Μιχαήλ και Νίκoς Ηλιάδης
Εκδόσεις Άγρα
Στο βιβλίο 11/9, που κυκλοφόρησε τον Νοέμβριο του 2001 και θεωρείται το πιο πολύκροτο ίσως βιβλίο της νέας εποχής που εγκαινίασε η 11/9, ο διεθνούς φήμης στοχαστής Νόαμ Τσόμσκυ γεφυρώνει ένα χάσμα πληροφόρησης για τις επιθέσεις στο World Trade Center, καταφέρνοντας να διαπεράσει το πυκνό συνονθύλευμα πολιτικού καιροσκοπισμού, ιδιοτελούς πατριωτισμού και κομφορμισμού που κατέπνιξε όσα ειπώθηκαν και γράφτηκαν στην Αμερική τους αμέσως επόμενους μήνες.
Ο Τσόμσκυ τοποθετεί τις επιθέσεις σε ένα πλαίσιο αναφοράς και αξιοποιεί τις βαθιές και λεπτομερείς γνώσεις του για την εξωτερική πολιτική των ΗΠΑ προκειμένου να σκιαγραφήσει την ιστορία της αμερικανικής πολιτικής επιθετικότητας - στη Μέση Ανατολή, στη Λατινική Αμερική, αλλά και στην Ινδονησία, στο Αφγανιστάν, στην Ινδία και στο Πακιστάν.
Συγχρόνως κρούει τον κώδωνα του κινδύνου για την αυξανόμενη προσφυγή των ΗΠΑ στην πολεμική ρητορική και στη στρατιωτική βία ως μέσα αντίδρασης στις επιθέσεις και θέτει το κρίσιμο επιχείρημα που έχουν παραλείψει τα επίσημα μέσα ενημέρωσης και οι διανοούμενοι της δημόσιας σκηνής: Οποιαδήποτε κλιμάκωση της βίας ως απάντηση στη βία θα οδηγήσει αναπόφευκτα σε ακόμη περισσότερες και πιο αιματηρές επιθέσεις εις βάρος αθώων στην Αμερική και σε ολόκληρο τον κόσμο.
Το βιβλίο μάς υπενθυμίζει ότι σήμερα, εξίσου όσο και δέκα χρόνια πριν, η πληροφόρηση και η σαφήνεια παραμένουν τα πιο πολύτιμα εργαλεία στον αγώνα μας να αποτρέψουμε τις μελλοντικές πράξεις βίας εις βάρος των αθώων.
Αυτή η νέα έκδοση του 11/9, που κυκλοφορεί στη δέκατη επέτειο από τις επιθέσεις, περιλαμβάνει ένα νέο σπουδαίο κείμενο του Τσόμσκυ με τίτλο «ΥΠΗΡΧΕ ΕΝΑΛΛΑΚΤΙΚΗ;», που σχολιάζει καίρια και τη ΔΟΛΟΦΟΝΙΑ ΤΟΥ ΜΠΙΝ ΛΑΝΤΕΝ.
Βιογραφικά στοιχεία
Ο Νόαμ Τσόμσκυ είναι παγκοσμίως γνωστός για τα πολιτικά και φιλοσοφικά του κείμενα καθώς και για το καινοτόμο έργο του στη γλωσσολογία. Διδάσκει στο ΜΙΤ -το Τεχνολογικό Ίδρυμα της Μασαχουσέτης- από το 1955 και εξακολουθεί να είναι ένας από τους πιο ασυμβίβαστους αμφισβητίες στην Αμερική.
Σταλινισμός - Η τέταρτη μονοθεϊστική θρησκεία ****
Νίκος Μπελογιάννης και Αγγελική Κώττη
Εκδόσεις Άγρα
...«Δεν έχουμε να χάσουμε παρά το κεφάλι μας»...
Αυτό το τέλος επεφύλασσε για τους αρνητικούς ήρωες, τόσο στην τέχνη όσο και στη ζωή, ο Ιωσήφ Βησσαριόνοβιτς (και μάλιστα, κυριολεκτικά, ήτοι χωρίς photoshop). Μόνο οι θετικοί ήρωες ήταν αποδεκτοί, γιατί αυτοί ήταν επιδεκτικοί σε κάθε είδους εκμετάλλευση και καπηλεία. Ήταν όμως η εκμετάλλευση ηρώων, αγίων, οσιομαρτύρων εφεύρεση του Στάλιν; Σε ποιο βαθμό η θεολογική του παιδεία τον εφοδίασε με την τεχνογνωσία να επινοήσει μια νέα θρησκεία και μια Εκκλησία με τα χαρακτηριστικά κυρίως του Βατικανού, αλλά και πιο πρωτόγονων θρησκειών; Εις τρόπον ώστε η μετάνοια να μετατρέπεται σε αυτοκριτική, ο αφορισμός σε διαγραφή, οι οικουμενικές σύνοδοι σε κομματικά συνέδρια, τα σκηνώματα σε μαυσωλεία... Όσο για την πυρά που έκαψε τον Τζορντάνο Μπρούνο, αντικαταστάθηκε από τους πάγους της Σιβηρίας, όπου καταψύχθηκαν οι βιολόγοι που τόλμησαν να αποκαλύψουν ως απατεώνα τον Λυσένκο. Και πώς ο στοργικός Πατέρας κάθε μονοθεϊστικής θρησκείας, ο Καλός Ποιμένας που νοιάζεται τα τέκνα του, μεταλλάχθηκε σε Τιμωρό και Φόβητρο, σε Εξολοθρευτή των «υπόπτων»- ήτοι των διαφωνούντων και των φωναχτά σκεπτομένων- εν τέλει, δηλαδή, σε Πατερούλη;
Η πολιτική σωτηρίας ενάντια στην Τρόικα ****
Νίκος Κοτζιάς
Εκδόσεις Λιβάνης
Θεωριών Ν. Κοτζιά έχει στο επίκεντρό του τη θέση ότι η έξοδος της Ελλάδας από την οικονομική κρίση δυσκολεύεται, διότι η Πολιτική βρίσκεται μπλοκαρισμένη, υποταγμένη στα εγωιστικά συμφέροντα μειοψηφικών κοινωνικών ομάδων, της Τρόικας και του Κόμματος του Μνημονίου.
Η οικονομική κρίση απαιτεί πολιτικές λύσεις, πρωτοβουλίες και στρατηγικές. Επείγει η δημιουργία των πολιτικών προϋποθέσεων για την ενδυνάμωση μιας δημοκρατικής ριζοσπαστικής πολιτικής, καθώς και η ενίσχυση και αξιοποίηση του πολιτισμού.
Στο βιβλίο αναλύονται οι αλλαγές στον σύγχρονο κόσμο και η σημασία που αυτές έχουν για τη σωτηρία ή μη της Ελλάδας· το πώς το Μνημόνιο και οι δανειακές συμβάσεις υπονομεύουν την κυριαρχία και εθνική ανεξαρτησία της Ελλάδας. Αναδεικνύονται οι εναλλακτικές πολιτικές, αλλά και οι υπαρκτές δυνατότητες ενεργητικής διαπραγμάτευσης. Αποκρούονται οι θέσεις του Νέου Ραγιαδισμού, κρατώντας ταυτόχρονα μια γραμμή ρεαλισμού, μακριά από άγονες φωνές και μεγαλοστομίες. Αποδεικνύεται ότι δεν υπάρχουν μονόδρομοι για την Ελλάδα.
Ο συγγραφέας αναλύει τη θέση του γιατί κινδυνεύει η χώρα να απολέσει τις δημοκρατικές και κοινωνικές κατακτήσεις της. Προτείνει ειδικά μέτρα ενίσχυσης της δημοκρατίας ενάντια στο φεουδαρχικού τύπου κυρίαρχο σύστημα. Αξιολογεί τα κόμματα, τις κυβερνητικές στρατηγικές, το κίνημα των Αγανακτισμένων και την Αριστερά. Διατυπώνει προτάσεις για τη συγκρότηση ενός μεγάλου αντιμνημονιακού μετώπου. Για αυτό το μέτωπο προτείνει αλλαγές στο πολιτικό σύστημα, καθώς και σειρά θεμελιακών στόχων ενταγμένων σε μια στρατηγική σωτηρίας και αναγέννησης της Ελλάδας.
Το Μεγάλο Κόλπο ***
Πάνος Παναγιώτου
Εκδόσεις Λιβάνης
Τρεις «δυνάμεις» κύριες υπαίτιες της κρίσης, η τραπεζική ελίτ, οι οίκοι πιστοληπτικής αξιολόγησης, αλλά και οι κυβερνήσεις των κρατών, συμπεριλαμβανομένων των ελληνικών, χωρίς τη σύμπραξη των οποίων οι «Θεοί των Αγορών» θα έχαναν μεγάλο μέρος της δύναμής τους.
Ο κόσμος ζει στη σκιά του χρέους. Οι οικονομίες και οι κοινωνίες μεταβάλλονται καθώς πλήττονται από έναν οικονομικό πόλεμο. Μέσα σε λίγα χρόνια έχει διαμορφωθεί το διεθνές πολιτικοοικονομικό σκηνικό των επόμενων δεκαετιών. Με αφορμή το ξέσπασμα της ελληνικής κρίσης μεταδίδεται αδιάκοπα το μήνυμα ότι οι κατεξοχήν υπεύθυνοι για την οικονομική τραγωδία είναι οι «άσωτοι λαοί». Αυτοί πρέπει να υποστούν τις συνέπειες των πράξεών τους υπομένοντας σκληρή λιτότητα.
Τα στοιχεία που παρουσιάζονται στο βιβλίο φανερώνουν μια πολύ διαφορετική εικόνα, αποκαλύπτουν το παρελθόν, αναλύουν το παρόν και προϊδεάζουν για το μέλλον της κρίσης, καταρρίπτοντας μύθους, πλάνες και ψευδαισθήσεις και αναδεικνύοντας ένα τρίγωνο συμφερόντων που με τις λανθασμένες ή σωστές επιλογές του ορίζει την οικονομική μοίρα του κόσμου.
Ένα βιβλίο του Πάνου Παναγιώτου, αναλυτή των μεγαλύτερων αποκαλύψεων για την κρίση που ταλανίζει όλους μας, το οποίο προκαλεί σοκ, θλίβει, εξοργίζει αλλά, τελικά, ανακουφίζει τον αναγνώστη μέσα από τη λυτρωτική δύναμης της γνώσης. Μέσα από την ανάλυση των συμπερασμάτων σωρείας μελετών διεθνών οργανισμών, ινστιτούτων, εταιρειών και κορυφαίων πανεπιστημίων, την παρουσίαση δημοσιευμάτων από το διεθνή Τύπο, την ανάδειξη στοιχείων από παγκόσμιες βάσεις δεδομένων και ακόμα τη χρήση εμπιστευτικών πληροφοριών, ανασυντίθεται το παζλ της κρίσης και δίνονται για πρώτη φορά απαντήσεις για το πότε και πώς δημιουργήθηκε και προκλήθηκε, πώς θα μπορούσε να έχει αποφευχθεί, πώς και γιατί έγινε η καταστροφική διαχείρισή της, ποιο είναι το μερίδιο ευθύνης όσων εμπλέκονται σε αυτή, ποιοι και πώς την εκμεταλλεύονται.
Θέματα καυτά, όπως οι κρυφές ευθύνες των ΗΠΑ, της Ελβετίας, της Γερμανίας και της Γαλλίας, το σχέδιο για μια παγκόσμια διάσωση της ελίτ των τραπεζών σε βάρος των πολιτών, η κρίση χρέους, η μανία για δημοσιονομική λιτότητα, οι αναδιαρθρώσεις, οι πτωχεύσεις, οι εκβιασμοί κρατών, το PSI, τα ψεύτικα διλήμματα, οι πολιτικοί και οικονομικοί κερδοσκόποι, η νέα χρηματοπιστωτική τάξη πραγμάτων, αλλά και οι ρεαλιστικοί τρόποι για να κοπεί οριστικά ο «γόρδιος δεσμός» της κρίσης, παρατίθενται με τρόπο απλό, κατανοητό και άκρως αποκαλυπτικό.
Στο έλεος του μνημονίου ****
Αλέξης Π. Μητρόπουλος
Εκδόσεις Λιβάνης
Η τραυματική εμπειρία του 1989, η διάλυση της ΕΣΣΔ, το Μάαστριχτ, η ΟΝΕ, το Σύμφωνο Σταθερότητας και το Ευρώ είναι γεγονότα-ορόσημα της ήττας της πολιτικής και κοινωνικής Αριστεράς, που έχανε μάχες, σύμβολα, κομμάτια της ιστορίας της. Χωρίς ανάλογη των αγώνων της ηγεσία, χωρίς αντανακλαστικά, ανίκανη να ερμηνεύσει τη συγκυρία και να πάρει πρωτοβουλίες, μένει κυριολεκτικώς πίσω από τις εξελίξεις. Εξάλλου, το επιβληθέν Μνημόνιο είναι ένα συνολικό και μακροπρόθεσμο σχέδιο αποικιακής διοίκησης, που αποστερεί τη χώρα από τη στοιχειώδη αυτονομία και εθνική κυριαρχία. Αν θελήσει κάποτε να τις επανακτήσει, θα αδυνατεί να το πράξει, αφού το υλικό, πνευματικό και θεσμικό περιεχόμενο αυτής της κυριαρχίας θα έχει απαλλοτριωθεί. Θα πρόκειται περί ενός αδειανού κελύφους!
Ενόψει του επερχόμενου πολυετούς Μνημονίου και των εκλογών, πολλοί μιλούν για την ενότητα της Αριστεράς. Ισχυρίζονται ότι η σημερινή Αριστερά ή θα συμπράξει προγραμματικά και εκλογικά για να αποκρούσει το διαρκές "πολίτευμα" του Μνημονίου ή δεν έχει πλέον λόγο ύπαρξης.
Αν επιμένουμε στην ενωτική δράση της Αριστεράς και της δημοκρατικής παράταξης, εν γνώσει του ότι αυτό συνιστά αντίφαση "καθ' εαυτήν", είναι επειδή για πρώτη φορά η πατρίδα μας ζει τέτοια καταστροφή. Πρόκειται για μια εντελώς έκτακτη ιστορική συγκυρία.
Παγκόσμιος Μινώταυρος ***
Γιάννης Βαρουφάκης
Εκδόσεις Λιβάνης
«Το βιβλίο αυτό είναι μια από εκείνες τις πολύ σπάνιες εκδόσεις για την οποία μπορεί κανείς να πει ότι είναι επείγουσα, έγκαιρη και απολύτως απαραίτητη». Terry Eagleton Τι έφταιξε τελικά; Η απληστία; Οι πολιτικοί; Οι τράπεζες; Εμείς οι ίδιοι; Πολλά έφταιξαν και δύσκολα κάποιος μπορεί να πείσει ότι δεν προσέθεσε κι εκείνος το λιθαράκι του στο οικοδόμημα της Κρίσης. Όμως όλα αυτά είναι υποσημειώσεις σε ένα μεγαλοπρεπέστερο, σχεδόν μυθολογικό, δράμα. Ένα οικουμενικό έπος οι ρίζες του οποίου ξεκινούν στη Μεγάλη Ύφεση του 1929 προτού επεκταθούν στη δεκαετία του '70. Τότε ήταν που, όπως οι Αθηναίοι είχαν αναγκαστεί να τρέφουν με απαίσιους «φόρους υποτέλειας» το έγκλειστο στο Λαβύρινθο κτήνος, έτσι κι ο υπόλοιπος κόσμος άρχισε να χρηματοδοτεί τον αδηφάγο Παγκόσμιο Μινώταυρο - τα αμερικανικά ελλείμματα. Τώρα, από τα ερημωμένα μαγαζιά στους δρόμους των ελληνικών πόλεων μέχρι τις μεγαλεπήβολες συζητήσεις στα κέντρα της αμήχανης διεθνούς εξουσίας, όπου και να κοιτάξουμε, βλέπουμε τις επιπτώσεις του θανάσιμου τραυματισμού, εν έτει 2008, του Παγκόσμιου Μινώταυρου. Ο Παγκόσμιος Μινώταυρος αφηγείται τα πραγματικά αίτια που επέβαλαν την Κρίση σε ολόκληρο τον πλανήτη και τα οποία, αν παραμείνουν κρυφά, ελαχιστοποιούν τις δυνατότητές μας ως Έλληνες, ως Ευρωπαίοι, να πάρουμε τις τύχες του τόπου στα χέρια μας. Το βιβλίο μας καλεί να σκεφτόμαστε οικουμενικά ώστε να μπορούμε να κρίνουμε τα της πολιτείας μας, να δρούμε τοπικά, να βελτιώνουμε ό,τι μπορούμε γύρω μας.
Η Κύπρος ενώπιον διλημμάτων - Σκέψεις και προβληματισμοί ***
Ανδρέας Θεοφάνους
Εκδόσεις Λιβάνης
Ο Ανδρέας Θεοφάνους στις πολλές και επίκαιρες παρεμβάσεις του χαρακτηρίζεται από σαφείς τοποθετήσεις και αδιάβλητα ελατήρια... Πολλές από τις προβλέψεις του έχουν επαληθευθεί. Αναλύει σε διάφορα σημειώματα το απαράδεκτο του σχεδίου Ανάν που "δημιουργεί ένα κράτος προτεκτοράτο και υπό κηδεμονία", τους κινδύνους για την οικονομία κ.τ.λ. Αναλύει το διαχρονικό φαινόμενο της αναξιοκρατίας και τις συνέπειές του στην πολιτική ζωή. Διαχωρίζει εθνικισμό και εθνισμό. Αναλύει τη δήθεν απομόνωση των Τουρκοκυπρίων. Σωστά επισημαίνει ότι έχει τρωθεί η ηθική υπεροχή της Κυπριακής Δημοκρατίας... Ασχολείται με τη διασύνδεση έθνους και παγκοσμιοποίησης. Τονίζει ότι η σημερινή διάρθρωση οδηγεί σε μαρασμό και επισημαίνει την ανάγκη επιστημονικής έρευνας. Τελικά αναλύει τους πυλώνες εθνικής στρατηγικής και καταλήγει, μεταξύ άλλων, ότι η συμφιλίωση περνά μέσα από μια καλή λύση.
Βάσος Λυσσαρίδης
Είναι γνωστές οι απόψεις του συγγραφέα για το εθνικό μας θέμα. Μπορεί κάποιος να συμφωνεί ή να διαφωνεί μαζί του, όμως ο Ανδρέας θεοφάνους δεν μπορεί να καταταγεί στην κατηγορία εκείνων που ξέρουν πολύ καλά τι δεν θέλουν, αλλά δεν μπορούν να σου πουν τι είναι εκείνο που θέλουν. Μπορεί να έχει ψηλά τον πήχη για το πώς θα πρέπει να διασωθεί ο Κυπριακός Ελληνισμός στην Κύπρο και για το πώς θα διαφυλαχθεί το κράτος μας, η Κυπριακή Δημοκρατία, αλλά έχει ταυτόχρονα προτάσεις, προτείνει λύσεις, κάποτε και εναλλακτικές λύσεις, καινοτόμες και εκτός της πεπατημένης... Τώρα που έχω τελειώσει την εισαγωγή σε αυτό το βιβλίο του Ανδρέα θεοφάνους, νιώθω την ανάγκη να διαβάσω ξανά αυτή τη νέα έκδοση και συλλογή...
Ιωάννης Κασουλίδης
Δημοκρατία ***
Charles Tilly
Εισαγωγή-Επιμέλεια: Παντελής Λέκκας
Gutenberg
Από τα τελευταία που εξέδωσε εν ζωή ο Τσαρλς Τίλλυ, το βιβλίο αυτό αποστάζει με διαύγεια το πλούσιο συγγραφικό του έργο σε ζητήματα ιστορικής και πολιτικής κοινωνιολογίας. Θέμα του είναι η δημοκρατία ως αδιάλειπτη διαδικασία διαβούλευσης μεταξύ κράτους και πολιτών. Και βασικό του ερώτημα είναι τι οδηγεί ένα καθεστώς σε εκδημοκρατισμό και τι σε αποδημοκρατικοποίηση. Ο Τίλλυ μελετά τις συνθήκες που επηρεάζουν, θετικά ή αρνητικά, το εύρος, την ισοτιμία, την ασφάλεια και την αμοιβαία δεσμευτικότητα της δημοκρατικής διαβούλευσης. Τέτοιες συνθήκες, υποστηρίζει, διαμορφώνονται από βαθύτερες μεταβολές που αφορούν στα δίκτυα εμπιστοσύνης, στην κατηγορική ανισότητα και στα αυτόνομα κέντρα εξουσίας μιας κοινωνίας. Οι τρεις αυτοί παράγοντες εξετάζονται σε συνάρτηση με την διοικητική ικανότητα του κράτους αλλά και με τους αιφνίδιους πολιτικούς κραδασμούς (εδαφικές κατακτήσεις, επαναστατικές ταραχές, εμφυλίους πολέμους) που μπορεί να κλονίσουν ένα πολιτικό καθεστώς και να το οδηγήσουν είτε στον εκδημοκρατισμό ή, αντιθέτως, στην αποδημοκρατικοποίηση.
Το βιβλίο θέτει καίρια ερωτήματα για το μέλλον της δημοκρατίας στον σύγχρονο κόσμο. Για παράδειγμα, πώς ακριβώς συνδέονται οι προοπτικές της δημοκρατίας με την άνοδο του θρησκευτικού φονταμενταλισμού ή με την κατεδάφιση του κράτους πρόνοιας; Τέτοια ερωτήματα πηγαίνουν πίσω από την επιφάνεια της πολιτικής, στις βαθύτερες διεργασίες που μεταβάλλουν τις σχέσεις μεταξύ κράτους και πολιτών. Ο ρεαλισμός του επιχειρήματος, η εμπειρική τεκμηρίωση με πλήθος παραδειγμάτων από το μακρινό έως το πολύ πρόσφατο παρελθόν και η αμεσότητα του ύφους καθιστούν το έργο αυτό απαραίτητο σε όποιον θέλει να στοχαστεί βαθύτερα τις μεγάλες πολιτικές αλλαγές που επηρεάζουν σήμερα τις τύχες της δημοκρατίας σε παγκόσμια κλίμακα.
Βατοπέδι ***
Πολιτική-Δικαιοσύνη
(Στο Βα(λ)τοπέδι δεν είχε .λακέρδα)
Ηλίας Ν. Κολιούσης
Eκδόσεις Gutenberg
Η απόκτηση δικαιωμάτων στη Λιμνοθάλασσα Βιστωνίδα, ήταν -όπως από ιστορικά στοιχεία προκύπτει- διαρκής και διακαής στόχος της Μονής του Βατοπεδίου. Η επιθυμία τους αυτή, απέκτησε στιβαρό νομικό υπόβαθρο στις αρχές του περασμένου αιώνα. Τότε άρχισε και η διεκδίκηση της Λιμνοθάλασσας.
Ολοκληρωτική δικαίωση πέτυχαν οι Βατοπεδινοί το 1941, επί της δημοκρατικής διακυβέρνησης Τσολάκογλου. Τότε η Βιστωνίδα έγινε επιτέλους δική τους. Δυστυχώς το Γ΄ Ράϊχ έχασε τον πόλεμο και οι Βατοπεδινοί τη Βιστωνίδα τους.
Χρειάστηκε το Ελληνικό Δημόσιο εβδομήντα σχεδόν χρόνια για να αντιληφθεί την σε βάρος του Μοναστηριού αδικία. Μόλις αυτό συνέβη, ακολούθησε η διοικητική παραχώρηση τόσο της Βιστωνίδας, όσο και των παρόχθιων εκτάσεων στο Βατοπέδι. Κάποια στιγμή οι μοναχοί άρχισαν, προφανώς ύστερα από αφόρητες πιέσεις του Ελληνικού Δημοσίου, τις ανταλλαγές του ιερού ύδατος της Βιστωνίδας με μικρότερης αξίας παραθαλάσσιες εκτάσεις ή δημόσια ακίνητα.
Οι νομότυπες αυτές συμβάσεις, θεωρήθηκαν πράξεις παράνομες, οπότε υπήρξε παρέμβαση της δικαιοσύνης. Κλήθηκε να διαπιστώσει δηλαδή τα στοιχεία ταυτότητος και τις διευθύνσεις των υπαλλήλων που ξεγέλασαν τους υπουργούς και τους οδήγησαν να βλάψουν τη δημόσια περιουσία, δεδομένου ότι οι υπουργοί στη χώρα μας ποτέ δεν παρανομούν, απλώς παραπλανούνται..
Γράμμος ***
Στα βήματα του Δημοκρατικού Στρατού Ελλάδας
Ιστορικός - Ταξιδιωτικός οδηγός
Εκδόσεις Σύγχρονη Εποχή
Είναι άλλο πράγμα να μελετάς την Ιστορία του ΔΣΕ, και ειδικά τη δράση στο Γράμμο και στο Βίτσι, και άλλο πράγμα να συνδυάζεις τη γνώση της Ιστορίας του ΔΣΕ, τη ζωή και τη δράση του, με το βιβλίο και το χάρτη στο χέρι δίπλα και πάνω στα χαρακώματα όπου γράφτηκε η Ιστορία. Να έχεις μπροστά σου όχι μόνο τα ιστορικά ντοκουμέντα και τις καταγραμμένες μνήμες, αλλά και το χώρο που αυτά διαδραματίστηκαν, το θέατρο των μαχών, τις αποστάσεις, όλα εκείνα τα ζωντανά σημάδια που συνθέτουν το έπος του ΔΣΕ. Δεν είναι υπερβολή να ομολογήσουμε πως μόνο κάτω από τέτοιες προϋποθέσεις μπορείς να προσεγγίσεις και να συνειδητοποιήσεις την τιτάνια σύγκρουση που έγινε ανάμεσα σε δύο ριζικά διαφορετικούς στρατούς, ανάμεσα σε δύο ριζικά διαφορετικούς κόσμους. Ο οδηγός αυτός δε φιλοδοξεί να γράψει την ιστορία του ΔΣΕ, αλλά να συμβάλλει στην προσέγγισή της και στη μελέτη της, κυρίως μέσα από την περιγραφή του χώρου. Στις σελίδες του, οι μοναδικές ομορφιές της περιοχής δένονται με τις ομορφιές του αγώνα, βοηθώντας τους χρήστες του να βρουν το δικό τους δρόμο γνωριμίας με τη σύγχρονη ιστορία της περιοχής και ένα μεγάλο μέρος της ιστορίας του ΔΣΕ, που έχουν ταυτιστεί με τρόπο αξεχώριστο. Η έκδοση είναι αφιερωμένη στους μαχητές και τις μαχήτριες του Δημοκρατικού Στρατού Ελλάδας.
Δοκίμιο Ιστορίας του ΚΚΕ ***
Β΄Τόμος:1949-1968
Εκδόσεις Σύγχρονη Εποχή
Αποτελεί απόφαση Πανελλαδικής Κομματικής Συνδιάσκεψης που πραγματοποιήθηκε τον Ιούλη 2011. Αναφέρεται στην ηρωική δράση του ΚΚΕ, και στα συμπεράσματα από αυτή την περίοδο από την υποχώρηση του Δημοκρατικού Στρατού Ελλάδας μέχρι τη 12η Ολομέλεια της ΚΕ του ΚΚΕ, του 1968.
Η ΕΑΜική Αντίσταση και ο Δημοκρατικός Στρατός Ελλάδος ***
στην περιοχή των Σερρών 1940-1949
Βαγγέλης Κωστούδης (Αλέξης)
Εκδόσεις Σύγχρονη Εποχή
Το βιβλίο του Βαγγέλη Κωστούδη μέσα από αναμνήσεις και την προσωπική του ματιά, δίνει στο σύγχρονο αναγνώστη γεγονότα και καταγραφές που εκτείνονται από το 1940 έως το 1949, δηλαδή στα χρόνια των δύο ένοπλων αναμετρήσεων του λαϊκού κινήματος. Ιδιαίτερα στην περίοδο της τρίχρονης δράσης του Δημοκρατικού Στρατού Ελλάδας στις Σέρρες και την ευρύτερη περιοχή, η καταγραφή στηρίζεται σε αυθεντική πηγή της εποχής: το αρχείο του ΔΣΕ στην περιοχή των Σερρών, όπου ο συγγραφέας έδρασε ως Πολιτικός Επίτροπος. Τηλεγραφήματα, διαταγές, σημειώματα δίνουν την πορεία της 7ης Μεραρχίας και στη συνέχεια της 132ης Ταξιαρχίας του ΔΣΕ, και αναδεικνύουν ότι ο ΔΣΕ υπήρξε ένας οργανωμένος λαϊκός στρατός.
Ο αγώνας του ΔΣΕ που οργανώθηκε από το ΚΚΕ, δέχτηκε και δέχεται τη λυσσαλέα επίθεση της αστικής τάξης καθώς και τη διαστρέβλωση και συκοφαντία από τη μεριά των οπορτουνιστών.
Ε.Σ.Σ.Δ. **
Με το χέρι στη καρδιά 1968-1993
Μπάμπης Ιωάννου
Εκδόσεις Σύγχρονη Εποχή
Το βιβλίο αυτό γράφτηκε από την ανάγκη που διαπίστωνε ο συγγραφέας ότι οι απλοί άνθρωποι παραπληροφορημένοι από την αντισοβιετική προπαγάνδα είχαν ανάγκη να πληροφορηθούν από πρώτο χέρι ποια ήταν η πραγματικότητα στην ΕΣΣΔ. Διάφορα ερωτήματα είχαν τεθεί και στον ίδιο το συγγραφέα από το φιλικό του περιβάλλον. Πώς έζησες εκεί; Πείνασες; Δυστύχησες, σε παρακολουθούσε η αστυνομία ή όλα αυτά είναι υπερβολές; Ερωτήματα όπως: Ποια ήταν η καθημερινότητα στη Σοβιετική Ένωση; ποια χώρα ήταν αυτή; πώς ζούσαν άραγε οι απλοί άνθρωποι; Τέτοια ερωτήματα, με ορισμένη δυσπιστία, έθετε και ο ίδιος ο συγγραφέας όταν βρέθηκε στη Σοβιετική Ένωση το 1968. Δυο δεκαετίες μετά την ολοκλήρωση και σε συμβολικό επίπεδο της διαδικασίας αντεπαναστατικών ανατροπών και καπιταλιστικής παλινόρθωσης το 1991 και με την αστική προπαγάνδα να οργιάζει πως είναι έγκλημα να ζουν οι εργάτες χωρίς καπιταλιστές, είναι εύλογο στους εργαζόμενους και στη νεολαία να γεννιούνται ερωτήματα με τα οποία ασχολείται ο συγγραφέας. "Με το χέρι στην καρδιά" ο συγγραφέας δίνει ολοζώντανες πολλές πλευρές και απαντήσεις για την καθημερινότητα στη Σοβιετική Ένωση.
Γιάννης Ρίτσος ****
Πάντα παρόν στο κάλεσμα της εποχής
Εκδόσεις Σύγχρονη Εποχή
Ένα συνέδριο και μια έκδοση προς τιμή του μεγάλου μας ποιητή, του αγωνιστή και κομμουνιστή ποιητή Γιάννη Ρίτσου, που φωτίζει το μεγαλείο της ζωής και της τέχνης του.
Επιδίωξη του Ρίτσου ήταν η ποίηση του να αποτελεί οδηγό μάχης για τη ζωή, όπλο και σημαία στα χέρια του λαού στον αγώνα του για το φωτεινό μέλλον της ανθρωπότητας.
Η ενιαία κοσμοθεωρητική θέση του απέναντι στη ζωή είναι η ειδοποιός του διαφορά με άλλους αξιόλογους ποιητές του καιρού του. Γιατί όπως ο ίδιος έγραφε: "Το ιδεολογικό υπόβαθρο τη ς τέχνη ς, το κοινωνικό και ηθικό, αν δεν είναι ο πρώτος λόγος της αξίας της, είναι ωστόσο ο τελικός."
Στο όνομά του αντηχεί ακέριο το Κομμουνιστικό Κόμμα Ελλάδας. Με τα μεγάλα ιδανικά και τις πρωτοπόρες ιδέες, με τις πίκρες και τις ανησυχίες, αλλά και την ακατανίκητη πίστη σ΄ ένα ευτυχισμένο μέλλον και στη δύναμη του λαού που θα το επιβάλει. Στο όνομα του αντηχεί ακέριο το Κομμουνιστικό Κόμμα του Κόσμου, το λαμπρό μέλλον της πανανθρώπινης συνάντησης.
Μαρξ - Ένγκελς ****
Κείμενα για την οικονομική κρίση
Εκδόσεις Σύγχρονη Εποχή
Η παρούσα έκδοση περιλαμβάνει κείμενα των Μαρξ και Ένγκελς για την καπιταλιστική οικονομική κρίση.
Τα κείμενα αυτά είναι ιδιαίτερα επίκαιρα, γιατί καταπιάνονται με πολλά ζητήματα που η σωστή τους ερμηνεία οπλίζει πολιτικά την εργατική τάξη στη μάχη που δίνει για την αποκάλυψη των αιτιών της καπιταλιστικής οικονομικής κρίσης και της διεξόδου από αυτήν. Επιπλέον, από αυτά μπορούν να αντληθούν σημαντικά ιδεολογικά εφόδια για την πάλη ενάντια στις αστικές και οπορτουνιστικές θεωρίες για την κρίση. Το κοινό χαρακτηριστικό των κειμένων είναι η ανάδειξη του νομοτελειακού χαρακτήρα της οικονομικής κρίσης στον καπιταλισμό, ανεξάρτητα από την επιτάχυνση ή επιβράδυνσή της εξαιτίας δευτερευόντων ως προς την αιτία της παραγόντων.
Η εξέλιξη του σοσιαλισμού από την ουτοπία στην επιστήμη ***
Φρίντριχ Ένγκελς
Εκδόσεις Σύγχρονη Εποχή
Με το συγκεκριμένο έργο του ο Ένγκελς φωτίζει τη διαδικασία της διαμόρφωσης της επιστημονικής κοσμοθεωρίας του σοσιαλισμού.
"Μόλις η κοινωνία πάρει στην κατοχή της τα μέσα παραγωγής, καταργείται η εμπορευματική παραγωγή και μαζί της και η κυριαρχία του προϊόντος πάνω στον παραγωγό. Η αναρχία μέσα στην κοινωνική παραγωγή αντικαθίσταται από τη σχεδιασμένη συνειδητή οργάνωση. Ο αγώνας για την ύπαρξη του ατόμου σταματάει. Έτσι, μόλις τώρα ο άνθρωπος ξεχωρίζει -από μια ορισμένη έννοια- οριστικά από το ζωικό βασίλειο, βγαίνει από τις ζωώδεις συνθήκες ύπαρξης και περνά σε ανθρώπινες. Οι συνθήκες ζωής που περιβάλλουν τους ανθρώπους μπαίνουν τώρα κάτω από την κυριαρχία και τον έλεγχο των ανθρώπων, που για πρώτη φορά γίνονται συνειδητοί και πραγματικοί κύριοι της φύσης, γιατί και επειδή γίνονται κύριοι της ίδιας της κοινωνικοποιημένης ζωής τους. Οι νόμοι της δικής τους κοινωνικής δράσης θα χρησιμοποιούνται πια από τους ανθρώπους με πλήρη γνώση της υπόθεσης και γι αυτό θα υποταχθούν στην κυριαρχία τους. Μόνο από εδώ και μπρος θα δημιουργούν οι ίδιοι οι άνθρωποι με πλήρη συνείδηση την ιστορία τους. Είναι το άλμα της ανθρωπότητας από το βασίλειο της ανάγκης στο βασίλειο της ελευθερίας."
Η Ελλάδα των δανείων και των χρεοκοπιών ****
Γιώργος Ρωμαίος
Εκδόσεις Πατάκης
Η κρίση χρέους, που αποτελούσε βραδυφλεγή "βόμβα" στα θεμέλια του ελληνικού κράτους, και η οποία τελικά ξέσπασε το 2009, έχει πλέον μετατραπεί σε μια πολύπλευρη οικονομική, κοινωνική και πολιτική κρίση. Μέσα σε αυτή την αγωνιώδη περιδίνηση, η Ελλάδα βρίσκεται αντιμέτωπη με απειλές και ζητήματα που μοιάζουν να επιστρέφουν από το παρελθόν: χρεοκοπία, στάση πληρωμών, εξωτερική βοήθεια, διεθνή οικονομικό έλεγχο, οικονομική κηδεμονία.
Το βιβλίο αποτελεί ένα ιστορικό οδοιπορικό στην Ελλάδα των οικονομικών κρίσεων και των μεγάλων οικονομικών ζητημάτων. Χρεοκοπίες, αγωνιώδεις προσπάθειες για τη σύναψη εξωτερικών δανείων, διεθνείς οικονομικοί έλεγχοι, έντονες κομματικές συγκρούσεις, εξωτερικές παρεμβάσεις και μια μεγάλη, σχεδόν διαχρονική διαλεκτική περί "οικονομικής κηδεμονίας" συνθέτουν αυτό το οδοιπορικό, που ξεκινάει από τα πρώτα δάνεια της "Ανεξαρτησίας" (1824), για να φτάσει μέχρι σήμερα, στην εποχή του ΔΝΤ και της "διάψευσης των προσδοκιών".
Μέσα από τις σελίδες αυτού του οδοιπορικού αναδύεται, σχεδόν πάντοτε, το σημαντικότερο ίσως ερώτημα που παραμένει εδώ και πολλές δεκαετίες αναλλοίωτο: μπορεί άραγε το ελληνικό κράτος να καταστεί οικονομικά, άρα και πολιτικά, ανεξάρτητο; Το μακρινό 1947, ο Αμερικανός αξιωματούχος Πολ Πόρτερ έγραψε πως "τα αντιτιθέμενα πολιτικά κόμματα της Ελλάδος, όσα ενδιαφέρονται διά την διατήρησιν της ελληνικής ανεξαρτησίας, θα πρέπη να προσπαθήσουν να εξομαλύνουν τας διαφοράς των και να εργασθούν διά το κοινόν συμφέρον της χώρας των. Αν δεν παύση η εσωτερική πολιτική έντασις, η οικονομία της Ελλάδος είναι αδύνατον να ανάρρωση". Σήμερα, το 2012, η παρατήρηση του Πόρτερ ηχεί πιο επίκαιρη από ποτέ.
Κομματοκρατία και Δυναστικό κράτος ***
Γιώργος Κοντογιώργης
Εκδόσεις Πατάκης
Στο επίκαιρο αυτό βιβλίο, ο συγγραφέας υποστηρίζει ότι το δραματικό περιεχόμενο με το οποίο σημάνθηκε η ελληνική κρίση ανάγεται ευθέως στον χαρακτήρα της. Ενώ στις άλλες χώρες (ΗΠΑ, Ιρλανδία κ.ά.) η οικονομική κρίση συνδέεται με την ανατροπή της ισορροπίας που επήλθε μεταξύ κοινωνίας, κράτους και αγοράς στο παγκόσμιο σύστημα, στην ελληνική περίπτωση το κράτος είναι πρωτογενής αιτία της κρίσης. Η ελληνική οικονομία, συμπεριλαμβανομένων των τραπεζών, δεν ενεπλάκη ούτε άμεσα ούτε, σχεδόν, έμμεσα στη διεθνή κρίση. Το κράτος μετακύλησε την κρίση στη χώρα, την εξέθεσε στο διεθνές πεδίο, τη μετέβαλε σε παρία της πολιτικής Ευρώπης, σε «παίγνιο» και, εν πολλοίς, σε «πειραματόζωο» των εξελίξεων που συντελούνται στον κόσμο.
Για να κατανοήσουμε το «ελληνικό πρόβλημα», πρέπει να έχουμε επίγνωση του χαρακτήρα του ελληνικού πολιτικού συστήματος. Το ελληνικό πολιτικό σύστημα εγκαλείται για τη βαθιά ριζωμένη ιδιοποίησή του και, συνάμα, για τον εκφαυλισμό του κρατικού μηχανισμού από το πολιτικό προσωπικό και τις δυνάμεις της διαμεσολάβησης και της διαπλοκής. Εγκαλείται επίσης για την εγκατάσταση μιας σχέσης μεταξύ κοινωνίας και πολιτικής που διέρχεται από την «απο-συλλογικοποίηση» του κοινωνικού ιστού και, συγκεκριμένα, από την προσωπική εξάρτηση του πολίτη από τον πολιτικό.
Νεωτερικότητα και Εκλογικά δικαιώματα **
Δημοσθένης Χ. Δώδος
Εκδόσεις Επίκεντρο
Οι παράγοντες οι οποίοι έπαιξαν σημαντικό ρόλο στη διαδικασία διεύρυνση των εκλογικών δικαιωμάτων στις διάφορες ευρωπαϊκές χώρες ήταν:
- Οι ρυθμοί και ο βαθμός εκβιομηχάνισης μιας χώρας.
- Οι αλλαγές των κοινωνικών δομών.
- Οι εθνοτικές, θρησκευτικές, πολιτισμικές διαφοροποιήσεις στο εσωτερικό κάθε κράτους.
- Οι συνταγματικές μεταρρυθμίσεις που προωθήθηκαν.
- Η ικανότητα προσαρμογής, την οποία επέδειξαν οι κυρίαρχες ομάδες.
- Η πολιτική (φιλελεύθερη ή αυταρχική) παράδοση κάθε χώρας.
- Τέλος, ιδιαιτέρως σημαντικό ρόλο έπαιξαν οι πόλεμοι, οι οποίοι πραγματοποιήθηκαν, τους δύο τελευταίους αιώνες, στον ευρωπαϊκό χώρο.
Η συνδρομή αυτών των παραγόντων στις κοινωνικές και πολιτικές αλλαγές σε κάθε χώρα, είχαν επιπτώσεις κυρίως:
- στην ικανότητα ομαλής ενσωμάτωσης, την οποία επέδειξε το πολιτικό σύστημα κάθε κράτους,
- στη δομή και στη συγκρότηση του πολιτικού και κομματικού συστήματος και
- στις διαχωριστικές τομές και στις ιδεολογικές αποστάσεις, οι οποίες επικράτησαν μεταξύ των πρωταγωνιστών των πολιτικών αντιπαραθέσεων.
Στις χώρες εκείνες στις οποίες το δικαίωμα της καθολικής ψηφοφορίας κατακτήθηκε ύστερα από σκληρούς αγώνες του εργατικού κινήματος, τα εργατικά (ή σοσιαλιστικά) κόμματα εμφανίζονται με ιδιαιτέρως ριζοσπαστική, ταξική και αγωνιστική στάση, ενώ αντιθέτως, όπου τα εργατικά κόμματα πέτυχαν σχετικά εύκολα τη διεύρυνση των εκλογικών δικαιωμάτων χαρακτηρίζονται από μεταρρυθμιστικές θέσεις, πρόθυμα να συνεργαστούν με τα αστικά κόμματα, όπως τα εργατικά κόμματα των σκανδιναβικών χωρών.
Η ναζιστική τρομοκρατία στην Ελλάδα ***
Θανάσης Σ. Φωτίου
Εκδόσεις Επίκεντρο
"Εφονεύθησαν ή εβασανίσθησαν κατά τον αγριώτερον τρόπον πλείστα άτομα, εληστεύθησαν δε και εκάησαν πλείσται οικίαι. Γενικώς η μετάβασις του σώματος τούτου [Σούμπερτ] εις τους τόπους της δράσεώς του ομοίαζεν προς αγρίαν λαίλαπα, συνώδευεν δε ταύτην πάντοτε αφθονία δακρύων, πόνου και αίματος". Έτσι συνοψίζει ο Ειδικός Αντεπίτροπος στην έκθεσή του τον Απρίλιο 1947 την ωμή τρομοκρατία που είχε εξαπολύσει στην Κρήτη και στη Μακεδονία κατά την Κατοχή ο ελληνομαθής λεβαντίνος Φριτς Σούμπερτ, διοικητής του διαβόητου ελληνικού "Σώματος Κυνηγών". Θεωρήθηκε ένας από τους μεγαλύτερους εγκληματίες πολέμου, καταδικάσθηκε 27 φορές σε θάνατο και εκτελέσθηκε στην Θεσσαλονίκη.
Κοσμοπολίτης, πολύγλωσσος, βίαιος, σαδιστής, διπλωμάτης και δολοπλόκος -μερικά από τα κύρια χαρακτηριστικά της ιδιόρρυθμης προσωπικότητάς του- ο επιλοχίας Σούμπερτ συνιστά μια πρωτοφανή και ίσως μοναδική περίπτωση στα χρονικά του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου. Κατ' αρχάς, ξεκινά πρώιμα (Ιούνιος 1942) την τρομοκρατική του δράση στο νησί επικεφαλής ομάδας Κρητικών προαναγγέλλοντας την ίδρυση αργότερα των περιβόητων Ταγμάτων Ασφαλείας. Στη συνέχεια, με διαταγή του Στρατιωτικού Διοικητή του Φρουρίου Κρήτης καθίσταται πανίσχυρος διοικητής γερμανοντυμένου εγκληματικού σώματος Ελλήνων με το οποίο μετέρχεται ωμή βία εναντίον πολιτών στην Κρήτη και στη Μακεδονία για να επιβάλει τη Νέα γερμανική Τάξη.
Ο Θανάσης Φωτίου αποπειράται με τη παρούσα μελέτη, η πρώτη για το θέμα, την αποδόμηση του μύθου στηριζόμενος σε στέρεο πραγματολογικό υλικό, προϊόν πολύχρονης έρευνας που συνίσταται τόσο σε γραπτές όσο και σε προφορικές πηγές. Κυρίως, όμως, επιχειρεί στο μέτρο του δυνατού την ένταξη του Γερμανού επιλοχία μέσα στο ιστορικό πλαίσιο της τραγικής εκείνης περιόδου και την αποκάλυψη αγνώστων μικρών και μεγάλων γεγονότων που αφορούν το βίο και τη δράση του αιμοβόρου Επιλοχία και των στυγνών συνεργατών του. Τέλος, ο συγγραφέας κατορθώνει μια πρώτη ερμηνεία θέτοντας έτσι ένα ακόμη πετραδάκι στο παζλ της κατανόησης μιας εποχής που καθόρισε όχι μόνο τις δυο ελληνικές περιφέρειες στις οποίες ο Σούμπερτ πρωταγωνίστησε, αλλά και την Ελλάδα ολόκληρη.
Έχει δίκιο η πατρίδα μου; ***
Η προπαγάνδα των Βαλκανικών Κρατών (1821-1923)
Ivan Ilchev
Εκδόσεις Επίκεντρο
Η παρούσα μελέτη του Βούλγαρου ιστορικού Ιβάν Ίλτσεφ περιγράφει τους προπαγανδιστικούς μηχανισμούς που δημιούργησαν τα βαλκανικά κράτη, από τη σύσταση τους έως-και το τέλος του Πρώτου Παγκοσμίου Πολέμου, προκειμένου να επηρεάσουν την παγκόσμια κοινή γνώμη - και ιδιαίτερα την ευρωπαϊκή- για το δίκαιο των επιχειρημάτων και των αγώνων τους. Ο Ίλτσεφ χρησιμοποιεί ποικίλο αρχειακό υλικό και μια ογκώδη βιβλιογραφία, προκειμένου να ανασυνθέσει και να αναλύσει τους μηχανισμούς της προπαγανδιστικής τακτικής. Είναι ενδιαφέρον να παρατηρήσει κανείς τους πακτωλούς χρημάτων που διέθεσαν οι ενδιαφερόμενοι, τόσο προς το εσωτερικό όσο και προς το εξωτερικό, προκειμένου να συγκροτήσουν ομάδες που θα διάκειντο φιλικά προς τις απόψεις τους, αποτελούμενες από πολιτικούς, διπλωμάτες, ιστορικούς, γεωγράφους, δημοσιογράφους. Μυστικά κονδύλια από τα εκάστοτε Υπουργεία Εξωτερικών χρησιμοποιήθηκαν προκειμένου να επιτευχθεί ο προσεταιρισμός σημαντικών προσώπων που επηρέαζαν την πολιτική των Μεγάλων Δυνάμεων, αλλά και διαμόρφωναν την κοινή γνώμη στις ξένες πρωτεύουσες, καθώς και ο συντονισμός της δράσης οργανώσεων φοιτητών και σωματείων αποδήμων και προσφύγων. Ιδιαίτερα μετά τον Κριμαϊκό Πόλεμο και κατά τη διάρκεια της Ανατολικής Κρίσης ο αγώνας εντάθηκε.
Όπως χαρακτηριστικά αναφέρει ο συγγραφέας: "Θλιβερό ήταν το αποτέλεσμα της προπαγάνδας στα Βαλκάνια. Οι προπαγανδιστές, στην πραγματικότητα, βάθαιναν το χάσμα ανάμεσα στους λαούς. Υπερέβαλαν και καθιέρωναν τα ήδη υπάρχοντα αρνητικά στερεότυπα. Εν ονόματι των εθνικών συμφερόντων των χωρών τους, έτσι όπως τα κατανοούσαν οι ίδιοι, επίμονα, ακούραστα, δουλεύοντας ατέλειωτες ώρες, μακριά από το βλέμμα της κοινωνίας, έκοβαν και το πιο αδύναμο και ευαίσθητο γεφυράκι προς την αμοιβαία συνεννόηση. Αυτός συνιστά έναν από τους μεγαλύτερους κινδύνους της προπαγάνδας στην εξωτερική πολιτική. Γιατί οι σπόροι, σπαρμένοι πριν δεκαετίες, δίνουν δηλητηριώδεις καρπούς και τώρα, ενώ η βία ρίχνει τη βαριά σκιά της."
Πολιτισμός και διαθρησκειακή αγωγή **
Πολύκαρπος Καραμούζης
Εκδόσεις Επίκεντρο
Το βιβλίο αυτό επιχειρεί να εξετάσει τα χαρακτηριστικά που θα πρέπει να έχει ένα μάθημα διαθρησκειακής αγωγής στο σύγχρονο σχολείο. Πρόκειται ουσιαστικά για μια προσπάθεια γνωριμίας των μαθητών με τη θρησκευτική διαφορετικότητα μέσα από τη συγκριτική εξέταση των θρησκευτικών αντιλήψεων αλλά και των κοσμοθεωρητικών κατασκευών που δεν προκύπτουν από θρησκευτικές αφετηρίες. Στόχος ενός τέτοιου εγχειρήματος δεν είναι η εκφορά αξιολογικών κρίσεων για την υπεροχή κάποιας θρησκείας. Αντίθετα, δίνει στους μαθητές το δικαίωμα να συνειδητοποιήσουν, μέσα από εναλλακτικούς τρόπους γνωριμίας με τις θρησκείες, ότι οι άλλοι άνθρωποι, που έχουν διαφορετική κοσμοθεωρητική κατασκευή θρησκευτικού ή άλλου τύπου, δεν είναι διαφορετικά όντα. Σε κάθε περίπτωση πρόκειται για μια νέα πρόταση που στηρίζεται στην προσπάθεια αναβάθμισης τόσο τον ρόλου όσο και του περιεχομένου της θρησκευτικής αγωγής, όπως τουλάχιστον επιτάσσει σήμερα η δημοκρατική και ανεξάρτητη λειτουργία τον σχολείου, χωρίς να προσβάλλει, ούτε βεβαίως να επιβάλλει, οποιαδήποτε θρησκευτική αντίληψη.
Το αόρατο και το ορατό χέρι ****
Κώστας Π. Αναγνωστόπουλος
Εκδόσεις Επίκεντρο
Έχοντας ως φόντο το περιλάλητο "αόρατο χέρι" (Adam Smith) και το μάλλον άγνωστο "ορατό χέρι" της διοίκησης (Alfred Chandler), τα κείμενα αναφέρονται στη χρηματοπιστωτική κρίση, τις αγορές και οργανώσεις, τη διοίκηση και διαχείριση έργων, την ανάπτυξη και ενσωμάτωση του τεχνητού στην κοινωνία, και τις φυσικές καταστροφές.
Όπως αναφέρει στον πρόλογο του βιβλίου ο Ευάγγελος Βενιζέλος, "Οι διανοούμενοι, με λίγες αξιοσημείωτες εξαιρέσεις, είτε σιωπούν είτε επαναλαμβάνουν τα ίδια και τα ίδια στερεότυπα, συνήθως με τόνο βαρύγδουπης καταστροφολογίας. Μέσα σε αυτό το αρνητικό και στείρο περιβάλλον συνιστά ευχάριστη έκπληξη ο θεωρητικός λόγος του Κ. Αναγνωστόπουλου. Ο συνδυασμός όλων αυτών των παραμέτρων του επιτρέπει να ασχολείται εξίσου άνετα με την εξέλιξη της παγκόσμιας χρηματοοικονομικής κρίσης από το 2007 έως σήμερα, με τις φυσικές καταστροφές, με τις κοινωνικές και αναπτυξιακές τους συνέπειες, αλλά και με μικρά, γλαφυρά παραδείγματα οργάνωσης του δημόσιου χώρου, όπως η ιστορία του εστιατορίου ή με εξίσου γοητευτικές, μικρές "ανασκαφές" στην ιστορία της τεχνολογίας, όπως η ανακάλυψη της γραφομηχανής, που διασώζεται σήμερα μέσα σε κάθε υπολογιστή και σε κάθε κινητό τηλέφωνο νέας γενιάς."
Ο συγγραφέας τονίζει πως χρειαζόμαστε μεν τις θεωρίες προκειμένου να οργανώσουμε την σκέψη μας, αλλά ουδέποτε θα πρέπει να πάψουμε να εμπιστευόμαστε τα μάτια μας. Άλλωστε, το γεγονός ότι και η Ελλάδα αντιμετωπίζει τη χειρότερη μεταπολεμική οικονομική κρίση, με το μεταπολιτευτικό μοντέλο ανάπτυξης να βρίσκεται εμφανώς στα όριά του - με ότι αυτό σημαίνει για το πολιτικό σύστημα, τη λειτουργία δημόσιων και ιδιωτικών οργανώσεων, ακόμη και για τον τρόπο ζωής και τις συμπεριφορές μας- καθιστά την μελέτη αυτή επίκαιρη όσο ποτέ, καθώς το ορατό και το αόρατο χέρι θα πρέπει επιτέλους να λειτουργήσουν αρμονικά και αποτελεσματικά.
| |
 |
Iστορία
Αλέξανδρος ο Μέγας****
Ρίτσαρντ Στόουνμαν
Εκδόσεις Τόπος
Το βιβλίο των βιβλίων για τον Μέγα Αλέξανδρο
Είτε έδινε μάχες με φτερωτά δαιμόνια είτε συναντιόταν με τις Αμαζόνες, είτε κατέβαινε στον Κάτω κόσμο είτε επινοούσε τον πρώτο στον κόσμο καταδυτικό κώδωνα, ο Αλέξανδρος ενέπνεε τους λαούς ως ήρωας, ακόμη και ως θεός.
Ρίτσαρντ Στόουνμαν
-Η έκδοση αυτή του πανεπιστημίου του Γέιλ αποτελεί παγκοσμίως τη σημαντικότερη συνεισφορά των τελευταίων δεκαετιών για τον Μέγα Αλέξανδρο.
-Περιέχεται όλη η παγκόσμια μυθολογία γύρω από τον Μέγα Αλέξανδρο, γραμμένη από τον Ρίτσαρντ Στόουνμαν, την υπ' αριθμόν μία αυθεντία στο θέμα.
-Όλα τα άλλα βιβλία με το ίδιο θέμα σταματούν την αφήγησή τους στον θάνατο του Μεγάλου Αλεξάνδρου. Για το βιβλίο του Ρίτσαρντ Στόουνμαν ο θάνατος του Αλεξάνδρου είναι απλώς η αφετηρία. Στο βιβλίο συγκεντρώνονται για πρώτη φορά εκατοντάδες από τους περιπετειώδεις θρύλους για τον Μέγα Αλέξανδρο - που οι λαοί ανέπλασαν στις εθνικές τους αφηγήσεις ξανά και ξανά σε όλη την υφήλιο.
-Στον Αλέξανδρο τον Μέγα του Στόουνμαν η ιστορία του Αλεξάνδρου ξεκινά το 356 π.Χ. και καταλήγει, περνώντας μέσα από την παγκόσμια ανάπλαση των θρύλων του στην αραβική, αρμενική, βουλγαρική, κοπτική, τσεχική, αγγλική, αιθιοπική, γαλλική, γερμανική, ελληνική/μεσαιωνική, ιρλανδική, τουρκική, ιταλική, εβραϊκή, μαλαϊκή, μογγολική, σερβική, περσική, ρουμανική, σκωτική, ισπανική, σουηδική, συριακή γλώσσα, στον Καραγκιόζη, στον Μέγα Αλέξανδρο του Θόδωρου Αγγελόπουλου, στο Μπαουντολίνο του Ουμπέρτο Έκο και στη διαμάχη με τα Σκόπια για την ελληνικότητα της Μακεδονίας!
Πιο αναλυτικά
Ο Αλέξανδρος ο Μέγας (356-323 π.Χ.) επέσπευσε μια τεράστια ιστορική αλλαγή τόσο στον χώρο της Μεσογείου όσο και στην Εγγύς Ανατολή. Ωστόσο, στις δύο χιλιετίες που ακολούθησαν, ο απόηχος του θρύλου του απλώθηκε ακόμη περισσότερο: σε διαφορετικούς πολιτισμούς, θρησκευτικές παραδόσεις και απομακρυσμένα έθνη.
Ο Ρίτσαρντ Στόουνμαν, ο κατεξοχήν ειδικός επιστήμονας επί της μυθολογίας του Μεγάλου Αλεξάνδρου, μας εισάγει πρώτα στον ιστορικό Αλέξανδρο για να περάσει στη συνέχεια στον Αλέξανδρο των θρύλων: ένα μυθικό σύμβολο δίχως προηγούμενο που κατόρθωσε να εκφράσει το ηρωικό ιδεώδες σε πολιτισμούς από την Αίγυπτο μέχρι την Ισλανδία, από τη Βρετανία μέχρι τη Μαλαϊκή χερσόνησο.
Ο Αλέξανδρος ενσάρκωσε πρώτα τις ανησυχίες του ανθρώπου των Ελληνιστικών χρόνων, πυροδότησε τις ρωμαϊκές αντιλήψεις περί τυραννίας και βασιλείας, υπήρξε προστάτιδα θεότητα για τους ειδωλολάτρες του τετάρτου αιώνα και ήρωας της ιπποσύνης στον πρώιμο Μεσαίωνα. Εμφανίζεται σε εβραϊκά, χριστιανικά και ισλαμικά χειρόγραφα, επανειλημμένως ως προφήτης. Είτε έδινε μάχες με φτερωτά δαιμόνια είτε συναντιόταν με τις Αμαζόνες, είτε κατέβαινε στον Κάτω κόσμο είτε επινοούσε τον πρώτο στον κόσμο καταδυτικό κώδωνα, ο Αλέξανδρος ενέπνεε τους λαούς ως ήρωας, ακόμη και ως θεός.
Ο Στόουνμαν αποτυπώνει την επιρροή του Αλεξάνδρου στην αρχαία γραμματεία και λαϊκή παράδοση αλλά και στις μετέπειτα λογοτεχνικές παραδόσεις Ανατολής και Δύσης. Το βιβλίο του αποτελεί μια εμπεριστατωμένη συλλογή των θρύλων του Μεγάλου Αλεξάνδρου - ενός ισχυρού ηγέτη στη διάρκεια της ζωής του και μιας ακόμα πιο επιβλητικής φυσιογνωμίας στην ιστορία της λογοτεχνίας και των ιδεών.
Το 2008, το έγκριτο περιοδικό Choice επέλεξε το βιβλίο ως ένα από τα σπουδαιότερα ιστορικά έργα για το 2008.
Το βιβλίο εισήλθε στη βραχεία λίστα για το βραβείο Runciman 2009*
* Βραβείο που επιλέγει κάθε χρόνο η Anglo-Hellenic League με τη χορηγία της Εθνικής Τράπεζας της Ελλάδoς προς τιμήν του ιστορικού σερ Στίβεν Ράνσιμαν.
Ο Ρίτσαρντ Στόουνμαν (Richard Stoneman) είναι από τους σημαντικότερους μελετητές της αρχαίας Ελλάδας και συγγραφέας πολλών βιβλίων στον τομέα της αρχαίας ελληνικής ιστορίας. Χρημάτισε σύμβουλος της γνωστής σειράς Everyman's Library on Classics και είναι επίτιμος καθηγητής του Πανεπιστημίου του Έξιτερ.
Ο Ρίτσαρντ Στόουνμαν έχει υπογράψει μαζί άλλους 200 επιστήμονες κύρους απ' όλον τον κόσμο το τεκμηριωμένο υπόμνημα προς τον Πρόεδρο των ΗΠΑ που αποδεικνύει την ελληνικότητα της Μακεδονίας (18.05.09).
Ασπασία η Μιλήσια ****
Η ηγερία του Περικλή
Ντανιέλα Ζουάννα
Εκδόσεις Ενάλιος
Η Ασπασία από τη Μίλητο, υπήρξε η ηγερία του Περικλή, του θεμελιωτή της Αθηναϊκής Δημοκρατίας. Ήταν μια ξεχωριστή εταίρα, δασκάλα του Περικλή και του Σωκράτη στην φιλοσοφία και στην ρητορική τέχνη, όπως ισχυρίζονται κάποιοι αρχαίοι συγγραφείς. Στην εποχή που την ονομάζουμε σήμερα "Ο Χρυσούς Αιών του Περικλέους", γνώρισε την απόλυτη δόξα και την αναγνώριση, αλλά πάνω απ' όλα γνώρισε την απόλυτη αφοσίωση του ισχυρότερου άνδρα της εποχής της, -που δεν έφευγε ποτέ από την οικία τους, χωρίς να τη φιλήσει.... Λέγεται ότι ο Περικλής δεν έπαιρνε καμμία πολιτική απόφαση χωρίς να ζητήσει προηγουμένως και τη δική της άποψη. Έχειρε της εκτιμήσεως των φιλοσοφικών κύκλων και ήταν αγαπητή φίλη του Σωκράτη. Η ιστορία την κατέγραψε μαζί με άλλες σημαντικές γυναίκες του ελληνικού κόσμου, όπως η ωραία Ελένη, η Κλεοπάτρα, η Υπατία. Όταν η Δύση την ανακάλυψε στην περίοδο της Αναγέννησης, ξαφνικά έγινε η πλέον αγαπητή ηρωίδα, σύμβολο της ανεξαρτησίας, παράδειγμα προς μίμησιν, γράφτηκαν γι' αυτή θεατρικά έργα, ποιήματα και μυθιστορήματα από σημαντικούς συγγραφείς. Ακόμη και σήμερα το όνομα Ασπασία παραπέμπει στην δύναμη, στην γνώση και στην αφοσίωση.
Ποιά ήταν όμως η αληθινή Ασπασία; Μια ενδελεχής έρευνα στις πηγές, μέσα από την οποίκα σκιαγραφείται για πρώτη φορά η προσωπικότητα της Ασπασίας, της ηγερίας του Περικλή.
Τα Ψιλά Γράμματα της Ιστορίας ****
Θεόδωρος Δημοσθ. Παναγόπουλος
Εκδόσεις Ενάλιος
Η Ιστορία γράφεται πάντα από τους Νικητές και τους Ισχυρούς οι οποίοι έχουν κάθε λόγο να αποσιωπούν να αποκρύπτουν ή το χειρότερο να παραποιούν και να αλλοιώνουν την αλήθεια κατά το δοκούν, αποκοιμίζοντας τον λαό και αποστερώντας τον από την αληθινή ιστορία του. Διδασκόμαστε έτσι μια κατασκευασμένη, μια 'εικονική ιστορία" που εξυπηρετεί πάντοτε την εκάστοτε άρχουσα τάξη - η οποία έχει την τάση να εξωραΐζει γεγονότα προς όφελός της...
Στο βιβλίο αυτό ο συγγραφέας αποκαλύπτει με τόλμη οδυνηρές και συγκλονιστικές αλήθειες για την μεγάλη Επανάσταση των Ελλήνων, ανασύρει γεγονότα που αποκαθηλώνουν κατασκευασμένους ήρωες και αποδίδει τιμές στους αληθινούς αγωνιστές και στους αληθινούς μάρτυρες της Παλιγγενεσίας.
Οι Έλληνες και ο πόλεμος ****
Από το Ομηρικό σύμπαν στον κλασικό Ελληνικό Κόσμο
Ευγένιος Αρ. Γιαρένης
Εκδόσεις Ενάλιος
Η αρχαία Ελλάδα, σε όλες τι περιόδους της, βίωσε έντονα τη βία του πολέμου. Η ελληνική ιστορία είναι γεμάτη από διαρκείς πολεμικές αντιπαραθέσεις μεταξύ των ελληνικών πόλεων - κρατών, αφού "αρχαίον το των Ελλήνων πάθος αεί στασιάζεσθαι". Έπειτα, ακολούθησαν οι πόλεμοι εναντίον των εισβολέων βαρβάρων με αποκορύφωμα τους Μηδοπερσικούς Πολέμους, όταν οι πάντα διηρημένοι Έλληνες κατόρθωσαν για πρώτη φορά να ενωθούν για να απωθήσουν τον εχθρό που απειλούσε να τους αφανίσει οριστικά..
Ο Ευγένιος Γιαρένης, μέσα από μια αναλυτική και εμβριθή εξιστόρηση, μας δίνει την πλήρη εικόνα των "πολεμικών Ελλήνων", μέσα από την οποία σκιαγραφείται ταυτόχρονα η ψυχή τους και ο χαρακτήρας τους ως λαού που πολεμά και φιλοσοφεί...
Η Μάχη της Κρήτης ****
Heinz A. Richter
Εκδόσεις Γκοβόστη
Το Μάιο του 2011 συμπληρώθηκαν εβδομήντα χρόνια από τη χρονική στιγμή κατά την οποία Γερμανοί αλεξιπτωτιστές κατέλαβαν την Κρήτη. Η Επιχείρηση Ερμής ήταν ένα τόλμημα χωρίς προηγούμενο στην πολεμική ιστορία, καθώς τότε πραγματοποιήθηκαν πρώτη φορά αεραποβατικές επιχειρήσεις. Οι αμυνόμενοι γνώριζαν λεπτομερώς τα σχέδια των επιτιθεμένων και είχαν προετοιμαστεί αναλόγως, μια και είχαν κατορθώσει να σπάσουν τους γερμανικούς κρυπτογραφικούς κώδικες. Το γεγονός αυτό, σε συνδυασμό με τα γερμανικά λάθη κατά την προετοιμασία της επιχείρησης, θα έπρεπε να έχει οδηγήσει τους Γερμανούς στην ήττα. Όμως, τα σοβαρά σφάλματα των αμυνομένων στο Μάλεμε έδωσαν τελικά τη νίκη στη γερμανική πλευρά, παρά τις σοβαρές απώλειες που αυτή υπέστη.
Για τον Τσώρτσιλ, η αποτελεσματική υπεράσπιση της Κρήτης ήταν η εκδίκηση για το φιάσκο στην Ελλάδα· για τον Χίτλερ, ήταν η λαμπρή κατάληξη των στρατιωτικών επιχειρήσεών του στα Βαλκάνια. Οι αμυνόμενοι, κατά κύριο λόγο Νεοζηλανδοί και Αυστραλοί, που κλήθηκαν να καταβάλουν το τίμημα μιας αχρείαστης στρατιωτικής περιπέτειας, ευλόγως ανακάλεσαν στη μνήμη τους την επιχείρηση στην Καλλίπολη κατά τον Α΄ Παγκόσμιο Πόλεμο, όπου είχαν υποβληθεί σε ανάλογες θυσίες. Με την κατάληψη της Κρήτης διανοίχθηκαν νέες προοπτικές για το στρατηγικό σχεδιασμό των Γερμανών στη Μέση Ανατολή. Όμως, ο Χίτλερ δεν ενδιαφερόταν γι' αυτό το μέτωπο, καθώς ήταν προσκολλημένος στην επίθεση εναντίον της Σοβιετικής Ένωσης. Κατά συνέπεια, η Επιχείρηση ΕΡΜΗΣ ήταν σε τελική ανάλυση μάταιη.
Συγχρόνως, η Μάχη της Κρήτης υπήρξε η τελευταία έντιμη στρατιωτική αναμέτρηση. Και οι δύο πλευρές πολέμησαν σκληρά αλλά τίμια, γεγονός που κατέστησε δυνατή τη συμφιλίωση των Νεοζηλανδών βετεράνων και των Γερμανών αλεξιπτωτιστών στα τέλη της δεκαετίας του '50. Σε αυτή την εξιστόρηση των γεγονότων συμπεριλαμβάνεται η σημαντική συμβολή των ελληνικών ανταρτικών δυνάμεων στις μάχες, παρουσιάζεται με κριτικό πνεύμα το σύνολο των γερμανικών, αγγλικών, αυστραλιανών και νεοζηλανδικών πρωτογενών και δευτερογενών πηγών, ενώ αναλύονται οι πολιτικές, διπλωματικές, στρατηγικές και επιχειρησιακές πτυχές της.
Στάλινγκραντ ****
Antony Beevor
Εκδόσεις Γκοβόστη
«Η Ρωσία», παρατήρησε ο ποιητής Tyuchev, «δεν μπορεί να γίνει κατανοητή με το μυαλό». Η Μάχη του Στάλινγκραντ δεν μπορεί να γίνει επαρκώς κατανοητή μέσα από μία τυπική εξέταση. Η αμιγώς στρατιωτική σπουδή μιας τέτοιας τιτανομαχίας αποτυγχάνει να μεταφέρει την πραγματικότητα του πεδίου της μάχης, όπως ακριβώς και οι χάρτες του Χίτλερ, στη «Φωλιά του Λύκου» στο Rastenburg, που τον απομόνωσαν σε έναν φανταστικό κόσμο, μακριά από τα δεινά των στρατιωτών του.
