iΑρχικήiσελίδα

iΤαυτότητα

iΠεριεχόμενα

iΑρχείο

iRadio Αrtως

iExodως3

 

 

 

 

 

 

 

 
Λόγια στο χαρτί

Παράθυρο με θέα
Του Γιώργου Ανδρέου

Μπαίνοντας βαθειά στο χειμώνα...

Και τώρα τί; Τώρα που μαύρα σύννεφα σκεπάζουν όλο και συχνότερα τον ουρανό; Τώρα που το κρύο υπενθυμίζει σταθερά τον ερχομό του χειμώνα; Η μισή Ελλάδα κρυώνει. Η μισή Ελλάδα πεινάει. Κι η άλλη μισή (με την εξαίρεση μιας χούφτας πλουσίων με καταθέσεις στο εξωτερικό) ζει στο υλικό όριο της φτώχειας και στο ηθικό όριο της αξιοπρέπειας. Κι όλα γύρω έχουν «κρυώσει»- ο πρώτος θυμός, η πρώτη αγανάκτηση, η αρχική ελπίδα για γρήγορη θεραπεία της Κρίσης, για έξοδο από το σκοτεινό εφιάλτη. Τώρα κι ο πιο «αφελής» έχει πειστεί πως από αυτό το πηγάδι θα βγούμε αργά, βασανιστικά, με δάκρυα κι ιδρώτα. Εύχομαι όχι με αίμα, αν και κανείς δεν μπορεί να πάρει όρκο, έτσι που οι θύελλες του πολέμου πυκνώνουν στη γειτονιά μας.
Ζούμε λοιπόν στην επικράτεια των παγωμένων σπιτιών και των πετρωμένων καρδιών. Υπάρχει κάπου κρυμμένη η μεγάλη φωτιά των αλλαγών, η λαμπρή πεποίθηση της επερχόμενης ανάστασης; Ακούγεται το πονεμένο αλλά αποφασισμένο «βάστα καρδιά μου» του Οδυσσέα, όταν καραβοτσακισμένος επιστρέφει  στην Ιθάκη, στην εστία του, για να τη βρει σκορποχώρι, συλημένη από άθλιους μνηστήρες; Πολλοί της Αριστεράς (στην οποία όλη μου τη ζωή ανήκω) θα σπεύσουν να με καθησυχάσουν - «κοίτα τα γκάλοπ» θα μου πουν, «είμαστε πρώτοι, πάμε γι' αυτοδυναμία». Δεν φτάνει σύντροφοι η αυτοδυναμία, χρειάζεται μνηστηροφονία (συμβολική), αλλιώς αυτή η πληγωμένη κοινωνία πάλι θα ψάξει για «λεφτά που υπάρχουν», για το «όραμα της ισχυρής Ελλάδας», για νέους Ολυμπιακούς στο Χρηματιστήριο. Μπορεί η Αριστερά (μου)    να τα βγάλει πέρα με τους Λαιστρυγόνες και τους Κύκλωπες; Εύχομαι και πιστεύω πως μπορεί. Αλλιώς...ζήτω που καήκαμε.
ΥΓ: Στο προηγούμενο σημείωμα μου έγραφα για τις ρατσιστικές απρέπειες της Βούλτεψη. Να που κι ο υφυπουργός Παιδείας Γιώργος Στύλιος απάντησε στη Λιάνα Κανέλη, όταν τον ζόρισε, πως της χρειάζεται (ξανά) του Κασσιδιάρη το μπερντάχι!!! Έσπευσαν (ορθά) και τον παραίτησαν. Όμως εμένα αυτό δεν με ησυχάζει   - το θέμα είναι πως ο υφυπουργός (Παιδείας!!!) το σκέφτηκε - και το είπε. Ιδού οι μνηστήρες που αναφέρω παραπάνω κι η κατάντια τους..
.

Γιώργος Ανδρέου

 

Οι Ρομά, οι άνθρωποι, οι κυβερνώντες...

Υπάρχει ένας καταυλισμός Ρομά (τσιγγάνοι "σκηνίτες"- αυτή είναι η "επίσημη" προσδιοριστική ονομασία τους) και "πρέπει" να απομακρυνθεί. Καταστρατηγούνται ανθρώπινα δικαιώματα τους, υφίστανται αστυνομική βία, αντιδρούν (δικαιολογημένα) με ένταση, επέρχεται κάποιος προσωρινός συμβιβασμός, τα πνεύματα (ως την επόμενη έκρηξη) ηρεμούν. Όχι για όλους. Η κυβερνητική εκπρόσωπος Σοφία Βούλτεψη (ένα σκυλί του πολιτικάντικου επικοινωνιακού πολέμου, αδίστακτο όσο "στημένο"στις μικροπολιτικές στοχεύσεις του), σε τηλεοπτική εκπομπή, πιστή στο έργο της μηδενιστικής αναφοράς κι απαξίωσης της αντιπολίτευσης, μιλώντας για το θέμα στο MEGA, δηλώνει: "Το (sic) ΣΥΡΙΖΑ έχει πάει και διαδηλώνει μαζί με τους Ρομά. Γύρω εκεί, στη γύρω περιοχή υπάρχουν άνθρωποι που ζουν"!!!
"Γλώσσα λανθάνουσα", λοιπόν, "αλήθεια λέγει". Η κυβερνητική εκπρόσωπος δεν θεωρεί τους Ρομά ανθρώπους, τουλάχιστον τόσο ανθρώπους όσο τους μη Ρομά! Αριστούργημα! Φανταστείτε μια θεσπισμένη πολιτεία που εκπροσωπείται από μια ρατσιστή κυβερνητική εκπρόσωπο. Φανταστείτε τί μπορεί να σκέφτεται ιδιωτικά, αφού της ξεφεύγουν τέτοια μαργαριτάρια δημοσίως. Ή, καλύτερα, ας μη φανταστούμε, ας προσπαθήσουμε να μπούμε στο μυαλό της Σοφίας Βούλτεψη: Αν θεωρεί τους Ρομά μη ανθρώπους, άραγε ποιά είναι η άποψη της για τους ομοφυλόφιλους, τους έγχρωμους Αμερικανούς, τους Ασιάτες, τους ντόπιους Αυστραλούς, τους Αφρικανούς, τους Κινέζους; Ξέρω, ξέρω - θα μου πει πως δεν έχει πρόβλημα μαζί τους, αρκεί να τσακιστούν να βγουν εκτός ελληνικών συνόρων. Μμμμ...σαν να μου μύρισε Χρυσή Αυγή. Παρεμπιπτόντως, μια συμμορία Χρυσαυγιτών, ακούγοντας όσα είπε η κα Βούλτεψη για τους Ρομά και τους...ανθρώπους, τί λέτε να υποθέσει για το "βαθύ" κυβερνητικό στρατόπεδο - πώς απαξιώνει ή (έμμεσα) επικροτεί πράξεις ρατσιστικής βίας από τα ναζιστικά τέρατα; Μμμμ...σαν να βλέπω να λαδώνονται ξανά οι τροχοί των τραίνων για το ¶ουσβιτς...Κανείς από την κυβέρνηση δεν αντέδρασε στο ρατσιστικό σχόλιο της κας Βούλτεψη, κανείς (υψηλά ιστάμενος) δεν της τράβηξε το αυτί. Να υποθέσω (νομικά σκεπτόμενος) πως η παράλειψη αντίδρασης συνιστά σιωπηρή συναίνεση; Κι όλοι αυτοί οι "Ευρωπαίοι" Νεοδημοκράτες, οι "Κεντροδεξιοί, οι "μετριοπαθείς"; Κανείς, τίποτα;
Ας μην απορούμε για τη γιγάντωση του αριθμού κρουσμάτων ρατσιστικής βίας στη χώρα μας. Ας μην απορούμε για την ανοχή του επίσημου κράτους, για την απροθυμία του να αντιδράσει καίρια και ουσιαστικά. Κάποιοι που μας κυβερνούν, κάνουν (φαίνεται) δεύτερες σκέψεις, σκέψεις για εκμετάλλευση του ρατσιστικού μένους προς εξυπηρέτηση ενός "εθνικού" σχεδίου απαλλαγής. Από ποιούς; Μα το είπαμε: Από κίτρινους, μαύρους, μελαψούς, ομοφυλόφιλους, οροθετικούς, φτωχούς, εξαθλιωμένους, άνεργους, απελπισμένους, υποψήφιους αυτόχειρες. Για όλους υπάρχουν θέσεις στο τραίνο για το ¶ουσβιτς...

Γιώργος Ανδρέου

 

Οι νέοι, η απογοήτευση, η φυγή και η ελπίδα...

Το βράδυ των εκλογών της 25ης Μαϊου μια εικόνα «έγραψε» μέσα μου βαθειά: Στα Προπύλαια, ξημερώνοντας 26, ο Αλέξης, η Ρένα, ο Γαβριήλ - ο Τσίπρας, η Δούρου, ο Σακελλαρίδης. Τρεις νέοι άνθρωποι, όμορφοι, γελαστοί. Τα πρόσωπα τους λαμπερά, η αύρα τους ανοιχτή, αισιόδοξη. Καμμιά σχέση με τους ξυνισμένους καθεστωτικούς που για ώρες προσπαθούσαν στις τηλεοράσεις (στρεψοδικώντας) να πείσουν τους Έλληνες πως οι μνημονιακές πολιτικές δεν είχαν συντριβεί. Την αισιοδοξία μου διαδέχτηκε ένα σφίξιμο στην καρδιά, όταν σκέφτηκα πως αυτές ακριβώς οι μνημονιακές  πολιτικές είναι που έδιωξαν και διώχνουν καθημερινά από την Ελλάδα ένα μεγάλο μέρος των πιο μορφωμένων και ικανών νέων μας. Τότε θύμωσα και με το ΚΚΕ, που περιμένει τη μεγάλη προλεταριακή επανάσταση για να λύσει όλα τα κρίσιμα προβλήματα της χώρας, κι ως την καθοριστική εκείνη στιγμή που θα ηχήσει η Διεθνής, περιορίζεται μικρόψυχα να κατηγορεί όλους τους άλλους (αριστερής καταγωγής και υφής) αντιμνημονιακούς πολιτικούς σχηματισμούς ως...αιρετικούς. Τι κρίμα - αυτή η μανιχαϊκή αντίληψη παρέδωσε (μεταξύ άλλων) το δήμο Βόλου στα χέρια του Μπέου. Ακόμα πιο αργά τη νύχτα προσπάθησα να μπω στα παπούτσια ενός νέου ανθρώπου που βλέπει τα αποτελέσματα (και ΔΕΝ εχει ψηφίσει Χρυσή Αυγή). Κατέληξα πως δεν έμεινε καθόλου ευχαριστημένος: Οι νέοι επιθυμούν μεγάλες μεταβολές, σεισμικές, δραματικές - τί να τους κάνει μια ενθαρρυντική νίκη του αντιμνημονιακού μετώπου; Είναι βέβαιοι πως την επόμενη μέρα η ανεργία θα συνεχίζει να συντρίβει ψυχές κι η απελπισία να καταρρακώνει συνειδήσεις. Κι εκείνοι θα εξακολουθούν να ντρέπονται να ζητήσουν από την πενιχρή, άγρια πετσοκομμένη σύνταξη του παπού και της γιαγιάς το ψευτοχαρτζηλίκι (για τσιγάρα και αν), θα συνεχίσουν (το ξέρουν καλά) να βλέπουν τον πατέρα και τη μάνα με βλέμμα γυάλινο, άνεργους κι άφραγκους,  ενώ το τηλέφωνο θα χτυπάει, θα  χτυπάει συνεχώς: Τράπεζες για το δάνειο του σπιτιού (απειλές και κλίμα καταστροφής), το Δημόσιο (για χρέη στην εφορία, στη ΔΕΗ, στον ΟΤΕ), εταιρίες κινητών τηλεφώνων (για το υπόλοιπο του από καιρό κομμένου κινητού). Μέσα σ' αυτό το βομβαρδισμένο τοπίο, ακούν απο την τηλεόραση τον πρωθυπουργό, τον αντιπρόεδρο της κυβέρνησης, τους υπουργούς (όλοι τους πάμπλουτοι, όλοι τους μακριά από τη φρίκη της ανέχειας) να τους ζητούν να πανηγυρίσουν για το πρωτογενές πλεόνασμα και το success story της οικονομικής (τάχα μου) ανασυγκρότησης της έρμης πατρίδας.
Κι από την άλλη, το σαιξπηρικό πρόσωπο με το ιταμό ύφος - ο Σόϊμπλε -, να τους απειλεί με νέα δάνεια, μνημόνια, μέτρα καταστροφής. Τί θα κάνει λοιπόν ο νέος που ξενυχτάει μαζί μου το βράδυ των εκλογών (και ΔΕΝ ψήφισε - επαναλαμβάνω - τα ναζιστικά σκουπίδια), ποιά απόφαση θα πάρει μόλις ξημερώσει; Είμαι σίγουρος πως θα ξεκινήσει να ετοιμάζει τη βαλίτσα του και να τσεκάρει το διαβατήριο του. Μετά θα βγει στο μπαλκόνι, στην αυλή, στον ακάλυπτο. Εκεί θα τον χτυπήσει κεραυνός το καλοκαίρι που έρχεται, με το μάτι του ήλιου πάνω σε ζαφειρένια νησιά, με το απαλό αεράκι του απογεύματος, με το φεγγάρι ανάμεσα σε αστέρια αναρίθμητα. Θα του θυμήσει ο λαγαρός καιρός τα παιδικά του χρόνια (που ήτανε πολύ πιο φωτεινά), την πρώτη του εκδρομή στη θάλασσα, το παρθενικό του ερωτικό φιλί μες στο αλμυρό νερό. Τότε θα κλάψει. Ύστερα θα σκουπίσει μάτια. Ύστερα...Εγώ δεν ξέρω τί θα κάνει ύστερα. Όταν το κάνει όμως, είναι σίγουρο πως όλοι μας θα το αισθανθούμε σαν σεισμό τεκτονικό, τρομακτικό και νικηφόρο. Που θα σκορπίσει, θα γκρεμίσει, θα διαλύσει όλο αυτό το αρρωστημένο σκηνικό. Πού θα γιατρέψει την πανούκλα.

Γιώργος Ανδρέου

 

Οι εκλογές που έρχονται...

Οι εκλογές που έρχονται (θα όφειλε σε ένα ακμάζον κράτος να) είναι αυτοδιοικητικές και «ευρωπαϊκές». Στη δική μας δύσμοιρη χώρα είναι η τελευταία ίσως ευκαιρία ανάσχεσης της κατάντιας στην οποία οδηγήθηκε η Ελλάδα από μια παρέα πολιτικών, η οποία (ισχυρίζομαι πως) δεν εκπροσωπεί ούτε καν την ιδεολογική βάση των κομμάτων τα οποία διοικούν, ούτε τις προσδοκίες των ψηφοφόρων τους. Εξηγούμαι: Τί επαγγέλθηκαν οι δύο συνεταίροι (Σαμαράς και Βενιζέλος) στο ακροατήριο τους, στις προηγούμενες εκλογές; Πως θα επαναδιαπραγματευτούν (με ένα σωρό, καταμετρημένες μάλιστα, θέσεις) τα ζητήματα των Μνημονίων. Αποδείχθηκε πως όλη αυτή η πολιτική τακτική  (μαζί και τα περίφημα ...Ζάππεια της ΝΔ) δεν αποσκοπούσε παρά να κρατήσει τους ψηφοφόρους τους στο μαντρί ώστε να μην ψηφήσουν αντιμνημονιακά κόμματα και διαλύσουν εντελώς ΝΔ και ΠΑΣΟΚ (περασμένα μεγαλεία και διηγώντας τα να κλαις). Κι αυτό συνέβη - μόλις κατέλαβαν την εξουσία, επιδόθηκαν στην πιο αμείλικτη στήριξη της μνημονιακής λαίλαπας, χωρίς να σεβαστούν τίποτα και κανέναν (εκτός από τους κολλητούς τους στα media και σε εκείνο τον κύκλο που ο πρώην αρχηγός της ΝΔ Κώστας Καραμανλής, σε μια στιγμή σπαρακτικής ειλικρίνειας ονόμασε "νταβατζήδες που κυβερνούν τη χώρα").
Για τον Έλληνα, που υπέφερε από εθνικό Διχασμό, Εμφύλιο και Χούντα, η Ευρώπη υπήρξε η μεταπολιτευτική εθνική του αφήγηση, ένας δρόμος προς την πρόοδο και την κοινωνική ολοκλήρωση. Σήμερα είναι φανερή η απογοήτευση όλων μας από την Ευρώπη - Ευρώπη πια των τραπεζιτών και των οικονομικών και δημοσιονομικών σχεδιασμών, εκβιασμών και νεοφιλελεύθερων προτεραιοτήτων, μιαν Ευρώπη με κατεστραμμένο το ουμανιστικό της προφίλ, μιαν Ευρώπη που παραπαίει μεταξύ ρατσισμού, νεοφασιστικών εθνικισμών και μονεταριστικής φλυαρίας. Γι' αυτή την Ευρώπη ψηφίζουμε, κι αυτή την Ευρώπη οφείλουμε να κατεδαφίσουμε, χωρίς ωστόσο να την οδηγήσουμε Δεξιά, στο φασισμό που σηκώνει πάλι κεφάλι, αλλά Αριστερά, στο δρόμο της δημοκρατίας, του ανθρώπινου αλληλοσεβασμού, στην ανθρωποκεντρική προσέγγιση της πολιτικής, της οικονομίας, του πολιτισμού και της κοινωνικής πρόνοιας.
Είναι φανερό πως όσοι μας κυβερνούν, όχι μόνο δεν υποστήριξαν διεθνώς τα δίκαια και την απίστευτη υποβάθμιση ζωής κι ελπίδας του Ελληνικού λαού, αλλά - αντιθέτως - μας αντιμετωπίζουν ως εγκληματίες που πρέπει (λένε) να... τιμωρηθούνε, επειδή εκείνοι (που μας κυβερνούν τριανταπέντε χρόνια) ρίξανε το καράβι στα βράχια, το καράβι το οποίο είχαν προλάβει εγκαίρως να εγκαταλείψουν, με τις τσέπες γεμάτες και τους τραπεζικούς τους λογαριασμούς ασφαλείς και καλά κρυμμένους στις τράπεζες του εξωτερικού. Μου είναι αφόρητη η σκέψη πως ο λαϊκός κόσμος της ΝΔ εκπροσωπείται από ακροδεξιούς όπως ο ¶δωνις, ο Φαήλος Κρανιδιώτης, ο Μπαλτάκος, ο Μουρούτης, ο Βορίδης κλπ, αδυνατώ να αποδεχτώ στο κόμμα αυτό την κατάντια του Κεντροευρωπαϊκού πολιτικού πολιτισμού που εγκαινίασε και επέβαλλε ο Κωνσταντίνος Καραμανλής. Αδυνατώ να πιστέψω πως το ΠΑΣΟΚ τόσων αξιόλογων (μεσαίων κυρίως) στελεχών οδηγήθηκε στο ...απόκομμα Βενιζέλου, κωμικοτραγική παρωδία ...προοδευτικού, κεντροαριστερού (!!!) κόμματος, κρυμμένου πίσω από ταμπέλες τύπου ...Ελιάς. Δυστυχώς ή ευτυχώς, στην Ελλάδα δεν ψηφίζουμε μόνο ευρωπαϊκά και αυτοδιοικητικά - ψηφίζουμε εξίσου για να διώξουμε μια ώρα αρχύτερα αυτούς που εξευτέλισαν την πατρίδα μας, αυτούς που αρνήθηκαν πεισματικά να υποστηρίξουν (έστω για τα...μάτια) την αξιοπρέπεια της Ελλάδας και των Ελλήνων, αυτούς που καταδίκασαν σε πείνα, εξαθλίωση και ανεργία  το μεγαλύτερο κομμάτι των συμπατριωτών μας. Και συνεχίζουν, οι αθεόφοβοι, τα ψέματα, τις επαγγελίες περί επιτυχίας και εξόδου από την Κρίση, την ώρα που, δίπλα τους, ο τόπος μας καίγεται και βυθίζεται στη μεγαλύτερη εξαθλίωσητων τελευταίων πενήντα χρόνων.
Ένας Έλληνας, ο Αλέξης Τσίπρας, είναι υποψήφιος για την Ευρωπαϊκή προεδρία. ¶λλος ένας λόγος να τον ψηφίσουμε - δεν είναι μικρό πράγμα αυτή υποψηφιότητα. Επιτέλους, μόνο οι Βέλγοι, οι Ολλανδοί, οι Πορτογάλοι κ.λ.π. θα κυβερνούν το ευρωπαϊκό όχημα; Γιατί όχι ένας Έλληνας; Είναι τεράστια η αξία του συμβολισμού αυτού, είναι ένας καθρέφτης που μπορούμε ως λαός με την ψήφο μας να υψώσουμε κατάμουτρα στους ευρωπαίους γραφειοκράτες, ένας καθρέφτης για να δουν την κατάντια τους, το απάνθρωπο πρόσωπο τους, τις παρωπίδες τους, την κοινωνική τους αναισθησία.
Ψηφίστε με ανοικτό μυαλό, έχοντας κατά νου τις εμπειρίες σας από την τελευταία τριετία (τουλάχιστον). Ψηφίστε αντιμνημονιακά (προς Θεού όχι, φυσικά, τους νεοναζί) χωρίς φόβο και με πάθος. Στην πολιτική (όσο κι αν προσπαθούν να μας εκφοβίσουν οι τωρινοί κυβερνώντες) δεν υπάρχουν αδιέξοδα - «υπάρχουν πράγματα που λέγονται και δεν γίνονται αλλά και πράγματα που γίνονται χωρίς να λέγονται»: Από τα πρώτα χορτάσαμε, τα δεύτερα ψάχνουμε κι εύχομαι να τα βρούμε άμεσα. Αν υποκύψουμε άλλη μια φορά στους ψευτοεκβιασμούς, ζήτω που ...καήκαμε! μετά την απομάκρυνση από το ...ταμείο, ουδέν λάθος αναγνωρίζεται. Oυδέν...

Γιώργος Ανδρέου

 

Cui bono? (προς όφελος ποιού;)...

Αυτή είναι η «ερώτηση κρίσεως»: Προς όφελος ποιού; Αν αναρωτηθούμε μ' αυτό τον τρόπο, ως δια μαγείας θα λυθούν όλα όσα μας τυρρανούν αυτή τη μαύρη εποχή της Κρίσης. Το ξεπούλημα της δημόσιας περιουσίας, η καταστροφή της ελληνικής μικρής και μεσαίας επιχειρηματικότητας, η διάλυση του δημόσιου συστήματος Υγείας, η καταρράκωση της δημόσιας Εκπαίδευσης, η συντριβή του επιπέδου ζωής του μέσου Έλληνα, ο εξαναγκασμός των νέων μορφωμένων Ελλήνων σε εργασιακή μετανάστευση, το κλείσιμο της ΕΡΤ (και, μαζί, των Μουσικών Συνόλων της), η ανάδυση ρατσιστικών και φασιστικών ιδεών και μεθοδεύσεων στο δημόσιο βίο, η συστηματική συκοφάντηση της Ελληνικής ιδιοπροσωπίας, η εξαθλίωση των μεταναστών που βρίσκονται στην Ελλάδα, η σκανδαλώδης εύνοια προς το κατεστημένο των ελληνικών media και το κατ' ουσίαν χρεωκοπημένο ελληνικό τραπεζικό σύστημα... Προς όφελος ποιού;
Όταν οι Έλληνες αρχίσουμε να σκεφτόμαστε σε βάθος αυτή τη συνθήκη κι απαντήσουμε πειστικά και ξεκάθαρα, τότε θα έχει συντελεστεί η σπουδαιότερη κοινωνική μεταβολή στον τόπο μας, η αρχή της ουσιαστικής αυτογνωσίας των πολιτών αυτής της δύσμοιρης όσο υπέροχης χώρας. μόνο να μην απαντήσουμε πως όλα αυτά γίνονται «για το καλό της πατρίδας» - αν δώσουμε τέτοιαν απάντηση, τότε δεν έχουμε σωτηρία πατριώτες, είμαστε άξιοι της μοίρας μας.
Καλή μας Ανάσταση.

Γιώργος Ανδρέου

 

Ο παράδεισος κι η κόλαση...