Το βιβλίο αυτό έχει σκοπό, και σ' αυτόν πετυχαίνει απόλυτα, να μας κάνει να ζήσουμε τις εμπειρίες των στρατευμάτων και των δυο πλευρών με τη βοήθεια ενός πλήθους νέων πληροφοριών προερχόμενων ειδικά από τα ρωσικά αρχεία. Η ποικιλία των πηγών παίζει καθοριστικό ρόλο στην περιγραφή της πρωτοφανούς φύσης της μάχης, καθώς και των συνεπειών που είχε σε όλους εκείνους που εγκλωβίστηκαν σε αυτήν χωρίς καμία ελπίδα να ξεφύγουν.
Η μεγάλη Θάλασσα ****
David Abulafia
Εκδόσεις Ψυχογιός
Για περισσότερα από 3.000 χρόνια, η Μεσόγειος υπήρξε ένα από τα πιο σημαντικά κέντρα του παγκόσμιου πολιτισμού. Από την εποχή της Τροίας μέχρι και τα μέσα του 19ου αιώνα, η ανθρώπινη δράση στην περιοχή της Μεσογείου έχει παίξει καθοριστικό ρόλο στη διαμόρφωση της παγκόσμιας ιστορίας. Η μεγάλη Θάλασσα του Ντέιβιντ Αμπουλάφια είναι η πρώτη πλήρης ιστορική μελέτη για τη διαχρονική περιπέτεια των λαών της Μεσογείου από την εποχή της ανέγερσης του μυστηριώδους ναού στη Μάλτα γύρω στο 3.500 π.Χ. μέχρι και την πρόσφατη, εκ νέου επινόηση των μεσογειακών ακτών ως τουριστικού προορισμού.
Ο Αμπουλάφια περιγράφει εκείνες τις πόλεις οι οποίες άσκησαν ιδιαίτερη επίδραση ή ταυτίστηκαν με συγκεκριμένες ιστορικές περιόδους - πόλεις όπως η Αλεξάνδρεια, η Βενετία και η Θεσσαλονίκη. Αποδίδει την ακμή τους στην ικανότητά τους να γίνονται κέντρα συνύπαρξης πολλών διαφορετικών λαών, θρησκευμάτων και εθνικών ταυτοτήτων. Επιπλέον, παρουσιάζει την ιστορία συγκεκριμένων πληθυσμών καθώς και προσωπικοτήτων, οι οποίες προσδίδουν ζωντάνια και αμεσότητα στις ευρύτερες εξελίξεις που αναφέρονται στο βιβλίο - λόγου χάρη οι Μουσουλμάνοι και οι Εβραίοι προσκυνητές που κατευθύνονταν ανατολικά, ξεκινώντας από την Ισπανία του 12ου αιώνα, βασιλείς της Σικελίας, Οθωμανοί σουλτάνοι και ναύαρχοι από τη Βρετανία, τη Γαλλία και την τσαρική Ρωσία.
Η μεγάλη Θάλασσα απλώνεται σε όλη την ιδιόμορφη έκταση της Μεσογείου, από το Γιβραλτάρ μέχρι τη Συρία, από τη Γένοβα μέχρι την Τυνησία, δίνοντας έμφαση στη σύγκρουση και την αντίθεση, εθνική, γλωσσική, θρησκευτική και πολιτική. Έτσι, χαρτογραφεί τον τρόπο με τον οποίο η Μεσόγειος έγινε «πιθανόν ο πιο κατάλληλος χώρος για αλληλεπίδραση πολιτισμών και λαών σε ολόκληρο τον πλανήτη».
Καθρέπτες ****
Eduardo Galeano
Εκδόσεις Πάπυρος
Για να μπορέσει ο σύγχρονος άνθρωπος να συνειδητοποιήσει την πολυμορφία και τις δυνατότητες του κόσμου του, πρέπει να ανακτήσει τη συλλογική μνήμη· το σήμερα είναι καθρέφτης του χτες, και για να το συλλάβεις στην ολότητά του πρέπει να αποτινάξεις τα στερεότυπα και τις μονοσήμαντες ερμηνείες του παρελθόντος. Αυτό είναι το κλειδί της σκέψης και της γραφής του Εδουάρδο Γκαλεάνο. Η ιστορία γράφεται από τους νικητές, λέει η γνωστή ρήση, όμως ο Γκαλεάνο έχει θέσει ως προγραμματικό στόχο της συγγραφικής του πορείας να γράψει την ιστορία που δεν πρόλαβαν να γράψουν οι ηττημένοι, οι αφανείς, οι αδύναμοι, οι "ελάσσονες", αλλά και αυτοί που τόλμησαν στο πέρασμα των αιώνων να ορθώσουν το ανάστημά τους σε κάθε μορφής εξουσία, να δώσει φωνή σ' αυτούς που δεν μπόρεσαν να μιλήσουν. Στους "Καθρέφτες" ο Γκαλεάνο γράφει μια «σχεδόν παγκόσμια ιστορία», που ξεκινά από τους κοσμογονικούς μύθους και την εμφάνιση του ανθρώπου στη γη και φτάνει μέχρι την αυγή του 21ου αιώνα.
Σε εξακόσια αφηγήματα-βινιέτες που αναπτύσσονται χρονολογικά αλλά και θεματικά, μιλά για τον αγώνα του ανθρώπου για ζωή, για την ομορφιά, τις γυναίκες και τους άνδρες, για τον πόλεμο, τη φτώχεια, τις κοινωνικές ανισότητες και το ρατσισμό, για τον επεκτατισμό και την αδηφαγία της Δύσης, για τη φύση και την καταστροφή της, για το ποδόσφαιρο και τα ΜΜΕ.
Με τους "Καθρέφτες" ο Εδουάρδο Γκαλεανο προσφέρει ένα έργο ιστορίας και πολιτικού στοχασμού επιδιώκοντας να φέρει στο φως την άλλη όψη του κόσμου, να αναδείξει τις πολλαπλές πτυχές του ιστορικού βιώματος του ανθρώπου τις οποίες αποκρύπτουν οι επίσημες, εξουσιαστικές αφηγήσεις του ιστορικού παρελθόντος.
Επικούρεια ****
Επιμέλεια: Θεόδωρος Γ. Μαυρόπουλος
Εκδόσεις Ζήτρος
Στον τόμο αυτόν ο συγγραφέας προτάσσει έναν πρόλογο (σελ. 9-13). Από αυτόν παραθέτω ένα απόσπασμα, που αποτέλεσε την αφόρμηση για τη σύνθεση του τόμου που κρατάτε στα χέρια σας. Καταθέτοντας ο Γιώργος Ζωγραφίδης τους προβληματισμούς του και την ιστορία της προσπάθειας του να μας παρουσιάσει μια εμπεριστατωμένη εικόνα της επικούρειας φιλοσοφίας λέει στο απόσπασμα αυτό: "Η ηθική του Επίκουρου είναι ανοιχτή όπως πάντα σε παραναγνώσεις. Αν τη διαβάσουμε ανεξάρτητα από τη φυσική του, δε χάνουμε μόνο την κατανόηση του συνόλου της φιλοσοφίας του, δεν προδίδουμε απλώς τη δική του απόβλεψη και αγνοούμε τις δικές του προειδοποιήσεις. Ακόμη και αν, κατά τον Επίκουρο, σκοπός της φυσικής είναι να προσφέρει στην ηθική μια βάση, ακόμη και αν η φυσική είναι ένα μέσο, η βίαιη απόσπαση της ηθικής του από τη θεωρία της γνώσης και τη φυσική του φιλοσοφία μας στερεί κάτι πολυτιμότερο: την ίδια τη θεμελίωση της ηθικής του σκέψης σε ορισμένες θεωρητικές αρχές".
Ορφέας ***
Αργοναυτικά - Λιθικά
Επιμέλεια: Σταύρος Γκιγκέρνης
Εκδόσεις Ζήτρος
Τα "Αργοναυτικά" του Ορφέα είναι ένα ποιητικό κείμενο στο οποίο περιγράφεται η πρώτη οργανωμένη πανελλήνια ενέργεια. Η πρώτη κίνηση στην οποία συμμετείχαν όλοι οι ήρωες των ελληνικών φύλων, άνθρωποι αναγνωρισμένης αξίας και ικανοτήτων. Σύμφωνα με τις χρονολογήσεις και με βάση τα Τρωικά, το εγχείρημα έλαβε χώρα το 1360 ή το 1350 π.Χ. Πρόκειται για όλα τα αρχαιοελληνικά φύλλα, από τους Πρωτοέλληνες Πελασγούς έως τη νέα εκείνη την εποχή από τα Μυκηναϊκά φύλλα της Αργολίδας και της Μαγνησίας. Η εκστρατεία αυτή περιγράφηκε από πολλούς Έλληνες και Λατίνους ποιητές. Το πρώτο κείμενο που περιγράφει την Αργοναυτική εκστρατεία γράφηκε από τον Ορφέα. Το κείμενο αυτό δε σώθηκε. Αυτά τα οποία αναφέρονται ως Ορφικά Αργοναυτικά τα έγραψε μάλλον ο Κροτωνιάτης Ορφέας ή ο Ονομάκριτος.
Στα "Λιθικά", έργο και αυτό του Ορφέα ως λέγεται, αναφέρονται πληροφορίες για τη φύση και ειδικότερα τους λίθους. Πρόκειται για ημιπολύτιμους και πολύτιμους λίθους των οποίων τη χρήση, τις προστατευτικές ή θεραπευτικές ιδιότητες και τις επιδράσεις περιγράφει ο Ορφέας στο κείμενο των "Λίθων".
Ο τόμος περιέχει πλούσιο εικονογραφικό υλικό σχετικά με την επίδραση των ορφικών στην αρχαία και νεώτερη τέχνη.
Ευσέβιος Καισαρείας ***
Βίος Μεγάλου Αλεξάνδρου
Επιμέλεια: Βασίλης Κατσαρός
Εκδόσεις Ζήτρος
Στη σειρά των Βυζαντινών κειμένων η έκδοση του Ευσέβιου, επισκόπου Καισαρείας, για τη ζωή και τη δράση του αυτοκράτορα του Βυζαντίου Κωνσταντίνου, έχει την αμεσότητα του συγγραφέα που γνώρισε από κοντά τον βιογραφούμενο και που παρακολούθησε τη δυναμική του προέλαση στην κατάληψη της κοσμικής εξουσίας, αλλά και την αποφασιστικότητά του να επιβάλει τη νέα θρησκεία του χριστιανισμού, πατάσσοντας κάθε άλλη θρησκευτική έκφραση, ιδίως την αρχαία θρησκεία και λατρεία των Ελλήνων.
Η θυελλώδης ζωή του για την εξόντωση των αντιπάλων του, ακόμη και του εντελώς οικείου περιβάλλοντός του, και η παρέμβασή του στα εκκλησιαστικά πράγματα με τη συμμετοχή του στις Οικουμενικές Συνόδους προβάλλονται με όλο τον υποκειμενισμό ενός φίλου προσκείμενου επισκόπου προς τον ισχυρό αυτοκράτορα.
Η αθώωση των Εξ ****
Νίκος Τσάγγας
Εκδόσεις Γκοβόστη
Κίνητρο για τη συγγραφή αυτού του βιβλίου υπήρξε η βαθιά πεποίθησή μου, και μάλιστα από πολλά χρόνια πριν, ότι οι ΕΞ καταδικάστηκαν άδικα για κάτι που άλλοι εμπνεύστηκαν κι άλλοι επιχείρησαν να υλοποιήσουν. Aφορμή στάθηκε η αίτηση του Μιχαήλ Πρωτοπαπαδάκη, εγγονού ενός εκ των καταδικασθέντων ΕΞ, και συγκεκριμένα του Πέτρου Πρωτοπαπαδάκη, για επανάληψη της διαδικασίας υπέρ του ανωτέρω εκτελεσθέντος, αλλά και κατ' επέκταση υπέρ των λοιπών εκτελεσθέντων.
Ήταν ορατό από πολύ νωρίς πως το εγχείρημα για την ενσωμάτωση της Ιωνίας στην ελλαδική επικράτεια ήταν ανέφικτο. Αυτό το γνώριζαν οι καταδικασθέντες, και γι' αυτόν το λόγο το είχαν αποδοκιμάσει ως ουτοπικό από την πρώτη στιγμή που διατυπώθηκε ως σκέψη. Παρ' όλα αυτά, όταν η μοίρα το έφερε να ηγηθούν των Ελλήνων σε μια εξαιρετικά επικίνδυνη περιπέτεια, στην οποία η πατρίδα είχε βρεθεί από εσφαλμένο υπολογισμό άλλων, δε δείλιασαν μπροστά στα ανυπέρβλητα εμπόδια που είχαν να αντιμετωπίσουν. Αντίθετα μάλιστα προσπάθησαν όσο ήταν δυνατόν να βρουν λύση στο αδιέξοδο που είχε δημιουργηθεί από έναν παρατεταμένο πόλεμο, ο οποίος είχε αρχή, αλλά δεν είχε τέλος. Όμως, δεν τα κατάφεραν, καθ' όσον προσέκρουσαν, μεταξύ άλλων, στη νοσταλγία των Ελλήνων στρατιωτών για επιστροφή στη γενέθλια γη από την οποία απουσίαζαν πολλά χρόνια, καθώς και στο πείσμα των Τούρκων εθνικιστών να υπερασπιστούν με οποιοδήποτε τρόπο την ακεραιότητα της Μικρασιατικής Γης, που την θεωρούσαν πλέον δική τους έπειτα από έξι αιώνες παραμονής σε αυτήν.
Έτσι, η προσπάθεια που καταβλήθηκε για αξιοπρεπή αποχώρηση των Ελλήνων από την Ιωνία δεν τελεσφόρησε, και η καταστροφή που ακολούθησε ήταν αναπόφευκτη. Για να κατευναστούν η μεγάλη πικρία που προέκυψε από την τραγική διάψευση των φρούδων ελπίδων και οραμάτων και η δικαιολογημένη αγανάκτηση των προσφύγων για τα πάθη τους, ώθησαν τα πράγματα στο να αναζητηθούν εξιλαστήρια θύματα.
Τα θύματα βρέθηκαν. Το αίμα των αθώων χύθηκε. Ο μύθος της δήθεν ευθύνης τους κατασκευάστηκε, και η ιστορία βολεύτηκε σε αυτόν ογδόντα οκτώ ολόκληρα χρόνια.
Ήλθε όμως το πλήρωμα του χρόνου να αποκατασταθεί η αλήθεια με την ψύχραιμη και νηφάλια εξέταση των γεγονότων μακριά από φαντασιώσεις και προκαταλήψεις. Άλλωστε, σε αυτό συνέβαλε η μεγάλη χρονική απόσταση από τότε μέχρι σήμερα. Η μελέτη αυτή φιλοδοξεί να καλύψει το κενό αυτό, προσφέροντας στον αναγνώστη τη δυνατότητα να πληροφορηθεί τι πραγματικά συνέβη την τραγική εκείνη περίοδο και γιατί.
Η μάχη του Κούρσκ **
Mark Healy
Εκδόσεις Γκοβόστη
To καλοκαίρι του 1943 ο Γερμανικός Στρατός προετοιμαζόταν για τη διεξαγωγή της Επιχείρησης CITADEL, τη μεγάλη επίθεση εναντίον της εξέχουσας του Κουρσκ. Με το να εφαρμόσουν την επιτυχημένη τακτική της κυκλωτικής κίνησης, οι Γερμανοί αποσκοπούσαν στην εξάλειψη της σοβιετικής εξέχουσας, την ταχεία συντριβή των εχθρικών δυνάμεων που είχαν αναπτυχθεί εντός αυτής και τη δημιουργία των προϋποθέσεων που θα επέτρεπαν να τεθεί η Σοβιετική Ένωση εκτός πολέμου. Από την πλευρά τους, οι Ρώσοι αξιοποίησαν το χρονικό διάστημα έως την έναρξη της γερμανικής επίθεσης και μετέτρεψαν την εξέχουσα του Κουρσκ σε ένα τεράστιο οχυρό. Στην καθοριστική σύγκρουση που ακολούθησε οι Ρώσοι εξουθένωσαν τον εχθρό με την αμυντική δραστηριότητά τους, κατέστρεψαν τα τεθωρακισμένα του και, τελικά, ανέλαβαν την πρωτοβουλία των κινήσεων.
Οι Σοβιετικοί είχαν το πάνω χέρι σε όλες τις παραμέτρους που καθόρισαν την έκβαση της Μάχης του Κουρσκ. Αυτοί υπαγόρευσαν στους Γερμανούς το πεδίο της μάχης, τη φύση και το είδος των εχθροπραξιών. Είναι αλήθεια ότι οι Σοβιετικοί υπέπεσαν σε σφάλματα κατά τη διάρκεια της μάχης, κάτι που παραδέχθηκαν και οι ίδιοι στην εξιστόρηση των γεγονότων κατά τη μεταπολεμική περίοδο. Παρά ταύτα, ο Κόκκινος Στρατός αφομοίωνε γνώσεις σε πολύ σύντομο χρονικό διάστημα. Σε τελική ανάλυση, εκείνος που έκανε την πλέον εύστοχη παρατήρηση για την "εκατόμβη θυμάτων του Belgorod" δεν ήταν άλλος από τον Hoth, που είπε στον von Manstein τα εξής: "Από το 1941 και μετά οι Ρώσοι έχουν μάθει πολλά. Δεν είναι πλέον απαίδευτοι χωριάτες. Έχουν διδαχθεί από εμάς την τέχνη του πολέμου".
Το σημαντικότερο κέρδος που είχε η Σοβιετική Ένωση από τη νίκη της επί των Γερμανών στο Κουρσκ ήταν το γεγονός ότι ανέλαβε την πρωτοβουλία των κινήσεων σε επίπεδο στρατηγικής. Μετά το Κουρσκ οι Γερμανοί δεν πραγματοποίησαν άλλες επιθέσεις στο Ανατολικό Μέτωπο. Από τα τέλη Ιουλίου του 1943, όταν οι Σοβιετικοί άρχισαν να ανακτούν με τις αντεπιθέσεις τους τα περιορισμένα εδάφη που είχε καταφέρει να καταλάβει η Βέρμαχτ εντός της εξέχουσας του Κουρσκ, η προέλαση του Κόκκινου Στρατού ήταν συνεχής και τερματίστηκε μόνον όταν η Κόκκινη Σημαία υψώθηκε στο Γερμανικό Κοινοβούλιο, στο Βερολίνο, το Μάιο του 1945.
Περιγραφές των σπουδαιότερων πολεμικών αναμετρήσεων της ιστορίας, με λεπτομερή καταγραφή της στρατηγικής και της τακτικής που εφάρμοσαν οι αντιμαχόμενες πλευρές, καθώς και των πολεμικών γεγονότων, σε όλα τα κρίσιμα στάδια των στρατιωτικών επιχειρήσεων.
Η μάχη του Βερντέν ***
William Martin
Εκδόσεις Γκοβόστη
Περιγραφές των σπουδαιότερων πολεμικών αναμετρήσεων της ιστορίας, με λεπτομερή καταγραφή της στρατηγικής και της τακτικής που εφάρμοσαν οι αντιμαχόμενες πλευρές, καθώς και των πολεμικών γεγονότων, σε όλα τα κρίσιμα στάδια των στρατιωτικών επιχειρήσεων."Δεν θα περάσουν" στις 21 φεβρουαρίου του 1916 ο Γερμανός Στρατηγός Erich von Falkenhayn εξαπέλυσε τη σφοδρότατη επίθεσή του εναντίον του Βερντέν, οχυρής πόλης της Γαλλίας, αποσκοπώντας στην εξολόθρευση του Γαλλικού Στρατού. Ο Falkenhayn ήταν βέβαιος ότι η συμβολική αξία του Βερντέν ήταν τέτοια, που οι Γάλλοι "θα αναγκάζονταν να ρίξουν στη μάχη κάθε διαθέσιμο άνδρα". Ήταν εξίσου βέβαιος ότι "σε αυτήν την περίπτωση, ο Γαλλικός Στρατός θα στερούνταν το αίμα του, τις ζωτικές δυνάμεις του". Οι πολυάριθμες γερμανικές πυροβολαρχίες θα σφυροκοπούσαν τα γαλλικά στρατεύματα εντός των χαρακωμάτων και των υπόγειων οχυρών τους. Όμως, οι Γάλλοι αντιστάθηκαν με εξαιρετική γενναιότητα και αποφασιστικότητα, και η μάχη του Βερντέν κατέστη με την πάροδο του χρόνου ένας αιματηρός πόλεμος φθοράς. Η παρούσα συγγραφική μελέτη περιγράφει τις ολέθριες επιπτώσεις της κρίσιμης αυτής μάχης του Α΄ Παγκοσμίου Πολέμου.
Η απαγορευμένη ιστορία του Βυζαντίου ****
Συλλογικό έργο
Εκδόσεις Αρχέτυπο
Τι ξέρουμε πραγματικά για τη μακροβιότερη και πιο θαυμαστή αυτοκρατορία της ιστορίας; Οι περισσότεροι έχουμε στο νου μας τη διαστρεβλωμένη εικόνα μιας σκοτεινής Θεοκρατίας η οποία ωστόσο ελάχιστη σχέση έχει με τη ζωντανή πραγματικότητα της Ανατολικής Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας, η οποία έμεινε γνωστή ως Βυζάντιο. Στην πραγματικότητα, οι πολιτικές ίντριγκες, το λαβυρινθώδες παλάτι και ο αφανής υπόκοσμος, ο άγνωστος μυστικισμός και οι μοναδικοί πρωταγωνιστές -είτε έμειναν στην ιστορία είτε έδρασαν στα παρασκήνια- συνθέτουν μια ιστορία συναρπαστική, γεμάτη απαγορευμένες πτυχές. To Αληθινό Πρόσωπο του Μέγα Κωνσταντίνου - Ο Μυστηριώδης Θάνατος του Ιουλιανού - Ο Άγνωστος Πόλεμος των Χριστιανών - Η Άγνωστη και Αιματηρή Βυζαντινή Δημοκρατία - Ναρσής και Βελισσάριος, οι δυο Όψεις του Ίδιου Νομίσματος - Βυζαντινή Τεχνολογία: Αυτόματα, Μυστικά Όπλα και Απαγορευμένες Ουσίες - Ευνούχοι, το Τρίτο Φύλο του Βυζαντίου - Οι ’γνωστες Θρησκείες του Βυζαντίου - Οι Βυζαντινές: Ευγενείς, Αυτοκράτειρες, Εταίρες - Η Πρόσκληση στους Σταυροφόρους: Πώς Έπεσε η Πόλη - Βυζαντινός Μυστικισμός - Τα Ειδύλλια που Άλλαξαν την Όψη της Αυτοκρατορίας - Οι Άγνωστες Φυλές της Κωνσταντινούπολης - Μιχαήλ Ψελλός, ένας Αναγεννησιακός Άνθρωπος - Ο Υπόκοσμος της Κωνσταντινούπολης: Η Κρυμμένη Όψη της Αυτοκρατορίας - Βυζαντινή Μαγεία - Ένας Επικίνδυνος Λαβύρινθος: Η Βυζαντινή Αυλή - Οι Εμφύλιοι του Βυζαντίου - Ζωή η Πορφυρογέννητη και Μιχαήλ ο 4ος - Η Σκοτεινή Όψη του Κωνσταντίνου Παλαιολόγου.
Η Ευρώπη του 18ου αιώνα 1713-1789 ****
M. S. Anderson
Εκδόσεις Επίκεντρο
O M.S. Anderson, καθηγητής της Διεθνούς Ιστορίας στο London School of Economics (1972-85), ήταν τόσο από πλευράς επιτυχίας όσο και επιρροής ένας από τους σπουδαιότερους συγγραφείς ιστορικών εγχειριδίων της εποχής του.
Ήταν ένας γνήσιος Σκοτσέζος. Γεννήθηκε στο Περθ, και σπούδασε στην Ακαδημία του Περθ και στο Πανεπιστήμιο του Εδιμβούργου. Μετά τη θητεία του στη Βασιλική Πολεμική Αεροπορία κατά το Β' Παγκόσμιο Πόλεμο, επέστρεψε στο Εδιμβούργο, πήρε το πτυχίο του, ξεκίνησε τη διδακτορική του εργασία με θέμα "British Diplomatic Relations with the Mediterranean, 1763-1778".
Ένας από τους δασκάλους του στο Εδιμβούργο, ο Denys Hay, τον προέτρεψε να αναλάβει τον τόμο του 18ου αιώνα στη σειρά "Longman's History of Europe" και έτσι ο Anderson ανακάλυψε την κλήση του.
To "Europe in the Eighteenth Century, 1713-1783" (1961), έγινε ένα αναγνωρισμένο κλασικό έργο που μεταφράστηκε στα γαλλικά, ισπανικά και ιταλικά με νέες εκδόσεις το 1976, 1987 και 2000 που η καθεμιά περιλάμβανε ουσιαστικές τροποποιήσεις και προσθήκες.
Αφηγήσεις για τη δεκαετία του 1940 ***
Βασίλης Δαλκαβούκης - Ελένη Πασχαλούδη
Ηλίας Σκουλίδας - Κατερίνα Τσέκου [Επιμέλεια]
Εκδόσεις Επίκεντρο
Η διαδικασία της αφήγησης δομείται, όπως έχει δείξει ο Gerard Genette, στη βάση της θεμελιακής διάκρισης του "χρόνου της ιστορίας", της φυσικής δηλαδή διαδοχής των γεγονότων, και του "χρόνου της αφήγησης", που γίνεται αντιληπτός ως "η ακολουθία των γλωσσικών σημείων που αναπαριστά τα γεγονότα αυτά".
Το κομβικό σημείο για την κατανόηση της αφήγησης ως διαδικασίας είναι η αποκρυπτογράφηση της έννοιας του "λόγου" (discourse). Ως "λόγος" δε νοείται απλώς η διατύπωση της ομιλίας, αλλά ταυτόχρονα και ένα "σώμα γνώσεων" και επιπλέον ένα "σύστημα στρατηγικών επικοινωνίας", με τις οποίες οι φορείς αυτής της ομιλίας ασκούν εξουσία. Στη βάση αυτή, όμως, ο "λόγος" χάνει την "αντικειμενικότητά" του, χάνει δηλαδή τη δυνατότητα να περιγράψει την πραγματικότητα αδιαμεσολάβητη, καθώς διατυπώνεται "υποκειμενικά" -όρος που εδώ θα πρέπει να εκληφθεί στην κυριολεξία του- ως ομιλία δηλαδή των κοινωνικών υποκειμένων που τον εκφέρουν.
Η ιστοριογραφία ως επιστημονική δραστηριότητα δεν μπορεί να εξαιρεθεί από τη διαδικασία της αφήγησης. Κι αυτό δεν αφορά μόνο τη συγγραφή ως αναπαραστατική διαδικασία του παρελθόντος· αφορά πρωτίστως τη συγκρότηση των πηγών ως "λόγων". Είτε πρόκειται για έντυπο αρχειακό υλικό διπλωματικών ή άλλων κρατικών υπηρεσιών, είτε για υλικό που προέρχεται από άλλους επίσημους κοινωνικούς φορείς (π.χ. πολιτικά κόμματα, εφημερίδες κ.λπ.), είτε ακόμη για υλικό προφορικό ή, τέλος, για την υλική συγκρότηση του ίδιου του κοινωνικού χώρου (π.χ. τα μνημεία), το υλικό αυτό συγκροτείται ως αφήγηση μέσω των "λόγων" που διατυπώνουν τα κοινωνικά υποκείμενα. Η ιστοριογραφική αφήγηση, επομένως, είναι δέσμια μιας σειράς διαμεσολαβήσεων που προέρχονται αφενός από το ίδιο το "εμπειρικό της υλικό", αφετέρου από την οπτική γωνία θέασης του ιστορικού.
Την προβληματική αυτή σχετικά με τη λειτουργία του "λόγου" σε όλα τα επίπεδα της ιστοριογραφικής αφήγησης επιχειρούν να εξειδικεύσουν και να επεξεργαστούν τα δοκίμια αυτού του τόμου, με αφορμή τους "λόγους" που διατυπώθηκαν -και εξακολουθούν να διατυπώνονται- για την κομβικής σημασίας δεκαετία του 1940.
Περιλαμβάνονται οι ενότητες:
1. Το διακύβευμα της Κατοχής: "λόγοι" και αντίλογοι μιας ρευστής εξουσίας
2. Διερευνώντας τους "λόγους" του εμφυλιακού κράτους
3. Αφηγήσεις από τη σκοπιά του μετεμφυλιακού κράτους
4. Όψεις από τις αφηγήσεις των ηττημένων του Εμφυλίου
5. Αποδομώντας τις αφηγήσεις για τη δεκαετία του 1940: η μετανεωτερική ιστοριογραφία και τα όριά της
Αντεθνικώς δρώντες **
1971-1974
Η Θεσσαλονίκη στα χρόνια της χούντας και η εξέγερση του Πολυτεχνείου της
Χρίστος Ζαφείρης
Εκδόσεις Επίκεντρο
Το βιβλίο «Αντεθνικώς δρώντες.» 1971-1974, είναι η μαρτυρία ενός δημοσιογράφου που δούλεψε σε εφημερίδα στα χρόνια της χούντας, έζησε τον κοινωνικό σφυγμό της Θεσσαλονίκης και συμμετείχε στο αντιδικτατορικό φοιτητικό κίνημα της εποχής. Η καταγραφή της δραματικής τετραετίας έχει ως άξονα τις μυστικές ανταποκρίσεις γύρω από την αντιδικτατορική φοιτητική δράση στη Θεσσαλονίκη, που έστελνε στο εξωτερικό για την ενημέρωση της ευρωπαϊκής κοινής γνώμης. Συμπληρωματικά είναι η δημοσιογραφική εμπειρία στην εφημερίδα «Θεσσαλονίκη» την περίοδο 1971-1973, όπου εργάστηκε ως συντάκτης φοιτητικών θεμάτων, και οι μαρτυρίες φίλων και γνωστών. Αυτός ο πυρήνας συμπληρώθηκε με έρευνα σε αρχειακές πηγές και έντυπα. Είναι, κοντολογίς, μια προσωπική ματιά των γεγονότων αυτής της περιόδου όπου αναμειγνύεται ο αυτοβιογραφικός με τον ιστοριογραφικό λόγο, προσπαθώντας να συμπλέξει θραύσματα προσωπικών σημειώσεων και εφημερίδων με τραύματα της ατομικής μνήμης που μένουν ακόμη ανοιχτά και άλλα που έκλεισαν κάτω από ουλές της συλλογικής λήθης.
Πέρα από την αφήγηση του φοιτητικού αγώνα με κορυφαία έκφραση το έπος του «Πολυτεχνείου» στη Θεσσαλονίκη, προσπάθησε να καταγράψει και το αντίπαλο «στρατόπεδο», τους υποστηρικτές και συνεργάτες της δικτατορίας στην πόλη, την οικονομική κατάσταση, την περιρρέουσα ατμόσφαιρα ευδαιμονίας και την αδιάφορη στάση της πλειονότητας των πολιτών απέναντι στο δικτατορικό καθεστώς.
Το βιβλίο επιχειρεί να φιλοτεχνήσει μια τοιχογραφία της «Γενιάς του Πολυτεχνείου» στη νεότητά της, της αντιδικτατορικής και της συνεργαζόμενης με το καθεστώς, με φόντο τον πολιτισμικό περίγυρο της Θεσσαλονίκης στα μουντά χρόνια της χούντας.
Η ατμόσφαιρα και τα γεγονότα της περιόδου αποτυπώνονται σε πολλές φωτογραφίες και έγγραφα ντοκουμέντα της εποχής.
Ο Βιντάλ και οι δικοί του **
Από την Θεσσαλονίκη στο Παρίσι
Edgar Morin
Εκδόσεις Επίκεντρο
Ο Edgar Morin, διάσημος Γάλλος συγγραφέας και φιλόσοφος, γεννήθηκε από γονείς εβραϊκής καταγωγής που είχαν ζήσει πολλά χρόνια στη Θεσσαλονίκη.
Το βιβλίο αυτό αναφέρεται στα χρόνια που η οικογένεια του έζησε στην Θεσσαλονίκη, στις αρχές του 20ου αι.. Αναπαριστά την ατμόσφαιρα μια Θεσσαλονίκης πολυεθνικής , ενός πολύχρωμου μίγματος συνύπαρξης διαφορετικών εθνοτήτων και θρησκειών.
Όπως χαρακτηριστικά αναφέρει ο συγγραφέας: "Αυτό το βιβλίο σχετικά με τον πατέρα μου και για τον πατέρα μου δεν είναι "το βιβλίο του πατέρα μου". Η ευσέβεια με διακατέχει όχι για να φτιάξω ένα χρήσιμο βιβλίο, αλλά για να προσπαθήσω να φτιάξω ένα αληθινό βιβλίο. Για το λόγο αυτό, δεν υπάρχει εδώ σεβασμός, υπό την έννοια που αποδίδουμε συνήθως στον όρο αυτό. Για το Βιντάλ, αγάπη σήμαινε να μπορεί κανείς να πειράζει. Για τον συγγραφέα αυτών των γραμμών, που κληρονόμησε σε κάποιο βαθμό από το χαρακτηριστικό, δεν είναι έλλειψη σεβασμού να παραμένει κανείς πειραχτήρι και σκωπτικός στην αγάπη."
Η αφήγηση του οδοιπορικού του Βιντάλ Ναχούμ, μέλους της εβραϊκής κοινότητας της πολυεθνικής πολυπολιτισμικής θεσσαλονίκης, μετανάστη στη Γαλλία, έδωσε στο γιο του, διάσημο κοινωνιολόγο και φιλόσοφο Εντγκάρ Μορέν (ψευδώνυμο του Εντγκάρ Ναχούμ), τη λαβή για μία ανακατασκευή του μωσαϊκού των Βαλκανίων, με τον εντοπισμό των τομών, που υπέστησαν οι παραδοσιακές δομές στο νέο περιβάλλον του έθνους-κράτους.Ήταν επίσης η ευκαιρία για μία εξιστόρηση των πολιτιστικών εξελίξεων, των οποίων υπήρξε μάρτυς ο ήρωας του βιβλίου, με αναφορά σε διατηρήσεις και αλλαγές στις ταυτότητες των ανθρώπων κατά τη διάρκεια του 20ού αιώνος. Η καταγραφή γεγονότων για τις κοινωνίες της οθωμανικής -κατόπιν ελληνικής- θεσσαλονίκης και του Παρισιού, η ανάλυση και ερμηνεία αυτών, φέρουν την ιδιότυπη προσωπική σφραγίδα του συγγραφέα. Ο στοχασμός του Εντγκάρ Μορέν, ενταγμένος στο πλαίσιο της μάχης των ιδεών στη μεταπολεμική Γαλλία, αξίζει προσοχής για τη συνεισφορά στο διάλογο υπέρ της προόδου...
| |
 |
Φιλοσοφία / Αρχαίοι συγγραφείς
Η αραβική γλώσσα για τους Έλληνες
Yaser Ibrahim Aly Ellethy
Εκδόσεις Ζήτρος
«Η ωραία γλώσσα μας είναι ευκολία, όχι δυσκολία» είπε ο μεγάλος Αιγύπτιος φιλόλογος του 20ού αιώνα Τάχα Χουσεΐν. Η Αραβική, αυτή η υπέροχη γλώσσα που αγκάλιασε την αρχαία ελληνική κληρονομιά στο πλαίσιο του μεγάλου κινήματος μετάφρασης από την Ελληνική στην Αραβική, με κέντρα τη Βαγδάτη και την Ιβηρική Χερσόνησο, στους 8ο, 9ο και 10ο αιώνες, είναι έως σήμερα σχεδόν απούσα από τον ελληνικό ακαδημαϊκό χώρο. Η Ελλάδα, που έπρεπε εύλογα να είναι πρωτοπόρα στις αραβοϊσλαμικές σπουδές και να μεσολαβήσει ως γέφυρα μεταξύ του αραβοϊσλαμικού κόσμου και της Δύσης, βρίσκεται ακόμη στα πρώτα βήματά της σ' αυτόν τον σημαντικό κλάδο σπουδών.
Το βιβλίο αυτό φιλοδοξεί να συμβάλλει σ' αυτή την προσπάθεια, παρουσιάζοντας μια βασική μέθοδο εκμάθησης της Αραβικής. Η απουσία ενός εγχειριδίου εκμάθησης της Αραβικής από την ελληνική βιβλιογραφία επέβαλε την ποικιλία των στόχων του βιβλίου. Πέρα από τη γραμματική, γίνεται έμφαση στη φωνητική, στη μορφολογία και στην παραγωγή, για την επίτευξη εξοικείωσης με τη Αραβική από τα πρώτα μαθήματα του βιβλίου. Τα κείμενα προσφέρουν το βασικό λεξιλόγιο που είναι χρήσιμο σε διάφορες καθημερινές καταστάσεις. Η Αραβική "καθαρεύουσα" που μαθαίνει κανείς από το βιβλίο αυτό είναι η επίσημη (standard) γλώσσα όλων των αραβόφωνων λαών είναι κατανοητή από το σύνολό τους, και είναι η γλώσσα όλης της αραβικής βιβλιογραφίας, της εκπαίδευσης και των οπτικοαουστικών και γραπτών ΜΜΕ.
Θουκυδίδης ****
Ιστορίαι
Πελοποννησιακός πόλεμος
Επιμέλεια: Α. Ι. Γιαγκόπουλος, Σμ. Μλαθούνη
Εκδόσεις Ζήτρος
Όταν δημοσιεύσαμε τον πρώτο τόμο των Ιστοριών του Θουκυδίδη, είχαμε υποσχεθεί ότι το έργο του ιστορικού στο σύνολό του έχει προγραμματιστεί να κυκλοφορήσει σε οχτώ τόμους, όσα και τα βιβλία των Ιστοριών του. Συνεπείς στις υποσχέσεις μας προσφέρουμε τώρα στους αναγνώστες μας το δεύτερο τόμο. Δεν θα προτάξουμε εδώ καμιάν Εισαγωγή, αφού σε ό,τι αφορά τη ζωή του ιστορικού και το έργο του, εάν και κατά πόσο επηρεάστηκε από τα ιπποκρατικά συγγράμματα και τη σοφιστική κίνηση της εποχής του, τη στάση του απέναντι στη θρησκεία και στο μύθο, την ηθική, τη μέθοδο, τις δημηγορίες, τις μεροληψίες, παραλείψεις και αντιφάσεις έχουμε κάνει λόγο, και μάλιστα εκτενώς στην Εισαγωγή του πρώτου τόμου.
Προκειμένου να διευκολυνθεί ο αναγνώστης και να παρακολουθήσει άνετα τα διάφορα γεγονότα, έχουμε φροντίσει να βάλουμε στη μετάφραση επικεφαλίδες με τη χρονολογία σε πολλές περιπτώσεις.
Για το αρχαίο κείμενο ακολουθήσαμε την έκδοση της Οξφόρδης με ελάχιστες αλλαγές.
[...] (από τον πρόλογο του βιβλίου)
Διόδωρος Σικελιώτης ***
Ιστορικά στοιχεία από 415 ως το 387π.χ.
Επιμέλεια: Θεόδωρος Μαυρόπουλος
Εκδόσεις Ζήτρος
Αν πραγματευόμουν την εξιστόρηση των γεγονότων με τρόπο παρόμοιο με τους άλλους, θα μπορούσα να συζητήσω προεισαγωγικά μερικά θέματα, όσο αυτό ήταν πρόσφορο, και να προχωρήσω στη συνέχεια της εξιστόρησής μου· αν είχα προσδιορίσει μικρή έκταση εξιστόρησης, θα είχα τον καιρό να απολαύσω τον καρπό από τις προεισαγωγικές παρατηρήσεις· επειδή όμως υποσχέθηκα ότι σε λίγα βιβλία θα εξιστορήσω τα γεγονότα όσο μπορώ, αλλά και θα περιλάβω χρονική έκταση μεγαλύτερη από χίλια εκατό χρόνια, είναι απαραίτητο να παραμερίσω τη μεγάλη έκταση των προεισαγωγικών παρατηρήσεων και να προχωρήσω στα ίδια τα γεγονότα κάνοντας πάντως αυτή μόνο την προκαταβολική παρατήρηση, ότι στα προηγούμενα έξι βιβλία κατέγραψα τα γεγονότα από τον Τρωικό πόλεμο ως τον πόλεμο που αποφάσισαν να κάνουν οι Αθηναίοι εναντίον των Συρακούσιων, ως τον οποίο έχουν περάσει από την άλωση της Τροίας εφτακόσια εξηνταοχτώ χρόνια. Στο βιβλίο αυτό συνεχίζοντας την εξιστόρησή μου θα αρχίσω από την εκστρατεία εναντίον των Συρακούσιων και θα τελειώσω με την αρχή του δεύτερου πολέμου των Καρχηδόνιων εναντίον του "τυράννου" Διονυσίου των Συρακούσιων.
Πλούταρχος ****
Παράλληλοι Βίοι
Λυκούργος - Νουμάς
Επιμέλεια: Βύρων Γ. Ράπτης
Εκδόσεις Ζήτρος
Ο Λυκούργος της Σπάρτης και του Πλουτάρχου αναδύεται από το σκοτάδι ή το ημίφως των μυθικών χρόνων της εποχής του χαλκού και φέρνει το φως, τον ήλιο της Δικαιοσύνης, στην σπαρασσόμενη από εμφύλιους πολέμους περιοχή της Λακεδαιμονικής γης. Η μορφή του Λυκούργου δεν είναι μυθική μόνον εκ του λόγου ότι βρίσκεται στα όρια του μύθου και της ιστορίας, δεδομένου ότι έζησε στους πρώιμους αρχαϊκούς χρόνους, τον 8ο αιώνα π.Χ. Άλλωστε, δε θεωρώ ότι οι προϊστορικοί χρόνοι ανήκουν στη μυθολογία. Απλά, τα στοιχεία καταγραφής λείπουν. Και αυτά όχι όλες τις φορές. Οι τρεις εκστρατείες και μορφές που τις συνοδεύουν πριν από τη μεγάλη του Τρωικού πολέμου φαινομενικά ανήκουν στο μύθο. Η πρώτη εκστρατεία είναι εκείνη κατά της Τροίας του Λαομέδοντα, που έλαβε χώρα 60-65 χρόνια πριν από το μεγάλο Τρωικό με εκστρατευτή και εκπορθητή τον Ηρακλή. Τότε σώθηκε με λύτρα εξαγοράς ο Πρίαμος, μόνος από τους γιους του Λαομέδοντα, όπως και το όνομά του μαρτυρεί (αγορασμένος, από τον αόριστο επριάμην του ρήματος ωνέομαι -ούμαι) και έτσι με βάση το στοιχείο της ηλικίας του Πριάμου, όπως μας το παραδίδει ο Όμηρος, μπορούμε με ακρίβεια να υπολογίσουμε το χρόνο που η εκστρατεία αυτή (του Α' Τρωικού πολέμου) έλαβε χώρα. [...]
[...] Ο Νουμάς του Πλουτάρχου, στην παραλληλία των ομοιοτήτων και των αναλογιών με το Λυκούργο, είναι ο Πυθαγόρειος κατά την παιδεία και τη σκέψη, ο Σαβίνος στην καταγωγή (εξ ου και απώτερα Λακεδαιμόνιος και δεύτερος βασιλιάς της Ρώμης μετά το Ρωμύλο), ο πολιτικός μεταρρυθμιστής, ο αστρονόμος και συντάκτης του προ-Ιουλιανού ημερολογίου, μια προσωπικότητα, μ' έναν λόγο, από αυτές που θεμελίωσαν τα ήθη της Ρώμης σαν στέρεο οικοδόμημα που θα διαρκούσε αιώνια.
Η κοινωνική οργάνωση, όπως διδάσκουν τα παραδείγματα του Πλουτάρχου, δεν συντελείται αυτόματα. Δύο προϋποθέσεις απαιτούνται για την επίτευξή της: οι συνθήκες, από τις οποίες γεννάται η ανάγκη και η απαίτηση να μπει τάξη σε κάτι που ήταν μέχρι προ τίνος άτακτο και χαοτικό, και η παρεμβαίνουσα πολιτική προσωπικότητα, ο πρωταγωνιστής των καιρών, ο οποίος με σοφία, βαθιά γνώση των αιτίων και αιτιατών, με διορατικότητα και θάρρος, προπαντός όμως με βαθύ αίσθημα δικαίου τέμνει, νέμει, μοιράζει δικαιώματα και υποχρεώσεις και επιβάλλει το νέο ρυθμό της αρμονικής συμβίωσης. Έτσι γίνεται μεταρρυθμιστής. Μου έχει κάνει εντύπωση ότι οι επτά σοφοί του αρχαίου κόσμου και οι μεταρρυθμιστές, όπως ο Λυκούργος και ο Νουμάς, ήταν όλοι τους σοφοί διοικητές (όχι απλά φιλόσοφοι) και όλοι τους πάλι ειρηνικοί επαναστάτες. [...]
Πλάτων - Αριστοτέλης: ***
προς μία συμφιλίωση
Χρήστος Αθ. Τερέζης
Εκδόσεις Ζήτρος
Η συγκρότηση της δυτικής μεταφυσικής θεμελιώνεται, με εντασιακό τρόπο, στους δύο κορυφαίους πυλώνες της αρχαίας ελληνικής σκέψης, τον Πλάτωνα και τον Αριστοτέλη. Το διδάσκαλο και τον μαθητή, τον μυθικό διαλεκτικό και τον ορθολογικό άξονα της αφήγησης. Ο καθείς με την οικεία του συγκρότηση και με την αυτόνομη διαδρομή του. Ο διδάσκαλος δια της Ακαδημίας και ο μαθητής για του Λυκείου διαμορφώνουν τις τάσεις εκείνες που σε κάποιο σημείο εμφανίζονται να ευρίσκονται σε ασυμφιλίωτη αντιπαράθεση. Η ιστορία όμως της φιλοσοφίας επιτελεί το καθήκον της. Μέσα από προσεκτικές ανιχνεύσεις ανακαλύπτει τους κοινούς τόπους τους, που δεν είναι άλλοι από την αγωνία τους για το αληθεύειν. Με την ύστερη φάση της Νεοπλατωνικής Σχολής (Πλούταρχος, Συριανός, Πρόκλος, Δαμάσκιος, 4ος-6ος αιώνας) καταγράφεται το όραμα για την κορυφαία συμφιλίωσή τους και μάλιστα όχι στο πλαίσιο ενός ιστορικού συμβιβασμού. Ο ελληνισμός δεν μπορεί να παραμείνει διχασμένος. Αναζητεί τις διαλεκτικές συνθέσεις του και τις ανακαλύπτει. Από το σημείο αυτό και εκείθεν αναλαμβάνει το εργώδες εγχείρημα να τις εξειδικεύει, δείγματα του οποίου επιχειρεί να παρουσιάσει το ανά χείρας πόνημα.
Η αισθητική των αρχαίων Ελλήνων ***
Επιμέλεια: Αλέξιος Πέτρου
Εκδόσεις Ζήτρος
Στον τόμο αυτό επιχειρείται μια συνοπτική παρουσίαση της αρχαίας ελληνικής αισθητικής, ειδικότερα της αρχαϊκής και της κλασικής εποχής. Στα δέκα του κεφάλαια καταγράφονται κυρίως οι απόψεις των Ελλήνων για το ωραίο και την τέχνη, έτσι όπως διατυπώθηκαν ιστορικά, απο την ομηρική εποχή μέχρι τον Αριστοτέλη.
Στο πρώτο μέρος περιλαμβάνονται οι απόψεις, μεταξύ άλλων, του Ομήρου, του Ησίοδου και των λυρικών ποιητών, ενώ στο δεύτερο εκείνες των ποιητών και των καλλιτεχνών της κλασικής εποχής, των Πυθαγορείων, του Δημοκρίτου, των σοφιστών, του Σωκράτη, του Πλάτωνα και του Αριστοτέλη.
Στο τέλος του κάθε κεφαλαίου παραθέτονται τόσο στην αρχαία οσο και σε μετάφραση ολα τα σχετικά χωρία στα οποία γίνεται αναφορά. Για το λόγο αυτό, το εν λόγω βιβλίο θα μπορούσε να εκληφθεί, επίσης, και ως Ανθολόγιο της αρχαίας ελληνικής αισθητικής. [...]
Μια μέρα με τον Πλάτωνα ****
Ερατώ Τριανταφυλλίδη
Εκδόσεις Αρχέτυπο
Όσος καιρός και να περάσει ο αρχαίος ελληνικός πολιτισμός θα παραμένει πάντα παράδειγμα προς μίμηση, ένα παράδειγμα που αυτές τις μέρες χρειαζόμαστε περισσότερο από ποτέ. Οι συμβουλές των αρχαίων σοφών αποτελούν την απάντηση για μια πληθώρα θεμάτων που μας απασχολούν, από τη σχέση μας με τον εαυτό μας μέχρι το χειρισμό των οικονομικών μας και την ποιότητα της ζωής μας. Πώς όμως να εφαρμόσει κανείς στην καθημερινότητά του όσα έχουν να μας πουν οι αρχαίοι Έλληνες σοφοί, όταν οι συνθήκες του τώρα είναι τόσο διαφορετικές από εκείνες του τότε;
Μετά την επιτυχία του πρώτου της βιβλίου Εγχειρίδιο Ευ Ζην, η Ερατώ Τριανταφυλλίδη επανέρχεται με έναν καθημερινό οδηγό ελληνικής φιλοσοφίας, που δίνει την απάντηση στο παραπάνω ερώτημα.
Μέσα από μια σειρά μικρών, εύληπτων κειμένων που προέρχονται από μια πληθώρα διαφορετικών πηγών, ο αναγνώστης θα δει να διαγράφεται ξεκάθαρα μπροστά του ένας δρόμος σύμφωνος με τις αρχές της αρχαιοελληνικής φιλοσοφίας, αλλά ταυτόχρονα απόλυτα προσαρμοσμένος στην καθημερινή ζωή. Μια μοναδική, διεισδυτική ματιά στην ελληνική αρχαιότητα αλλά και ένας πολύτιμος οδηγός για όσους θέλουν να εφαρμόσουν σήμερα τα διαχρονικά μαθήματα ζωής των Ελλήνων σοφών.
Πλουτάρχου ***
Αλέξανδρος
Επιμέλεια: Θανάσης Γεωργιάδης
Σύγχρονοι Ορίζοντες
Ο «Αλέξανδρος» του Πλουτάρχου, ένας από τους παράλληλους βίους του Χαιρωνέως ηθικού και βιογράφου, αποτελεί το βασικό τμήμα του παρόντος έργου, στο οποίο ωστόσο σημειώνονται παράλληλα ως σχόλια και τα όσα αναφέρουν κατά περίπτωση και άλλοι, μα κυρίως ο Αρριανός, για τον βασιλέα της οικουμένης, είτε αυτά συμφωνούν ή διαφωνούν με τα μνημονευόμενα από τον Πλούταρχο. Και τούτο επειδή ένα από τα ζητούμενα της έκδοσης είναι να ξεκαθαρίσουν ως προς τον Αλέξανδρο τα αληθή από τα λεγόμενα ή μύθους. Γιατί η μυθοποίηση εκείνου του απαράμιλλου επιταχυντήρα της ιστορίας άρχισε πρωιμότατα, εφόσον ακόμη ζούσε επί γης, ενώ και τότε και αργότερα ο βίος, τα κατορθώματα και οι άθλοι του αποτέλεσαν υλικό απείρων επικών διηγήσεων και μυθιστοριών σε πάμπολλες εθνικές λογοτεχνίες.
Επιπλέον, επειδή το επιβάλλει η μοναδικότητα του συγκεκριμένου ανθρώπου, στο κείμενο του Πλουτάρχου προτάσσεται εκτενέστατος πρόλογος (υπό τον τίτλο "Μακεδονία και Αλέξανδρος"), στον οποίο αναπτύσσονται θέματα άμεσα σχετιζόμενα με τον γιο του Φιλίππου (όπως Μακεδονία και Μακεδόνες, η χώρα και οι κάτοικοί της, το Μακεδονικό γλωσσικό ιδίωμα των αιολόφωνων Μακεδόνων, Έλληνες και βάρβαροι γείτονες, βασιλεύς και στρατός, ο πολιτισμός των Μακεδόνων, η βασιλεία του Φιλίππου Β΄, η οικονομία της Μακεδονίας, Φίλιππος και Περσία κτλ.). Ακολουθούν αναφορές στον μύθο του Αλεξάνδρου (ο Αλέξανδρος στο Κοράνι, η υποταγή της Δύσης, τα περίεργα του κόσμου, το αθάνατο νερό, ο Αλέξανδρος στην Παλαιά Διαθήκη, στους Περσικούς και Ινδονησιακούς μύθους, στους μύθους άλλων χωρών κτλ.) και κατόπιν μια ενότητα που αφορά τον ιστορικό Αλέξανδρο (η πατρογονική βασιλεία και το παγκόσμιο κράτος, άλλαξε ο χαρακτήρας του; ο πολιτισμός του Αλέξανδρου, οι πόλεις που ίδρυσε ο Αλέξανδρος, η επίδρασή του στο γνωστικό πεδίο κτλ.). Έτσι, μπορούμε να πούμε ότι το κείμενο του Πλουτάρχου, τα σχόλια σ' αυτό και ο πολυσχιδής πρόλογος σχηματίζουν μια ολοκληρωμένη εικόνα του μόνου όντως Μεγάλου της Ιστορίας.
Αρριανού [και] Ανωνύμου ***
Περίπλους Ευξείνου
Πρόλογος/μετάφραση: Θανάσης Γεωργιάδης
Σύγχρονοι Ορίζοντες
Δύο συγγραφείς με δύο ομότιτλα έργα τους σε ένα βιβλίο. Θέμα τους ο Εύξεινος Πόντος της αρχαιότητας, θάλλασα μαγική που διήγειρε τη φαντασία των Ελλήνων ακόμη από τους μυθικούς χρόνους, τώρα προσμετρημένος βήμα βήμα στα παράλιά του από (έναν δόκιμο συγγραφέα) τον Αρριανό, αλλά και η ίδια η θάλασσα όπως την παρουσιάζει ένα κατοπινός Ανώνυμος μιμητής του,. Κα οι δύο περίπλοι, πάντως, αποδεικνύουν λεπτομερειακά και τεκμηριωμένα ότι ο Εύξεινος ήταν ήδη από τον Η΄ π.Χ. αι. (και ως το ύστερο Βυζάντιο βέβαια) ένα ελληνικό πέλαγος, μια περιοχή καίρια για τα ελληνικά πράγματα όσο και η Ιωνία.
Στα δύο έργα προτάσσεται πρόλογος (με θέματα όπως Η γη κατά τους αρχαίους, Εξερευνήσεις και εξερευνητές, Γεωγραφία και Περίπλοι, Οι αρχαίοι και ο Εύξεινος, Χάλυβες και μέταλλα, Οι λαοί του Ευξείνου, Ο Εύξεινος στα ρωμαϊκά χρόνια, Η μέτρηση του Πόντου κατά τους αρχαίους κτλ.). Στο τέλος παρατίθεται ένα εκτενές επίμετρο, στο οποίο παρουσιάζονται οι παράλιες προς τον Εύξεινο χώρες (Παφλαγονία, Βιθυνία, Πόντος, Υπερκαυκασία και Καυκασία, Ταυρική, Σκυθία και Ποντική Θράκη), όπως περιγράφονται από άλλους συγγραφείς (τον Ηρόδοτο, τον Ξενοφώντα, τον Στράβωνα, τον Σκύλακα από τα Καρύανδα κ.ά.)
Διογένους Λαερτίου ***
Σωκράτης
Εισαγωγή/μετάφραση: Θανάσης Γεωργιάδης
Σύγχρονοι Ορίζοντες
Ποιος υπήρξε ο άνθρωπος, που άλλαξε τόσο καίρια τη φιλοσοφία ώστε να ονομάζεται ύστερα από κείνον προσωκρατική και σωκρατική ή μετασωκρατική; Ήταν μονάχα ο άκρως δίκαιος πολίτης, όπως μας παρωθεί να πιστέψουμε ο Ξενοφών; ο κατά καινοτόμο τρόπο ηθικός φιλόσοφος, που ζωγραφίζει στους διαλόγους του ο Πλάτων, αυτός που κατέβασε τη φιλοσοφία από τον ουρανό και την έμπασε στα σπίτια και τις πόλεις των ανθρώπων, καταπώς μας λέει ο Κικέρων; Ή μήπως υπήρξε ο ενάρετος και προ Χριστού χριστιανός, που θανατώθηκε με την επενέργεια πονηρών δαιμόνων, σύμφωνα με τον φιλόσοφο και μάρτυρα Ιουστίνο και άλλους πρώιμους χριστιανούς συγγραφείς; Πώς έδρασε και επέδρασε ο φτωχός, εκείνος ο σχεδόν πένης, ο ταπεινής καταγωγής, στην Αθήνα του Ε' π.Χ. αιώνα; Τι συνιστούσε και συνέθετε το μεγαλείο και την ιδιαιτερότητα αυτού του προικισμένου ανθρώπου, τον οποίο οι δίκαιοι και ηθικοί της εποχής του αγάπησαν υπερβαλλόντως και εξίσου υπερβαλλόντως μίσησαν οι σύγχρονοί του καιροσκόποι;
Απαντήσεις σ' αυτά, και σε άλλα παρόμοια ερωτήματα, θα βρείτε στη μοναδική βιογραφία του, που μας παραδόθηκε από την αρχαιότητα, τη συνταγμένη από τον Διογένη Λαέρτιο και τα λοιπά περιεχόμενα αυτού του βιβλίου.
Ευριπίδου ***
Βάκχαι
Πρόλογος/μετάφραση: Θανάσης Γεωργιάδης
Σύγχρονοι Ορίζοντες
Το τραγικότερο και πλέον ένθεο από τα δράματα της αρχαίας ελληνικής γραμματείας, έργο γεμάτο παραφορά και με υψηλές ποιητικές κορυφώσεις. Θέμα του η διαρκής ύβρις της εξουσίας απέναντι στους θεούς (και συνακόλουθα στους ανθρώπους) και η δίκαιη τιμωρία, που οι μακάριοι κάτοικοι του Ολύμπου επιφυλάσσουν πάντα για τον όποιον υβριστή. Ταυτόχρονα, ο ποιητής διδάσκει στους συγχρόνους του (και τους κατοπινούς) την αξία της σωφροσύνης και του ήρεμου βίου και διακηρύσσει ότι η ζωή του ανθρώπου είναι σύντομη και επομένως το κυνήγι των μεγάλων πραγμάτων μονίμως περιττό και άνευ λόγου.
Στο κείμενο και τη μετάφρασή του προτάσσεται πρόλογος, στον οποίο εκτός από τον βίο του μεγάλου τραγικού περιέχονται στοιχεία βασικά για την κατανόηση της Διονυσιακής λατρείας. Ο εν λόγω πρόλογος επιμερίζεται σε κεφάλαια όπως: Ο Ευρυπίδης στη Μακεδονία, ο θεός Διόνυσος κατά τον Όμηρο και τον Αισχύλο, Ομοιότητες και διαφορές μεταξύ Αισχύλου, Σοφοκλή και Ευρυπίδη, Ο Διόνυσος και οι συνεγοί / ακόλουθοί του, ο Διόνυσος των Ορφικών, Μυστήρια και γιορτές του θεού, Τα επίθετα του Διονύσου, Μυθική γεωγραφία του Διονύσου κ.ά.
Ξενοφώντος ***
Οικονομικός
Μετάφραση: Θανάσης Γεωργιάδης
Σύγχρονοι Ορίζοντες
Ένα από τα Σωκρατικά συγγράμματα του Ξενοφώντος (μαζί με τα «Απομνημονεύματα», την «Απολογία», το «Συμπόσιο»), σε διαλογική μορφή ουσιαστικά, στο οποίο ο Σωκράτης διαλέγεται περί οικιακής οικονομίας με τον Κριτόβουλο, γιο του στενού του φίλου Κρίτωνα. Σ' αυτό ο φιλόσοφος μεταφέρει στον νεαρό συνομιλητή του όσα έμαθε από τον Ισχόμαχο για την καλλιέργεια της γης, τη διοίκηση ενός σπιτικού και άλλα, γενικά και ειδικότερα, ζητήματα σχετιζόμενα με το νοικοκυριό του καιρού. Σημειώνεται ότι ο Κριτόβουλος, όπως και οι άλλοι τρεις γιοι του Κρίτωνα, μαθήτεψε κοντά στον Σωκράτη, ενώ και στο "Συμπόσιό" του ο Ξενοφών τον παρουσιάζει να συνδιαλέγεται με τον μεγάλο φιλόσοφο.
Στο έργο, που συγγράφηκε μάλλον την τρίτη δεκαετία του Δ΄ π.Χ. αι., προτάσσεται κατατοπιστικός πρόλογος (με θέματα: «Ο Ξενοφών», «Η εκστρατεία των Μυρίων», «Η οικογενειακή του κατάσταση», «Η ζωή στον Σκιλλούντα», «Η εξορία του από την Αθήνα», «Ο θάνατός του», «Το έργο του», «Ο Οικονομικός»), ενώ σημειώσεις του μεταφραστή επεξηγούν και σχολιάζουν δημιουργικά το κείμενο.
Ησιόδου ***
Έργα και ημέραι
Πρόλογος/μετάφραση: Θανάσης Γεωργιάδης
Σύγχρονοι Ορίζοντες
Το κυριότερο διδακτικό έπος της κλασικής γραμματείας μας κι ένα αριστουργηματικό ποίημα ταυτοχρόνως (παρά τη φθορά και την εξαχρείωση που υπέστη από διάφορους ραψωδούς της αρχαιότητας) σε μια νέα ποιητική και ακριβή μετάφραση. Σ' αυτό, ο Ησίοδος, ποιητής εμπνευσμένος κατευθείαν από τις Ελικωνιάδες Μούσες, σύμφωνα με ένα προσωπικό βίωμα που περιγράφει παραστατικότατα ο ίδιος, μιλά για τον αγροτικό βίο και την εν γένει ζωή της εποχής του, κρίνει την κοινωνία του καιρού του και προφητεύει τα δεινά που θα γνωρίσουν οι άνθρωποι του σιδερένιου γένους, φθάνοντας μάλιστα ως τα δικά μας χρόνια.
Στο κείμενο προτάσσεται εκτενής πρόλογος (ο οποίος επιμερίζεται στα κεφάλαια "Ο Ελικώνας των αρχαϊκών χρόνων και η περιοχή του", "Άλλοι παλαιοί εποποιοί", "Ο Ησίοδος - Ο βίος του ποιητή", "Το τέλος του ποιητή", "Το έργο του", "Ησίοδος και Όμηρος", "Ο Ησίοδος και οι μετέπειτα ποιητές"), ενώ ακολουθούν λεπτομερή σχόλια τα οποία είτε ερμηνεύουν κάποιες σπάνιες και δύσκολες λέξεις ή φράσεις είτε αποσαφηνίζουν τα όσα αφορούν πρόσωπα και θεότητες, που μνημονεύονται στο έπος.
Πλουτάρχου ***
Περί της Αλεξάνδρου τύχης ή αρετής
Εισαγωγή/μετάφραση: Θανάσης Γεωργιάδης
Σύγχρονοι Ορίζοντες
«Αν εξέταζες την παιδεία, που επέβαλε ο Αλέξανδρος, θα έβλεπες ότι έμαθε στους Υρκανούς να παντρεύονται και στους Αραχώσιους να καλλιεργούν τη γη, πως έπεισε τους Σογδιανούς να τρέφουν τους γονείς τους και να μην τους σκοτώνουν, του Πέρσες να σέβονται τις μητέρες τους, αλλά και να μην τις παντρεύονται. Ω η θαυμαστή εκείνη φιλοσοφία του, μέσω της οποίας οι Ινδοί προσκυνούν τους ελληνικούς θεούς, κι οι Σκύθες θάβουν τους νεκρούς και δεν τους τρώνε... Πιο ευτυχισμένοι, λοιπόν, είναι αυτοί που υποτάχθηκαν στον Αλέξανδρο από εκείνους που ξέφυγαν από την εξουσία του, γιατί αυτών την άθλια ζωή κανείς δεν την σταμάτησε, ενώ τους άλλους ο νικητής τους να ζουν ευτυχισμένοι τούς ανάγκασε.»
Μια καίρια και διεισδυτική τομή στο εκπολιτιστικό έργο του βασιλέως της οικουμένης, το οποίο ο Πλούταρχος ερευνά και ερμηνεύει διεξοδικά, επεξηγώντας σ' εμάς τους κατοπινούς, γιατί ο Αλέξανδρος λατρεύτηκε ως θεός ή μέγας άνδρας από τους λαούς της Ανατολής και γιατί η μνήμη του επιμένει να είναι πάντα ζώσα ανάμεσά τους έως σήμερα.
Τερτυλλιανού ***
Μαρτύριον περπέτουας και των συν αυτή
Πρόλογος/μετάφραση: Θανάσης Γεωργιάδης
Σύγχρονοι Ορίζοντες
Το καλύτερο από τα σωζόμενα μαρτυρολόγια, δείγμα ενός ιδιαίτερου είδους της χριστιανικής γραμματείας μας, γραμμένο το 202 μ.Χ. στην Καρχηδόνα πιθανώς από τον Τερτυλλιανό, πολέμιο αρχικά του χριστιανισμού και κατόπιν οπαδό αφοσιωμένο του Ιησού. Το σημαντικό στην περίπτωση αυτού του κειμένου είναι ότι η Αγία Βίβια Περπέτουα, γνώστης καλός της ελληνικής όπως δηλώνεται καθαρά από τους συμμάρτυρές της, καταγόμενη από αρχοντική και πλούσια οικογένεια, καταγράφει η ίδια με το χέρι της τις εμπειρίες από τη φυλάκιση και την ανάκριση της, καθώς και τις σκέψεις και τα οράματά της. [...]
Δοκίμια
Η Τέχνη της γραφής Α,Β τόμοι ****
Συλλογικό Έργο
Μετάφραση: Μαρίνα Τουλγαρίδου
Επιμέλεια: Φίλιπ Γκούρεβιτς
Εκδόσεις Τόπος
Πως τα καταφέρνουν οι μεγάλοι συγγραφείς;
Επί μισό και πλέον αιώνα το περιοδικό Paris Review έχει εκμαιεύσει μερικές από τις πιο αποκαλυπτικές και τολμηρές σκέψεις που διατύπωσαν οι αυθεντίες της λογοτεχνίας του καιρού μας. Οι συντάκτες του περιοδικού έχουν μιλήσει με τους περισσότερους, κορυφαίους στον κόσμο, μυθιστοριογράφους, ποιητές, θεατρικούς συγγραφείς και κριτικούς και οι ίδιες οι συνεντεύξεις κέρδισαν την αναγνώριση ως κλασικά λογοτεχνικά έργα, ως μία ουσιαστική και εμπεριστατωμένη καταγραφή της συγγραφικής ζωής.
Το Paris Review έχει προσφέρει γόνιμες συζητήσεις με τους σπουδαιότερους συγγραφείς του καιρού μας, παραστατικές αυτοπροσωπογραφίες που από μόνες τους συνιστούν έργα αυθεντικής λογοτεχνίας. Από τον Ουίλιαμ Φόκνερ που είναι κάθετος στην άποψή του ότι για να γραφτεί ένα αξιόλογο μυθιστόρημα χρειάζεται «ενενήντα εννιά τοις εκατό ταλέντο. ενενήντα εννιά τοις εκατό πειθαρχία. ενενήντα εννιά τοις εκατό δουλειά», μέχρι τον Γκαμπριέλ Γκαρσία Μάρκες, που παρατηρεί ότι «στην πρώτη παράγραφο λύνεις τα περισσότερα από τα προβλήματα του βιβλίου σου», το Paris Review έχει καταφέρει να εκμαιεύσει αποκαλυπτικές και τολμηρές σκέψεις από τους πιο δεινούς μυθιστοριογράφους, ποιητές και κριτικούς του σύγχρονου κόσμου.
Στην Τέχνη της Γραφής περιλαμβάνονται οι εκ βαθέων συνεντεύξεις δέκα σημαντικών συγγραφέων (πέντε νομπελίστες και όλοι πολυβραβευμένοι) που δόθηκαν στο διεθνώς αναγνωρισμένο περιοδικό Paris Review όπου αποκαλύπτουν με λεπτομέρειες τα μυστικά της τέχνης τους: Τ.Σ. Έλιοτ, Τρούμαν Καπότε, Έρνεστ Χέμινγουεϊ, Σολ Μπέλοου, Χόρχε Λούις Μπόρχες, Γκρέιαμ Γκριν, Ουίλιαμ Φόκνερ, Ισαάκ Μπάσεβιτς Σίνγκερ, Γκαμπριέλ Γκαρσία Μάρκες, Χάρολντ Μπλουμ...