Η Ευρώπη που (ορθά) διαμαρτύρεται και πιέζει για νομική αντιμετώπιση του ναζιστικού φαινομένου στην Ελλάδα (Χρυσή Αυγή), ανέχεται (για να μην πω "προκρίνει") τα φασιστοειδή που υποκαθιστούν αυτή τη στιγμή στην Ουκρανία τους λειτουργούς νόμου και τάξης - και συμμετέχουν στις κυβερνητικές διαδικασίες φορώντας στο μπράτσο παραλλαγές της σβάστικα! Η Ευρώπη, αλλά και διάφοροι επίσημοι φορείς του δυτικού κόσμου - εκείνοι π.χ. οι Αμερικανοί Εβραίοι που είχαν (δικαίως) διαμαρτυρηθεί για τις αντιεβραϊκές ανοησίες που είχε ξεστομίσει ο παρ' ολίγον υποψήφιος περιφερειάρχης Δυτικής Μακεδονίας του ΣΥΡΙΖΑ, τώρα έχουν πιεί το αμίλητο νερό μπροστά στην ολοφάνερη ανάδειξη στην Ουκρανία ναζιστικών στοιχείων, που έχουν φανερά διακηρύξει το αντιεβραϊκό τους μένος και την ιδεολογική τους ταύτιση με τις χιτλερικές εθνοκαθάρσεις. Αλλά και οι τσαμπουκάδες του Πούτιν εντος του εδάφους μιας ανεξάρτητης (υποτίθεται) χώρας, αντιμετωπίζονται με χλιαρότητα από τους Ευρωπαίους υπερμάχους πολιτικών και κοινωνικών δικαιωμάτων. Γιατί συμβαίνουν όλα αυτά - κι άλλα τόσα;
Επειδή όλο και περισσότερο οι ανθρωπιστικές ιδέες υποχωρούν μπροστά στην απροσχημάτιστη επικράτηση μονεταριστικών κερδοσκοπικών αντιλήψεων, επειδή η ανθρωπότητα (έχοντας απομακρυνθεί από τον εφιάλτη του 2ου παγκόσμιου πόλεμου) επιστρέφει στα ίδια παλιά βρώμικα κόλπα: Λίγοι ζάπλουτοι, αμέτρητα εκατομμύρια φτωχών, γεωστρατηγικοί τσαμπουκάδες, συγκρούσεις κάθε είδους για την ενεργειακή αυτάρκεια, απουσία οποιασδήποτε ουμανιστικής φιλοσοφικής θέσης υπερ μιας ευτυχισμένης ανθρωπότητας - χωρίς ακραίες αντιθέσεις, πόνο, φτώχεια, δυστυχία. Πλησιάζει η στιγμή μεγάλων παγκόσμιων συγκρούσεων, αναδύεται αργά αλλά σταθερά η ιδέα κι η ανάγκη διεκδίκησηςμιας νέας "σεισάχθειας", μιας ανακατανομής του παγκόσμιου πλούτου, του πλούτου που σήμερα λυμαίνονται υποκριτές "φιλάνθρωποι" δισεκατομμυριούχοι, ανήθικοι μοχλευτές τραπεζίτες, πολεμοκάπηλα γεράκια.
Κι όλα αυτά τα "φρούτα" στεγάζονται σε μια δεκαπεντάδα κρατών "ισχυρών", κρατών που, ως "παγκόσμιοι παίκτες", παίζουν με τις ζωές δισεκατομμυρίων ανθρώπων, λησμονώντας πως, στην πραγματικότητα, παίζουν με τη φωτιά πολέμων, ασυγκράτητης μετακίνησης πληθυσμών, ανεξέλεγκτης βίας. Η εποχή των Μνημονίων και της οικονομικής κρίσης στον Ευρωπαϊκό Νότο, με την μέχρι αναισθησίας απάθεια των "πλουσίων" του Βορρά απέναντι στους ταπεινωμένους "εταίρους" τους, την αισχρή κερδοσκοπική εκμετάλλευση της κατάρρευσης των κρατών του Νότου, τις "πονηρές" σκέψεις των Βορείων για ληστεία εθνικού πλούτου και διαιώνιση μηχανισμών "αποικίας χρέους" - όλη αυτή η ασπλαχνία, η αποπνευματοποιημένη διδακτική αρλουμπολογία πολιτικών νάνων τύπου Όλι Ρεν ("καλό κουράγιο" ευχήθηκε ο γελοίος στον απελπισμένο Ελληνικό λαό του Μνημονίου), ΝτάΪσενμπλουμ, Μπαρόζο κλπ., μου θυμίζει εκείνες τις ορχήστρες που έπαιζαν Μότσαρτ και Μπετόβεν μπροστά στα κρεματόρια του ¶ουσβιτς. Ωστόσο ο Ναζισμός νικήθηκε.
Έτσι θα νικηθεί κάθε απόπειρα παραβίασης των βαθύτερων ιδανικών της ανθρωπότητας. Η ζωή δεν γίνεται να κυριαρχείται από αργυραμοιβούς και τελώνηδες, η ζωή ανήκει σ' εκείνους που τιμούν και σέβονται το πανανθρώπινο δώρο της, σ' εκείνους που πιστεύουν στην ευτυχία όλων των ανθρώπων που κατοικούν το γαλάζιο πλανήτη.
¶νθρωποι: Αυτοί που "θρώσκουν άνω", που κοιτάζουν ψηλά, στ' αστέρια, στο Θεό, στον παράδεισο - όχι χαμηλά, στη λάσπη, στο αίμα, στην κόλαση...

Γιώργος Ανδρέου

 

Ένοχος ή βλάξ...

«Ένοχος ή βλάξ»- για τον Ανδρέα Παπανδρέου ο λόγος: Οι (υποτίθεται) φίλιες εφημερίδες, μόλις «έσκασε» το περί Κοσκωτά σκάνδαλο, επί μήνες κυκλοφορούσαν με αυτόν τον υπέρτιτλο - μέχρι να ξεκινήσει το ειδικό δικαστήριο. Η ρητορική ερώτηση ταιριάζει «γάντι» στον υπουργό Μιλτιάδη Βαρβιτσιώτη: - Ένοχος, αν (ως πολιτικός προϊστάμενος προς υφισταμένους) καλλιέργησε «κλίμα» βίαιης και άξενης υποδοχής δυστυχισμένων θαλασσοπνιγμένων συνανθρώπων μας (οικονομικών μεταναστών), όπως ονομάζονται επίσημα κι απρόσωπα), που έμμεσα οδήγησε σε όσα τραγικά συνέβησαν στο Φαρμακονήσι.
- Βλάξ, αν (όντας αθώος στο πρώτο σκέλος), αντί να δείξει τη συντριβή του και  την ψυχική του συμμετοχή στο μέγα πένθος (νεκρές μητέρες με παιδιά), μιλώντας εξ ονόματος του συνόλου ελληνικού λαού, τον οποίον θεσμικά εκπροσωπεί, εκείνος αναλώθηκε σε αναιμικές δικαιολογίες και εκτός τόπου και χρόνου κατηγορίες όσων (διεθνών και ντόπιων) αναζήτησαν ευθύνες και αναλυτικό ιστορικό του τραγικού συμβάντος.
Απορώ κι εξίσταμαι (γι' άλλη μια φορά) με το επίπεδο νοημοσύνης όσων μας κυβερνούν, όσο και με την πολιτική τους ευστροφία. Ας υποθέσουμε πως ο αξιότιμος υπουργός Βαρβιτσιώτης έχει μια πολύ συγκεκριμμένη και «σκληρή»γνώμη για την διαχείριση του λαθρομεταναστευτικού ζητήματος από την Ελληνική κυβέρνηση. Υπάρχουν διεθνή φόρα, η ευρωπαϊκή ένωση, το ελληνικό και το ευρωπαϊκό κοινοβούλιο (μεταξύ πολλών άλλων «γηπέδων» άσκησης πολιτικής) - σε αυτά τα πεδία ας ασκήσει το είδος της πολιτικής που προκρίνει, κι ας κριθεί γι' αυτήν στις ελληνικές εκλογές (εντός) και σε όλες τις διεθνείς διεργασίες (εκτός). Όλα τα παραπάνω σε τι ακριβώς εμποδίζουν τον υπουργό να εκφράσει ανθρώπινη οδύνη και συμπαράσταση σε αθώα θύματα, ανθρώπους με σάρκα και οστά, που η ανάγκη οδήγησε σε απελπισμένο εκπατρισμό και είσοδο στην κόλαση κάθε είδους εξευτελισμού και κινδύνου;
Κρίμα υπουργέ, κρίμα. Σταθήκατε «λίγος», «μικρός», αποκαρδιωτικά διάφανος σην πολιτικάντικη στόχευση σας - να κλείσετε μάτι πονηρό σε υποψήφιους «πελάτες-ψηφοφόρους», δικούς σας και του κόμματος σας, ψηφοφόρους που αυτή τον καιρό στεγάζονται κάτω από τη ναζιστική τέντα. Κρίμα...

Γιώργος Ανδρέου

 

Η μεταπολιτευτική μας ευρωπαϊκή αφήγηση και η Θάτσερ...

Οι τραυματισμένοι από τον Εμφύλιο και τη Χούντα Νεοέλληνες  γραπώθηκαν από το ευρωπαϊκό ιδεώδες και το ανέδειξαν σε εθνική «αφήγηση». Από τη Μεταπολίτευση και δώθε θέλουμε και προσπαθούμε να δείχνουμε Ευρωπαίοι. Δυστυχώς κρύψαμε μέσα στις ντουλάπες τους σκελετούς του Ελλαδικού πολιτικοκοινωνικού επαρχιωτισμού, δυστυχώς επιτρέψαμε στους ίδιους λύκους που χαντάκωσαν την Ελλάδα στο πρόσφατο ιστορικό παρελθόν, να ηγηθούν του κοπαδιού. Έτσι, μετά από την ένταξη στο ευρώ, την Ολυμπιάδα, την «ισχυρή Ελλάδα» του «εκσυγχρονισμού» και την «επανίδρυση» του κράτους, φτάσαμε στο «λεφτά υπάρχουν» - τα υπόλοιπα τα ζούμε σήμερα στο πετσί μας. Με τη σοφία πια της συμφοράς που μας διαλύει, επιτέλους καταλάβαμε πως το μικρομάγαζο Ελλάδα το αρμέξανε  (και συνεχίζουν) εκείνα τα «λαμόγια» που ο Κώστας Καραμανλής σε μια έκρηξη ειλικρίνειας (που δεν του βγήκε σε καλό) αποκάλυψε στου Μπαϊρακτάρη. Κι όσο υπήρχε χρήμα, έγλυφε κι ο λαουτζίκος ένα κοκαλάκι. Όταν το χρήμα  στέρεψε, του κόψανε θέρμανση, δουλειά, ελπίδα, τον είπανε  τεμπέλη, διεφθαρμένο, διαπλεκόμενο. Του φορτώσανε κι όλες τις αιτίες της Κρίσης, οι αναίσχυντοι. Κι οι Ευρωπαίοι μας σύμμαχοι; Οι πολιτισμένοι, οι προοδευμένοι, η «ελίτ»;  
Εκείνοι, αφού έσωσαν τις ιδιωτικές τους τράπεζες (μετατρέποντας το ιδιωτικό χρέος σε δημόσιο και φορτώνοντας το στις πλάτες των ευρωπαϊκών κρατών, δηλαδή των πολιτών τους), συμπεριφέρονται οι αθεόφοβοι ως κοινοί τοκογλύφοι, ανηλεείς και παγεροί, πλήρως αδιάφοροι μπροστά στη δυστυχία του Ελληνικού λαού - θέλουν τα λεφτά τους και τα θέλουν τώρα. Κι η Ευρωπαϊκή Ένωση, τα ιδανικά της, ο Ουμανισμός, η κοινωνική ευαισθησία, το «Ευρωπαϊκό κεκτημένο»; Αγαπητοί συνέλληνες θα σας απογοητεύσω: ΔΕΝ ΥΠΑΡΧΕΙ ΠΙΑ ΤΕΤΟΙΟ ΠΡΑΓΜΑ ΠΟΥ ΝΑ ΝΑ ΛΕΓΕΤΑΙ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗ. Όλη  η σπουδαία περιπέτεια της Ευρωπαϊκής προσέγγισης, με τους Μπραντ, Μιττεράν, Κολ, Σρέντερ, Ντελόρ κ.α. στη διαδρομή ακυρώθηκε, ξεφούσκωσε, διαλύθηκε. Ο νεοεθνικισμός (λέγε με ενωμένη Γερμανία) αναστήθηκε και νίκησε ιδεολογικά  η μεγάλη εχθρός της Ευρωπαϊκής Ένωσης, η Μάργκαρετ Θάτσερ. Το ρητό που της αποδίδεται («δεν υπάρχει αυτό το πράγμα που ονομάζεται κοινωνία, μόνο άτομα, ανεξάρτητα και μεμονωμένα»), έχει αναχθεί σε ευαγγέλιο της σημερινής Ευρωπαϊκής Ένωσης, οδηγώντας σε ακραίο μονεταρισμό, προτεσταντικής προέλευσης αδιαφορία για τον φτωχό και κοινωνικά ασθενέστερο, σκληρό νεοφιλελευθερισμό που κατεδαφίζει κοινωνικά κεκτημένα και κατακτήσεις διακοσίων χρόνων ευρωπαϊκού Διαφωτισμού, ανασταίνοντας ακροδεξιούς βρικόλακες, ρατσιστές και φασίστες.
Αγαπητοί συμπατριώτες - καλή η Ευρώπη,   χρυσή και άγια, όχι όμως αμάσητη, χωρίς το δικό μας εθνικό αίτημα, χωρίς την ανάκτηση της αξιοπρέπειας    του λαού μας.  Είναι άλλωστε αναγκαία σήμερα η υιοθέτηση (σε πανευρωπαϊκό επίπεδο, πιστεύω) ενός νέου consensus,  μιας  καινούργιας (θεσμικά διατυπωμένης) ευρωπαϊκής συναίνεσης, βασισμένης στις αληθινές ευρωπαϊκές αξίες. Αλλιώς η Ένωση θα πάει άκλαυτη, μαζί και η δική μας εθνική αφήγηση. Κι η μόνη που θα χαίρεται θα είναι, εκεί ψηλά στο προτεσταντικό... Πουργκατόριο, η Μάργκαρετ Θάτσερ. Καλή χρονιά - κι ας ανασκουμπωθούμε, αφήνοντας τον καναπέ και την τηλεόραση. Έτσι κι αλλιώς τα σπίτια μας είναι εξίσου παγωμένα με τους δρόμους. Ας βγούμε λοιπόν επιτέλους στους... ευρωπαϊκούς μας δρόμους. Ας ξεκινήσουμε λέγοντας μερικά ζωτικά «όχι». Και βλέπουμε...

Γιώργος Ανδρέου

 

Το απεχθές πρόσωπο των «διαμορφωτών» της κοινής γνώμης...

Κανείς δεν ξέρει πού «πάνε» τα πράγματα. Κανείς δεν ξέρει αν θα τη «βγάλει» ως «τότε». «Τότε», πότε δηλαδή; Όταν θα έρθει η «ανάκαμψη»; Κορoϊδευόμαστε μεταξύ μας, όπως εκείνος που πέφτει από τον ουρανοξύστη και ενθαρρύνει εαυτόν: «ως εδώ καλά, ως εδώ καλά». Μετά, η συντριβή. Αναρωτιέμαι αν έχει καταλάβει ο πληθυσμός αυτής της χώρας την τρομερή συμφορά που έπεσε πάνω στα κεφάλια μας, στη ζωή μας και τη ζωή των παιδιών μας. Το λέω αυτό γιατί  βλέπω να ανέχεται στο δημόσιο διάλογο ένα σωρό αναλύσεις χορτασμένων για πεινασμένους, εργαζόμενων για ανέργους, παχυλά αμοιβόμενων για άμισθους. Η κρίση αποκάλυψε δυστυχώς το απεχθές πρόσωπο πολλών «διαμορφωτών της κοινής γνώμης». Δεν είναι μόνο το ότι παίζουν με την θλιβερή, ανιστόρητη και επικίνδυνη θεωρία των δύο άκρων, δεν είναι που υμνούν τη χυδαία οικονομικίστικη (προτεσταντικής έμπνευσης) τιμωρητική θεωρία περί των ασθενέστερων (που τους αξίζει -άκουσον άκουσον- η άθλια μοίρα τους και η τιμωρία... ακριβώς επειδή είναι φτωχοί κι αδύναμοι), είναι κυρίως  η απανθρωπιά τους που με εξοργίζε!
Δεν βρίσκουν ούτε μια λέξη συμπάθειας για εκατομμύρια συμπατριωτών τους που πεινούν, που αυτοκτονούν, που συντρίβονται ηθικά και ψυχικά - καθόλου δεν τους νοιάζει. Συναντιούνται στα τηλεπαράθυρα - όλοι τους απαξιωμένοι (αλλά πλούσιοι) πολιτικοί γυρολόγοι -  κι απαγγέλουν το ποίημα τους: Υψώνουν το δάχτυλο και δείχνουν εμάς - μας νουθετούν, μας επικρίνουν, μας συμβουλεύουν - ποιοί; Εκείνοι που έριξαν τον τόπο στα βράχια. Αλλά είναι τόση η εξουσιομανία τους, τόσο γλυκιά η επαφή με την καθεστωτική καρέκλα, που ευχαρίστως θα οδηγούσαν ξανά και ξανά την πατρίδα τους στο γκρεμό, αρκεί εκείνοι να παρέμεναν αμετακίνητοι στα αμαρτωλά, διαπλεκόμενα οφίτσια τους.
Yποχρέωση μας λοιπόν, όλων μας όσοι συκοφαντούμαστε από τα θλιβερά απομεινάρια του δικομματισμού, να τους στείλουμε οριστικά στα σπίτια τους -και να ερευνήσουμε εξονυχιστικά- το «πόθεν αίσχος» τους. Κι αν τους βρούμε «αμαρτήσαντες», να τους δημεύσουμε τα πάντα, όπως κάνει η δικαιοσύνη στην περίπτωση Τσοχατζόπουλου. Αυτό θα τους πονέσει πιο πολύ. Έτσι θα τους τιμωρήσουμε αποτελεσματικά, εμείς που τους ακούμε να ισχυρίζονται χωρίς τσίπα πως «τα φάγαμε μαζί» τους!
Όχι λοιπόν, δεν τα φάγαμε, είτε μαζί τους είτε από μόνοι μας - παλέψαμε και παλεύουμε για την επιβίωση, τη δικιά μας και, κυρίως, της αγαπημένης μας πατρίδας...

Γιώργος Ανδρέου

 

Ο φασισμός και η συνενοχή...

Ακούω στο ράδιο και διαβάζω στον Τύπο πολλούς δημοσιογράφους που, όταν αναφέρονται στα αυξημένα ποσοστά του γνωστού φασιστικού κόμματος, σχολιάζουν "βεβαίως δεν είναι ναζιστές ή φασίστες σχεδόν ένα εκατομμύριο Έλληνες, απλά χρησιμοποιούν το συγκεκριμένο κόμμα ως εκδήλωση διαμαρτυρίας ενάντια στο πολιτικό σύστημα". ¶λλη μια εξωφρενική τοποθέτηση στη χώρα της "φαιδράς πορτοκαλέας", στην αγαπημένη μας Ελλάδα. Το θέμα είναι αν, κάθε υποστηρικτής του φαιού κόμματος, σε προσωπική συνέντευξη αρνηθεί με βδελυγμία πως υποστηρίζει φασιστικές ιδέες; Μπορούμε να του ζητήσουμε και να ορκιστεί (όπως στα δικαστήρια) πως απεχθάνεται το Χίτλερ κι όλα τα συναφή τέρατα - κι ο υποστηρικτής να το κάνει με ευχαρίστηση. Μπορεί επίσης η αφεντιά του να μας διαβεβαιώσει γραπτώς για όλα τα παραπάνω και να σκίσει τα ιμάτια του προσπαθώντας να μας πείσει πως δίνει την ψήφο του στο φασιστικό κόμμα για να εκδικηθεί τους πολιτικούς του "συνταγματικού τόξου", που τον κατάντησαν ένα άνεργο παρία της κοινωνίας. Έτσι όλοι θα μείνουμε ευχαριστημένοι: Οι "προοδευτικοί" (επειδή ο Έλληνας δεν είναι ούτε πρόκειται να γίνει ποτέ φασισταριό), οι "συντηρητικοί" (επειδή παραμένουν ανοιχτοί οι δίαυλοι αλιείας ψήφων από το ακροδεξιό ακροατήριο, όταν δεν το ερεθίζουμε ούτε του βάζουμε χέρι για τον αριβισμό και τη βλακεία του), οι φασίστες (χωρίς εισαγωγικά) επειδή το βούτυρο συνεχίζει να αλείφεται ανενόχλητο στο ψωμί τους.
Ε, λοιπόν, εγώ απαντώ σε όλους τους "ανωτέρω" πως, κατά την άποψη μου, όποιος ψηφίζει φασισμό, είναι φασίστας με περικεφαλαία ο ίδιος. Η ψήφος του νομιμοποιεί ή όχι τα τέρατα με τα μαύρα ρούχα και IQ...καλαμποκιού να βρίζουν, να δέρνουν, να προσβάλλουν, να σπεκουλάρουν; Η ψήφος του επιτρέπει ή όχι στα ναζιστικά θηρία να υποστηρίζουν με λόγια και έργα όλα τα ρατσιστικά παραληρήματα, το μίσος εναντίον κάθε κοινωνικής ομάδας που δεν είναι του γούστου και της "ιδεολογίας" τους; Η ψήφος του καθιστά ή όχι τον υπόκοσμο αυτό σε μελλοντικό θεσμικό και εξωθεσμικό ρυθμιστή του δημοκρατικού μας πολιτεύματος;
Καμιά συμπάθεια δεν μου περισσεύει για τους ψηφοφόρους και συμπαθούντες του ελληνικού ναζιστικού κόμματος. Τους θεωρώ απόλυτα συνυπεύθυνους για όλα τα δεινά που θα φέρει στη χώρα η παραπέρα άνοδος ποσοστών και επιρροής των φασιστικών ιδεών. Ας μην κρύβονται πίσω από πολιτικάντικες δικαιολογίες και μηδενιστικά παραληρήματα - ελπίζω και εύχομαι να μη φτάσει ποτέ η δραματική εκείνη ώρα που θα σκεφτούν πως κάλλιο να είχαν κόψει το χέρι τους, παρά να ψηφίσουν τα θηρία. Κι ας μην "τσιμπάνε" στις δήθεν πατριωτικές κορώνες: Κάθε φορά που στον τόπο αυτό επικράτησαν εθνικιστικές ακρότητες και "Μεγάλες Ιδέες", η πατρίδα τραυματίστηκε βαριά κι έκανε χρόνια πολλά να συνέλθει.
Υπάρχουν πολλά και σοβαρά που πρέπει να διορθωθούν στον τόπο: Η ποιότητα του πολιτικού συστήματος, η Παιδεία, η Υγεία και η Κοινωνική Πρόνοια, η Δημόσια Διοίκηση, η μεταναστευτική πολιτική, το Σύνταγμα - όλα αυτά θα καλυτερέψουν αν οι Έλληνες πάρουμε αποφασιστικά την τύχη της χώρας στα χέρια μας με σεβασμό στη Δημοκρατία, τα ανθρώπινα δικαιώματα, τη Δικαιοσύνη, την ανθρωπιά, ΟΧΙ ΔΙΝΟΝΤΑΣ ΛΕΥΚΗ ΕΠΙΤΑΓΗ ΣΤΟ ΦΑΣΙΣΜΟ. Οι φασιστικές ιδέες κόστισαν στην ανθρωπότητα εκατομμύρια νεκρούς, πόνο, θλίψη, δυστυχία. Ποιό "αστείο" της Ιστορίας επιχειρούν οι σημερινοί αφελείς συνέλληνες συμπαθούντες του φασισμού να επιβεβαιώσουν; Η Ιστορία μπορεί να επαναλαμβάνεται ως φάρσα, κανείς όμως δεν μπορεί να εγγυηθεί πως η φάρσα αυτή δεν θα έχει τραγική κατάληξη. Για να μην πω, μοιραία για τον τόπο κατάληξη.
ΨΗΦΙΖΕΙΣ ΦΑΣΙΣΜΟ; ΕΙΣΑΙ ΣΥΝΕΝΟΧΟΣ ΣΕ ΚΑΘΕ ΕΓΚΛΗΜΑΤΙΚΗ ΕΠΙΛΟΓΗ ΤΩΝ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΣΟΥ ΕΝΤΟΛΟΔΟΧΩΝ. ΟΛΑ ΤΑ ΑΛΛΑ ΕΙΝΑΙ...ΦΟΥΜΑΡΑ...

Γιώργος Ανδρέου

 

Η Κύπρος, η ευρωπαϊκή αλληλεγγύη,
η ελληνική συμπαράσταση και άλλα μυθεύματα...

Πρόσφατα βρέθηκα στην Κύπρο για τη συναυλία αλληλεγύης στη Λεμεσό (Απρίλιος 2013). Το νησί γλύφει τις πληγές του και προσπαθεί να διαχειριστεί   την επόμενη μέρα της πιο μεγάλης του καταστροφής μετά την τουρκική εισβολή. Διάχυτη στην ατμόσφαιρα είναι η κατάπληξη για τον κυνισμό, την τιμωρητική νοοτροπία και τον υφέρποντα εθνικιστικό ρατσισμό της ευρωπαϊκής απόφασης.
Ο ευρωπαϊκός Βορράς (που παριστάνει την αθώα παρθένο, την άμεμπτη σκανδάλων και πάσης φύσεως οικονομικών και πολιτικών τακτικισμών) κοιτά αφ' υψηλού τον "φουκαρά" Νότο, με την "οικονομία-καζίνο", το "πάρτυ των επιτοκίων" κλπ κλπ, λες κι ο καπιταλισμός μόνο στην Κύπρο ευδοκίμησε, ενώ στον υπόλοιπο δυτικό κόσμο δεν έχει ακούσει τίποτα από μόχλευση, ασφάλιστρα κινδύνου, μανιπουλάρισμα αγορών, σπεκουλαδόρους και ραντιέρηδες. Αλλά όλα αυτά τα έχετε ήδη διαβάσει και σχολιάσει. Ας περιοριστώ λοιπόν σε μερικά (θλιβερά αλλά εξαιρετικά χρήσιμα, πιστεύω) συμπεράσματα: Δεν υφίσταται σήμερα καμιά Ευρωπαϊκή αλληλεγγύη, μόνο ο τσαμπουκάς του ισχυρότερου.
Η επί δέκα αιώνες αιματοβαμμένη Ευρώπη επιστρέφει στον εθνικισμό και γυρίζει την πλάτη στο φεντεραλισμό.
Οι αποφάσεις που διαλύουν χώρες και λαούς, λαμβάνονται από οργανισμούς, πρόσωπα και διοικητικά σχήματα που δεν έχουν την παραμικρή δημοκρατική νομιμοποίηση, αντιθέτως παραβιάζουν κατάφορα κάθε έννοια δικαίου και συντεταγμένης δημοκρατικά πολιτείας ή θεσμικής υπερεθνικής ένωσης.
Ειδικά στην Κύπρο, οι "εταίροι" τιμωρούν την αποφασιστική απόρριψη του σχεδίου Ανάν (του πιο εγκληματικά απειλητικού σχεδίου που αντιμετώπισε τα τελευταία τριάντα χρόνια ο Ελληνισμός).
Ας μην περιμένουμε οι Έλληνες καμιά εκδήλωση αλληλεγγύης, σε ευρωπαϊκό επίπεδο, που να ξεκινάει από πρωτοβουλία των αρχόντων - μόνο οι ευρωπαϊκοί λαοί, όταν εξεγερθούν ενάντια σ' αυτή την οικονομικίστικη φρίκη, μπορούν  να σταθούν αρωγοί στην προσπάθεια ακύρωσης του εφιαλτικού σχεδίου σύνθλιψης κάθε κοινωνικής κατάκτησης στην Ευρώπη, με παράλληλη δουλεία των κρατών σε αδηφάγους τραπεζίτες και σπεκουλαδόρους των "αγορών".
Ο Ελληνισμός επιβάλλεται άμεσα να συσπειρωθεί και να αποφασίσει την εθνική στάση του απέναντι στους τρομακτικούς κινδύνους που γιγαντώνονται όσο η εθνική δυναμική αποδυναμώνεται.
Και δύο λόγια αγανάκτησης για την αντιμετώπιση της νέας Κυπριακής τραγωδίας από το ελλαδικό μιντιακό κατεστημένο και την ελληνική κυβέρνηση. Μόνο ντροπή και θλίψη προκαλεί η στάση τους, στάση χειρότερη κι από των επικυρίαρχων της Ευρώπης, στάση νικημένων ανδρεικέλων. Αντί να σταθούν με κάθε δυνατή ενέργεια στο πλευρό των Κυπρίων, περιορίστηκαν στο να ψελλίζουν τα σικέ επιχειρήματα των Ευρωπαίων πατρώνων τους, χωρίς αιδώ, χωρίς συνείδηση των ευθυνών τους απέναντι στο έθνος. Η ιστορική κρίση των επιλογών τους θα προκύψει αμείλικτη, όταν η καταστροφική εποχή των Μνημονίων αξιολογηθεί από τους ιστορικούς του μέλλοντος. Ιδού και το τελευταίο (αλλά εξίσου λυπηρό) συμπέρασμα:
-Η Ελλάδα αυτή την κρίσιμη ώρα κυβερνάται από πολιτικό προσωπικό ανάξιο των περιστάσεων, ανίκανο να διεκδικήσει και να προασπίσει το εθνικό συμφέρον. Η Ελλάδα κι ο Ελληνισμός σήμερα κινδυνεύουν εξίσου από τις επιβουλές των "απ' έξω" και τις επιλογές των "από μέσα", των "δικών μας". Δυστυχώς...