Τιτανικός ****
ψίθυροι από το βυθό...
Κώστας Δ. Μπλιάτκας
Η κοινωνική μυθολογία του «αβύθιστου πλοίου»
Εκδόσεις Τόπος
Ένα δοκίμιο για την ιστορία του Τιτανικού, 100 χρόνια μετά το ναυάγιο, με τον πολιτικό, κοινωνικό και φιλοσοφικό αντίκτυπο που δημιούργησε το γεγονός όχι μόνο την εποχή εκείνη αλλά και μέχρι σήμερα, είναι το νέο βιβλίο του Κώστα Μπλιάτκα, Τιτανικός, ψίθυροι από το βυθό: Η κοινωνική μυθολογία του «αβύθιστου» πλοίου, που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Τόπος. Ο νεαρός τότε υπουργός Ουίνστον Τσόρτσιλ, ο Τζορτζ Μπέρναρ Σο, ο δημιουργός του Σέρλοκ Χολμς Άρθουρ Κόναν Ντόιλ, ο πατέρας του τηλέγραφου Γουλιέλμος Μαρκόνι, φιλόδοξοι επιχειρηματίες της υπερωκεάνιας ναυσιπλοΐας, σημαίνοντα μέλη της εδουαρδιανής αριστοκρατίας της εποχής αλλά και απλοί άνθρωποι του καθημερινού μόχθου που έψαχναν μια καλύτερη ζωή στον Νέο Κόσμο έπαιξαν τον ρόλο τους σ' αυτή τη σύγχρονη τραγωδία που ακόμα συγκλονίζει και διδάσκει. Παράλληλα, στο βιβλίο υπάρχουν ανθρώπινες ιστορίες των επιβαινόντων στο πλοίο, σπάνια ντοκουμέντα, καθώς και αλληγορικές συγκρίσεις με τη σημερινή εποχή.
Τι ακριβώς συνέβη τη νύχτα της 14ης προς 15η Απριλίου του 1912 και βυθίστηκε ο Τιτανικός;
Τι είναι εκείνο που δημιούργησε τον μύθο;
Φέτος συμπληρώνονται 100 χρόνια και στο μεταξύ ταινίες, βιβλία, ντοκιμαντέρ, μελέτες, λαϊκή μυθολογία ασχολούνται με το ναυάγιο και τα όσα ακλούθησαν.
Η αρχή της διαμάχης έγινε από δυο κορυφαίους διανοούμενους αμέσως μετά την τραγωδία. Ο Τζορτζ Μπέρναρ Σο και ο Σερ Άρθουρ Κόναν Ντόιλ πρωταγωνίστησαν στην έντονη αντιπαράθεση. Η επίμαχη αλληλογραφία τους, οι έρευνες, τα στοιχεία και οι αποκαλύψεις, που ακολούθησαν μέχρι και σήμερα, διαπερνούν τις σελίδες του βιβλίου. Όπως σημειώνει ο συγγραφέας, ο Τιτανικός είναι «μνημείο αλλά και διαρκής προειδοποίηση κατά της ανθρώπινης αλαζονείας... η πιο κατάλληλη περίπτωση για να θεωρηθεί ισοδύναη με ελληνική τραγωδία. Παραλληλίστηκε από θεωρητικούς και στοχαστές με τον καπιταλισμό, ο οποίος θεωρεί τον εαυτό του ανίκητο (αβύθιστο), αλλά έχει ίσως ήδη προσκρούσει στο δικό του παγόβουνο της παγκοσμιοποίησης και της κρίσης».
Σε αυτό το βιβλίο, ο συγγραφέας αποπειράται να ρίξει φως στο ναυάγιο και τον μύθο του, από μια ιστορική, κοινωνική και ανθρωπιστική πλευρά. Γιατί σώθηκαν πολλοί από τους επιβάτες της πρώτης θέσης και λίγοι από την τρίτη; Πώς απαντά κανείς στο αμείλικτο και διαχρονικό ερώτημα: «Τι θα κάνατε εσείς αν βρισκόσασταν εκεί;» όταν μάλιστα το εκεί μπορεί να βρίσκεται εδώ, σήμερα.
Το πρόβλημα Σπινόζα ****
Ιrvin D. Υalom
Μετάφραση: Ευαγγελία Ανδριτσάνου
Εκδόσεις Άγρα
Ποιός ήταν ο Σπινόζα; Αυτή η θαρραλέα μορφή του 17ου αιώνα, αυτός ο μεγαλοφυής φιλόσοφος που με το έργο του επηρέασε την παγκόσμια σκέψη, και ο οποίος σε ηλικία εικοσιτριών ετών μετατράπηκε σε αποσυνάγωγο για ολόκληρη την εβραϊκή κοινότητα του Άμστερνταμ, καθώς και για την ίδια του την οικογένεια; Ποια ήταν η εσωτερική του ζωή; Και σε τι οφειλόταν, ακριβώς δύο αιώνες αργότερα, η έλξη που άσκησε στον «φιλόσοφο» του ναζισμού ο Σπινόζα; Γιατί οι Ναζί λεηλάτησαν τη βιβλιοθήκη του, αλλά δεν έκαψαν τα βιβλία του; Ποιο ήταν το «πρόβλημα Σπινόζα» στο οποίο αναφέρονταν; Αυτά τα ερωτήματα απασχολούν εδώ και πάρα πολλά χρόνια τον ψυχίατρο και μυθιστοριογράφο Ίρβιν Γιάλομ. Στο συναρπαστικό καινούργιο του μυθιστόρημα, Το πρόβλημα Σπινόζα, δεν εξανθρωπίζει μόνο τον ασκητικό φιλόσοφο αλλά αποκαλύπτει την αφετηρία και το νόημα αυτής της ισχυρής μα αινιγματικής εμμονής.
Εστιάζει το βλέμμα του στον Άλφρεντ Ρόζενμπεργκ, τον Ναζί ιδεολόγο που ευθυνόταν κυρίως για το «διανοητικό» πρόγραμμα του κόμματός του. Ο Ρόζενμπεργκ κατατρύχεται από την πνευματική κληρονομιά του ινδάλματός του, του Γκαίτε, από τη στιγμή που ανακαλύπτει ότι ο ποιητής έτρεφε θαυμασμό για τον Σπινόζα: Έναν αποσυνάγωγο Εβραίο, που η κοινότητά του τον κατηγόρησε ως αιρετικό και για τον οποίο ο Ρόζενμπεργκ νιώθει σεβασμό και απώθηση μαζί.
Παρουσιάζοντας τους παράλληλους βίους του Σπινόζα και του Ρόζενμπεργκ, ο Γιάλομ αποτυπώνει την άβυσσο που χωρίζει την ασκητική ζωή ενός από τους μεγαλύτερους φιλοσόφους όλων των εποχών από τα εγκληματικά έργα και ημέρες ενός καταθλιπτικού τυχοδιώκτη με φιλοσοφικές φιλοδοξίες.
Ο IRVIN D. YALOM (1931-) είναι ομότιμος καθηγητής ψυχιατρικής στην Ιατρική Σχολή του Πανεπιστημίου Στάνφορντ των ΗΠΑ. Μαθητής και συνεργάτης του Rollo May, θεωρείται ένας από τους σημαντικότερους, εν ζωή, εκπροσώπους της υπαρξιακής σχολής στην ψυχιατρική και είναι συγγραφέας του εγκυρότερου και πληρέστερου εγχειριδίου Υπαρξιακής ψυχοθεραπείας. Στον επιστημονικό χώρο είναι ιδιαίτερα γνωστό το κλινικό και ερευνητικό έργο του στην ομαδική ψυχοθεραπεία.
Το πρώτο του βιβλίο, που το 2006 κυκλοφόρησε η νέα αναθεωρημένη και επαυξημένη του έκδοση, Θεωρία και πράξη της ομαδικής ψυχοθεραπείας (Άγρα, 2006), έχει μεταφραστεί σε 14 γλώσσες και αποτελεί βασικό διδακτικό εγχειρίδιο σε πολλές σχολές ψυχιατρικής και ψυχοθεραπείας. Ο Γιάλομ έχει γράψει πολλά ακόμη επιστημονικά βιβλία και άρθρα.
Το λογοτεχνικό του έργο αρχίζει όψιμα και περιλαμβάνει δύο συλλογές διηγημάτων (Ο δήμιος του έρωτα και Η μάνα και το νόημα της ζωής) και τρία μυθιστορήματα ( Όταν έκλαψε ο Νίτσε, Στο ντιβάνι και Η θεραπεία του Σοπενάουερ), που έχουν γίνει μπεστ-σέλλερ σε πολλές χώρες. Όλα του τα λογοτεχνικά βιβλία αποτελούν ιστορίες ψυχοθεραπείας και ο ίδιος τα θεωρεί προέκταση του διδακτικού του έργου, το οποίο, όπως λέει, βρίθει ούτως ή άλλως ιστοριών και διηγήσεων.
Στις Εκδόσεις Άγρα κυκλοφορούν τα βιβλία του: Όταν έκλαψε ο Νίτσε, Στο ντιβάνι και Η θεραπεία του Σοπενάουερ (μυθιστορήματα), Ο δήμιος του έρωτα και Η μάνα και το νόημα της ζωής (διηγήματα). Θρησκεία και ψυχιατρική, Το δώρο της ψυχοθεραπείας. Στον κήπο του Επίκουρου - Αφήνοντας πίσω τον τρόμο του θανάτου, Θεωρία και πράξη της ομαδικής ψυχοθεραπείας και Ενδονοσοκομειακή ομαδική ψυχοθεραπεία (δοκίμια και μελέτες). Κάθε μέρα λίγο πιο κοντά - Μια ψυχοθεραπεία ειπωμένη δυο φορές (με την Ginny Elkin), Θα φωνάξω την αστυνομία που συνέγραψε με τον R.L. Berger (αφήγημα), ενώ ετοιμάζεται το βιβλίο Υπαρξιακή ψυχοθεραπεία.
Ο Ανδρέας Εμπειρίκος και η ιστορία του Ελληνικού υπερρεαλισμού ****
ή μπροστά στην αμείλικτη αρχή της πραγματικότητας
Νίκος Σιγάλας
Εκδόσεις Άγρα
Υπήρξε άραγε μια προσπάθεια σύστασης υπερρεαλιστικής ομάδας στην Ελλάδα στο μεσοπόλεμο; Αν ναι, σε ποιά συμφραζόμενα; Τέλος, γιατί η προσπάθεια αυτή δεν ευοδώθηκε; Προσπαθώντας να απαντήσει στα ερωτήματα αυτά ο συγγραφέας εξετάζει κείμενα και ιστορικά τεκμήρια της εποχής, το μεγαλύτερο μέρος των οποίων προέρχονται από τα κατάλοιπα του Ανδρέα Εμπειρίκου. Μεταξύ τους βρίσκονται διάφορες εκδοχές ενός χειρογράφου του τελευταίου, συνέχεια της Διάλεξης του '35, στις οποίες ο υπερρεαλισμός θεωρείται το κατεξοχήν δυναμικό κάθε εξέγερσης και κάθε επανάστασης και εξετάζεται η σχέση του με την κομμουνιστική επανάσταση και την αναρχία. Επιχειρώντας ένα σχεδίασμα της ιστορίας του υπερρεαλισμού στην Ελλάδα, ο συγγραφέας επικεντρώνεται στην, απωθημένη, τόσο από τούς ίδιους όσο και από την κριτική, σχέση του Εμπειρίκου με τον Κάλας.
Οι περισσότερες μελέτες τείνουν ναποσυσχετίσουν τους δύο ποιητές. Αντίθετα, τα στοιχεία που παρουσιάζονται στο βιβλίο αυτό δείχνουν πως υπήρξαν συνοδοιπόροι στην απόπειρα θεμελίωσης του υπερρεαλισμού στην Ελλάδα και πως συνδέθηκαν με μια θερμή φιλία, η οποία διακόπηκε με μια ρήξη, με προσωπικές και θεωρητικές διαστάσεις. Στο περιεχόμενο της σχέσης αυτής και στα αίτια της ρήξης, ο συγγραφέας βρίσκει ένα ερμηνευτικό κλειδί της ιστορίας του ελληνικού υπερρεαλισμού. Το ζήτημα της αυθεντίας, ψυχολογικοί και ιδιοσυγκρασιακοί συσχετισμοί, πλέκονται πυκνά με τον τρόπο με τον οποίον καθένας από τούς δύο ποιητές αντιλαμβάνεται τον έρωτα, το σαδισμό, την επανάσταση και το φασισμό, τόσο σε σχέση με την ψυχανάλυση και τον υπερρεαλισμό, όσο και μέσα στον κυκλώνα των ιστορικών γεγονότων εκείνης της εποχής: τη μεταξική δικτατορία, τον ισπανικό εμφύλιο και τον Δεύτερο Παγκόσμιο πόλεμο.
Η κριτική - προπάντων η κριτική! ****
Δ. Νικολαρεΐζης
Δοκιμία κριτικής & Ούγος Φώσκολος και Ανδρέας Κάλβος
Επιμέλεια, σημειώσεις και επιλεγόμενα: Χ.Λ. Καράογλου
Εκδόσεις Άγρα
«Από τα μαθητικά θρανία τα Γράμματα στάθηκαν ο μεγάλος μου έρωτας: τα μυθιστορήματα, τα διηγήματα, ο στίχος, η κριτική - προπάντων η κριτική! Προς αυτήν ένιωθα την ισχυρότερη έλξη». - Δ.Ν.
Ο Νικολαρεΐζης υπήρξε ένα από τα φωτεινότερα μυαλά της γενιάς του '30. Κοσμοπολίτης, με ευρύτερο φάσμα γνώσεων γύρω από τη διεθνή και ελληνική ποίηση, την πεζογραφία, το δοκίμιο, την τέχνη. Ήδη από το 1930 τα πρώιμα κείμενά του για τον ηδονισμό και τον λυρισμό στην ποίηση του Καβάφη, οι αναλύσεις και οι κρίσεις του για τον Andre Gide, τον Valery, τον Proust, τον Joyce, τον υπερρεαλισμό κι αργότερα τον Malraux και τον Sartre τον καθιστούν μοναδική φωνή στον στοχασμό της γενιάς του. Αν και στην αρχή της διπλωματικής του καριέρας, δεν διστάζει να δημοσιεύσει ένα εξαιρετικό και αιχμηρότατο κείμενο το 1937, στα χρόνια της δικτατορίας Μεταξά, για τον Γκαίμπελς και τη λογοκρισία στην ναζιστική Γερμανία.
Σε τούτο τον τόμο των 592 σελίδων συγκεντρώνεται το σύνολο του κριτικού έργου του Δημήτρη Νικολαρεΐζη, «μιας από τις φωτεινότερες κριτικές συνειδήσεις της γενιάς του». Στον τόμο συμπεριλαμβάνονται δύο, εξαντλημένα από χρόνια, βιβλία του, που είχαν εκδοθεί με δική του φροντίδα και που, συνεπώς, εκφράζουν την τελευταία εκδοτική του βούληση: Δοκίμια κριτικής (Φ. Φέξης, 1962) και Ούγος Φώσκολος και Ανδρέας Κάλβος (Ίκαρος, 1961). Σε τούτον τον τόμο προστίθενται δύο ακόμη κείμενά του: ο «Αποχαιρετισμός [...]» στον Σεφέρη, και μία απάντησή του σε έρευνα του περιοδικού Μακεδονικές Ημέρες, το 1938, που αναδημοσιεύεται πρώτη φορά εδώ.
Η ενότητα Ούγος Φώσκολος και Ανδρέας Κάλβος, πέρα από τα άγνωστα τότε στοιχεία που προσκομίζει για τους δύο μεγάλους ποιητές, έχει μοναδικό ενδιαφέρον γιατί καταγράφει την κριτική διαμάχη του Νικολαρεΐζη με τον καθηγητή Γ.Θ. Ζώρα, που η πολεμική τους δημοσιεύτηκε σε διάφορα φύλλα της Καθημερινής του 1961 πριν συγκεντρωθεί σε τόμο το 1962, εποχή σχεδόν μυθική σήμερα, όπου ο Τύπος μπορούσε να φιλοξενεί και τέτοιου τύπου φιλολογικές διαμάχες.
Ένας ανεκδήλωτος ποιητής: Το βέβαιο είναι πως η ποίηση ήταν γι' αυτόν η υψηλότερη βαθμίδα της τέχνης. Τα δύο μελετήματα που ξεχωρίζουν αμέσως στα Δοκίμια Κριτικής είναι «Η διαμόρφωση του καβαφικού λυρισμού» (1930) και «Η παρουσία του Ομήρου στη νέα ελληνική ποίηση» (1947). Δεν είναι τυχαίο ότι η «μέθοδος» με την οποία προσεγγίζει τον Αλεξανδρινό, αλλά και τον Σικελιανό ή τον Σεφέρη, είναι η υπαρξιακή ψυχανάλυση του ύφους, μια μορφή διερεύνησης των καλλιτεχνικών φαινομένων που έχει τις ρίζες της στον συμβολισμό.
Εκατό χρόνια πέρασαν και ένα καράβι ****
Ο Ελληνικός υπερρεαλισμός και η κατασκευή της παράδοσης
Μιχάλης Χρυσανθόπουλος
Εκδόσεις Άγρα
Ο Ανδρέας Εμπειρίκος, ο Νικόλας Κάλας και ο Νίκος Εγγονόπουλος, οι τρεις Έλληνες υπερρεαλιστές της περιόδου 1930-1945, σε διάλογο με το μαρξισμό και την ψυχανάλυση στοχάστηκαν για τα καίρια ζητήματα του καιρού τους: Προσέγγισαν το γλωσσικό θετικισμό είτε αυτός προερχόταν από τους κόλπους υης δημοτικής είτε από αυτούς της καθαρεύουσας. Συνέβαλαν στην αναδιάταξη των συστημάτων σκέψης της εποχής με την εισαγωγή της πρακτικής της αυτόματης γραφής, την αμφισβήτηση του διαχωρισμού της ζωής από τη λογοτεχνία και την ανάδειξη του ασυνείδητου ως συστήματος.
Υιοθετώντας ένα πνεύμα διεθνιστικό, συζήτησαν εκ νέου τη θέση της Ελλάδας εντός της Ευρώπης, παίρνοντας αποστάσεις από το σχήμα της εθνικής συνέχειας και αναδεικνύοντας τη σημασία της ευρωπαϊκής διαμεσολάβησης. Τέλος, διατύπωσαν ένα πρωτότυπο σχήμα για τη λογοτεχνική παράδοση και τη λογοτεχνική εξέλιξη που έρχεται σε αντίθεση με τις βασικές θέσεις του Σεφέρη, του Τσάτσου, του Δημαρά και του Καραντώνη και πρότειναν ένα διαφορετικό μοντέλο για τη νεοελληνική λογοτεχνία και τέχνη από αυτό της «γενιάς του τριάντα».
H εκ του παραλλήλου μελέτη της συμβολής των τριών υπερρεαλιστών αναδεικνύει τη συμβολή τους, η οποία αποσιωπήθηκε από την κριτική σκέψη στις δεκαετίες του 1930 και 1940 και εξακολουθεί να προκαλεί αντιστάσεις ακόμη και σήμερα.
Μαθηματικά Μυστήρια - Η ομορφιά και η μαγεία των αριθμών ***
Clawson, Calvin C.
Μετάφραση και επιστημονική επιμέλεια: Παναγιώτης Παπαχρήστου
Εκδόσεις Κέδρος
Μετά τα βιβλία Ο ταξιδευτής των μαθηματικών και Η μαγεία των μαθηματικών, ο Calvin C. Clawson μας προσκαλεί να γνωρίσουμε σπουδαία μαθηματικά μυστήρια: αινίγματα-προκλήσεις που απασχόλησαν τους μαθηματικούς στο πέρασμα των αιώνων και αποτέλεσαν ένα προκλητικό πνευματικό στοίχημα... θεμελιώδεις μαθηματικές αλήθειες που εντυπωσιάζουν με τη διατύπωσή τους και ξαφνιάζουν με το εύρος των εφαρμογών τους στην καθημερινότητά μας. Στο επίκεντρο της παρουσίασής του βρίσκονται οι φυσικοί αριθμοί ή «αριθμοί καταμέτρησης», η μεγαλύτερη ίσως ανακάλυψη της ανθρωπότητας από τα προϊστορικά χρόνια μέχρι τις μέρες μας. Όπως σημειώνει ο συγγραφέας, μελετώντας τους φυσικούς αριθμούς και τη θαυμάσια διατεταγμένη ακολουθία τους, ανακαλύπτει κανείς ένα παράξενο και άκρως γοητευτικό χαρακτηριστικό των Μαθηματικών, αυτό της εσωτερικής διασύνδεσης.
Από την αριθμολογία και την γκεματρία, την πίστη του αρχαίου κόσμου στις μαγικές και αποκρυφιστικές δυνάμεις των αριθμών μέχρι τη χρήση τους στους σύγχρονους εξελιγμένους μυστικούς κώδικες της κρυπτογραφικής τέχνης... από τα επιτεύγματα του Θαλή του Μιλήσιου, του Πυθαγόρα και του Ευκλείδη μέχρι τις ιδιοφυείς ανακαλύψεις του Γκάους, του Όιλερ, του Ραμάνουτζαν και του Χάρντι... από τη μελέτη του λόγου φ, του Χρυσού Μέσου, μέχρι την περίφημη ακολουθία Φιμπονάτσι, και από την Εικασία Γκόλντμπαχ έως την περιβόητη υπόθεση Ρίμαν, ο Clawson αποκαλύπτει ότι οι κρυμμένες αλήθειες των Μαθηματικών αποτελούν μια απολαυστική τροφή για το πνεύμα όπως η μουσική, η ζωγραφική και η λογοτεχνία.
Ποιος σκέπτεται αφηρημένα; ****
Ανθολόγιο κειμένων του G. W. F. Hegel
Εισαγωγή-Μετάφραση: Δημήτρης Τζωρτζόπουλος
Eκδόσεις Gutenberg
Η εγελιανή θεώρηση της φιλοσοφίας, έτσι όπως διαμορφώνεται με τον καιρό και με κόπο, απομακρύνεται κατά πολύ από την επικρατούσα στην εποχή του αντίληψη περί φιλοσοφίας. Ο Χέγκελ μπορεί να αντλεί από την παράδοση -παλαιότερη και νεότερη- βασικές αρχές σχετικά με την διά της ανάπτυξης της φιλοσοφίας, εννοεί ωστόσο να αναζητεί νέες έννοιες ή να δίνει νέα περιεχόμενα σε παλαιές έννοιες: το κύριο μέλημά του συνδέεται με την κατά Λόγο και διά Λόγου σύλληψη του πραγματικού, η οποία δεν αποδέχεται τον κόσμο ως έχει αλλά αποβλέπει σε μια συνεπή μετα-μόρφωσή του. Κατ' αυτό τον τρόπο, η ιδέα της ανάπτυξης της φιλοσοφίας, που τον ενθουσιάζει από τα πρώτα βήματα της πνευματικής του ωρίμανσης, δεν εξαντλείται στην ταύτιση με τα δεδομένα αντικείμενα ή με παρορμήσεις διαθέσεις, ούτε λιμνάζει σε παρηγορητικές εξομαλύνσεις βιωμάτων, αλλά τείνει να καθιδρύει εκείνη την τάση που δύναται να συν-κλονίσει την άμεση εμπειρία και να αντισταθμίσει την κατ' αναγκαιότητα πρόσληψη του παραδεδομένου μέσω της εννοιολογικής του επανίδρυσης. Εννοιολογική επανίδρυση του παραδεδομένου σημαίνει ανάδειξη των ορίων της αξιακής του ισχύος με παράλληλη διερεύνηση του γνωσιακού του περιβάλλοντος και διευρυμένη διαλεκτικοποίηση όλων αυτών μέσα στο στοιχείο της έννοιας.
Περιεχόμενα
Εισαγωγή στη φιλοσοφία του Χέγκελ: Η μυθολογία του λόγου - Η φιλοσοφία του θεωρητικού λόγου - Η φιλοσοφία του πρακτικού λόγου - Επιλογή κειμένων: Θρησκεία και λόγος - Αισθητική φιλοσοφία - Η έννοια του κράτους - Προς θεμελίωση της φιλοσοφίας - Τι είναι φιλοσοφία; - Η δύναμη των λέξεων - Ποιος σκέπτεται αφηρημένα; - Η φιλοσοφία του θεωρητικού λόγου: Το φιλοσοφικό γνωρίζειν ως η οδός του νεωτερικού πνεύματος - Επιστήμη της λογικής - Η φιλοσοφία του πρακτικού λόγου: Βασικές γραμμές της φιλοσοφίας του δικαίου - Φιλοσοφία του πνεύματος - Εισαγωγή στην ιστορία της φιλοσοφίας - Λεξικό φιλοσοφικών εννοιών - Επιλογή βιβλιογραφίας.
Παρατηρήσεις
Το βιβλίο περιλαμβάνει:
- Εισαγωγή στη φιλοσοφία του Hegel
- Επιλογή αντιπροσωπευτικών κειμένων της σκέψης του Hegel
- Λεξικό βασικών εννοιών της εγελιανής φιλοσοφίας
Επιλογή κειμένων, εισαγωγή, μετάφραση και σχολιασμός: Δημήτρης Τζωρτζόπουλος.
Το Μανιφέστο των Βίκινγκ ***
Το κάλεσμα στα όπλα, για έναν νέο τρόπο επιχειρηματικότητας
Στηβ Στριντ και Κλάες Αντρέασσον
Εκδόσεις Ενάλιος
Το κάλεσμα στα όπλα, για έναν νέο τρόπο επιχειρηματικότητας!
Παρέλαβαν έναν πολιτισμό βασισμένο στην επίθεση, στην αρπαγή, στη λεηλασία... και στα ναρκωτικά μανιτάρια. Μας έδωσαν το Βραβείο Νόμπελ, το ΙΚΕΑ, την Ericsson, την Lego και την βότκα Absolut.
Με έναν συνολικό πληθυσμό κάτω των 20 εκατομμυρίων για τη Σουηδία, την Δανία, την Νορβηγία και την Ισλανδία μαζί, οι Βίκινγκ του σήμερα αντιστοιχούν στο 0,3 τοις εκατό του παγκόσμιου πληθυσμού, κι όμως παράγουν το 3 τοις εκατό των παγκόσμιων εξαγωγών.
Τα Σκανδιναβικά προϊόντα είναι πρώτης κλάσεως, αλλά είναι τα κατατεθέντα σήματά τους αυτά που έχουν σαρώσει τον κόσμο.
Η βία έφυγε, αλλά οι σύγχρονοι Βίκινγκ εξακολουθούν να διατηρούν την επινοητικότητά τους και την ελαφρώς βλάσφημη προσέγγισή τους στο να κάνουν εταιρείες και προϊόντα με ονοματεπώνυμο!
Το Μανιφέστο των Βίκινγκ μας εξηγεί γιατί η διαφήμιση δεν λειτουργεί, και γιατί αυτό είναι καλό εν τέλει. Γιατί ο ανταγωνισμός είναι μια ανοησία, γιατί η ανταμοιβή και η τιμωρία είναι κατώτερα κίνητρα, και γιατί το χρήμα δεν είναι τελικά αυτό που κάνει τον κόσμο να γυρίζει. Είναι η μέθοδος, χωρίς την τρέλα. Είναι παλιά υ συνταγή, πολύ πολύ παλιά, αρχαία, αλλά λειτουργεί ακόμη ρολόι!
Οι Βίκινγκ επέστρεψαν, και αυτή τη φορά για να κάνουν Business!
Διυλίζοντας την Γνώση ***
Μπρους Τ. Μόραν
Εκδόσεις Ενάλιος
Η Αλχημεία δεν μπορεί να είναι επιστήμη. Αυτό μας λέει η κοινή λογική. Ωστόσο, ίσως η κοινή λογική να μην είναι το καλύτερο μέτρο αντίληψης του τι είναι, ή δεν είναι, η επιστήμη. Στο βιβλίο αυτό ο Μπρους Μόραν μελετά όλες τις παλαιότερες απόψεις, τις θεωρίες και τις προκαταλήψεις ακόμη, για να προσδιορίσει τι ήταν ακριβώς αυτό που έκαναν οι Αλχημιστές, σύμφωνα με τα δεδομένα της πρώιμης σύγχρονης επιστήμης.
Εξετάζοντας τους τρόπους με τους οποίους η αλχημεία και η χημεία μελετήθηκαν και εφαρμόστηκαν μεταξύ 1400 και 1700, μας δείχνει πώς οι δικές τους πρακτικές επηρέασαν τους μετέπειτα επιστήμονες στην αντίληψή τους περί της φύσεως.
Στο παρόν βιβλίο βλέπουμε πώς οι αλχημιστές και οι πρώτοι χημικοί αντάλλαξαν ιδέες και μεθόδους και μάλιστα συνεργάστηκαν και σε κάποιον σημαντικό βαθμό.
Η Αλχημεία ήταν το κλειδί για την Επιστημονική Επανάσταση!
Το βιβλίο της κατανόησης ***
Μια από τις πιο σημαντικές
Πνευματικές διδασκαλίες
του Osho
Εκδόσεις Ενάλιος
Το μονοπάτι προς την ελευθερία είναι γεμάτο με ερωτήματα και αβεβαιότητα. Υπάρχει η πιθανότητα να μάθουμε ποιοί πραγματικά είμαστε; Έχουν άραγε οι ζωές μας κάποιο σκοπό ή είναι απλά τυχαίες; Τί είναι εκείνο το οποίο θα πρέπει να γίνουμε, να δημιουργήσουμε και να μοιραστούμε; Στο "Βιβλίο της κατανόησης", ο Όσσο, ένας από τους πιο προκλητικούς στοχαστές της εποχής μας, μας προκαλεί να κατανοήσουμε τον εαυτό μας με έναν νέο και πιο ριζικό τρόπο. Το πρώτο βήμα προς την κατανόηση, είναι να αμφισβητήσουμε όλα όσα διδαχθήκαμε να πιστεύουμε...
Συναισθηματική Ευδαιμονία
Μια από τις πιο σημαντικές
Πνευματικές διδασκαλίες
του Osho
Εκδόσεις Ενάλιος
Ο φόβος, ο θυμός και η ζήλια που γίνεται φθόνος, κρατούν τις ζωές μας στην αρπάγη τους.
Συναισθήματα όπως ενοχή, ανασφάλεια και φόβος χρησιμοποιούνται από τους άλλους για να μας χειραγωγούν...
Υπάρχει αλήθεια τρόπος ώστε να μετατρέψουμε τον φόβο, τον θυμό και την ζήλια σε δημιουργική ενέργεια;
Υπάρχει τρόπος να απελευθερωθούμε από τα βαριά δεσμά των ισχυρών συναισθημάτων που μας αρρωσταίνουν;
Υπάρχει τρόπος να απαλλαγούμε από τους προμηθεϊκούς ρόλους που μας επιβάλλει η κοινωνία και η κουλτούρα των καταναγκαστικών συναισθημάτων;
Η αυτοκρατορία της ντροπής ***
Ζαν Ζιγκλέρ
Σύγχρονοι Ορίζοντες
Είμαστε πλέον μάρτυρες στην εγκαθίδρυση μιας νέας φεουδαρχίας σε ολόκληρο τον κόσμο. Η 11η Σεπτεμβρίου δεν αποτέλεσε μονάχα την ευκαιρία να απλωθεί περισσότερο η επήρεια των ΗΠΑ στον πλανήτη, αλλά προσέδεσε τους λαούς του νοτίου ημισφαιρίου της γης στο άρμα των μεγάλων πολυεθνικών, οι οποίες ενεργούν διηπειρωτικά και χρησιμοποιούν συνεχώς και αποτελεσματικά δύο μέσα μαζικής καταστροφής: το δημόσιο χρέος και τον λιμό. Υπό την πίεση αυτών των μεγάλων δεινών, τα κράτη χάνουν ουσιαστικά την ανεξαρτησία τους, ενώ η πείνα αναγκάζει τους λαούς τους να προδώσουν την ελευθερία τους.
Αυτή την καλοστημένη μηχανή της υποταγής, η οποία δεν αποδέχεται και δεν αναγνωρίζει κανέναν περιορισμό και περιφρονεί συστηματικά το διεθνές δίκαιο, αποκαλύπτει το βιβλίο που κρατάτε στα χέρια σας. Ταυτόχρονα, όμως, παρακολουθεί την αντίσταση των συνδικάτων, των αντιτιθέμενων οργανώσεων και των πολιτικών οργανισμών, αναδεικνύοντας τη δυναμική της δράσης τους. Διότι πλάι στην «Αυτοκρατορία της Ντροπής», συγκροτείται αργά μα σταθερά σε ολόκληρο τον πλανήτη μια νέα επαναστατική δύναμη, παρόμοια μ' εκείνην που μεγαλούργησε το 1789 στη Γαλλία, αλλάζοντας τον κόσμο. Μόνο μια τέτοια επανάσταση μπορεί να επαναφέρει την επικράτηση του δικαίου και να οδηγήσει τον άνθρωπο στην αναζήτηση της ευτυχίας που δικαιούται.
Με τον όρο "Αυτοκρατορία" εννοούμε την κατάργηση των δημοκρατικών αξιών που διέδωσε στον κόσμο η Γαλλική επανάσταση και την επιβολή της φεουδαρχικής ολιγαρχίας παγκοσμίως. Με τον όρο «Ντροπή» εκφράζεται το συναίσθημα που πρέπει να νιώθει οποιοσδήποτε εχέφρων άνθρωπος αντιμέτωπος με τις εκτός λογικής δολοφονικές πρακτικές του παγκοσμιοποιημένου καπιταλισμού.
(απόσπασμα συνέντευξης του Ζαν Ζιγκλέρ).
Φιλόσοφοι στο ντιβάνι ***
Ο Φρόιντ συναντά τους Πλάτωνα, Καντ και Σάρτρ
Σάρλ Πεπάν
Σύγχρονοι Ορίζοντες
Όταν οι αθάνατοι πλέον Πλάτωνας, Καντ και Σαρτρ ξαπλώνουν στο ντιβάνι του Φρόιντ, τότε τα πιο ουσιώδη ερωτήματα της φιλοσοφίας αναβλύζουν σχεδόν αυτόματα, αποκτώντας μια σύγχρονη λάμψη. Επιλέγοντας να ενσαρκώσει τους τρεις φιλοσόφους, ο Σαρλ Πεπάν μας παρασύρει σε ένα συναρπαστικό ταξίδι, μυθιστορηματικό και κάπως παιχνιδιάρικο, διεισδύοντας στην καρδιά της Δυτικής σκέψης. Ταυτόχρονα προσεγγίζει τις ιδέες των φιλοσόφων με βάση τα βιώματα και τα συναισθήματά τους, και έτσι τα φιλοσοφικά συστήματα εμφανίζονται ως άρρηκτα δεμένα με τις εμμονές των δημιουργών τους: τον ιδεαλισμό για τον Πλάτωνα, το καθήκον του τυπικού Γερμανού για τον Καντ, το βλέμμα των άλλων για τον πάντα υπαρξιστή Σαρτρ. «Η φιλοσοφία οριζοντιωμένη στο ντιβάνι του ψυχαναλυτή. Σ' αυτό το λόγιο και πρωτότυπο έργο, ο Σαρλ Πεπάν θέτει εκ νέου επί τάπητος καίρια ερωτήματα της δυτικής σκέψης, ξεσκονίζοντας παλαιά βιβλία και επανεξετάζοντας τη διδασκαλία της φιλοσοφίας».
Αλλάζοντας τον κόσμο από μέσα **
Αριάνδη Γερούδη
Εκδόσεις Αρχέτυπο
«Γίνε εσύ η αλλαγή που θέλεις να δεις στον κόσμο γύρω σου», μας είπε ο Γκάντι πριν κάποια χρόνια. Σήμερα, καθώς όλοι βιώνουμε αμείλικτα πλέον τις συνέπειες της κρίσης, όλο και περισσότερο συνειδητοποιούμε την αλήθεια των λόγων αυτών. Κανένα εξωτερικό μέτρο δεν μπορεί να μας σώσει. Καμία «δημοσιονομική» προσαρμογή, κανένα νέο δάνειο, κανένα εξωτερικό επίτευγμα, αν δεν αλλάξουμε εμείς οι ίδιοι. Αν δεν γίνουμε άνθρωποι με την πλήρη και δυστυχώς λησμονημένη έννοια της λέξης.
Η αλλαγή που όλοι διακαώς αποζητάμε αρχίζει από μέσα. Αυτή είναι η μεγάλη αλήθεια που όλοι οι σοφοί του κόσμου μάς βροντοφωνάζουν αιώνες τώρα. Αν δεν αλλάξουμε εμείς, ως άνθρωποι, δεν πρόκειται να αλλάξει ο κόσμος.
Γι' αυτή τη μεγαλειώδη αλλαγή μας μιλάει η Αριάδνη Γερούκη. Μέσα από τα προσωπικά της βιώματα, την επιστημονική της γνώση και τη μαθητεία της δίπλα σε σπουδαίους πνευματικούς δασκάλους, μας δείχνει ένα δρόμο που μπορεί ο καθένας να βαδίσει.
Με χιούμορ αλλά και ευαισθησία, μας αποκαλύπτει πρακτικούς τρόπους που έχουν τη δύναμη να μεταμορφώσουν τα προβλήματα και τους σκοπέλους της καθημερινότητάς μας σε στοιχεία μιας αληθινά αρμονικής και ευτυχισμένης ζωής.
Σοφές Ιστορίες των Πατέρων της Ερήμου **
Επιμέλεια έκδοσης: Στέφανος Ελμάζης
Εκδόσεις Αρχέτυπο
Ένας μοναχός ρώτησε κάποτε τον αββά Ιωσήφ: «Γέροντα, όσο μπορώ ακολουθώ τους κανόνες, τηρώ τη νηστεία, προσεύχομαι. και όσο μπορώ, παλεύω να κρατήσω την καρδιά μου καθαρή από σκέψεις. Τι άλλο μπορώ να κάνω;» Ο γέροντας σηκώθηκε και, αντί για απάντηση, σήκωσε τα χέρια του προς τον ουρανό. Και τότε τα δάχτυλά του πυρακτώθηκαν, σαν δέκα λύχνοι αναμμένοι. Και είπε: «Γιατί δεν δοκιμάζεις να γίνεις ολόκληρος φωτιά;»
Τον 4ο αιώνα, πολλοί χριστιανοί εγκατέλειψαν τις πόλεις όπου ζούσαν, έκοψαν κάθε δεσμό με την κοινωνία και έφυγαν στις ερήμους της Αιγύπτου, της Παλαιστίνης και της Αραβίας. Εκεί, μέσα από μεγάλες στερήσεις και έντονη εσωτερική άσκηση, επιδίωξαν τη μετάνοια και την τελική ένωση με τον Θεό. Οι άνθρωποι αυτοί έμειναν γνωστοί ως Πατέρες της Ερήμου. Ένα μέρος από τα βιώματά τους διασώθηκε σε μικρές, απλές ιστορίες, που μας μεταφέρουν κάτι από τη μυστική σοφία τους, που τόσο ανάγκη έχει σήμερα ο κόσμος μας.
Να σου πω μια ιστορία***
Στέφανος Ελμάζης
Εκδόσεις Αρχέτυπο
Για πρώτη φορά ο εκδότης-διευθυντής του ΑΒΑΤΟΝ Στέφανος Ελμάζης συγκεντρώνει σε ένα βιβλίο ξεχωριστής αισθητικής αγαπημένες ιστορίες, αντλημένες από τις πνευματικές παραδόσεις όλου του κόσμου. Κάθε αφήγηση και μια μικρή αποκάλυψη σοφίας.
Ένας νεαρός Ινδιάνος ρώτησε μια μέρα, όλος αγωνία, τον σοφό παππού του: "Καθημερινά, με όλα αυτά που συμβαίνουν στη ζωή μου, νιώθω σαν να ζουν μέσα μου δυο λύκοι που συνεχώς παλεύουν. Ο ένας είναι εκδικητικός, βίαιος και άγριος, ενώ ο άλλος συμπονετικός και δίκαιος. Ποιος από τους δύο τελικά θα υπερισχύσει;"
Ο παππούς του σκέφτηκε για λίγο και μετά απάντησε χαμογελώντας: "Αυτός που θα ταϊσεις περισσότερο."
Μικρές, σοφές ιστορίες απ' όλο τον κόσμο, που αποκαλύπτουν την ομορφιά της ζωής.
Presto o tardi ***
Το λεξικάκι που. παίζει με τον θάνατο
Νίκος Πλατής
Εκδόσεις Νεφέλη
Το "Presto o tardi" είναι ένα θεματικό λεξικό, όπου με το ξεχωριστό του στυλ ο γνωστός συγγραφέας ("Μπαχαρικό Λεξικό", "Κάμα Τσούχτρα", "Ουαλικό Λεξικό του Σεξ", "Black Out / Το Μαύρο Λεξικό", "Αθωνικό Λεξικό", κ.ά.) προσεγγίζει τον θάνατο με τρυφερό, γλυκόπικρο και χιουμοριστικό τρόπο. Περιλαμβάνει εκατοντάδες λήμματα και σπάνιες εικόνες (αρκετές από τις οποίες είναι έγχρωμες).
Στο νέο του βιβλίο ο Νίκος Πλατής υιοθετώντας τη ρήση πως το "να πεθαίνεις είναι μια τέχνη, όπως κάθε τι άλλο", ταυτίζεται (απόλυτα, όμως) με τη σχετικά... αισιόδοξη (και πάντα επίκαιρη) άποψη "Περί θανάτου" του Επίκουρου: "[...] Κανένας δεν καταλήγει στο βάραθρο και στα σκοτεινά Τάρταρα: χρειάζεται η ύλη σου για ν αναπτυχθούν οι νέες γενιές, που κι αυτές θα σ ακολουθήσουν σαν κλείσει ο κύκλος της ζωής τους. Το ίδιο κι εκείνες που ζήσαν πριν από σένα κι έχουν ήδη χαθεί ή χάνονται. Έτσι λοιπόν αδιάκοπα γεννιέται το νέο από το παλιό· η ζωή δεν δίνεται σε κανένα ως ιδιοκτησία - δίνεται για προσωρινή χρήση [...]".
Οι συμφορές του δανεισμού ***
Πλούταρχος
Εκδόσεις Νεφέλη
Οι Συμφορές του δανεισμού (Περί του μη δειν δανείζεσθαι) ανήκουν στα Ηθικά του Πλούταρχου. Η ιδιαίτερη ζέση με την οποία ο, συνήθως ήπιος και χαμηλών τόνων, συγγραφέας τους επιδίδεται στην κατακεραύνωση του φαινομένου του αλόγιστου δανεισμού (από την πλευρά των οφειλετών), καθώς και της απληστίας και της βαναυσότητας των πιστωτών, στρέφοντας εναντίον τους όλο το ρητορικό του οπλοστάσιο, οδήγησε αρχικά τους μελετητές στο να αμφισβητήσουν την πατρότητα του κειμένου και στη συνέχεια στο να το θεωρήσουν νεανική ρητορική άσκηση, εκλαμβάνοντας τη φλόγα του ως juvenilis ardor. Η νεότερη έρευνα ωστόσο έχει καταδείξει πλέον ότι πρόκειται για έργο της ώριμης περιόδου του Πλούταρχου, και συγκεκριμένα για ομιλία γραμμένη το νωρίτερο το 92 μ.Χ., αν όχι πολύ αργότερα. Πιθανότατα εκφωνήθηκε στην Αθήνα, που, όπως και άλλες ελληνικές πόλεις, μαστιζόταν από τις συνέπειες της υπερχρέωσης σε εγχώριους, αλλά κυρίως ξένους, ως επί το πλείστον Ιταλούς, πιστωτές και στους αντιπροσώπους τους. Ο Πλούταρχος, με μεγάλη ευαισθησία, φωτίζει ένα σοβαρότατο και πολυδιάστατο πρόβλημα της εποχής του. Συγχρόνως κατορθώνει, χάρη στην αμεσότητα, την ψυχολογική οξυδέρκεια, το (ενίοτε μαύρο) χιούμορ και το πάθος του, να μην αφήσει αδιάφορο ούτε τον αναγνώστη των δικών μας ημερών - κάθε άλλο.
Ιστορίες ντροπής **
Οι άνδρες, οι θρησκείες, οι νόμοι και η μοίρα των γυναικών.
Γιώργος Παμπούκης
Εκδόσεις Πατάκης
Τα τελευταία πενήντα, εξήντα ή έστω εκατό χρόνια και σε ένα μικρό μόνο τμήμα του αμαρτωλού πλανήτη μας -αυτό που εμείς σήμερα αυτάρεσκα ονομάζουμε δυτικό κόσμο- οι γυναίκες άρχισαν για πρώτη φορά να ζουν όλο και πιο ανθρώπινα. Για αιώνες και χιλιετίες, σε όλη τη μέχρι τότε ιστορία τους και σε όλα τα πλάτη και μήκη της υφηλίου, οι γυναίκες, δηλαδή ο μισός πληθυσμός της Γης και παρά τις ελάχιστες φωτεινές εξαιρέσεις, ζούσαν σαν 'χρηστικά αντικείμενα' και η ζωή τους έμοιαζε με αυτή των κατοικίδιων ζώων.
Όλοι οι απίστευτα απάνθρωποι καταναγκασμοί που είχαν επιβληθεί 'θεσμικά' στις γυναίκες ήταν λεπτομερώς σχεδιασμένοι: από τους άνδρες πρώτα και από τους νόμους έπειτα, τους οποίους βεβαίως θεσμοθετούσαν αποκλειστικά και μόνον οι άνδρες. Την ίδια στιγμή το φρικτό αυτό καθεστώς ήταν όχι μόνο αποδεκτό αλλά και 'ευλογημένο' από τις Εκκλησίες και τον κλήρο, που πάντοτε σκέφτονταν, σχεδίαζαν και δρούσαν σε πλήρη σύμπνοια με τους άνδρες.
Ο Άνθρωπος του Χρόνου ***
Νίκος Ταμπάκης
Εκδόσεις Γκοβόστη
"Αντιμετωπίζουμε το μεγάλο μυστήριο του Χρόνου, αλλά αν δεν το λύσουμε δεν θα καταλάβουμε καν τί είναι ή Λογική και -πολύ περισσότερο- η Φυσική".
C.F. von Weizsacker
Αυτή η θέση ενός από την ανεπανάληπτη γενιά των μεγάλων φυσικών που διαμόρφωσαν τη σύγχρονη Φυσική φαίνεται ακόμη πιο επίκαιρη σήμερα όπου οι απόψεις για τον Χρόνο (τον Χώρο και τον "Χωροχρόνο") έχουν κλιμακωθεί σε μια αλλοπρόσαλλη ποικιλία: από μυστήρια "χωροχρονικά άτομα", σε "διαφορική πολλαπλότητα", έως το "δεν υπάρχει Χρόνος".
Όμως άραγε μπορεί κανείς να αντιληφθεί φυσικά -έκτος από τη διαχείριση του μαθηματικού συμβολισμού- εκφράσεις όπως "καμπύλωση χωροχρόνου", "διαστολή Χώρου", "αρχή του Χρόνου"; "Καμπύλωση" και "διαστολή" δεν είναι ιδιότητες που για να εφαρμοστούν προϋποθέτουν "κάτι" ύποστασιοποιημένο; Δεν είναι αυτοαναφορικά γνωρίσματα;
Ακόμη χειρότερα, αυτή ή "αρχή του Χρόνου" δεν φαντάζεται τον Χρόνο σαν "κάτι" δημιουργημένο με αρχή; Και δεν συγγενεύει αυτή ή "αρχή" - έννοια επίσης χρονική, με μια λειτουργία του μυθικού, νευτώνειου ή και παλαιότερου, κοσμικού εκκρεμούς; Μήπως, εν τέλει, επιτρέπεται δειλά να υποψιαστούμε πώς ο βασιλιάς είναι γυμνός;
Στη μελέτη αύτη θα υποστηριχθεί πως ο Χρόνος δεν είναι "κάτι", πως αυτή ή τόσο χρήσιμη υπολογιστικά "διαφορική πολλαπλότητα" υπάρχει μόνον ως μια νοητή, ανθρώπινη κατασκευή - ότι, δηλαδή, ό Χρόνος είναι μια αίσθηση και μια έννοια, "ο Χρόνος του Άνθρωπου".
Θα προσπαθήσουμε να αποποιηθούμε τη βαρειά νευτώνεια κληρονομιά του Χώρου και του Χρόνου ως sensorium Dei - ως τη σκηνή όπου ένας Δημιουργός εγκατέστησε τον Κόσμο, εφοδιασμένη με ένα κοσμικό ρολόι που άρχισε να χτυπά από τη στιγμή της δημιουργίας. Δεινή πράγματι ή δυσκολία της νόησης να συλλάβει κάτι που δεν έχει "αρχή"! - και όμως έχει φτάσει μέχρι εμάς ό απόηχος της ηρακλείτειας σκέψης για έναν Κόσμο "πού ήταν, είναι και θα είναι πυρ αείζωον..."
Με τη θέση μου πως ό Χρόνος είναι αίσθηση και έννοια έρχομαι μόνο να αναστήσω παλιές ιδέες μετεωρικών διανοητών, όπως ό Αριστοτέλης και ο Leibniz - ιδέες πού κάπως σκεπάστηκαν από τον δικαιολογημένο άλλα βιαστικό ενθουσιασμό για το νέο και αποτελεσματικό. Νομίζω, λοιπόν, πώς τις τρεις περίπου τελευταίες δεκαετίες ή εμφάνιση και ραγδαία πρόοδος μιας πολύ γενικής κατεύθυνσης στη Φυσική και Βιολογία -μη γραμμικά δυναμικά συστήματα, πολυπλοκότητα, ανάδυση, συμμετρία και θραύσεις της, κ.λπ., μαζί με την εκρηκτική ανάπτυξη τής Νευρολογίας- επιτρέπουν να υπερασπιστούμε αποφασιστικά, από άλλη σκοπιά, εκείνες τις παλιές ιδέες.
Στον αστερισμό της αβεβαιότητας ***
Ζήσης Δ. Παπαδημητρίου
Εκδόσεις Θερμαϊκός
Χαρακτηριστικό γνώρισμα της εποχής μας είναι η αφερεγγυότητα του πολιτικού λόγου, καθότι οι πολιτικοί τείνουν να μετατραπούν σε κυνικούς διαχειριστές της εξουσίας. Όντας σε μεγάλο βαθμό εξαρτημένοι από τα Μέσα Μαζικής Ενημέρωσης, αφού σε αυτά και όχι στο έργο τους οφείλουν συχνά την αναγνωρισιμότητά τους και συνακόλουθα την πολιτική τους καριέρα, ξιφουλκούν μεταξύ τους μέσα από τα τηλεοπτικά παράθυρα, πλειοδοτώντας σε λεκτικό ριζοσπαστισμό και ανέξοδες υποσχέσεις. Τα ΜΜΕ δεν υπηρετούν πλέον την πολιτική πολλαπλότητα αλλά τις υφιστάμενες δομές εξουσίας. Την ίδια στιγμή, οι πολίτες, αντιμέτωποι με τα καθημερινά προβλήματα, αντί να αντισταθούν στη διαφθορά και απαξίωση του πολιτικού συστήματος και να διεκδικήσουν συλλογικά το δικαίωμα στην πολιτική, αναπτύσσουν συνήθως ατομικές στρατηγικές με βάση τη λογική των πελατειακών σχέσεων, εξοβελίζοντας έτσι από τη ζωή τους την έννοια της αξιοκρατίας.
Ουπς! ***
John Lanchester
Εκδόσεις Abubis
Οι ατρόμητοι τυχοδιώκτες του χρηματοπιστωτικού συστήματος το γλέντησαν για τα καλά με τις περιουσίες όλων μας και τώρα ολόκληρος ο κόσμος πληρώνει τα σπασμένα. Τι έφταιξε; Πώς οδηγηθήκαμε σε αυτή την οικονομική Αγρια Δύση; Το πάθημα έγινε μάθημα ή θα συνεχίσουμε την πορεία προς την καταστροφή σα μανιώδεις καπνιστές που επιβίωσαν από μια καρδιακή προσβολή και το γιορτάζουν με ένα πακέτο τσιγάρα;
Ο βραβευμένος βρετανός συγγραφέας και δημοσιογράφος John Lanchester βάζει το μαχαίρι στο κόκαλο και εξηγεί με τρόπο σαφή και κατανοητό τις αιτίες που μας έφεραν ως εδώ. Με χιούμορ, απλή γλώσσα και ενίοτε καυστική διάθεση μας ξεναγεί στον υπέροχο όσο και μυστηριώδη κόσμο του χρήματος και αποδεικνύει ότι η κοινή λογική παραμένει πάντοτε το καλύτερο εργαλείο για την αντιμετώπιση κάθε δυσκολίας.
Ανθρώπινος Ζωολογικός Κήπος ****
Desmond Morris
Εκδόσεις Κέδρος
«Το σύγχρονο ανθρώπινο ζώο δε ζει πλέον σε φυσιολογικές συνθήκες. Φυλακισμένο όχι από κάποιον κυνηγό ζώων για ζωολογικούς κήπους, αλλά από την ίδια του την εγκεφαλική νοητική ευφυΐα, έχει εγκλειστεί σ' ένα τεράστιο ανυπόφορο θηριοτροφείο, όπου βρίσκεται σε συνεχή κίνδυνο να καταρρεύσει εξαιτίας της υπερκόπωσης.
Ωστόσο, παρά τους πιεστικούς καταναγκασμούς, [.] o κόσμος του ζωολογικού κήπου, ως ένας γιγαντιαίος πατέρας, προστατεύει τους τροφίμους του: τους προσφέρει τροφή, [.] υγιεινές συνθήκες διαβίωσης και ιατρική περίθαλψη.»
Στον Γυμνό Πίθηκο ο Ντέσμοντ Μόρρις τοποθέτησε τον άνθρωπο στην πραγματική του θέση, μεταξύ των 192 άλλων ειδών πιθήκων και ανθρωποειδών πιθήκων. Στον Ανθρώπινο Ζωολογικό Κήπο ο Μόρρις τοποθετεί τον άνθρωπο στο αστικό περιβάλλον, ένα περιβάλλον οικείο και εξωτικό, φιλόξενο και ταυτόχρονα επικίνδυνο, και καταγράφει με επιστημονική ακρίβεια τις αντιδράσεις του σε συνθήκες πίεσης και άγχους. Πόσο πιο ελεύθερος είναι άραγε ο άνθρωπος του προστατευμένου αστικού περιβάλλοντος από τα ζώα του περίκλειστου ζωολογικού κήπου;
Υμνώντας το Έθνος ****
Παρασκευή Γκόλια
Εκδόσεις Επίκεντρο
Η συγγραφέας εξετάζει τον ρόλο των σχολικών γιορτών στην εθνική και πολιτική διαπαιδαγώγηση των μαθητών του ελληνικού δημοτικού σχολείου.
Όπως χαρακτηριστικά αναφέρει η συγγραφέας: "Οι σχολικές γιορτές αποτυπώνουν με τον πιο παραστατικό τρόπο το βαθμό εθνοκεντρισμού του εθνικού σχολικού συστήματος, αντανακλώντας τις αναπαραστάσεις με τις οποίες οι κοινωνίες αντιλαμβάνονται τα έθνη. Σ αυτή τη διάσταση, αποτελούν προνομιακό πεδίο για να ανιχνεύσει κανείς τις αναπαραστάσεις του εθνικού "εαυτού", την αποτύπωση οποιασδήποτε αντίθεσης ή σύγκρουσης, τη φιγούρα του "Έλληνα", που εμπεριέχει και συνενώνει διαφορετικές ιστορικές πραγματικότητες.
Ο εορτασμός των εθνικών επετείων συμπληρώνει την ιστορική παιδεία των μαθητών και των μαθητριών του ελληνικού δημοτικού σχολείου, διαδραματίζοντας σημαντικό ρόλο στην εθνική διαπαιδαγώγηση. Οι σχολικές εορτές εστιάζουν σε αξίες, στάσεις, πεποιθήσεις και στερεότυπα. Οι μαθητές και οι μαθήτριες κατανοούν την ιστορία ως αλληλουχία παρελθοντικών γεγονότων, που απολήγουν στο παρόν με την έννοια της ανθρώπινης πορείας και ως διαδικασία κατανόησης και εξήγησης αυτής της αλληλουχίας με την έννοια της επιστήμης.
Οι γιορτές στην προσχολική εκπαίδευση αποτελούν επίσης μια από τις μορφές αγωγής του παιδιού. Μεταβάλλουν σε πράξεις και βιώματα τη γνώση, συμβάλλουν στην ανάπτυξη του κοινωνικού συναισθήματος και της κοινωνικής συμμετοχής των νηπίων και αποβλέπουν στην πνευματική και ηθική ανάπτυξη καθώς και στην αισθητική τους αγωγή. Διαφοροποιούνται ανάλογα με το είδος τους και αποτελούν "ισχυρά κίνητρα διαφέροντος και κέντρα έλξης του νηπίου"."
Λογική και αειφορία ***
Ken Webster - Graig Johnson
Εκδόσεις Επίκεντρο
Στην αρχή της δεύτερης δεκαετίας του 21ου αιώνα είναι επιτακτική η ανάγκη για αναθεώρηση και επανασχεδιασμό της παγκόσμιας οικονομίας. Χρειάζεται να ληφθεί υπόψη η πραγματικότητα ενός κόσμου που αντιμετωπίζει την διαρκή αύξηση του κόστους της ενέργειας, την εξάντληση των φυσικών πόρων και την αύξηση των απορριμμάτων.
Το βιβλίο "Λογική και Αειφορία" απευθυνόμενο στην εκπαίδευση, διερευνά την αναδυόμενη ιδέα της "κυκλικής οικονομίας", μια κοσμοθεωρία εμπνευσμένη από τα φυσικά οικοσυστήματα που κερδίζει ταχύτατα έδαφος στο χώρο των επιχειρήσεων, του σχεδιασμού των προϊόντων και των κυβερνήσεων, όπως της Ολλανδίας και της Κίνας.
Είναι συνεπές με την επιδίωξη για συμμετοχική διδασκαλία και μάθηση, ανάπτυξη βασικών δεξιοτήτων για έναν μεταβαλλόμενο κόσμο και για την προώθηση της επιστήμης των συστημάτων. Έχει τη δυνατότητα να ανατρέψει την προσέγγιση της εκπαίδευσης για τη βιώσιμη ανάπτυξη.
Κύριλλος και Μεθόδιος ***
Παρακαταθήκες Πολιτισμού
Επιμέλεια: Κ.Γ. Νιχωρίτης
Εκδόσεις Επίκεντρο
Στην ΕΕ των 27, η Ελλάδα, ως χώρα μέλος, γεωγραφικά είναι το ανατολικό της σύνορο. Πολιτισμικά, όμως, αποτελεί γέφυρα ανάμεσα στον Ανατολικό και το Δυτικό πολιτισμό. Γι' αυτό το λόγο, ιδιαίτερα σήμερα που είναι σημαντικό να βρεθούν και να εμπεδωθούν οι κοινές συνιστάμενες των χωρών σε θέματα πολιτισμού, η πολιτιστική κληρονομιά του έργου των Θεσσαλονικέων αδελφών και φωτιστών των Σλάβων, αγίων Κυρίλλου και Μεθοδίου, μπορεί να αποτελέσει μια σημαντική βάση για αυτές. Για όλους τους σλαβικούς λαούς και για τον ελληνικό, οι άγιοι Kύριλλος και Mεθόδιος παραμένουν πάντοτε ορόσημα ανεξάντλητης πνευματικής ακτινοβολίας και προσφοράς, διότι είναι εκείνοι οι οποίοι με το έργο τους ενέταξαν τους Σλάβους στο βυζαντινό πολιτισμό διδάσκοντάς τους την ελληνορθόδοξη παιδεία. Οι άγιοι ενώνουν τους λαούς, δεν τους χωρίζουν. Τέτοιο ήταν και το έργο των αγίων, ενωτικό. Σε αυτούς οφείλουν την πνευματική και πολιτιστική τους ανέλιξη τα 2/3 των λαών της Ευρώπης, δηλ. οι Σλάβοι. Σήμερα που οι προσπάθειες προσδιορισμού της πολιτιστικής ταυτότητας του σύγχρονου Ευρωπαίου εντείνονται, λόγω της διαμορφωθείσας κατάστασης στο χώρο της ευρωπαϊκής ηπείρου, είναι αναγκαία η μελέτη και η εμπέδωση των κοινών πολιτισμικών μας καταβολών. Γι' αυτόν το σκοπό το ΠΜΣ "Σπουδές στις Γλώσσες, τη Φιλολογία και τον Πολιτισμό των χωρών της Νοτιοανατολικής Ευρώπης" του Τμήματος Βαλκανικών Σπουδών του ΠΔΜ συνδιοργάνωσε με το Δήμο Αμυνταίου, Διεθνές Συνέδριο με θέμα: "Η πολιτισμική κληρονομιά του έργου των Αγίων Κυρίλλου και Μεθοδίου, ως παράγοντας ενότητας ανάμεσα στους λαούς της Νοτιοανατολικής Ευρώπης". Τα πορίσματα αυτού του Συνεδρίου εκδίδουμε σε αυτόν τον τόμο με την ευχή να μας βοηθήσουν να ερμηνεύσουμε σωστά την πολιτιστική τους παρακαταθήκη που είναι ο ανθρωπισμός, η διαφώτιση, η παιδεία και η πνευματική αναγέννηση σε όλους τους λαούς.
Facebook me! ***
Dave Awl
Εκδόσεις Επίκεντρο
Με περισσότερουε από 500 εκατομμύρια ενεργούς χρήστες σε όλο τον κόσμο και με σταθερή αύξηση του αριθμού τους, το Facebook είναι κάτι περισσότερο από απλά ένας ακόμα ιστότοπος κοινωνικών μέσων. Σύμφωνα με τον συγγραφέα Dave Awl, το Facebook είναι "η νέα πλατεία της πόλης" -το μέρος όπου συγκεντρώνονται οι άνθρωποι για να συζητήσουν τα νέα της ημέρος, καθώς και για να μοιραστούν τα γεγονότα της ζωής τους. Και το Facebook μπορεί να είναι ένα χρήσιμο επαγγελματικό εργαλείο, καθώς και ένας υπέροχος τρόπος να προωθήσετε δημιουργικές εργασίες. Στο Facebook Me! ο Awl σας συνοδεύει σε μια ξενάγηση σε ό,τι έχει να προσφέρει το Facebook και σας δείχνει πώς vα εκμεταλλευτείτε με τον καλύτερο τρόπο το χρόνο σαs εκεί, ενώ παράλληλα σας βοηθάει να αποφύγετε κάποιους από τους κινδύνους.
- Ανακαλύψτε τι μπορείτε να κάνετε στο Facebook, και τι μπορεί να κάνει αυτό για εσάς. Επανασυνδεθείτε με παλιούς φίλους και κάντε καινούργιους, ενημερώστε τους φίλους σας για τα νέα σας, και μοιραστείτε μαζί τους φωτογραφίες ή Βίντεο -όλα αυτά προστατεύοντας το προσωπικό σας απόρρητο.
- Μάθετε τον κώδικα συμπεριφοράς του Facebook: πώς και γιατί να κάνετε κάποιον φίλο, πώς να είστε ευγενικοί στις κοινωνικές σας σχέσεις, αν θα πρέπει να κάνετε φίλο το αφεντικό σας - και πώς να διατηρείτε το προφίλ σας σε επαγγελματικό επίπεδο αν το θέλετε.
- Διαφημίστε τις εργασίες σας, την επιχείρηση σας, ή τους σκοπούς για τους οποίους αγωνίζεστε: Δημοσιεύστε στον Τοίχο σας, δημιουργήστε μια Σελίδα, οργανώστε μια Ομάδα, ή προσκαλέστε φίλους σε Εκδηλώσεις. Ανακαλύψτε πώς να χρησιμοποιείτε τα Τελευταία Νέα του Facebook για να συνδεθείτε με ένα κοινό που ξεπερνά τα όρια της λίστας των φίλων σας.
Η γνώση στη διαλεκτική της κοινωνικής εξέλιξης ****
Περικλής Παυλίδης
Εκδόσεις Επίκεντρο
Η παρατηρούμενη σύζευξη μεταξύ γνώσης και εργασίας σηματοδοτεί την εμφάνιση νέων χαρακτηριστικών της τελευταίας, τη διαμόρφωση δυνατοτήτων ριζικής αλλαγής του περιεχομένου της, των ιδιοτήτων του υποκειμένου της, καθώς και των αναγκαίων κοινωνικών σχέσεων εντός αυτής. Η γνώση ως αποφασιστικός παράγων της εργασίας και ευρύτερα της κοινωνικής ζωής προϋποθέτει την ύπαρξη ανθρώπων που μορφώνονται πολύπλευρα, σκέπτονται πρωτότυπα, συνεργάζονται συντροφικά και δραστηριοποιούνται δημιουργικά.
Αυτή η όμως η αισιόδοξη διάσταση της υπό διαμόρφωση "κοινωνίας της γνώσης" βρίσκεται σε κραυγαλέα αντίθεση προς τον κεφαλαιοκρατικό τρόπο παραγωγής, θεμέλιο του οποίου αποτελεί η εκμετάλλευση της μισθωτής εργασίας.
Ως εκ τούτου τα ζητήματα της γνώσης και της μόρφωσης, στο βαθμό που συνδέονται με τις ουσιώδεις αντιφάσεις και τάσεις της κοινωνικής εξέλιξης, αποκτούν εξαιρετική κρισιμότητα για τη σύγχρονη κοινωνική επιστήμη και φιλοσοφία και κυρίως για τα εγχειρήματα θεωρητικής αναζήτησης εναλλακτικών κοινωνικών προοπτικών.
Ο συγγραφέας του παρόντος βιβλίου πραγματεύεται τη μεταβολή της θέσης που κατέχει η γνώση στην κοινωνική ολότητα κατά τη διαδικασία διαμόρφωσης και ωρίμανσης της τελευταίας. Ιδιαίτερη έμφαση δίνει στην εξέταση των αντιφάσεων που χαρακτηρίζουν τη μετατροπή της γνώσης σε άμεση παραγωγική δύναμη εντός της σύγχρονης κεφαλαιοκρατίας, καθώς και στην ανίχνευση της σημασίας που δύνανται να αποκτήσουν η γνώση και η μόρφωση στην κοινωνία της χειραφετημένης εργασίας...
| |
 |
Παιδικά/Εφηβικά
Το κίτρινο λεωφορείο για την πατρίδα ***
Χρήστος Μπουλώτης
Εκδόσεις Πατάκης
Το κίτρινο λεωφορείο του κυρίου Στέφανου δεν ήταν ένα συνηθισμένο λεωφορείο. Ενώ ταξίδευε εδώ, δηλαδή Ελλάδα, έβλεπες απ' τα παράθυρά του άλλους τόπους, για την ακρίβεια, τους τόπους που λαχταρούσε πολύ η καρδιά σου. Και ήταν συνήθως τόποι μακρινοί που είχες χρόνια να τους δεις ή δεν τους είχες δει ποτέ σου. Έτσι, πήρε ο κύριος Στέφανος τη μεγάλη απόφαση να ταξιδεύει με το λεωφορείο του παιδιά μεταναστών στις πατρίδες τους. Γιατί δεν μπορεί -σκέφτηκε- όλο και θα νοσταλγούσαν την πατρίδα των γονιών τους, κι ας είχαν γεννηθεί τα περισσότερα εδώ.
Ένα βιβλίο παιχνίδι ***
Herve Tullet
Εκδόσεις Πατάκης
Αυτό το βιβλίο είναι διαφορετικό από τα άλλα: Είναι ένα βιβλίο παιχνίδι.
’νοιξέ το, ακολούθησε τις οδηγίες και θα δεις...
O Kάρολος στο σχολείο των δράκων ***
Αlex Cousseu and Phlippe-Henri Tyrin
Εκδόσεις Πατάκης
Οι μικροί δράκοι μαθαίνουν στο σχολείο να πετούν και να βγάζουν απ' το στόμα τους φωτιά. Μόνο που ο Κάρολος προτιμά να γράφει ποιήματα...
Η κοκκινοσκουφίτσα ****
Jacob and Wilhelm Grimm
Εκδόσεις Νεφέλη
"Γιαγιά, τι μεγάλα αυτιά που έχεις!"
"Για να σ' ακούω καλύτερα".
"Γιαγιά, τι μεγάλα μάτια που έχεις!"
"Για να σε βλέπω καλύτερα".
"Γιαγιά, τι μεγάλα χέρια που έχεις!"
"Για να σε πιάνω καλύτερα".
"Ναι, καλέ Γιαγιά, αλλά τι τρομερή μεγάλη στοματάρα που έχεις!"
Το παραμύθι της "Κοκκινοσκουφίτσας", όπως το κατέγραψαν οι αδελφοί Γκριμ στις αρχές του 19ου αιώνα, με νέα, πρωτότυπη εικονογράφηση.
Λευκώματα