Γιώργος Ανδρέου

 

Η δημοκρατία μας κινδυνεύει...

Δεν μου αρέσει να κινδυνολογώ, τα γεγονότα με αναγκάζουν - από τη μια το νεοναζιστικό φαινόμενο, από την άλλη η τρομοκρατική έξαρση, κι ανάμεσα τα "πειραγμένα" προπαγανδιστικά videos μιας καθεστωτικής (σκληρά) δεξιάς πολεμικής προς την "κυβερνητικής προοπτικής" αριστερά. Κι η αριστερά όμως δεν είναι αθώα - χρόνια δήλωνε πως οι νόμοι "πέφτουν" στο πεζοδρόμιο, πως το ελληνικό σύνταγμα δεν τη δεσμεύει παντού και πάντα κλπ κλπ. Μ' αυτά και μ' αυτά φτάσαμε στο σημείο να βλέπουμε την εξαθλίωση γύρω να μετατρέπεται σε τυφλή οργή όλων εναντίον όλων. Και στην ένταση αυτή πρωτοστατεί φυσικά η κυβέρνηση - έχοντας επιλέξει τη λεγόμενη «αδέκαστη αντιμετώπιση» κοινωνικών διαμαρτυριών και συνδικαλιστικών διεκδικήσεων.
Όμως η κοινωνία βλέπει πως τα κηρύγματα ισονομίας είναι κούφια - δεν εφαρμόστηκαν στους υπαλλήλους της βουλής, δεν εκφράζονται στο φορολογικό νομοσχέδιο (που άλλη μια φορά λεηλατεί τους μη έχοντες), δεν "ακουμπούν" τους αληθινούς υπεύθυνους της ελλαδικής κατάντιας. Αντιθέτως εξαντλούν την αυστηρότητα τους όπου...τους παίρνει. Το παιχνίδι αυτό είναι πολύ επικίνδυνο. Η κουλτούρα της δεξιάς στην Ελλάδα βαρύνεται από το μετεμφυλιακό ρεβανσισμό, τα Μακρονήσια, τις θανατικές καταδίκες για πολιτικά αδικήματα κλπ. Ο Καραμανλής ο πρεσβύτερος (προς τιμήν του) σταδιακά απομακρύνθηκε από το νοσηρό (αντικομμουνιστικό στη βάση του) αυτό τοπίο, στηρίζοντας μια μετριοπαθή διαχείρηση των ιδεολογικών διαφορών στον κοινωνικό στίβο. Το παράδειγμα του ακολούθησαν όλοι οι μετέπειτα ηγέτες της δεξιάς στη χώρα μέχρι πρόσφατα. Η τελευταία ηγεσία όμως (ενοχλημένη από την ενδυνάμωση της αριστεράς) αλλάζει το παιχνίδι προκρίνοντας την πολιτική της έντασης, βγάζοντας από τη ντουλάπα τους μετεμφυλιακούς σκελετούς. Ο απαράδεκτος κυβερνητικός εκπρόσωπος, ο επηρμένος υπουργός δικαιοσύνης, ο κυνικός υπουργός ανάπτυξης, ο στυγνός υπουργός οικονομικών - όλοι τους με τα έργα και τις ημέρες τους πριονίζουν το κλαδί της κοινωνικής ανεκτικότητας που είναι απαραίτητη στη σημερινή οδυνηρή πολιτικοοικονομική συγκυρία.
Η συγκυβέρνηση παίζει κυριολεκτικά με τη φωτιά: Η φτώχεια, η δυστυχία, η εξαθλίωση δεν είναι καλοί συνομιλητές, κι αν οι κυβερνώντες δεν αλλάξουν το τροπάρι θα βρεθούν με όλη την κοινωνία απέναντι. Όσο καταπιάνονται με υποκριτικό a la carte "νοικοκύρεμα", έχουν προσωρινά μαζί τους το μικροαστικό ακροατήριο. Όσο όμως το μακρύ τους χέρι πλησιάζει προς τη μικροϊδιοκτησία, τις συντάξεις, τα ελάχιστα "προνόμια" που έχει θεμελιώσει με μόχθο ζωής η μεσαία τάξη της χώρας, θα δρέψουν τους αληθινούς καρπούς της επιπολαιότητας τους. Τότε όμως θα είναι πολύ αργά - γι' αυτούς, αλλά κυρίως για τη χώρα και τη δημοκρατία. Ας προσέξουν...

Γιώργος Ανδρέου

 

Θεωρίες συνωμοσίας...

Έχω ένα φίλο ...συνωμοσιολόγο. Γι' αυτόν, δεν υπάρχει τίποτε που να συμβαίνει στο παγκόσμιο χωριό, χωρίς μια συνωμοτική, καλά κρυμμένη, πρωτοβουλία "γνωστών" σκοτεινών κύκλων. Αυτοί οι κύκλοι ξεκινούν από  λέσχες τύπου Bilderberg και καταλήγουν σε οικονομικά funds με σχέδια παγκόσμιας επικυριαρχίας - όλα αυτά πασπαλισμένα με μαϊντανό πολιτικών σχεδιασμών και σωρεία σπέκουλας περί δημοσίων προσώπων που υπηρετούν τα καταχθόνια    projects με μασονική αδιαφάνεια, ακατάβλητη επιμονή και αξιοθαύμαστη οργανωτικότητα. Όλα αυτά τα πολλά χρόνια που παραμένουμε φίλοι, τον ειρωνεύομαι, τον αμφισβητώ, αντλώ από λογικά επιχειρήματα τα όπλα για να αντιμετωπίσω την (κατά την - μέχρι πρότινος - γνώμη μου) αφέλεια, την υπεραπλούστευση, το φανατισμό. Όλα αυτά μέχρι πριν από λίγες μέρες, όταν η γνωστή (γιγαντιαίας δυναμικής) γερμανική τράπεζα ανακοίνωσε επίσημα πως, μόνο από την παραθαλάσσια περιοχή της Κρήτης, ο κύκλος "τζίρου" της εξόρυξης (του εκεί υπάρχοντος) φυσικού αερίου πλησιάζει το Ελληνικό δημόσιο χρέος. Κάτι άναψε μέσα μου, ένα φλασάκι (όπως λένε οι πιτσιρικάδες): Θυμήθηκα τη λίστα Χριστοφοράκου (που εξαφανίστηκε), τη λίστα Λαγκάρντ (που ακόμα αναζητείται), τη σπουδή του Γ. Παπανδρέου να μας κλειδώσει στο ΔΝΤ, το κούρεμα (PSI) που κούρεψε κυρίως εμάς αλλά όχι το χρέος μας, το Βενιζέλο που πρωτοστάτησε στη ρύθμιση (σε ενδεχόμενη δικαστική διευθέτηση των χρεών του Ελληνικού Δημοσίου) που ορίζει το αγγλικό δίκαιο ως αρμόδιο να αποφασίσει. ¶κουσα τους τρεις τις συγκυβέρνησης πριν και μετά τις εκλογές (και ντράπηκα για τις κωλοτούμπες τους). Διάβασα για τους επιτρόπους που θα ορίσουν οι δανειστές μας, ώστε να ελέγχουν ασφυκτικά κάθε μελλοντική κερδοφορία μας, φροντίζοντας να εισπραχθεί άμεσα επ' ωφελεία τους. Παρακολουθώ στο νέο φορολογικό νομοσχέδιο την απαξίωση των πολύτεκνων, την εξουθένωση μέσω υπερφορολόγησης όλων των μικρομεσαίων, μαθαίνω για τις 30000 (!) εντολές διακοπής ρεύματος μηνιαία, τις 3500 (!!!) αυτοκτονίες. Διαβάζω πως η ανεργία αγγίζει επισήμως το 25% (και ανεπισήμως το 40%), πως η Αθήνα βρίσκεται στην τελευταία θέση σε επίπεδο ποιότητας ζωής από όλες τις ευρωπαϊκές πρωτεύουσες, διαβάζω χίλια δυο αντίστοιχα και φρίττω! Ε λοιπόν ναι, η διεθνής συνωμοσία έχει βάλει στόχο την Ελλάδα και τον Ελληνισμό, δεν εξηγείται αλλιώς. Ή μήπως εξηγείται; Μήπως οι κυβερνώντες είναι ανίκανοι; Ναι, αλλά αν δεν είναι ανίκανοι (αν, λέω), τότε γιατί συμπεριφέρνονται έτσι; Μήπως "εκ προθέσεως"; Και καλά οι Έλληνες κυβερνώντες - οι Ευρωπαίοι όμως; Κι εκείνοι ανίκανοι είναι, ή μήπως δεν είναι, αλλά υπηρετούν κάποιο σχέδιο; Κι οι προτάσεις, οι δηλώσεις, τα συμπεράσματα - γιατί όλα τους είναι πάντα συγκαλυμμένα ή απροσχημάτιστα εχθρικά προς την Ελλάδα; Γιατί δεν δηλώνουν απερίφραστα πως ποτέ δεν θα βγει η χώρα μας από το ευρώ; Γιατί δολοφονούν (με τα αλληλοσυγκρουόμενα δογματικά τους "θέσφατα") το επιχειρηματικό και επενδυτικό κλίμα του τόπου μας; Μήπως επειδή η Ελλάδα στ' αλήθεια είναι "μαγαζί γωνία", μήπως επειδή όντως έχει πλούσιο υπέδαφος και βέβαια καταπληκτικό κλίμα, τα σπουδαιότερα αρχαία μνημεία της ανθρωπότητας, 15.000 χιλιόμετρα παραλίας κλπ κλπ κλπ; Μήπως ζούμε ένα άλλο είδος πολέμου; Όπου κάποιοι έφτιαξαν ένα νόμισμα που τους συμφέρει ενώ καταστρέφει τους "συνεταίρους" τους; Όπου αυτοί οι κάποιοι (έχοντες) επιτίθενται (με όπλο την Οικονομία) στους υπόλοιπους (μη έχοντες); Μήπως αυτό που ονομάζουμε ενιαία Ευρώπη (με όλα τα ανθρωπιστικά, πολιτισμικά και λοιπά παραφερνάλια) δεν είναι παρά αλληλοσυγκρουόμενοι δεσμοί αδίστακτων συμφερόντων; Μήπως έχει δίκιο ο φίλος μου; Μήπως;  

Γιώργος Ανδρέου

 

Ολοκληρωτικό ποδόσφαιρο...

Ύπουλα, αθόρυβα επιστρέφει ο χειμώνας. Μετά την αυταπάτης καλοκαιρινής αμεριμνησίας, μετά το συμβιβαστικό φθινόπωρο, έρχεται η ώρα της οδυνηρής αφύπνισης. Ποιοι είμαστε; Πού μας πάει το κύμα του καθημερινού παραλογισμού; Γιατί δεν αντιστεκόμαστε, γιατί στέκουμε άπραγοι, σαν τους Εβραίους στις πύλες του ¶ουσβιτς; Γιατί; Επιτέλους, τι έχουμε ακόμα στο σεντούκι, τόσο σπάταλο, τόσο ατομικά πολύτιμο, ώστε να φοβόμαστε να τα παίξουμε «όλα για όλα»; Λίγες μέρες πριν ήταν η επέτειος της ίδρυσης του ΕΑΜ. Το δικό μας ΕΑΜ πότε θα ιδρυθεί; Δεν είναι το οικονομικό ζήτημα το μείζον, ας με συγχωρήσουν οι συνέλληνες που υποφέρουν - το μείζον είναι πως δια μέσου του οικονομικού ολέθρου γκρεμίζεται η ψυχική, η ηθική και η συναισθηματική δυναμική του Έθνους. Αφήστε τα θλιβερά παπαγαλάκια των media να σκούζουν για τους απατεώνες, τεμπέληδες, φοροφυγάδες Έλληνες. Όχι, δεν είμαστε - η πλειοψηφία - ούτε λαμόγια ούτε απάτριδες. Ναι, λαθέψαμε πολλές φορές - ο αναμάρτητος πρώτος τον λίθον βαλέτω· τον τόπο μας όμως τον στήσαμε στα πόδια του μετά από τρεις συμφορές (Μικρασία, Εμφύλιο, Χούντα), μορφώσαμε τα παιδιά μας, στήσαμε ¶μυνα, Υγεία, Πρόνοια. Σύμφωνοι, δεν τα κάναμε όλα όπως έπρεπε, και οφείλουμε να τα εξελίξουμε, νατα αναπροσαρμόσουμε, να τα βελτιώσουμε - ΟΧΙ ΝΑ ΤΑ ΓΚΡΕΜΙΣΟΥΜΕ ΣΥΘΕΜΕΛΑ, ΓΙΑ ΝΑ ΠΛΗΡΩΣΟΥΜΕ ΑΝΗΛΕΕΙΣ ΤΟΚΟΓΛΥΦΟΥΣ. Ολόκληρη η Ευρώπη, ολόκληρη η ανθρωπότητα βρίσκεται μπροστά σε θεμελιακές προκλήσεις, οδηγούμαστε (με το λουλούδι ή με το μαχαίρι) στη διαμόρφωση καινούργιου κοινωνικού συμβολαίου, στην ενεργοποίηση σεισάχθειας του 21ου αιώνα - δεν γίνεται το 10% του παγκόσμιου πληθυσμού να ζει σε βάρος του υπόλοιπου 90%! Κι ενώ ο Κόσμος αλλάζει θεμελιακά, οι Έλληνες εξωθούμαστε σε αυτομαστίγωση διαρκείας, επειδή (ισχυρίζονται εκείνοι που χρόνια μας κολάκευαν ως λαό περιούσιο) είμαστε απλά...μπαταχτσήδες! Κι άλλο καημό δεν πρέπει να έχουμε από το να επιστρέψουμε τα...λεφτά, κι όσο για τα υπόλοιπα «γαία πυρί μιχθήτω», ας πάει κατά διαβόλου η ζωή του κοσμάκη, το δικαίωμα του στην ελπίδα, στην προσδοκία της ευημερίας, της αρμονίας, της χαράς, της ευτυχίας. «Μακροπρόθεσμα», ουρλιάζουν τα φερέφωνα -όλα θα διορθωθούν-. «Μακροπρόθεσμα» απαντά ο μέγιστος (οικονομολόγος) Κέϋνς «θα είμαστε όλοι πεθαμένοι». Γι' αυτό λοιπόν, τώρα είναι η ώρα του..Γιάννη Βαλαώρα (όπως αλάλαζαν οι Λαρισαίοι στο γήπεδο της ΑΕΛ), η ώρα του ολοκληρωτικού ποδοσφαίρου: μαρκάρισμα σ' όλο το γήπεδο, ασφυκτικό πρέσσιγκ, αιφνιδιαστικές αντεπιθέσεις και πολλά γκολ. Και κόκκινη κάρτα στα ντόπια φερέφωνα, τους νενέκους που μπερδεύουν το νόμιμο με το ηθικό και την π... (συγχωρήστε με) με τη βούρτσα...