Γεύση & Τέχνη ****
Δια χειρός Γιάννη Αλεξίου
Σύγχρονοι Ορίζοντες
Φίλοι αναγνώστες. Η πολυετής πείρα και η αγάπη μου για την ελληνική κουζίνα, την οποία θεωρώ την καλύτερη του κόσμου, με ώθησαν να προχωρήσω στην έκδοση των τριών βιβλίων της σειράς Γεύση και τέχνη.
Πιστεύω ότι τα έργα αυτά με τον τρόπο που είναι γραμμένα θα εισάγουν τους αναγνώστες στον χώρο της μαγειρικής τέχνης και θα τους βοηθήσουν να δημιουργήσουν ανεπανάληπτες κλασικές και καινούργιες ελληνικές σπεσιαλιτέ.
Σας ευχαριστώ, Γιάννης Α. Αλεξίου.

Ο Chef Γιάννης Αλεξίου, ιδρυτής και πρόεδρος της Λέσχης Γαστρονομίας της Μακεδονίας, επίτιμο μέλος της Λέσχης Αρχιμαγείρων Ολύμπιος Ζευς και Γενικός Επίτροπος της Eurotoques στην Ελλάδα.
Γεννημένος στην Σκόπελο μεγάλωσε μαζί με το απέραντο γαλάζιο του Αιγαίου αλλά και το ολόφρεσκο ψάρι. Έτσι όταν το 1980 ίδρυσε το εστιατόριο «Τα νησιά» στη Θεσσαλονίκη δημιούργησε ένα μοναδικό περιβάλλον πλημμυρισμένο από τα χρώματα και τα αρώματα του Αιγαίου και της Μεσογείου...

 |
Αξιολόγηση |
Μέτριο: |
* |
Kαλό: |
** |
Αρκετά καλό: |
*** |
Πολύ καλό: |
**** |
Tα πρώτα βιβλία σε πωλήσεις
ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: ΑΡΗΣ ΔΟΥΚΑΣ
Τα πρώτα σε πωλήσεις στα βιβλιοπωλεία Ρublic
1. Η τέχνη του να έχεις πάντα δίκιο
Arthur Schopenhauer
Εκδόσεις Πατάκης
2. David Nicholls
Μία ημέρα
Εκδόσεις Μίνωας
3. Umberto Eco
Το κοιμητήριο της Πράγας
Εκδόσεις Ψυχογιός
4. Allan Percy
Νίτσε: 99 μαθήματα καθημερινής φιλοσοφίας
Εκδόσεις Πατάκης
5. Καίτη Οικονόμου
Το φθινόπωρο της μάγισσας
Εκδόσεις Ψυχογιός
6. George Martin R.R.
Σύγκρουση Βασιλέων Επίτομο Βιβλίο 2
Εκδόσεις Anubis
7. Jennifer Donnelly
Το άγριο τριαντάφυλλο
Εκδόσεις Ωκεανίδα
8. Jorge Bucay
Ο δρόμος της ευτυχίας
Φύλλα πορείας IV
Εκδόσεις Opera
9. Ναόμι Κλάιν
Το δόγμα του σοκ
Η άνοδος του καπιταλισμού της καταστροφής
Εκδόσεις Λιβάνη
10. George Martin R.R.
Παιχνίδι του στέμματος
Εκδόσεις Anubis
Τα 10 πρώτα σε πωλήσεις στα βιβλιοπωλεία Ianos
1. Είναι ο καπιταλισμός ηλίθιε
Νίκος Μπογιόπουλος
Εκδόσεις Λιβάνης
2. Προσωπικό ημερολόγιο ανεκδοτολόγιο
Γιάννης Σερβετάς
Εκδόσεις Ιanos
3. Περαίωση
Πέτρος Μαρκάρης
Εκδόσεις Γαβριηλίδης
4. Η λογική της παράνοιας
Στέλιος Ράμφος
Εκδόσεις Αρμός
5. Από την κλεπτοκρατία στη χρεοκοπία
Σταύρος Λυγερός
Εκδόσεις Πατάκης
6. Steve Jobs: Η επίσημη βιογραφία
Γουόλτερ Αιζάκσον
Εκδόσεις Ψυχογιός
7. Καιρός σκεπτικός
Ιωάννα Καρυστιάνη
Εκδόσεις Καστανιώτης
8. Το νήμα
Βικτορία Χίσλοπ
Εκδόσεις Διόπτρα
9. Περιπόλων περί πολλών τυρβάζω
Γιώργος Σκαμπαρδώνης
Εκδόσεις Πατάκης
10. Οι επτά ιδέες για πιθανή αναγέννηση και οι επτά πυλώνες μιας αποτυχημένης κυβέρνησης
Βασίλειος Μαρκεζίνης
Εκδόσεις Λιβάνης
Αφιέρωμα: Εκδόσεις Σύγχρονη Εποχή
ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: ΑΡΗΣ ΔΟΥΚΑΣ
Από την 4η Αυγούστου ως τις μέρες μας
Η γενική πορεία της ταξικής πάλης
Μάκης Μαϊλης
Εκδόσεις Σύγχρονη Εποχή