Γιώργος Ανδρέου

 

Η επαναδιαπραγμάτευσή τους...

 «Επαναδιαπραγμάτευση» - η λέξη που νίκησε στις εκλογές. Η λέξη που γέννησε ελπίδες στους Έλληνες. Η λέξη που εξαφανίστηκε από τα στόματα των νικητών την επομένη ακριβώς της εκλογικής αναμέτρησης του Ιουνίου. Υπάρχει, άλλωστε, ιστορικό προηγούμενο: «Λεφτά υπάρχουν» - του Γ. Α. Παπανδρέου. Τη συνέχεια την ξέρουμε, τη ζούμε στο πετσί μας όλοι Η «επαναδιαπραγμάτευση» λοιπόν (ακόμα) αναζητείται. Και δεν πρόκειται να βρεθεί. Θα βρεθούν όμως (με το στανιό φυσικά) όλα τα μέτρα που ικανοποιούν τους τοκογλύφους «συνεταίρους| μας και εξαθλιώνουν τον Ελληνικό λαό, το λαό που οι πολιτικοί μας προϊστάμενοι κατάντησαν (άδικα) περίγελω της οικουμένης. Για να είμαστε δίκαιοι όμως, κι ο λαός μας φέρει την ευθύνη της ευπιστίας  - καλόπιστης ή ιδιοτελούς. Ας πρόσεχε, όταν είχαν (πριν τις εκλογές) πέσει πάνω του όλα τα καθεστωτικά media, όλα τα παπαγαλάκια της Ευρωζώνης και των αγορών, όλοι οι πολύφερνοι «αναλυτές» που «για το καλό του» τον συμβούλευαν να ψηφίσει «επαναδιαπραγμάτευση» - επαναδιαπραγμάτευσηnπού θα αναλάμβαναν να φέρουν σε πέρας ποιοι; Εκείνοι που τον έφερανnστα Μνημονιακά του χάλια!  Και οι «επαναδιαπραγματευτές» νίκησαν και σχημάτισαν κυβέρνηση. Και της κυβέρνησης αυτής προΐσταται ποιος, ως πρωθυπουργός; Εκείνος που έσκιζε τα ρούχα του εναντίον της Τρόικα και των μνημονιακών πολιτικών και ορκιζόταν πως θα «αλλάξει το μίγμα» υπέρ της ανάπτυξης και κατά της ύφεσης. Από κοντά ο άλλος που σαν υπουργός οικονομικών χαντάκωσε τη χώρα (με τους τεμενάδες στο εξωτερικό και την ψευτομαγκιά στο εσωτερικό). Τρίτος (ως νέος Σάντσο Πάντσα και ιππότης της ελεεινής μορφής μαζί) ο «αριστερός» δικηγόρος με την ξύλινη γλώσσα και τον κωμικό ναρκισσισμό της καθαρευουσιάνικης παπαγαλίας. Αυτοί όλοι εκλέχτηκαν για να «επαναδιαπραγματευτούν», και φυσικά δεν κούνησαν ούτε το μικρό τους δαχτυλάκι, απλά διάλεξαν τα γνωστά (ίδια πάντα) θύματα και τα στέλνουν άλλη μια φορά στο σφαγείο.  Και καλά, αυτοί δεν έχουν τσίπα, τα «γυρίζουν» από τη μια στιγμή στην άλλη. Εμείς, ο «περιούσιος λαός», θα σκύψουμε το κεφάλι και θα δεχτούμε να μας θυσιάσουν, στην ψύχρα, οι ψεύτες, οι κλέφτες, οι οσφυοκάμπτες των ξένων Ισχυρών, οι ζάπλουτοι φοροφυγάδες, οι εθνικοί προμηθευτές; Θα αφήσουμε (στο όνομα μιας αναγκαίας μεταρρύθμισης του κράτους μας), τα φερέφωνα των δανειστών να πυροβολούν επί δικαίων και αδίκων στην ταλαίπωρη χώρα, «ξεχνώντας» για ποιο λόγο χρειαζόμαστε μεταρρύθμιση, ποιοι επωφελούνταν τόσα χρόνια από το Ελλαδικό μπάχαλο, και κυρίως, ποιοι μας κατάντησαν σ' αυτά τα χάλια; Αν υποψιαστώ πως όλα αυτά τα προκάλεσε η γριά με τη σύνταξη των 500 ευρώ, ο ιδιωτικός υπάλληλος των 700 ευρώ κι ο άνεργος απόφοιτος των ΑΕΙ, θα πεθάνωωωω...

Γιώργος Ανδρέου

 

Πολιτικό σύστημα, παλιό και νέο...

Όταν το ΔΝΤ πήγε στην Τουρκία, έφυγε όταν ο Ερντογκάν ήρθε (από το πουθενά) και έστειλε στα αζήτητα ολόκληρη την τότε Τουρκική πολιτική τάξη (Γιλμάζ, Τσιλέρ κλπ). Διακινδυνεύω την πρόβλεψη πως αυτό ακριβώς συμβαίνει ήδη στην Ελλάδα. Το πολιτικό σύστημα «της Μεταπολίτευσης» (φάνηκε από τη σύσταση της νέας κυβέρνησης) δεν έχει πια κανένα άσσο στο μανίκι του, καμία φρέσκια ιδέα, κανένα νέο, άφθαρτο, πολιτικό πρόσωπο που να πάρει στην πλάτη την «αστική» πολιτική τάξη της χώρας. Η σήψη είναι τόσο μεγάλη, η ατολμία τόσο κραυγαλέα, η διαχειριστική αδυναμία τόσο φανερή, που σου έρχεται να βάλεις τα γέλια (αν δεν έχεις πριν μπήξει τα κλάμματα).  Ποιός πολιτικός της νυν κυβέρνησης θα τολμήσει να πάρει αποφάσεις που θα φτωχύνουν κι άλλο τους απελπισμένους Έλληνες - και πώς θα τις εφαρμόσει; Ακόμα και τα ...τανκς να κατεβάσει, είναι εντελώς βέβαιο πως οι οδηγοί τους θα ενωθούν με το μεγάλο πλήθος των συνανθρώπων μας που βιώνουν ανθρωπιστική κρίση σχεδόν εφάμιλλη εκείνης της Κατοχής 1941-1944. Οι μεταρρυθμίσεις μπορούν να συμβούν όταν η κοινωνία βιώνει μια στοιχειώδη ευμάρεια - σε περιόδους κρίσης οι σκληρές αποφάσεις πέφτουν στο κενό, ουκ αν λάβεις παρά του μη έχοντος. Η χώρα χρειάζεται νέο κοινωνικό συμβόλαιο, χτίζοντας (κι αποκαθιστώντας) σχέση εμπιστοσύνης με ένα πλήρως ανανεωμένο πολιτικό σύστημα, ένα σύστημα που θα έχει στείλει σπίτι τους (ή φυλακή) όλους τους διαπλεκόμενους «κύριους Τίποτα» (τύπου Τσοχατζόπουλου), ένα σύστημα που θα υποστηρίξει το αναφαίρετο δικαίωμα του Ελληνικού λαού να ζήσει αφέντης κι όχι δούλος στον τόπο του, ένα πολιτικό σύστημα που θα αντισταθεί στις αισχρότητες του Ευρωπαϊκού πολιτικού προσωπικού, προβάλλοντας το απλό επιχείρημα: Αν δεν θέλετε να μας βοηθήσετε έντιμα, αγαπητοί συνέταιροι (κι όχι «δανειστές», τι άθλια διατύπωση), αυτό απλά σημαίνει πως πιστεύετε ότι βρήκατε τη χρυσή ευκαιρία να μετατρέψετε τη χώρα μας σε προτεκτοράτο. Αυτό δεν πρόκειται να το επιτρέψουμε. Η Ελλάδα, ως μαγαζί γωνία, ενδιαφέρει πολλούς «πονηρούς», που εκπροσωπούνται εντός συνόρων από το ικανό πλήθος  όσων μας κυβέρνησαν και μας κυβερνούν. Και τι λένε όλοι αυτοί οι αθεόφοβοι: Πώς πρέπει να ...πεθάνουμε, για να μας σώσουν ...μετά θάνατον! Έλεος, «ισότιμοι εταίροι» μας, έλεος. ¶λλο να μεταρρυθμίσουμε το κράτος (που το κατάντησαν έτσι εκείνοι ακριβώς που στηρίξατε με νύχια και με δόντια για να μας ...ξανασώσουν στη σημερινή άθλια συγκυρία), κι άλλο να εξαθλιωθούμε, πληρώνοντας (ξανά και ξανά) τις εγκληματικές αστοχίες του μεταπολιτευτικού πολιτικού συστήματος που συνεχίζει τις ...φιλότιμες προσπάθειες να μετατρέψει οριστικά τη χώρα σε τριτοκοσμικό μαγαζί του Ευρωπαϊκού νεοφιλελευθερισμού, ξεπουλώντας μπιρ παρά τον εθνικό μας πλούτο...

Γιώργος Ανδρέου

 

Eκλογές και συνέπειες...

Πανηγυρίζω την συντριβή του δικομματισμού, το εξομολογούμαι απερίφραστα. Πιστεύω ακράδαντα (οι αναγνώστες των κειμένων μου στο Ως3 το έχουν διαπιστώσει) πως τα δύο πρώην μεγάλα κόμματα (που κυριάρχησαν από τη Μεταπολίτευση μέχρι προχθές) είναι (σχεδόν) αποκλειστικά υπεύθυνα για τα χάλια της χώρας. Είναι απροσμέτρητη η ανοησία, η έπαρση, η αναίδεια, η βλακεία με την οποία φλόμωσαν τον Ελληνισμό και τον οδήγησαν στο γκρεμό. Ψηφοθηρώντας, λαϊκίζοντας, διαφθείροντας, νομοθετώντας τα καλά και συμφέροντα "πονηρών" μειοψηφιών, κατάντησαν την Ελλάδα παγκόσμιο περίγελω. Αλλά ας πούμε δυο λόγια για τα των εκλογών, πιο εξειδικευμένα. Εύκολα εξηγείται η άνοδος της Αριστεράς στις εκλογές της 6ης Μαΐου, εξίσου η άνοδος της "πατριωτικής" Δεξιάς (Ανεξάρτητοι Έλληνες), δύσκολα όμως ερμηνεύεται η γιγάντωση της Χρυσής Αυγής. Φαίνεται πως η Χούντα του '67 δεν είχε μόνο εχθρούς αλλά και αρκετούς φίλους (που λούφαξαν στη Μεταπολίτευση, αλλά σηκώνουν κεφάλι στη σημερινή παρακμιακή συγκυρία). Αλλιώς δεν εξηγούνται τα τεράστια ποσοστά του ακραίου αυτού κόμματος σε περιοχές με μηδενική παρουσία λαθρομεταναστών (για να πάψει η καραμέλα πως τα ποσοστά του οφείλονται στην παροχή "προστασίας" σε φοβισμένους συνέλληνες, σε περιοχές     με προβλήματα παράνομης μεταναστευτικής παρουσίας). Για ΝΔ και ΠΑΣΟΚ
τι να πω; Πως είναι αδιανόητο, κόμματα με τερατώδεις ευθύνες για τα χάλια του τόπου, να κάνουν προεκλογικές εκστρατείες λες και βρισκόμαστε στο 1985; Μου κάνει εντύπωση η αδράνεια του "αστικού" κόσμου της χώρας, να βρει και να αναδείξει ηγεσίες σοβαρές και αξιόπιστες. Η καραμέλα της εξόδου από το ευρώ αν ψηφιστεί η Αριστερά ή η αντιμνημονιακή Δεξιά, κανέναν δεν συγκίνησε. Ο λαός, φτωχός κι απελπισμένος, απλά δεν πιστεύει στο θεωρητικό πλεονέκτημα ενός ισχυρού νομίσματος που τον στέλνει στον πάτο της κοινωνικής κατάντιας. Είναι φανερό πως πολλοί Έλληνες απλά αδιαφορούν μπροστά στο ενδεχόμενο της επιστροφής στη δραχμή, αφού δεν έχουν...μία (δραχμή ή...ένα ευρώ) στην τσέπη. Με εντυπωσιάζει βέβαια η πρεμούρα "επαναδιαπραγμάτευσης" που έπιασε τα Μνημονιακά κόμματα (και αποκόμματα) μόλις μεγάλωσε σε εκλογικά ποσοστά η Αριστερά. Ξαφνικά όλοι τους είναι πρόθυμοι να "ελαφρύνουν" τις συνέπειες του Μνημονίου, όλοι τους σπεύδουν να διαβεβαιώσουν πως πάντοτε επιθυμούσαν αναπτυξιακές πολιτικές (στον...ύπνο τους, φαίνεται, γιατί στον ξύπνιο τους στέγνωσαν την Αγορά).  Και τώρα τι γίνεται; Απλά, ξανά εκλογές ώστε να μεγαλώσουν κάποιοι και να εξαφανιστούν κάποιοι άλλοι. Ποιοι; Ελάτε τώρα, όλοι ξέρουμε πως το θέμα δεν είναι τόσο η μία ή η άλλη κατεύθυνση, το θέμα είναι αν υπάρχει σχέδιο πίσω της και άνθρωποι έντιμοι και ικανοί να το φέρουν εις πέρας. Οπότε: Η μεν Αριστερά ας συνειδητοποιήσει πως η κοινωνία την θέλει ενεργή και εναργή (αφήνω το ΚΚΕ, αυτοί παίζουν σε άλλα γήπεδα, δικά τους-δικαίωμα τους), χωρίς λαϊκίστικες αφέλειες, με συναίσθηση πως "η ιδεολογία είναι το λιμάνι, αλλά η πολιτική το καράβι. Αν το καράβι μείνει δεμένο στο λιμάνι, θα σαπίσει". Και κάθε ταξίδι είναι παρθένο κι απρόβλεπτο. Η δε Δεξιά ας βρει επιτέλους ηγέτες με αληθινή πολιτική παιδεία και γνώση των προβλημάτων της χώρας, πρόσωπα κύρους και εποπτείας ουσιαστικής, κι ας αφήσει τις "πατριωτικές" κορώνες, τις ελεεινές κολακείες προς τον κλήρο και τα εθνικιστικά συνθήματα τύπου "πάλι με χρόνια με καιρούς..." Το ΠΑΣΟΚ είπατε; Αναζητείται. Όταν βρεθεί, βλέπουμε. Και κάτι τελευταίο, έτσι, σαν παιχνίδι: Φανταστείτε τους ηγέτες μας σε περίοδο πολέμου, αληθινού, όχι οικονομικού κλπ. Βάλτε τους στο νου σας έναν-έναν, κατά τη διάρκεια πχ των Βαλκανικών πολέμων, κι αναλογιστείτε τις δεξιότητες τους  και το πώς θα κυβερνούσαν το έθνος σε τέτοιου τύπου ζόρια. Θα βγάλετε, είμαι βέβαιος, χρήσιμα συμπεράσματα.

 

¶λλο οικονομία, άλλο πολιτική...

Ο πατέρας μου, δήμαρχος Σερρών για πολλά χρόνια, πάντοτε απαντούσε με τον τίτλο του άρθρου μου, κάθε φορά που τον ρωτούσαν πού θα βρει τα χρήματα για εκείνο και το άλλο, έργα όλα που αφορούσαν το δήμο. Και κάθε φορά κατόρθωνε να κάνει τη δουλειά του σωστά (πολιτική) και να ρυθμίζει εύλογα τις υποχρεώσεις του (οικονομία), ώστε και έργα να γίνονται και τα κόστη κι οι πληρωμές τους  να μην παραβιάζουν κριτήρια αξιοπρέπειας και επάρκειας  του δήμου και  των δημοτών. Είναι λοιπόν ζήτημα εκπροσώπησης. Αναρωτιέμαι - με ποιο κύρος διαπραγματεύονται με τους Ευρωπαίους και το ΔΝΤ πολιτικά πρόσωπα  που βαρύνονται από σκιές χρηματισμού και υποψίες άνομων συναλλαγών και προμηθειών κάθε είδους. Ας μη βιαστούν οι πολιτικοί εκπρόσωποι να με κατηγορήσουν πως λαϊκίζω - έχω το δικαίωμα να υποπτεύομαι ό,τι θέλω, αφού ποτέ δεν συντελέστηκε στοιχειώδης κάθαρση όλων των οικονομικοπολιτικών σκανδάλων του τόπου. Μόνο για τον Τσοχατζόπουλο ψέλισσαν  οι κυβερνώντες  κάτι μισόλογα και το θέμα έμεινε εκεί. Φανταστείτε λοιπόν ΝΑ ΓΝΩΡΙΖΟΥΝ (που κατά πάσα πιθανότητα γνωρίζουν) οι Ευρωπαίοι ΠΡΟΣΩΠΑ  ΚΑΙ ΠΡΑΓΜΑΤΑ. Με τί «τσαμπουκά» θα τους αντιτάξει οτιδήποτε ο Έλληνας  που «τα έχει πάρει»; Θα καταπιεί απλώς τη γλώσσα του ικετεύοντας «να μη  τον βγάλουν στη σέντρα» (που λένε οι ποδοσφαιρόφιλοι).
Η χώρα θα αρχίσει να ελπίζει όταν εκπροσωπηθεί από πρόσωπα με λευκό μητρώο σε πολιτικά  και οικονομικά «ολισθήματα». Οι -ξένοι- όσο βλέπουν το ίδιο πολιτικό προσωπικό που οδήγησε στην καταστροφή τη χώρα, να παριστάνει...το σωτήρα της, γελούν  (από μέσα τους) και διατάζουν (επισήμως) τα σκληρότερα, μη έχοντας καμμιά εμπιστοσύνη και κανένα σεβασμό στους Έλληνες «επαγγελματίες» πολιτικούς. Γι' αυτό επείγει η εύρεση νέων ηγετικών προσώπων, αδιάβλητων, «καθαρών».  Με τέτοιου είδους πρόσωπα πολλά μπορούν να γίνουν για το καλό της χώρας μας. ¶λλωστε «στην πολιτική υπάρχουν πράγματα που λέγονται και δεν γίνονται,  και πράγματα που γίνονται και δεν λέγονται». Οι πατριώτες που αναζητούνται για να κυβερνήσουν επιτέλους έντιμα τη χώρα, μπορούν να κάνουν τη διαφορά. Επειδή δεν θα σκέφτονται ούτε θα υπολογίζουν «πελατείες» και «κομματικούς στρατούς», επειδή θα βάζουν πρώτα το κοινό καλό. Υπάρχουν τέτοιοι «υποψήφιοι»; Αυτή τη στιγμή όχι στην κατεστημένη πολιτική σκηνή. Θυμηθείτε όμως τον ερχομό του Βενιζέλου λίγα χρόνια μετά την ταπείνωση μας στον Ελληνοτουρκικό πόλεμο του 1897 - και τί συνέβη στη συνέχεια, με την Ελλάδα να εξελίσσεται σε Βαλκανική υπερδύναμη και να διπλασιάζει τον εθνικό της χώρο.
Πολλά μπορούν να επιτευχθούν εφόσον συντελεστή πολιτική και κοινωνική κάθαρση. Οι επερχόμενες εκλογές παρέχουν μια μεγάλη ευκαιρία. Ας μη την αφήσουμε να πάει χαμένη...  

 

Η αριστερά και η δεξιά...

ΚΕΙΜΕΝΟ: ΓΙΩΡΓΟΣ ΑΝΔΡΕΟΥ

Μετά τα (ακατανόητων για εκείνη επιλογών) Δεκεμβριανά η Αριστερά της Ελλάδας το 1946 απείχε από τις εκλογές. Η ολέθρια αυτή επιλογή «φακέλωσε» ολόκληρο τον Εαμογενή πληθυσμό της χώρας και οδήγησε σε τραγωδία την εποποιία της Εθνικής Αντίστασης. Ήρθε κατόπιν η επιλογή της εμφύλιας σύρραξης - και αποτέλεσμα υπήρξε ο σχηματισμός (μετά το 1950) ενός κράτους από το οποίο απείχαν (ιδεολογικά, ψυχικά και λειτουργικά) οι μισοί Έλληνες, ως «κομμουνιστές» ή «συνοδοιπόροι». Αλλά και η Δεξιά της χώρας συναγωνίστηκε την Αριστερά σε τερατικές αστοχίες: Όχι μόνο δεν επιτέλεσε εθνική κάθαρση από τους (προδότες του έθνους) συνεργάτες του εχθρού, αλλά (στην πράξη) έδωσε άφεση αμαρτιών στους Γερμανοτσολιάδες και Χίτες συνεργάτες της Γερμανικής Κατοχής, και τους ενσωμάτωσε στην παράταξη της, μετατρέποντας τους στους πιο αιμοβόρους ρεβανσιστές εναντίον των Εαμογενών δυνάμεων. Κι όταν κέρδισε στην εμφύλια σύρραξη, η «εθνικόφρων παράταξις», αντί να κηρύξει εθνική αμνηστία, με κοινό μνημείο πεσόντων όλων των Ελλήνων (όπως ακόμα κι ο άθλιος Φράγκο έπραξε μετά την επικράτηση του στον Ισπανικό Εμφύλιο), προχώρησε σε αγριότητες και ρεβανσισμούς φρικώδεις, σε Μακρονήσια και αναγκαστικές δηλώσεις αποκήρυξης, σε εξορίες, πολυετείς φυλακίσεις αλλά και δεκάδες θανατικές καταδίκες, με τραγικότερες εκείνες του Πλουμπίδη, του Μπελογιάννη και της ομάδας του.
Το ίδιο μετεμφυλιακό κράτος γέννησε τη Χούντα του 1967 και προκάλεσε την Κυπριακή τραγωδία. Το άθλιο εκείνο κράτος «αλώθηκε» με τρόπο συναισθηματικά εξίσου ολέθριο, όταν οι εαμογενείς δυνάμεις (στοιχισμένες πίσω από το ΠΑΣΟΚ του Ανδρέα Παπανδρέου) ήρθαν τη δεκαετία του '80 στην εξουσία. Οι οπαδοί της ευρύτερης Αριστεράς - που έφεραν τους πράσινους στην εξουσία - για τριάντα χρόνια ήταν «στην απέξω». Όταν λοιπόν μπήκαν «μέσα», αντί να διορθώσουν κακώς κείμενα, αντιμετώπισαν την πολιτική τους επικράτηση ως εκδίκηση για τα δεινά τους από το '50 και μετά. Το αποτέλεσμα αυτής της νοοτροπίας ήρθε να δώσει το τελειωτικό χτύπημα στις ελπίδες για τη δημιουργία ενός σύγχρονου, ευρωπαϊκού κράτους, με δικαιοσύνη, θεσμούς, διοικητική αυτοτέλεια, παιδεία και υγεία σε υψηλό επίπεδο. Η δεξιά μετεμφυλιακή κομματοκρατία παντρεύτηκε τον «σοσιαλιστικό» «εξυγχρονισμό» - και  το αποτέλεσμα το βλέπουμε όλοι. Προς τι αυτό το μικρό «μάθημα» ιστορίας; Μα επειδή οι πολιτικές δυνάμεις του τόπου βρίσκονται (κατά τη γνώμη μου) σε αντίστοιχη με την των Δεκεμβριανών του ''44 κρίσιμη συγκυρία. Θα πρυτανεύσει η λογική - ή θα υπερισχύσουν τυφλά αισθήματα οργής και πικρίας;
Η Αριστερά θα σταθεί στο ύψος των περιστάσεων, κατευθύνοντας με ΠΟΛΙΤΙΚΑ κι όχι συναισθηματικά επιχειρήματα τους υποστηρικτές της; Η Δεξιά θα αντιληφθεί τη σημασία μιας εθνικής οριοθέτησης - ή στο όνομα την όποιας πολιτικής της επιβίωσης θα ρίξει οριστικά τη χώρα στα βράχια; Το πολιτικό σύστημα θα καθαρθεί, θα ασκήσει σκληρή αυτοκριτική, θα ανανεωθεί, θα συνομιλήσει, θα συνεργαστεί - ή κουτοπόνηρα θα επιχειρήσει άλλη μια φορά  να  «περάσει τον κάβο», φορτώνοντας στους Έλληνες πολίτες την οδύνη ενός αβίωτου (σε όλα τα επίπεδα) βίου; Εύχομαι και προσδοκώ το καινούργιο.
Μια φωνή μέσα μου όμως, μου λέει πως θα συμβαίνει για πολύ καιρό ακόμα το παλιό...


Το κράτος και το έθνος...