Σε μια συγκεντρωτική έκδοση, κριτικά κείμενα του Μάκη Μαΐλη. Με στόχο τη διεκδίκηση μιας κομματικής αλήθειας και ταυτόχρονα ενός εισιτηρίου για τη σύγχρονη αριστερή διακύβευση. Καθένας, από τη μεριά του, ένα έργο σημαντικό έχει, να βάλει σε τάξη τα κομμάτια ιστορίας που τον όρισαν, τα κομμάτια απόφασης που έδωσε, τα κομμάτια υγείας που παραμένουν. Οσο δύσκολα γράφεται η ιστορία τόσο δύσκολα ονοματίζονται και οι πρωταγωνιστές της. Αριστερά, «Από την 4η Αυγούστου ώς τις μέρες μας».
Οι μετανάστες
Τάσος Αυγερινός
Εκδόσεις Σύγχρονη Εποχή

Στις αρχές του 20ού αιώνα το μεταναστευτικό ρεύμα από διάφορες χώρες του κόσμου προς τις ΗΠΑ είχε πάρει εκρηκτικές διαστάσεις. Κάθε χρόνο έφταναν εκεί ένα περίπου εκατομμύριο ξένοι για να εγκατασταθούν και να δουλέψουν στις βιομηχανίες των πόλεων ή στην ύπαιθρο.
Το κύμα των μεταναστών άρχισε να δημιουργεί αρνητικά συναισθήματα στους ντόπιους για τους νεοφερμένους και στη συνέχεια να δημιουργεί ρατσιστικές συμπεριφορές. Έτσι "Οι μετανάστες" γράφτηκαν με αφορμή αυτά τα φαινόμενα.
Ο Γιάννης Βεργόπουλος, Έλληνας μετανάστης από την Πάτρα, μαζί με άλλους Έλληνες εγκαθίσταται στο Στόουν Σίτι προκειμένου να ξεχειμωνιάσει και να επιστρέψει την άνοιξη στην κύρια εργασία του που είναι η εγκατάσταση σιδηροδρομικών γραμμών. Στην πόλη αυτή όμως οι μετανάστες αντιμετωπίζουν την ξενοφοβία και το ρατσισμό αρκετών ντόπιων με επικεφαλής τον Κεν Χάντερ.
Το μυθιστόρημα μας δείχνει τη σύγκρουση ντόπιων και μεταναστών, όπως αυτή εξειδικεύεται ανάμεσα στον Βεργόπουλο και τον Χάντερ. Η τραγική κατάληξή της αναδεικνύει έντονα τα αδιέξοδα στα οποία ωθεί η καπιταλιστική κοινωνία τους εργαζόμενους, είτε αυτοί είναι ντόπιοι είτε μετανάστες.
Εξομολογήσεις ενός μοναχού
Μια πραγματική ιστορία τρομοκρατίας
Confesiones de Fraile
Alvarado Godoy Percy Francisco
Εκδόσεις Σύγχρονη Εποχή

Ένα από τα πιο φιλόδοξα σχέδια που συνέλαβε η κουβανοαμερικανική μαφία, στη δεκαετία του 1990, ήταν η βομβιστική ενέργεια στο περίφημο καμπαρέ "Tropicana", στην Αβάνα. Ποιος, όμως, θα ήταν ο κατάλληλος να την υλοποιήσει;...
...Λίγα χρόνια μετά από το τέλος του Ψυχρού Πολέμου, οι «νικητές» της Ιστορίας σχεδιάζουν τη βίαιη «εισαγωγή δημοκρατίας και ελευθερίας» στην Κούβα, σίγουροι ότι το Νησί της Επανάστασης ήταν πλέον εύκολος στόχος.
Το βιβλίο «Εξομολογήσεις ενός Μοναχού» περιγράφει ένα πραγματικό περιστατικό τρομοκρατικής δράσης του Εθνικού Κουβανοαμερικανικού Ιδρύματος στο έδαφος της Κούβας, αποκαλύπτοντας το απάνθρωπο πρόσωπο των ανυπόμονων "ελευθερωτών" του Νησιού οι οποίοι δε διστάζουν να προβούν στη δολοφονία αθώων και ανυποψίαστων ανθρώπων, σίγουροι ότι τίποτα δε θα εμποδίσει τα σχέδιά τους. Τίποτα;...
Δέκα μέρες που συγκλόνισαν τον κόσμο
John Reed
Εκδόσεις Σύγχρονη Εποχή

Tο βιβλίο «Δέκα μέρες που συγκλόνισαν τον κόσμο» είναι το ζωντανό χρονικό της πιο μεγάλης, της πιο κοσμογονικής κοινωνικής επανάστασης όλων των εποχών: της Oκτωβριανής Σοσιαλιστικής Eπανάστασης του ρώσικου προλεταριάτου.
O Tζον Pιντ -ο συγγραφέας αυτού του βιβλίου- δεν είναι απλά ο αυτόπτης μάρτυρας και ο χρονικογράφος της κοσμοϊστορικής προλεταριακής εποποιίας. Eίναι, πάνω απ' όλα αυτά, ο φωτισμένος πνευματικός άνθρωπος, ο ιδεολόγος, ο αγωνιστής που, μέσα στην πύρινη ροή των ημερών εκείνων που συγκλόνισαν κυριολεκτικά τη μεγάλη χώρα κι ολόκληρο τον κόσμο, αυτός είχε τόση δύναμη διορατικότητας και προοπτικής, ώστε να διακρίνει καθαρά τη νέα χαραυγή που ανέτειλε στην ιστορία της ανθρωπότητας. Tη χαραυγή των προλεταριακών και εθνικοαπελευθερωτικών επαναστάσεων, τη χαραυγή του σοσιαλισμού.
Mε το βιβλίο του Tζον Pιντ γαλουχήθηκαν πολλές γενιές επαναστατών σ' όλες τις γωνιές της γης.
Στα ελληνικά το έργο μεταφράστηκε και κυκλοφόρησε για πρώτη φορά στο εξωτερικό το 1961 από τις "Πολιτικές και Λογοτεχνικές Eκδόσεις". Στο βιβλίο που κρατά ο αναγνώστης στα χέρια του είναι ξανακοιταγμένη και βελτιωμένη η έκδοση εκείνη του μνημειακού έργου του Tζον Pιντ.
Ο δρομάκος με την πιπεριά
Δημήτρης Ραβάνης - Ρεντής
Εκδόσεις Σύγχρονη Εποχή

Τεράστιο είναι το έργο του κομμουνιστή λογοτέχνη Δημήτρη Ραβάνη - Ρεντή. Αποτυπώνει κορυφαίες στιγμές της ταξικής πάλης στη χώρα μας στις οποίες έδρασε και ο ίδιος ο συγγραφέας. «Ο Δρομάκος με την πιπεριά» θα μείνει στα νεοελληνικά γράμματα σαν ένα κλασικό έργο που θα δίνει στον αναγνώστη των επερχόμενων γενεών, όπως και στο σημερινό, όλη την ομορφιά, το πάθος και το μεγαλείο της Εθνικής Αντίστασης. Στις σελίδες του βιβλίου συμπυκνώνεται η ψυχή της μαχόμενης αθηναϊκής συνοικίας, της μαχόμενης Ελλάδας. Από το μερικό δίνει το ολικό. Κινεί μάζες. Φωτίζει χαρακτήρες. Δίνει πίνακες. Μπαίνει στην ψυχή του απλού ανθρώπου της γειτονιάς. Ξέρει αυτόν τον άνθρωπο καλά και βλέπει τη λεπτομέρεια που γενικεύει. Κρατάει την αφήγηση ζωντανή. Εχει γοργές εναλλαγές. Πλούσια ψυχολογία. Συγκρούσεις χαρακτήρων. Νιώθεις το μεγάλο στοιχείο που χαρακτηρίζει την αληθινή τέχνη, το στοιχείο της μέθεξης. Είναι ένα θαυμάσιο έργο της αντιστασιακής λογοτεχνίας μας.
«Στις πέντε του Γενάρη το βράδυ, τους φώναξαν στη διοίκηση και τους είπαν πως πρέπει ν' αφήσουν την Αθήνα, γιατί, έτσι που πήγαιναν οι «σύμμαχοι», δε θ' άφηναν τίποτα όρθιο. Οι μαχητές δεν πολυκατάλαβαν. -Δηλαδή; -Τι δηλαδή; Φεύγουμε! -Πώς φεύγουμε; Δεν ήθελε κανείς να το πιστέψει. Εκείνο το βράδυ κιόλας θ' άρχιζε σύμφωνα με τη διαταγή η εκκένωση της Αθήνας. Ως το πρωί τα τμήματα έπρεπε να βρίσκονται έξω από την πόλη. Θα πιάνανε θέσεις στο Τατόι. Σε δυο ώρες φύγανε κιόλας οι πρώτες ομάδες από το τμήμα του Νώντα. Αλλα τμήματα θα 'μεναν να καλύψουν τους οπισθοχωρούντες σε περίπτωση που θα τους έπαιρναν χαμπάρι οι Εγγλέζοι. Το σχέδιο ήταν να φύγουν αθόρυβα, έτσι που το πρωί ο εχθρός να βρει τα οδοφράγματα άδεια. Σκίσαν ένα σεντόνι και γράψανε με ντοματοπελτέ: ΖΗΤΩ Ο ΛΑΟΣ ΤΗΣ ΑΘΗΝΑΣ. ΘΑ ΞΑΝΑΡΘΟΥΜΕ.»
Πρόκειται για ένα από τα καλύτερα δείγματα της αντιστασιακής μας λογοτεχνίας, γραμμένο ανάμεσα στο 1949 και 1958 από τον αξέχαστο κομμουνιστή λογοτέχνη Δημήτρη Ραβάνη-Ρεντή. Στο σπουδαίο του αυτό έργο, ο Ρεντής που έλαβε και ο ίδιος ενεργά μέρος στην ΕΑΜική αντίσταση και τον τρίχρονο αγώνα του ΔΣΕ μέσα από τις γραμμές του ΚΚΕ, μεταφέρει τον αναγνώστη στις μέρες της Εαμικής Εθνικής Αντίστασης και του ηρωικού Δημοκρατικού Στρατού Ελλάδας, δίνοντας όλη την ομορφιά, το πάθος και το μεγαλείο εκείνων των αγώνων, συμπυκνώνοντας την ίδια την ψυχή της μαχόμενης αθηναϊκής συνοικίας, του μαχόμενου ελληνικού λαού.
10 ατελείωτες ώρες
Δημήτρης Ραβάνης - Ρεντής
Εκδόσεις Σύγχρονη Εποχή

Κατοχή! Ένα τρένο,
με ένα πολύτιμο για τον τόπο φορτίο,
φεύγει με προορισμό το Γ΄ Ράιχ.
Οι ΕΑΜίτες μαθαίνουν για την αποστολή.
Δύο άνθρωποι συγκρούονται:
ο κατακτητής κι ο αντιστασιακός.
Ο ένας προσπαθεί να σταματήσει το τρένο.
Ο άλλος να το προωθήσει.
Ο χρόνος που διαθέτουν,
είναι περιορισμένος:
Δέκα ώρες...
Η 6η Πλατιά Ολομέλεια της ΚΕ του ΚΚΕ
Εκδόσεις Σύγχρονη Εποχή

Η Κεντρική Επιτροπή του ΚΚΕ, στην προσπάθεια συμβολής στη μελέτη της ιστορίας του ΚΚΕ για την περίοδο 1950 - 1968, εκδίδει τα πρακτικά της 6ης Ολομέλειας της ΚΕ του ΚΚΕ 1956.
Η 6η Πλατιά Ολομέλεια πραγματοποιήθηκε στις 11-12 Μάρτη 1956 στη Ρουμανία και αποτέλεσε ένα γεγονός καθοριστικής σημασίας σε σχέση με την πορεία του ΚΚΕ.
Η 6η Ολομέλεια συγκλήθηκε με πρωτοβουλία της Επιτροπής των 6 κομμουνιστικών κομμάτων των σοσιαλιστικών κρατών που φιλοξενούσαν τους Έλληνες πολιτικούς πρόσφυγες. Η Επιτροπή είχε συγκροτηθεί στη διάρκεια του 20ού Συνεδρίου του ΚΚΣΕ (14-26 Φλεβάρη 1956).
Ως βασικό θέμα της Ολομέλειας ορίστηκε η παρουσίαση από την επιτροπή του πορίσματός της, σε σχέση με εκθέσεις στελεχών του ΚΚΕ που είχαν σταλθεί στα συγκεκριμένα κόμματα και περιείχαν καταγγελίες για «ανώμαλο εσωκομματικό καθεστώς» στη λειτουργία του ΚΚΕ. Στο επίκεντρο βρέθηκαν ζητήματα στρατηγικής του ΚΚΕ καθώς και του αγώνα του ΔΣΕ 1946-1949.
Η Ολομέλεια ενέκρινε την «Ανακοίνωση της επιτροπής των 6 ΚΚ» καθώς και τη λήψη οργανωτικών μέτρων ανάμεσά τους την καθαίρεση του Νίκου Ζαχαριάδη από
Γραμματέα της ΚΕ του ΚΚΕ και από μέλος της ΚΕ.
Στην έκδοση περιλαμβάνονται: Ανακοίνωση της επιτροπής των 6 ΚΚ, ομιλίες των στελεχών του ΚΚΕ που πήραν μέρος στην Ολομέλεια, και άλλα υλικά της Ολομέλειας.
Η έκδοση συνοδεύεται από εισαγωγή του ΠΓ της ΚΕ του ΚΚΕ για το ιστορικό πλαίσιο της εποχής, τις εξελίξεις στην Ελλάδα και στο διεθνές κομμουνιστικό κίνημα καθώς και για την πορεία του ΚΚΕ από το 1949 έως την πραγματοποίηση της 6ης Ολομέλειας το 1956.
Η γυναίκα φωλιά
Gioconda Belli
Εκδόσεις Σύγχρονη Εποχή

«Η γυναίκα φωλιά» είναι το πρώτο μυθιστόρημα της Νικαραγουανής ποιήτριας Γιοκόντα Μπέλι (βραβείο Casa de las Americas, 1978). Πρόκειται για ένα πληθωρικό έργο που αφηγείται με συναρπαστικό τρόπο τις επιθυμίες και τις αμφιταλαντεύσεις ανθρώπων που έχουν στρατευτεί σ' ένα αγώνα μέχρι θανάτου. Οι ιστορίες δύο γυναικών εξελίσσονται παράλληλα σ' ένα μαγικό παιχνίδι ανάμεσα στο παρελθόν και το παρόν· μαζί με το κύριο θέμα συνυπάρχουν ο αγώνας για τη γυναικεία χειραφέτηση και η λαχτάρα των ανθρώπων, που μάχονται μέσα σε αντίξοες συνθήκες, βιώνοντας την πληρότητα στον έρωτα.
Ρήξη και ενσωμάτωση
Συμβολή στην ιστορία του εργατικού-κομμουνιστικού κινήματος του Μεσοπολέμου (1918-1936)
Αναστάσης Ι. Γκίκας
Εκδόσεις Σύγχρονη Εποχή

Γιατί ορισμένα τμήματα της εργατικής τάξης υιοθετούν ριζοσπαστικές μορφές σκέψης και πάλης, ενώ άλλα όχι; Πώς διαμορφώνεται η ταξική συνείδηση; Τι μεθόδους ενσωμάτωσης επιστρατεύουν αστικό κράτος και εργοδότες προκειμένου να ευνουχίσουν ιδεολογικά και πολιτικά το κίνημα των εργατών; Τι άμυνες αναπτύσσει και αντιπαρατάσσει το Κόμμα της εργατικής τάξης -το Κομμουνιστικό Κόμμα- και το ταξικό συνδικαλιστικό κίνημα; Πώς περνούν στην αντεπίθεση, στην πάλη τους για χειραφέτηση της εργατικής τάξης και επαναστατική ρήξη με το υπάρχον εκμεταλλευτικό καθεστώς.
Πρόκειται μόνο για ορισμένα από τα ερωτήματα που θέτει το παρόν βιβλίο, ανατρέχοντας σε μια σχετικά ανεξερεύνητη ιστοριογραφικά περίοδο, όπως αυτή της Ελλάδας του Μεσοπολέμου. Θεμελιωμένο σε έναν πραγματικό πλούτο πρωτογενών και δευτερογενών πηγών, εμβαθύνει στην πορεία διαμόρφωσης του εργατικού και κομμουνιστικού κινήματος της χώρας μας κατά τα πρώτα του βήματα. Οι αναλογίες και τα συμπεράσματα για το σήμερα κάνουν τη μελέτη της περιόδου επίκαιρη όσο ποτέ.
Siqueiros
Η ζωή και το έργο του
Siqueiros: His Life and Works
Philip Stein
Εκδόσεις Σύγχρονη Εποχή

Ο Νταβίντ Αλφάρο Σικέιρος (Siqueiros) δημιούργησε μια εμπνευσμένη τέχνη μεγάλων διαστάσεων εν μέσω κοινωνικής θύελλας και αναταραχής. Κέρδισε το ανώτερο βραβείο της 25ης Μπιενάλε της Βενετίας και υπήρξε αξεπέραστος σύγχρονος ζωγράφος πορτρέτων. Εγινε ο κορυφαίος τοιχογράφος του σύγχρονου ρεαλισμού και έφερε τη φόρμα των δημοσίων έργων σε άμεση επαφή με τον θεατή. Η παθιασμένη του αφοσίωση στη σύνδεση της Τέχνης με την κοινωνική δικαιοσύνη, του κόστισε πολλά χρόνια εξορίας, πολλές συλλήψεις και χρόνια εγκλεισμού στη φυλακή. Υπήρξε στρατιώτης της Μεξικανικής Επανάστασης και κατόπιν στον Ισπανικό Εμφύλιο. Οργάνωσε τους εργάτες των ορυχείων του Χάλισκο και εκλέχτηκε πρόεδρος του σωματείου τους. Πάλεψε για τις κοινωνικές κατακτήσεις του λαού και ενάντια στους ληστρικούς πολέμους. Του απονεμήθηκε το «Βραβείο Λένιν για την Ειρήνη» και υπήρξε αντικείμενο μόνιμης και επίμονης παρακολούθησης από το Εφ Μπι Αϊ και άλλες μυστικές υπηρεσίες των ΗΠΑ (50.000 σελίδες είναι ο όγκος των αρχείων που αναφέρονται σε αυτόν).
Ο Φίλιπ Στάιν είναι ένας Αμερικανός καλλιτέχνης και τοιχογράφος, ο οποίος έχει εκθέσει έργα του στο Μεξικό, στην Ισπανία και στις ΗΠΑ (ως Εστάνιο). Δούλεψε στις τοιχογραφίες του Σικέιρος μεταξύ 1948 - 1958. Στο βιβλίο αυτό μάς παραθέτει μια αυθεντική ιστορία εξαιρετικής ζωντάνιας, πρωτοτυπίας και ηρωισμού, καθώς και μια πλήρη και κρυστάλλινη έκθεση των αισθητικών απόψεων του Σικέιρος, αλλά και του αγώνα του για την υλοποίησή τους
Που είναι η μάνα σου μωρή;
Δήμητρα Σ. Πέτρουλα
Εκδόσεις Σύγχρονη Εποχή

Το βιβλίο μου πίστευα πως ήθελα να το γράψω για πολλούς λόγους: Σαν μνημόσυνο για τους σκοτωμένους μου, σαν σιωπηλό μοιρολόι, σαν κλάμα που στάλαζε γραμμή από την ψυχή μου, σαν ξέσπασμα στο παράπονο γιατί αναγκάστηκα να περάσω τόσο φοβερά παιδικά χρόνια και να ζήσω τρέχοντας κι όχι αργά και φυσιολογικά. Να ξεριζωθώ και να ζω σε ξένη χώρα φιλόξενη αλλά μακρινή κι αλλόφυλη.
Σαν παράκληση στους ανθρώπους της προόδου, ώστε να κάνουν το παν για να μην έρχονται ποτέ και πουθενά τέτοια φοβερά χρόνια. Σαν γέλιο πικρό και ειρωνικό στους θύτες, όταν και όποτε προσπαθούνε και αποτολμούνε να βγούνε θύματα.
Τελικά, πίστεψα πως είχα υποχρέωση να το γράψω σαν ελάχιστη ανταπόδοση στην πολύτιμη και συνάμα βαριά κληρονομιά που μου αφήσανε οι σκοτωμένοι μου γονείς και τ' αδέρφια μου. Τη ζωή τους τη χαρίσανε όπου εκείνοι πιστεύανε πως έπρεπε. Αδιαφιλονίκητο δικαίωμα τους. Σε μένα όμως, είτε το 'θελα είτε όχι, αφήσανε το σκοτωμό τους. Έτσι αποφάσισα να γράψω ρωτώντας κι όλους όσους δεχτήκανε και δέχονται την ίδια με μένα κληρονομιά, όπου κι αν βρίσκονται, είτε στην πατρίδα μου είτε στη Χιλή είτε στη Νικαράγουα είτε στο Λίβανο είτε στην Αφρική, ή όπου αλλού. Τι θα την κάνουμε αυτή μας τη βαριά κληρονομιά; Μέτρο να μετράμε το μίσος, αίμα να ποτίζουμε την εκδίκηση, ή μαχητή ακούραστο και φύλακα ακοίμητο της Ειρήνης;
Δ.Σ. Πέτρουλα
Αντάρτες στ΄ Άγραφα
Τάκη Ψημένου
Εκδόσεις Σύγχρονη Εποχή

Τόπος απάτητος από την Τουρκοκρατία, γι' αυτό άγραφος στα φορολογικά, δηλαδή στα εξουσιαστικά, κατάστιχά της. Τόπος, που χιλιοτραγουδήθηκε από τη λαϊκή μούσα για την προεπαναστατική κλεφτουριά του ("να γίνει κλέφτης στ' Αγραφα κι αρματολός στο Βάλτο"), τον εθνικοαπελευθερωτικό αγώνα του, το '21, το 1850 και 1878 και ενάντια στο γερμανικό φασισμό. Αυτός ο τόπος, τα Αγραφα,η δυσπρόσιτη γη, η επιβλητική φύση και οι ελευθερόφρονες άνθρωποί του, υπήρξε ο περιβάλλων χώρος ενός ακόμα πιο μεγάλου, πιο δραματικού, πιο ηρωικού αγώνα του λαού μας. Των καλύτερων, πιο περήφανων, πιο γενναίων τέκνων του και γι' αυτό πιο αδικημένων και καταδιωγμένων από τους ξενοκίνητους ντόπιους δυνάστες. Σ' αυτόν τον τόπο εκτυλίσσεται η λεπτομερέστατης ιστορικής ακρίβειας "αναπαράσταση" του αγώνα του Δημοκρατικού Στρατού Ελλάδας,με το βιβλίο του Τάκη Ψημένου «Αντάρτες στ' Αγραφα (1946 - 1950)»,που υποτιτλίζεται «Αναμνήσεις ενός αντάρτη» και κυκλοφορεί σε τρίτη, συμπληρωμένη με νέα στοιχεία, έκδοση της Σύγχρονης Εποχής. Χωρίς περιστροφές, πρόκειται για συνταρακτικό βιβλίο -σπουδαία κατάθεση προσωπικών βιωμάτων, αλλά και πολύχρονης, λεπτομερειακής έρευνας και συστηματικής συλλογής στοιχείων, διασταυρωμένων από πολλές ιστορικές "πηγές" και πολλούς άλλους μαχητές του ΔΣΕ. Για πολύτιμο για την ιστορική επιστήμη "κειμήλιο".
Η μάνα
Μαξίμ Γκόρκι
Εκδόσεις Σύγχρονη Εποχή

Στο μυθιστόρημα Η μάνα που γράφτηκε το 1906, ο κορυφαίος σοβιετικός συγγραφέας Μαξίμ Γκόρκι απεικονίζει για πρώτη φορά στη λογοτεχνία την πάλη του επαναστατικού προλεταριάτου για το σοσιαλισμό, κάτω από την καθοδήγηση του κόμματος της εργατικής τάξης, και τη γέννηση του νέου ανθρώπου μέσα σ αυτόν τον αγώνα.
Η μάνα είναι το αγαπημένο μυθιστόρημα εκατομμυρίων ανθρώπων σ ολόκληρο τον κόσμο. Στην Ελλάδα έχει κυκλοφορήσει σε δεκάδες χιλιάδες αντίτυπα και σε διάφορες μεταφράσεις.
Το ψωμί
Αλεξέι Τολστόι
Εκδόσεις Σύγχρονη Εποχή

Στη νουβέλα του «Το ψωμί» ο Ρώσος συγγραφέας Aλεξέι Νικολάεβιτς Τολστόι περιγράφει στιγμιότυπα του εμφύλιου πολέμου (1918-1920) στη Σοβιετική Ρωσία, εν μέσω της ιμπεριαλιστικής επέμβασης ενάντια στη χώρα από τις δυνάμεις της Αντάντ. Αναδεικνύει την ηρωική άμυνα του Τσαρίτσιν (μετέπειτα Στάλινγκραντ) το 1918.
Μέσα από τις σελίδες του βιβλίου βλέπουμε τις μάχες ενάντια στους Γερμανούς επιδρομείς στην Ουκρανία, την ηρωική πορεία που έκανε η φημισμένη 5η Στρατιά με διοικητή τον Βοροσίλοφ από το Λουγκάνσκ (μετέπειτα Βοροσίλοφγκραντ)ως το Τσαρίτσιν και τη συντριβή του στρατού των Λευκών από τον ένδοξο Κόκκινο Στρατό. Ο συγγραφέας δίνει με παραστατικότητα και ζωντάνια τις μορφές του Λένιν, του Στάλιν και του Βοροσίλοφ. Επιπλέον μας δείχνει πώς οι λαϊκές μάζες -εργάτες, αγρότες, γυναίκες, νέοι, ακόμη και παιδιά- εντάσσονται στον επαναστατικό αγώνα.
Ο βασιλιάς άνθρακας
Άπτον Σίνκλερ
Εκδόσεις Σύγχρονη Εποχή

Σεπτέμβρης 1913. Το Σωματείο των Ενωμένων Ανθρακωρύχων Αμερικής προκηρύσσει απεργία στα ορυχεία του Κολοράντο.
Η απεργία θα διαρκέσει 14 μήνες. Όμως, την άνοιξη του 1914, η πολιτεία δεν μπορεί να συντηρεί τους κατασταλτικούς μηχανισμούς και δίνει την έγκριση στις εταιρίες να χρηματοδοτήσουν τη σύσταση ιδιωτικής πολιτοφυ- λακής η οποία θα φοράει τις στολές της Εθνικής Φρουράς. Στις 20.4.1914, τρεις φρουροί εμφανίζονται στον καταυλισμό του Λάντλοου και απαιτούν από τον αρχηγό των εργατών, Λούις Τίκας (Ηλίας Σπαντιδάκης από το Ρέθυμνο), να τους παραδώσει δύο Ιταλούς συνδικαλιστές. Εκείνος τους ζητάει επίσημο ένταλμα, το οποίο δεν υπάρχει.
Μετά από διαπραγματεύσεις, οι «εθνοφρουροί» εισβάλλουν στον καταυλισμό. Διώχνουν τους απεργούς, σκοτώνουν 18 άτομα, εκ των οποίων 10 παιδιά από 3 μηνών έως 11 ετών, και καίνε τις σκηνές. Την κηδεία των θυμάτων, στις 27.4.1914, θα ακολουθήσουν χιλιάδες εργάτες.
Ο Άπτον Σίνκλερ στήριξε το έργο του, Ο Βασιλιάς Άνθρακας, σ' αυτήν την απεργία των ανθρακωρύχων.
Νίκος Μπελογιάννης
Ντοκουμέντα και επίκαιρα διδάγματα
Εκδόσεις Σύγχρονη Εποχή

Η παρούσα μικρή έκδοσή μας, που πραγματοποιείται στην έναρξη της δέκατης δεκαετίας ζωής και δράσης του ΚΚΕ, εντάσσεται στις δραστηριότητές μας για την ανάδειξη και προβολή κορυφαίων στιγμών και μορφών του ΚΚΕ, του λαϊκού κινήματος.
Στην περίπτωση του Νίκου Μπελογιάννη, εκφράζονται πολύ χαρακτηριστικά και συμβολικά η σκληρότητα της ταξικής πάλης, το ανειρήνευτο της σύγκρουσης με τις αστικές και οπορτουνιστικές δυνάμεις, η ηθική και πολιτική υπεροχή του επαναστατικού κόμματος και των ιδεών του, του κομμουνιστή λαϊκού αγωνιστή, μέλους και στελέχους του.
Σε συνθήκες σαν τις σημερινές όπου η ιδεολογική και πολιτική αντιπαράθεση οξύνονται, που πρέπει να προετοιμαζόμαστε για μεγάλες στιγμές, αισθανόμαστε ως χρέος μας να μην έχει επετειακό χαρακτήρα η απόδοση τιμής σ' έναν τέτοιον ήρωα. Δε θα ταίριαζε μια τέτοια αντιμετώπιση στον Μπελογιάννη.
Αυτό που, σήμερα, προέχει και προβάλλει επιτακτικά είναι ο εξοπλισμός του λαϊκού κινήματος, της εργατικής τάξης και της πρωτοπορίας της, η ολόπλευρη ισχυροποίηση του ΚΚΕ και της ΚΝΕ, η πλατιά συζήτηση για την πολιτική μας πρόταση, η πιο επιτυχής διεξαγωγή της διαπάλης με την αστική ιδεολογία και τον οπορτουνισμό.
Φωτίζουμε, λοιπόν, το βασικό ιστορικό πλαίσιο το σχετικό με τον Μπελογιάννη, τις συνθήκες της δράσης και την προσφορά του, γενικότερα αλλά και στην Πελοπόννησο, μέσα από γνωστά και άγνωστα ντοκουμέντα.
Μπέρτολ Μπρεχτ
Ποιήματα
Μετάφραση και πρόλογος Νάντια Βαλαβάνη
Εκδόσεις Σύγχρονη Εποχή

Άκουσα πως τίποτα δεν θέλετε να μάθετε
Άκουσα πως τίποτα δε θέλετε να μάθετε.
Απ' αυτό βγάζω το συμπέρασμα πως είσαστε εκατομμυριούχοι.
Το μέλλον σας είναι σιγουρεμένο το βλέπετε
μπροστά σας σ' άπλετο φως. Φρόντισαν
οι γονείς σας για να μη σκοντάψουνε τα πόδια σας
σε πέτρα. Γι' αυτό τίποτα δε χρειάζεται
να μάθεις. Έτσι όπως είσαι
εσύ μπορείς να μείνεις.
Κι έτσι κι υπάρχουνε ακόμα δυσκολίες, μιας κι οι καιροί
όπως έχω ακούσει είναι ανασφαλείς,
τους ηγέτες σου έχεις, που σου λένε ακριβώς
τι έχεις να κάνεις για να πας καλά.
Έχουνε μαθητέψει πλάι σε κείνους
που ξέρουν τις αλήθειες
που ισχύουνε για όλους τους καιρούς
μα και τις συνταγές που πάντα βοηθάνε.
Μιας και για σένα γίνονται τόσα πολλά
δε χρειάζεται ούτε δαχτυλάκι να κουνήσεις.
Βέβαια, αν τα πράγματα ήταν διαφορετικά
Η μάθηση θα 'τανε υποχρέωσή σου.
Μπέρτολ Μπρεχτ
Κράτος και επανάσταση
Β. Ι. Λένιν
Εκδόσεις Σύγχρονη Εποχή

Το ζήτημα του κράτους αποκτά σήμερα ιδιαίτερη σημασία και από θεωτηρική και από πρακτική-πολιτική άποψη. Ο ιμπεριαλιστικός πόλεμος επιτάχυνε και όξυνε εξαιρετικά τη διαδικασία μετατροπής του μονοπωλιακού καπιταλισμού σε κρατικομονοπωλιακό καπιταλισμό. Η φοβερή καταπίεση των εργαζόμενων μαζών από το κράτος, που συγχωνεύεται όλο και πιο στενά με τις παντοδύναμες ενώσεις των καπιταλιστών, γίνεται όλο και φοβερότερη.
Οι προηγμένες χώρες μετατρέπονται - μιλάμε για τα «μετόπισθέν» τους - σε στρατιωτικά κάτεργα για τους εργάτες.
Τι να κάνουμε;
Β. Ι. Λένιν
Εκδόσεις Σύγχρονη Εποχή

Στην μπροσούρα αυτή, σύμφωνα με το αρχικό σχέδιο του συγγραφέα, επρόκειτο ν' αναπτυχθούν λεπτομερειακά οι σκέψεις που διατυπώνονται στο άρθρο «Από πού ν' αρχίσουμε;» (Ίσκρα, αρ. φύλλου 4, Μάης του 1901)! Και πρέπει πρώτα να ζητήσουμε συγνώμη από τον αναγνώστη, γιατί αργήσαμε να εκπληρώσουμε την υπόσχεση που του δώσαμε σ' εκείνο το άρθρο (και που την επαναλάβαμε, απαντώντας σε πολλά ατομικά ερωτήματα και γράμματα). Μια από τις αιτίες της καθυστέρησης αυτής ήταν η προσπάθεια που έγινε πέρσι τον Ιούνη (1901) να ενωθούν όλες οι σοσιαλδημοκρατικές οργανώσεις του εξωτερικού. Ήταν φυσικό να περιμένουμε τ' αποτελέσματα της προσπάθειας αυτής, γιατί, σε περίπτωση επιτυχίας, θα έπρεπε ίσως να εκθέσουμε τις οργανωτικές απόψεις της Ίσκρα από κάπως διαφορετική σκοπιά. Πάντως η επιτυχία αυτή θα ήταν μια υπόσχεση ότι θα μπει πολύ γρήγορα τέρμα στην ύπαρξη δυο ρευμάτων μέσα στη ρωσική σοσιαλδημοκρατία. [.]
Απόσπασμα από τα εισαγωγικά του συγγραφέα.
Οι θέσεις του Απρίλη
Β. Ι. Λένιν
Εκδόσεις Σύγχρονη Εποχή

Στην παρούσα έκδοση "Των θέσεων του Απρίλη" από τις εκδόσεις "Σύγχρονη Εποχή" έχουν προστεθεί σε παράρτημα τρία κείμενα του Β. Ι. Λένιν (α. "Εισήγηση στη συγκέντρωση των μπολσεβίκων που πήραν μέρος στην πανρωσική σύσκεψη των σοβιέτ των εργατών και στρατιωτών βουλευτών, 4 [17] Απρίλη 1917" β, "Προσχέδιο άρθρου ή λόγου για την υπεράσπιση "Των θέσεων του Απρίλη", γ. "Για τη δυαδική εξουσία"), καθώς και ένας κατάλογος ονομάτων.
Μισθωτή εργασία και κεφάλαιο
Κάρλ Μαρξ
Εκδόσεις Σύγχρονη Εποχή

Είναι το πρώτο δημοσιευμένο έργο του Μαρξ, όπου έγινε επιστημονική έρευνα του καπιταλιστικού τρόπου παραγωγής και η προσοχή στράφηκε κυρίως στην ανάλυση της βασικής παραγωγικής σχέσης της αστικής κοινωνίας ανάμεσα στη μισθωτή εργασία και στο κεφάλαιο. Ο Μαρξ υποβάλλει σε κριτική την αστική πολιτική οικονομία, που θεωρείτο κεφάλαιο όχι σαν κοινωνική σχέση, αλλά σαν το άθροισμα πραγμάτων που χρησιμοποιούνται για μέσα παραγωγής και που η ίδια ανάγει αυτή την οικονομική κατηγορία σε αιώνια.
Το κεφάλαιο είναι παραγωγική σχέση της αστικής κοινωνίας και αποτελεί ιστορική κατηγορία σύμφυτη στον καπιταλιστικό σχηματισμό.
Σε αυτό το έργο ο Μαρξ έδωσε την ανάλυση του μισθού εργασίας και των νόμων που καθορίζουν το επίπεδο του, εξέτασε τη διαδικασία συσσώρευσης του κεφαλαίου, έδειξε τη διαμετρική αντίθεση των συμφερόντων της μισθωτής εργασίας και του κεφαλαίου, απέδειξε ότι η γρήγορη αύξηση του κεφαλαίου δημιουργεί τις προϋποθέσεις για τον επαναστατικό μετασχηματισμό της κοινωνίας. Χρησιμοποιώντας ακόμα την ορολογία της αστικής πολιτικής οικονομίας, ο Μαρξ θεωρεί βασική ιδιότητα του εμπορεύματος την εργατική δύναμη, την περικλεισμένη σε αυτό ικανότητα να δημιουργεί αξία μεγαλύτερη από ό,τι στοιχίζει αυτή η ίδια. Έτσι ο Μαρξ προσέγγισε στη λύση του προβλήματος της υπεραξίας.
Κριτική της πολιτικής οικονομίας
Κάρλ Μαρξ
Εκδόσεις Σύγχρονη Εποχή

Η Σύγχρονη Εποχή συνεχίζοντας την προσπάθεια έκδοσης έργων των Μαρξ, Ένγκελς, Λένιν εκδίδει το έργο του Κ. Μαρξ Κριτική της Πολιτικής Οικονομίας σε νέα μετάφραση. Η έκδοση, πέρα από το κυρίως έργο, περιλαμβάνει ακόμα: την ιστορία συγγραφής του έργου και σε παράρτημα δημοσιεύεται η εισαγωγή που είχε ετοιμάσει ο Μαρξ για το έργο, καθώς και δύο σχετικά άρθρα του Φ. Ένγκελς.
Η Κριτική της Πολιτικής Οικονομίας, εκδόθηκε το 1859, και αποτέλεσε πρόδρομη μορφή της μεγαλύτερης επιστημονικής και συγγραφικής εργασίας του Μαρξ Το Κεφάλαιο, του οποίου ο πρώτος τόμος εκδόθηκε το 1867. Η Κριτική της Πολιτικής Οικονομίας επικεντρώνει σε δύο κατηγορίες: το εμπόρευμα και το χρήμα. Όπως σημειώνει και ο ίδιος ο Μαρξ αυτές οι δύο κατηγορίες αναπτύσσονται πιο αναλυτικά στην Κριτική της Πολιτικής Οικονομίας ιδιαίτερα στην αντιπαράθεση με αστικές και μικροαστικές αντιλήψεις της εποχής του.
Ο πρόλογος του Μαρξ στην Κριτική της Πολιτικής Οικονομίας δίνει στο έργο ξεχωριστή θέση στη βιβλιογραφία της θεωρίας του ιστορικού υλισμού.
Η καταγωγή της οικογένειας, της ατομικής ιδιοκτησίας και του κράτους
Φρίντιχ Ένγκελς
Εκδόσεις Σύγχρονη Εποχή

Κάτι περισσότερο από επίκαιρο βιβλίο όσο πλησιάζει η 8η του Μάρτη, η «Μέρα της γυναίκας». Σύμφωνα με τον ίδιο τον Φρ. Ενγκελς η συγγραφή αυτού του βιβλίου αποτελεί «ως ένα βαθμό την εκτέλεση μιας διαθήκης». Αυτό γιατί ο ίδιος ο Κ. Μαρξ είχε σκοπό να εκθέσει τα συμπεράσματα του Λ. Χ. Μόργκαν σε σχέση με τα αποτελέσματα της δικής του υλιστικής έρευνας της Ιστορίας. Το βιβλίο του Λ. Χ. Μόργκαν ήταν «Η αρχαία κοινωνία» και σύμφωνα με τον Φρ. Ενγκελς «όπως οι οικονομολόγοι στη Γερμανία αποσιωπούσαν επίμονα «το Κεφάλαιο» με τον ίδιο ζήλο που χρόνια συνέχεια το αντέγραφαν, έτσι ακριβώς μεταχειρίστηκαν και το «Η αρχαία κοινωνία» οι εκπρόσωποι της «προϊστορικής» επιστήμης στην Αγγλία». Ο Φρ. Ενγκελς στη συγγραφή του βιβλίου αξιοποιεί τις σημειώσεις του Κ. Μαρξ και τις κριτικές του παρατηρήσεις. Φυσικά ο Φρ. Ενγκελς με την τεράστια πολυμάθειά του δεν περιορίστηκε στα στοιχεία μόνο του Λ. Χ. Μόργκαν, αλλά πρόσθεσε στοιχεία από δικές του έρευνες. Με αναλυτικό τρόπο ο Φρ. Ενγκελς αποδείχνει πως οι σχέσεις ιδιοκτησίας δημιουργούν «μια καινούρια κοινωνία, οργανωμένη σε κράτος, που οι κατώτερες ενότητές του δεν είναι πια συγγενικές ενώσεις, αλλά τοπικές ενώσεις, μια κοινωνία όπου το οικογενειακό καθεστώς κυριαρχείται ολότελα από το καθεστώς της ιδιοκτησίας και όπου αναπτύσσονται τώρα ελεύθερα εκείνες οι ταξικές αντιθέσεις και εκείνοι οι ταξικοί αγώνες, που αποτελούν το περιεχόμενο όλης της ως τώρα γραφτής ιστορίας». Ενα από τα αριστουργήματα των κλασικών της κομμουνιστικής ιδεολογίας πάντα επίκαιρο
Η τρίχρονη εποποιία του Δημοκρατικού Στρατού Ελλάδος
1946-1949
Ριζοσπάστης
Εκδόσεις Σύγχρονη Εποχή

O Δημοκρατικός Στρατός Eλλάδας κατασυκοφαντήθηκε από τις κάθε είδους δυνάμεις της χώρας μας. Aπαιτήθηκαν πολύχρονοι αγώνες του λαϊκού και κομμουνιστικού κινήματος, για να γκρεμιστούν η αγνόηση, η παραπληροφόρηση, το ψεύδος και να αποκατασταθεί στις συνειδήσεις ο ρόλος του ηρωικού ΔΣE. Για να κατανοηθεί ότι ο τρίχρονος αγώνας του λαού μας δεν ήταν απλά ένας δίκαιος αγώνας, αλλά ταξικός αγώνας, αντιιμπεριαλιστικός με την ευρύτερη διεθνιστική έννοια.
O τρίχρονος εμφύλιος πόλεμος δεν ήταν επιλογή του λαού. Προκλήθηκε από τον αγγλοαμερικάνικο ιμπεριαλισμό και τον κύριο όγκο των ντόπιων αστικών δυνάμεων που κοινό στόχο είχαν την ποδηγέτηση και την αφαίμαξη του ισχυρού λαϊκού κινήματος και ιδιαίτερα του KKE, ώστε να σταθεροποιήσουν την κυριαρχία τους και να χρησιμοποιήσουν την Eλλάδα ως στρατιωτική βάση και εφαλτήριο για την επεκτατική πολιτική τους στις βαλκανικές, σοσιαλιστικές χώρες με απώτερη προοπτική τον έλεγχο της Σοβιετικής Ένωσης.
H έκδοση αυτή αποτελεί μια πρώτη συλλογική προσπάθεια καταγραφής -ιστορικής διερεύνησης- ερμηνείας των γεγονότων εκείνης της περιόδου. Για το σκοπό αυτό μελετήθηκε και αξιοποιήθηκε ένα μεγάλο μέρος αρχειακού υλικού, καθώς και άλλες πηγές (έγγραφες μαρτυρίες, δοκίμια, δημοσιεύσεις κλπ.). Aρκετά από τα ντοκουμέντα που περιέχονται στην έκδοση βλέπουν για πρώτη φορά το φως της δημοσιότητας.
H έκδοση αυτή που είναι αφιερωμένη στα 80χρονα του KKE δεν αποσκοπεί να θεωρηθεί ως η συνολική και τελική καταγραφή της τρίχρονη εποποιίας του ΔΣE. Φιλοδοξεί όμως να συμβάλει στην αποκατάσταση της ιστορικής πραγματικότητας. Nα αναδείξει τον βαθιά πατριωτικό, δημοκρατικό κι αντιιμπεριαλιστικό χαρακτήρα του ηρωικού αγώνα του ΔΣE. Nα αποκαλύψει τα αληθινά αίτια του εμφυλίου πολέμου, το ρόλο των βίαιων αγγλοαμερικάνικων ιμπεριαλιστικών επεμβάσεων και της εγχώριας ολιγαρχίας. Nα φωτίσει τις υψηλές αξίες και τα ιδανικά που φλόγισαν τις καρδιές των αγωνιστών του ΔΣE και τους σκοπούς του ηρωικού αγώνα τους, που παραμένουν ανεκπλήρωτοι και επίκαιροι σήμερα παρά ποτέ. Nα αποτίσει ελάχιστο φόρο τιμής σε όσους έδωσαν τη ζωή τους στον ηρωικό αυτό αγώνα.
Πως γεννιούνται, ζουν και πεθαίνουν οι θεοί
Εμμανουήλ Γιαροσλάβσκι
Εκδόσεις Σύγχρονη Εποχή

Οι άνθρωποι δεν ενδιαφέρονται μόνο για την ιστορία της γέννησης ορισμένων θεών , αλλά θέλουν πριν απ' όλα να ξέρουν πώς και ποιες ήταν οι αιτίες που εμφανίστηκε η θρησκεία και πώς αναπτύχθηκε στους διάφορους λαούς. Πρωταρχικός σκοπός της εργασίας αυτής του Εμμανουήλ Γιαροσλάβσκι είναι να δείξει ότι όλες οι θρησκευτικές αντιλήψεις και παραστάσεις κι όλοι οι θεοί είναι αποκύημα της φαντασίας των ανθρώπων. Αποδεικνύεται συγκριτικά ότι μέσα σε ταυτόσημες συνθήκες ζωής, εμφανίστηκαν στους διάφορους λαούς παρόμοιες θρησκευτικές δοξασίες και λατρείες, ότι οι λαοί, όταν έρχονται σ' επαφή, παίρνουν ο ένας απ' τον άλλον τις θρησκευτικές δοξασίες και ότι, συχνά, κάθε νέα θρησκεία είναι σε μεγάλο βαθμό, μια παραλλαγή των θρησκειών που υπήρχαν ως τότε. Ετσι ο χριστιανισμός υιοθέτησε, σε πολύ μεγάλο βαθμό, τις δοξασίες και τη λατρεία των λεγόμενων ειδωλολατρικών θρησκειών της Ανατολής.
Οι εκμεταλλεύτριες τάξεις έχουν ανάγκη απ' αυτό το θρησκευτικό μυστήριο που ο απλός θνητός δεν πρέπει καν να το θίγει, το ίδιο όπως στη βιβλική αφήγηση οι απόγονοι του Αδάμ δεν είχαν την άδεια να φάνε τα απαγορευμένα μήλα από το δέντρο της γνώσης του καλού και του κακού.
Δοκίμιο Ιστορίας του ΚΚΕ
Α' τόμος: 1918-1949
B΄Τόμος: 1949-1968
Εκδόσεις Σύγχρονη Εποχή
Το να γραφεί η ιστορία του ΚΚΕ δεν είναι εύκολο εγχείρημα όταν για τους μαρξιστές - λενινιστές η ιστορία δεν αποτελεί καταγραφή γεγονότων αλλά αποτίμηση ιστορικών συμπερασμάτων κρίσιμων για την πάλη του κομμουνιστικού κινήματος για το τώρα και το μέλλον.
Γι' αυτόν το λόγο αυτό το συλλογικό έργο του Τμήματος Ιστορίας της ΚΕ όπου γίνεται προσπάθεια καταγραφής της ιστορίας του ΚΚΕ από την ίδρυσή του μέχρι το τέλος του Εμφύλιου ονομάστηκε «δοκίμιο». Όχι μόνο γιατί δεν καλύπτει όλη την ιστορική πορεία του ΚΚΕ, αλλά γιατί αφήνει ανοιχτό το ενδεχόμενο βαθύτερης μελέτης μιας σειράς γεγονότων, ιδιαίτερα της δεκαετίας του 1940 κατά την οποία το ΚΚΕ εκ των πραγμάτων βρέθηκε σε συνθήκες αναμέτρησης με τον ταξικό αντίπαλο για το «ποιος-ποιον», για την εξουσία. Η μελέτη του αποτελεί σημαντικό όρο για την ταξική προσέγγιση τη ιστορίας αυτής της περιόδου...
Γράμμος
Στα βήματα του Δημοκρατικού Στρατού Ελλάδας
Ιστορικός - Ταξιδιωτικός οδηγός
Συλλογικό έργο
Εκδόσεις Σύγχρονη Εποχή

Είναι άλλο πράγμα να μελετάς την Ιστορία του ΔΣΕ, και ειδικά τη δράση στο Γράμμο και στο Βίτσι, και άλλο πράγμα να συνδυάζεις τη γνώση της Ιστορίας του ΔΣΕ, τη ζωή και τη δράση του, με το βιβλίο και το χάρτη στο χέρι δίπλα και πάνω στα χαρακώματα όπου γράφτηκε η Ιστορία. Να έχεις μπροστά σου όχι μόνο τα ιστορικά ντοκουμέντα και τις καταγραμμένες μνήμες, αλλά και το χώρο που αυτά διαδραματίστηκαν, το θέατρο των μαχών, τις αποστάσεις, όλα εκείνα τα ζωντανά σημάδια που συνθέτουν το έπος του ΔΣΕ. Δεν είναι υπερβολή να ομολογήσουμε πως μόνο κάτω από τέτοιες προϋποθέσεις μπορείς να προσεγγίσεις και να συνειδητοποιήσεις την τιτάνια σύγκρουση που έγινε ανάμεσα σε δύο ριζικά διαφορετικούς στρατούς, ανάμεσα σε δύο ριζικά διαφορετικούς κόσμους. Ο οδηγός αυτός δε φιλοδοξεί να γράψει την ιστορία του ΔΣΕ, αλλά να συμβάλλει στην προσέγγισή της και στη μελέτη της, κυρίως μέσα από την περιγραφή του χώρου. Στις σελίδες του, οι μοναδικές ομορφιές της περιοχής δένονται με τις ομορφιές του αγώνα, βοηθώντας τους χρήστες του να βρουν το δικό τους δρόμο γνωριμίας με τη σύγχρονη ιστορία της περιοχής και ένα μεγάλο μέρος της ιστορίας του ΔΣΕ, που έχουν ταυτιστεί με τρόπο αξεχώριστο. Η έκδοση είναι αφιερωμένη στους μαχητές και τις μαχήτριες του Δημοκρατικού Στρατού Ελλάδας.
Η ΕΑΜική Αντίσταση και ο Δημοκρατικός Στρατός Ελλάδος
στην περιοχή των Σερρών 1940-1949
Βαγγέλης Κωστούδης (Αλέξης)
Εκδόσεις Σύγχρονη Εποχή

Το βιβλίο του Βαγγέλη Κωστούδη μέσα από αναμνήσεις και την προσωπική του ματιά, δίνει στο σύγχρονο αναγνώστη γεγονότα και καταγραφές που εκτείνονται από το 1940 έως το 1949, δηλαδή στα χρόνια των δύο ένοπλων αναμετρήσεων του λαϊκού κινήματος. Ιδιαίτερα στην περίοδο της τρίχρονης δράσης του Δημοκρατικού Στρατού Ελλάδας στις Σέρρες και την ευρύτερη περιοχή, η καταγραφή στηρίζεται σε αυθεντική πηγή της εποχής: το αρχείο του ΔΣΕ στην περιοχή των Σερρών, όπου ο συγγραφέας έδρασε ως Πολιτικός Επίτροπος. Τηλεγραφήματα, διαταγές, σημειώματα δίνουν την πορεία της 7ης Μεραρχίας και στη συνέχεια της 132ης Ταξιαρχίας του ΔΣΕ, και αναδεικνύουν ότι ο ΔΣΕ υπήρξε ένας οργανωμένος λαϊκός στρατός.
Ο αγώνας του ΔΣΕ που οργανώθηκε από το ΚΚΕ, δέχτηκε και δέχεται τη λυσσαλέα επίθεση της αστικής τάξης καθώς και τη διαστρέβλωση και συκοφαντία από τη μεριά των οπορτουνιστών.
Ε.Σ.Σ.Δ.
Με το χέρι στη καρδιά 1968-1993
Μπάμπης Ιωάννου
Εκδόσεις Σύγχρονη Εποχή

Το βιβλίο αυτό γράφτηκε από την ανάγκη που διαπίστωνε ο συγγραφέας ότι οι απλοί άνθρωποι παραπληροφορημένοι από την αντισοβιετική προπαγάνδα είχαν ανάγκη να πληροφορηθούν από πρώτο χέρι ποια ήταν η πραγματικότητα στην ΕΣΣΔ.
Διάφορα ερωτήματα είχαν τεθεί και στον ίδιο το συγγραφέα από το φιλικό του περιβάλλον. Πώς έζησες εκεί; Πείνασες; Δυστύχησες, σε παρακολουθούσε η αστυνομία ή όλα αυτά είναι υπερβολές; Ερωτήματα όπως: Ποια ήταν η καθημερινότητα στη Σοβιετική Ένωση; ποια χώρα ήταν αυτή; πώς ζούσαν άραγε οι απλοί άνθρωποι; Τέτοια ερωτήματα, με ορισμένη δυσπιστία, έθετε και ο ίδιος ο συγγραφέας όταν βρέθηκε στη Σοβιετική Ένωση το 1968.
Δυο δεκαετίες μετά την ολοκλήρωση και σε συμβολικό επίπεδο της διαδικασίας αντεπαναστατικών ανατροπών και καπιταλιστικής παλινόρθωσης το 1991 και με την αστική προπαγάνδα να οργιάζει πως είναι έγκλημα να ζουν οι εργάτες χωρίς καπιταλιστές, είναι εύλογο στους εργαζόμενους και στη νεολαία να γεννιούνται ερωτήματα με τα οποία ασχολείται ο συγγραφέας.
«Με το χέρι στην καρδιά» ο συγγραφέας δίνει ολοζώντανες πολλές πλευρές και απαντήσεις για την καθημερινότητα στη Σοβιετική Ένωση.
Επισκόπηση Βυζαντινής Ιστορίας
Τηλέμαχος Κ. Λούγγης
Εκδόσεις Σύγχρονη Εποχή

1204-1453: Τα τελευταία και πιο ταραγμένα χρόνια της Βυζαντινής Αυτοκρατορίας. Ο Τηλέμαχος Λουγγής, σύμφωνα με τις αρχές της μαρξιστικής διαλεκτικής, πραγματεύεται την εποχή της «ολοκλήρωσης» της βυζαντινής φεουδαρχίας. Αποδεικνύει ότι, νομοτελειακά, η καθυστερημένη ολοκλήρωση της ιδιόμορφης βυζαντινής φεουδαρχίας είχε ως αποτέλεσμα να μην ανδρωθεί έγκαιρα και όσο έπρεπε η φεουδαρχική άρχουσα τάξη, έτσι ώστε κάθε ανορθωτική προσπάθεια να μην μπορεί να αποδώσει καρπούς μεσοπρόθεσμα και να υποκύπτει σε οπισθοδρομικές ιδεολογίες. Έτσι, το αρχαιοπρεπές Βυζάντιο έσβησε χωρίς την παραμικρή δυνατότητα να ανασυσταθεί, ενώ η Δυτική Ευρώπη προόδευσε περνώντας από τη φεουδαρχία στον καπιταλισμό από την Αναγέννηση και εξής.
Γιάννης Ρίτσος
Πάντα παρών στο κάλεσμα της εποχής: Επιστημονικό συνέδριο
Συλλογικό έργο
Εκδόσεις Σύγχρονη Εποχή

Ένα συνέδριο και μια έκδοση προς τιμή του μεγάλου μας ποιητή, του αγωνιστή και κομμουνιστή ποιητή Γιάννη Ρίτσου, που φωτίζει το μεγαλείο της ζωής και της τέχνης του. Επιδίωξη του Ρίτσου ήταν η ποίηση του να αποτελεί οδηγό μάχης για τη ζωή, όπλο και σημαία στα χέρια του λαού στον αγώνα του για το φωτεινό μέλλον της ανθρωπότητας.
Η ενιαία κοσμοθεωρητική θέση του απέναντι στη ζωή είναι η ειδοποιός του διαφορά με άλλους αξιόλογους ποιητές του καιρού του. Γιατί όπως ο ίδιος έγραφε: «Το ιδεολογικό υπόβαθρο τη ς τέχνη ς, το κοινωνικό και ηθικό, αν δεν είναι ο πρώτος λόγος της αξίας της, είναι ωστόσο ο τελικός». Στο όνομά του αντηχεί ακέριο το Κομμουνιστικό Κόμμα Ελλάδας. Με τα μεγάλα ιδανικά και τις πρωτοπόρες ιδέες, με τις πίκρες και τις ανησυχίες, αλλά και την ακατανίκητη πίστη σ' ένα ευτυχισμένο μέλλον και στη δύναμη του λαού που θα το επιβάλει. Στο όνομα του αντηχεί ακέριο το Κομμουνιστικό Κόμμα του Κόσμου, το λαμπρό μέλλον της πανανθρώπινης συνάντησης.
Ελένη Μηλιαρονικολάκη, Χρίστος Αλεξίου, Ερατοσθένης Καψωμένος, Γεωργία Λαδογιάννη, Τηλέμαχος Λουγγής, Σπύρος Τουλιάτος, Μαρία Πεσκετζή, Φοίβος Τσέκερης, Γιώργος Μηλιώνης, Μπάμπης Παπαδόπουλος, Μιχάλης Μερακλής, Κώστας Καζάκος, Ζωή Βαλάση, ’νεκε Ιωαννάτου, Γιώργος Κεντρωτής, Andy Croft, Isa Paape, Νάντια Φραγκούλη, Γιάννης Τασιούλας, Ρούλα Κακλαμανάκη, Αριστούλα Ελληνούδη, Γιάννης Σκαρπερός, Ρίτα Νικολαΐδου, κ.ά.
Η έκδοση περιλαμβάνει DVD με το ντοκιμαντέρ που προβλήθηκε στο τέλος του συνεδρίου, με τίτλο «Τέτοια η ζωή κι η ποίηση, ένα και τα δύο», παραγωγή του Πολιτιστικού Τμήματος της ΚΕ του ΚΚΕ.
Μαρξ - Ένγκελς
Κείμενα για την οικονομική κρίση
Εκδόσεις Σύγχρονη Εποχή

Η παρούσα έκδοση περιλαμβάνει κείμενα των Μαρξ και Ένγκελς για την καπιταλιστική οικονομική κρίση. Τα κείμενα αυτά είναι ιδιαίτερα επίκαιρα, γιατί καταπιάνονται με πολλά ζητήματα που η σωστή τους ερμηνεία οπλίζει πολιτικά την εργατική τάξη στη μάχη που δίνει για την αποκάλυψη των αιτιών της καπιταλιστικής οικονομικής κρίσης και της διεξόδου από αυτήν. Επιπλέον, από αυτά μπορούν να αντληθούν σημαντικά ιδεολογικά εφόδια για την πάλη ενάντια στις αστικές και οπορτουνιστικές θεωρίες για την κρίση. Το κοινό χαρακτηριστικό των κειμένων είναι η ανάδειξη του νομοτελειακού χαρακτήρα της οικονομικής κρίσης στον καπιταλισμό, ανεξάρτητα από την επιτάχυνση ή επιβράδυνσή της εξαιτίας δευτερευόντων ως προς την αιτία της παραγόντων.
Η εξέλιξη του σοσιαλισμού από την ουτοπία στην επιστήμη
Φρίντριχ Ένγκελς
Εκδόσεις Σύγχρονη Εποχή

Με το συγκεκριμένο έργο του ο Ένγκελς φωτίζει τη διαδικασία της διαμόρφωσης της επιστημονικής κοσμοθεωρίας του σοσιαλισμού.
«Μόλις η κοινωνία πάρει στην κατοχή της τα μέσα παραγωγής, καταργείται η εμπορευματική παραγωγή και μαζί της και η κυριαρχία του προϊόντος πάνω στον παραγωγό. Η αναρχία μέσα στην κοινωνική παραγωγή αντικαθίσταται από τη σχεδιασμένη συνειδητή οργάνωση. Ο αγώνας για την ύπαρξη του ατόμου σταματάει. Έτσι, μόλις τώρα ο άνθρωπος ξεχωρίζει -από μια ορισμένη έννοια- οριστικά από το ζωικό βασίλειο, βγαίνει από τις ζωώδεις συνθήκες ύπαρξης και περνά σε ανθρώπινες. Οι συνθήκες ζωής που περιβάλλουν τους ανθρώπους μπαίνουν τώρα κάτω από την κυριαρχία και τον έλεγχο των ανθρώπων, που για πρώτη φορά γίνονται συνειδητοί και πραγματικοί κύριοι της φύσης, γιατί και επειδή γίνονται κύριοι της ίδιας της κοινωνικοποιημένης ζωής τους. Οι νόμοι της δικής τους κοινωνικής δράσης θα χρησιμοποιούνται πια από τους ανθρώπους με πλήρη γνώση της υπόθεσης και γι' αυτό θα υποταχθούν στην κυριαρχία τους. Μόνο από εδώ και μπρος θα δημιουργούν οι ίδιοι οι άνθρωποι με πλήρη συνείδηση την ιστορία τους. Είναι το άλμα της ανθρωπότητας από το βασίλειο της ανάγκης στο βασίλειο της ελευθερίας.»
Η 7η πλατιά ολομέλεια της ΚΕ του ΚΚΕ
16-24 Φλεβάρη 1967
Εκδόσεις Σύγχρονη Εποχή

Η Σύγχρονη Εποχή συνεχίζοντας την έκδοση ντοκουμέντων που συμβάλουν στη μελέτη της ιστορίας του ΚΚΕ, εκδίδει τα πρακτικά της 7ης Ολομέλειας της ΚΕ του ΚΚΕ του 1957.
Η 7η Ολομέλεια αποτέλεσε ουσιαστικά συνέχεια της 6ης Ολομέλειας του 1956, και σημαντικό βήμα στη δεξιά οπορτουνιστική στροφή στο ΚΚΕ υπό την επίδραση και του 20ού Συνεδρίου του ΚΚΣΕ.
Η 7η Ολομέλεια καθαίρεσε τον Νίκο Ζαχαριάδη από την ΚΕ του ΚΚΕ, ενώ τον διέγραψε και από μέλος του Κόμματος (είχε προηγηθεί η καθαίρεσή του από Γενικός Γραμματέας της ΚΕ και μέλος του ΠΓ από την 6η Ολομέλεια του 1956). Η αρχική εισήγηση πρότεινε καθαίρεση από την ΚΕ και προειδοποίηση διαγραφής και τον αποκλεισμό του από κάθε κομματική δουλειά. Στη συνέχεια όμως το Γραφείο της ΚΕ άλλαξε την πρόταση και εισηγήθηκε τη διαγραφή του. Επιπλέον η 7η Ολομέλεια αποφάσισε την εξέταση από επιτροπή της κατηγορίας εναντίον του για πράκτορα του εχθρού. Τα κομματικά σώματα που ακολούθησαν ακόμα και το πόρισμα της ΕΚΕ που ενέκρινε η 11η Ολομέλεια της ΚΕ του 1967 με απαράδεκτο τρόπο δεν απάλλασσαν κατηγορηματικά τον Ν. Ζαχαριάδη από την κατηγορία του πράκτορα.
Η διαγραφή του Ν. Ζαχαριάδη υπερψηφίστηκε από τα τακτικά μέλη της ΚΕ, εκτός του Ν. Ζαχαριάδη που δεν πήρε μέρος στην ψηφοφορία και του Δ. Βλαντά που κατέθεσε γραπτή δήλωση. Τα αναπληρωματικά μέλη ψήφισαν υπέρ με γραπτή εξήγηση του Θόδωρου Μακρίδη. Από τα μέλη της ΚΕΕ δεν ψήφισαν τη διαγραφή, αλλά καθαίρεση και προειδοποίηση διαγραφής οι Μιλτ. Πορφυρογέννης και Πολύδωρος Δανιηλίδης.
Η 7η Ολομέλεια προχώρησε στην καθαίρεση από μέλη της ΚΕ των Δημήτρη Βλαντά, Γιώργη Βοντίτσιου (Γούσια) και ΒασίληΜπαρτζιώτα (που είχαν καθαιρεθεί από μέλη του ΠΓ στην 6η Ολομέλεια), ενώ αποκατέστησε ως μέλη της ΚΕ τους Μάρκο Βαφειάδη και Βασίλη Ζάχο.
Η παρούσα έκδοση αποτελεί ντοκουμέντο που δημοσιεύεται για πρώτη φορά, ενώ περιέχει το σύνολο του υλικού της αντίστοιχης έκδοσης του Φλεβάρη του 1957 με τίτλο: «Η 7η Πλατιά Ολομέλεια της ΚΕ του ΚΚΕ, 18-24 Φλεβάρη 1957 - Μόνο για εσωκομματική χρήση». Το πρωτότυπο βρίσκεται στο «Αρχείο της ΚΕ του ΚΚΕ».
Το γαλάζιο τετράδιο
Εμμανουήλ Καζάκεβιτς
Μετάφραση: Μήτσος Αλεξανδρόπουλος
Εκδόσεις Σύγχρονη Εποχή

Η ιστορική νουβέλα "Το γαλάζιο τετράδιο" μαζί με το διήγημα "Εχθροί" υπήρξαν τα τελευταία έργα του Εμμανουήλ Καζακέβιτς. Ο τίτλος της νουβέλας είναι εμπνευσμένος από ένα τετράδιο με γαλάζιο εξώφυλλο, όπου ο Λένιν είχε συγκεντρώσει την ύλη, στην οποία στηρίχτηκε για να δώσει την τελική μορφή στο βιβλίο του Κράτος και Επανάσταση. Η διδασκαλία του Μαρξισμού για το κράτος και τα καθήκοντα του προλεταριάτου στην επανάσταση. Στις 7 Ιούλη 1917 η Προσωρινή Κυβέρνηση δημοσίευσε διάταγμα για τη σύλληψη και προσαγωγή του Λένιν σε δίκη. Ο Λένιν με τη σύμφωνη γνώμη της πλειοψηφίας της ΚΕ των μπολσεβίκων πέρασε στην παρανομία και από την Πετρούπολη στις 11 Ιούλη κατέφυγε μεταμφιεσμένος στο Ραζλίφ, στις όχθες μιας λίμνης, στην καλύβα ενός μπολσεβίκου εργάτη, του Εμελιάνοφ. Η πλοκή του έργου εκτυλίσσεται στο δίμηνο της παραμονής του Λένιν σ' αυτό το κρησφύγετο, έως τη μέρα που μεταμφιεσμένος, ξυρισμένος, με περούκα, τραγιάσκα και με πλαστή εργατική ταυτότητα με το επώνυμο Ιβανόφ, ξεκίνησε για τη Φινλανδία. Η λογοτεχνική αφήγηση είναι βασισμένη στα πραγματικά γεγονότα από την περίοδο που ο Λένιν επεξεργάστηκε και έθεσε νέα γραμμή με στόχο την άμεση κατάληψη της εξουσίας από τις επαναστατικές εργατικές δυνάμεις, τις γνωστές «Θέσεις του Απρίλη» του 1917.
Οι Ζουρμπίν
Βσέβολοντ Κοτσετόφ
Εκδόσεις Σύγχρονη Εποχή

Η πείρα;... Πραγματικά είναι ένας θησαυρός. Μα είναι πολύ λίγο πράγμα για έναν καλό ειδικό, κυρίως στην εποχή μας. Χρειάζονται τεράστιες θεωρητικές γνώσεις. Επισκέφτηκα τελευταία ένα αυτόματο εργοστάσιο στη Μόσχα. Φανταστείτε μια επιχείρηση που είχε μονάχα δυο-τρεις εργάτες. Παράγει έμβολα για μοτέρ αυτοκινήτων. Όλες οι επεξεργασίες, από το χύσιμο έως το αμπαλάρισμα των τελειωμένων κομματιών, γίνονται από μηχανές. Ποια έπρεπε, λοιπόν, να είναι η πείρα εκείνων που δημιούργησαν αυτήν την επιχείρηση; Είχε ξαναδεί κανείς ποτέ τέτοιο πράγμα; Όχι, δεν είναι η πείρα. Το δημιουργικό πνεύμα, βασισμένο στις θεωρητικές γνώσεις, δημιούργησε το πρώτο στον κόσμο αυτόματο εργοστάσιο. Γιατί, επιτέλους, χρειαζόταν πρώτα να το δει κανείς με τη φαντασία· και αυτό δεν ήταν δυνατό, παρά μέσα από χιλιάδες και χιλιάδες αριθμούς και πολύπλοκους υπολογισμούς, μέσα από τη θεωρία. Μάλιστα, από τη θεωρία!
|
|