ΚΕΙΜΕΝΟ: ΓΙΩΡΓΟΣ ΑΝΔΡΕΟΥ

Η κρίση που ζούμε είναι φανερό πως καταλύει οριστικά το Ελληνικό Κράτος, το Ελλαδικό δηλ. κρατίδιο που οργανώθηκε όπως-όπως και στήθηκε σε πήλινα πόδια, θύμα της πιο ασύδοτης κομματοκρατίας, από τη μέρα της  δολοφονίας του Καποδίστρια ως τις μέρες μας. Το μέγα ζήτημα είναι αν μαζί του εξοντώνεται το Ελληνικό Έθνος, ο Ελληνισμός απανταχού της γης, η πολιτισμική του κληρονομιά, οι ιστορικές του καταγωγές, οι ποικίλες θεσπίσεις του και, πάνω απ' όλα, η Ελληνική Γλώσσα. Αλλοίμονο αν η κατάρρευση, η χρεοκοπία του Κράτους, συμπαρασύρει στο γκρεμό το Έθνος, αλλοίμονο αν μια κάστα πολιτικάντηδων, μαζί με ένα συρφετό διαπλεκόμενων "επιχειρηματιών" κάθε είδους, "καταφέρει" με την ηλιθιότητα και τον εγκληματικό καιροσκοπισμό της να "τελειώσει" τον Ελληνισμό. Η πανστρατιά των Ελλήνων οφείλει πάνω απ' όλα να εστιάσει στην προστασία των "βωμών και εστιών" του Έθνους - που είναι η ραχοκοκαλιά όλων των παρασημάνσεων οι οποίες καθορίζουν την Ελληνική συνείδηση: Γλώσσα, παιδεία, ιστορία, παράδοση, τέχνες,  ήθη κι έθιμα, πίστεις και πεποιθήσεις - όσα συναποτελούν την Ουσία του Τρόπου που ένας λαός έχει διαλέξει να υιοθετήσει ως στάση και νοηματοδότηση ζωής. Ποιος ξέρει, ίσως η καταρράκωση του Κράτους ενισχύσει την έννοια του Έθνους, κι από αυτή την ενδυνάμωση προκύψει η αναγκαία δραματική μεταρρύθμιση, το γκρέμισμα και ξήλωμα των δομών που έχτισαν το αυθαίρετο που ονομάζουμε Ελληνικό Κράτος. Ας θυμηθούμε τον Ελληνισμό του παρελθόντος - πώς μεγαλούργησε "στα ξένα": Στην Οδησσό, την Τεργέστη, την Σμύρνη, την Κωνσταντινούπολη, την Βιέννη, την Αλεξάνδρεια. Η συρρίκνωση του Ελληνισμού σε μια γεωγραφική "τοποθεσία" φαίνεται πως, τελικά, ζημίωσε την ευρύτερη "ιδέα" του, την αξιοσημείωτη του αίγλη. Δεν αμφισβητώ την ανάγκη μιας Πατρίδας, υιοθετώ όμως την άποψη πως η Πατρίδα δεν μπορεί να χρησιμοποιείται ως άλλοθι ιδεολογημάτων που την καταντούν.καραγκιόζ μπερντέ. Για να εμπνευστούμε το είδος του Κράτους που επείγει να χτίσουμε, οφείλουμε να εκβαθύνουμε στην ιδέα του Έθνους στο οποίο μετέχουμε - χωρίς φτηνούς εθνικισμούς και παληκαρισμούς, έχοντας όμως κατά νου πως γι' αυτήν την πατρίδα χιλιάδες πρόγονοί μας έδωσαν το αίμα τους. Σεβασμός χρειάζεται στο αίμα των προηγούμενων, στις θυσίες τους, στις ελπίδες τους, στα όνειρα τους. Εύχομαι η καταστροφή να είναι ταυτόχρονα αφορμή εθνικής  αυτογνωσίας  κι  αναγέννησης.....


Δικαιοσύνη...

ΚΕΙΜΕΝΟ: ΓΙΩΡΓΟΣ ΑΝΔΡΕΟΥ

Ο νέος χρόνος έφτασε. Το 2012 δείχνει (κι όλα συνηγορούν πως θα είναι) σκληρό, «μουντό», κατηφές, «μεταβατικό». Οι Έλληνες, μέρα τη μέρα συνειδητοποιούμε πως δεν θα υπάρξει θαύμα, ένα θαύμα επιστροφής στο ...2004. Τέλος εποχής; Ίσως. Τέλος ψευδαισθήσεων; Σίγουρα. Το χαϊδεμένο, ανώριμο, κακομαθημένο ακροατήριο άθλιων πολιτικάντηδων, οφείλει να ενηλικιωθεί, να πάρει δραματικές αποφάσεις για τη ζωή του και τη ζωή των παιδιών του. Ποιό οφείλει να υψωθεί ως κορυφαίο κριτήριο κάθαρσης; Κατά τη γνώμη μου η επικράτηση ενός καθολικού αισθήματος δικαιοσύνης. Πρέπει να πληρώσουν - και να πληρώσουμε. Να πληρώσουν - εκείνοι που ασέλγησαν σε βάρος της χώρας μας με εκατοντάδες τρόπους, αναιδείς, ψεύτες, κλεπταποδόχοι του εθνικού πλούτου (υλικού και ηθικού). Να πληρώσουμε - εμείς που τους ανεχτήκαμε, τους εκλέξαμε, τους επικροτήσαμε, τους ικετέψαμε να καταδεχτούν να μας πετάξουν ένα κοκκαλάκι για να γλύψουμε, ένα ασήμαντο μερίδιο από το δικό τους...μαμούθ. Το ψάρι βρομάει απ' το κεφάλι. Έχουμε την ευκαιρία από δω και πέρα (με εκλογές και κάθε είδους συμμετοχή στο δημόσιο βίο) να κόψουμε πολλά κεφάλια. Αφού οι κυβερνώντες φρόντισαν (τί ατιμία) για το ακαταδίωκτο, την ασυλία τους, την νομική τους εξαίρεση (τα λαμόγια) από τη δικαιοσύνη των δικαστηρίων, μόνη λύση απομένει η δικαιοσύνη των δημοκρατικών διαδικασιών.
Ας απομακρύνουμε από κάθε θεσμικό όργανο όλους εκείνους που, διοικώντας κι αποφασίζοντας, έριξαν τη χώρα στο γκρεμό. Ας μη διστάσουμε. Είναι η στιγμή μας, η στιγμή των πολλών, η στιγμή της δημοκρατίας. Ας τιμωρήσουμε αμείλικτα όσους μας διέσυραν ασύστολα. Ας απονείμουμε δικαιοσύνη. Το αίσθημα δικαιοσύνης είναι η μόνη μας ψυχική παρηγορία, η μόνη ελπίδα πως υπάρχει μέλλον καλύτερο γι' αυτή τη χώρα. Αν οι επερχόμενες εκλογές  αναδείξουν τα ίδια πρόσωπα στα δημόσια αξιώματα, αν σε δήμους, περιφέρειες, επιμελητήρια κλπ. συνεχίσουν να εκλέγονται οι ίδιοι υπαίτιοι της καθήζησης, αυτό δεν θα σημαίνει μόνο οριστικό συγχωροχάρτι για τους ανάξιους, θα σημαίνει επιπλέον πως ναι, μαζί τα φάγαμε, κι οφείλουμε από κοινού να πληρώσουμε το μεγάλο λογαριασμό, το ομόλογο της συνενοχής, της εκ προθέσεως συμμετοχής στο έγκλημα.
Ποιό έγκλημα; Ας ρωτήσουμε τα παιδιά μας. Εκείνα ξέρουν...


Η ευθύνη για τους νεότερους Έλληνες...

KEIMENO: ΓIΩΡΓΟΣ ΑΝΔΡΕΟΥ

Η μεγαλύτερη ευθύνη της ελληνικής κοινωνίας είναι να μην απογοητεύσει, διαλύσει ψυχικά κι εξοντώσει ηθικά τους νέους της. Η φρίκη μιας οικονομικής καταστροφής δεν είναι παρά ένα δυσάρεστο ιστορικά επεισόδιο αν συγκριθεί με την ολοκληρωτική απαξίωση κάθε θετικής προοπτικής της νεολαίας μας, με την εξώθηση της σε ηρωική έξοδο από την Ελλάδα για αναζήτηση «καλύτερης τύχης» στα ξένα. Ο Ελληνισμός έχει πολλά υποφέρει από την αναγκαστική μετανάστευση, την κάθε τύπου προσφυγιά, την δια βίου νοσταλγία για την σκληρή πατρίδα-Ιθάκη. Η ιστορία, λένε, επαναλαμβάνεται ως φάρσα, όμως δεν μπορώ να γελάσω με το «μπουφόνικο» σενάριο που στέλνει τα νέα παιδιά της Ελλάδας ξανά στην Αμερική, την Αυστραλία, την Εσπερία. Ας βάλουμε τα δυνατά μας, εμείς, «η γενιά του Πολυτεχνείου», η «γενιά της Μεταπολίτευσης» - η γενιά τελοσπάντων που έστειλε την Ελλάδα στο γκρεμό, μήπως σώσουμε την ύστατη ώρα κάτι απ' όσα μπορούν ακόμα να σωθούν, κι ας το δωρίσουμε στους νέους μας, ελπίζοντας πως δεν θα μας το πετάξουν αηδιασμένοι στα μούτρα, πως θα δεχτούν να συνομιλήσουν μαζί μας, πως θα μας συνδράμουν να βρούμε δρόμο και τρόπο, για να τους βοηθήσουμε να μην πνιγούν, κι ας πρέπει να ...πνίξουν εμάς στον ωκεανό των ανοησιών και των αθλιοτήτων που επιλέξαμε να παράξουμε ως πολιτική και κοινωνική συμμορία, ως ολετήρες της πατρίδας μας. Αρκετά με τις μωρολογίες των πολιτικάντηδων, με τις αυτοαθωοτικές τους παρλαπίπες, τις αναλύσεις της δεκάρας, τα ψευτοπατριωτικά κλισέ. Η πατρίδα ΔΕΝ μας ανήκει, τη νοικιάσαμε από τα παιδιά και τα εγγόνια μας - σπίτι αρχοντικό - και τους την επιστρέφουμε αχούρι. Λυπάμαι τόσο που οι νέοι μας είναι ολοκληρωτικά βέβαιοι πως η ζωή τους θα είναι χειρότερη από τη δική μας. Λυπάμαι που θα ανακαλύψουν όλες τις λοβιτούρες, τα «ψεύτικα τα λόγια τα μεγάλα» μας, την ημιμάθεια και το θράσος, τον αριβισμό μας. Ελπίζω μόνο να ξεχωρίσουν κι εκείνους τους Ελάχιστους που μόχθησαν, είπαν αλήθειες, πάλεψαν   και νικήθηκαν στις Θερμοπύλες των ταπεινωτικών φραγμάτων που οι Πολλοί (με το μυαλό και την ψυχή πλημμυρισμένα από γελοία μικροαστικά καταναλωτικά όνειρα) έκτισαν για να τους αποκλείσουν. Οι νέοι μας, ξέρουν, αυτό λέω και παίρνω δύναμη. Ξέρουν να ξεχωρίσουν την ήρα από το στάρι, να κρατήσουν τα λίγα καλά και να πετάξουν τα πολλά στραβά στα σκουπίδια. ΟΙ νέοι Έλληνες ΕΙΝΑΙ η Ελλάδα, η Ελλάδα που θα μπορούσαμε να είμαστε όλοι μαζί αν...


Συμπεράσματα μετά τον κατακλυσμό...

KEIMENO: ΓΙΩΡΓΟΣ ΑΝΔΡΕΟΥ

- Η Ελλάδα πτώχευσε, ταπεινώθηκε, επέστρεψε στην τριτοκοσμική της υπόσταση (αυτήν από την οποία ποτέ κατ' ουσία δεν ξέφυγε - να 'ναι καλά οι πολιτικοί της προϊστάμενοι).
- Η Ελλάδα σήμερα φανερώνει (δυστυχώς) αυτό που πάντοτε ως κράτος υπήρξε: μια ευκαιριακή κατασκευή προς εξυπηρέτηση (ιδίως) εξωελλαδικών συγκυριών και συμφερόντων.
- Η Ελλάδα που διοργάνωσε Ολυμπιάδα πτώχευσε, η Ελλάδα που κέρδισε διεθνή βραβεία (από Νόμπελ ως πανευρωπαϊκά κύπελλα) ταυτοχρόνως διατηρεί εξόχως οπισθοδρομικό σύστημα Παιδείας, Υγείας, Δημόσιας διοίκησης και συγκαταλέγεται στα κράτη με τα ισχυρότερα φαινόμενα διαπλοκής.  Πώς να εξηγηθεί αυτή η ακρότητα, το τρελό ασανσέρ μεταξύ Παράδεισου και Ταρτάρων; Αρκούν οι απλοϊκές, εθνοκεντρικές δήθεν, μυθολογίες;
- Οι Έλληνες, πικραμένοι, μπερδεμένοι (και συνένοχοι, στο βαθμό που ασέλγησαν στο σώμα ενός έωλου κράτους, μπερδεύοντας το ατομικό συμφέρον με την κουτοπόνηρη νοοτροπία του εξυπνάκια που ξεφεύγει από κάθε θεσπισμένη του υποχρέωση ως πολίτης της χώρας), ξεσπούν με τρόπο συναισθηματικό μόνον (πανώ στα γήπεδα, αποδοκιμασίες στις παρελάσεις της 28ης Οκτωβρίου), ενώ θα έπρεπε να βάλουν το μυαλό τους να δουλέψει, ενώ θα έπρεπε να επιστρέψουν στην αληθινή πολιτική, διεκδικώντας την αναμόρφωση της χώρας σε κάθε βαθμίδα - διοικητική, κοινωνική, λειτουργική.
-
Η παρούσα κυβέρνηση οφείλει άμεσα να προκηρύξει εκλογές και να μην παριστάνει τον υπερδιαιτητή μιας εθνικής καταστροφής - με ασυγχώρητη επιπολαιότητα και ανεξήγητη (γελοία) έπαρση, εκφρασμένη με "αισιόδοξες" μπουρδολογίες   που  εκτοξεύουν  τα  ζαλισμένα  όσο  πανικόβλητα  μέλη  της.
- Η χώρα έχει ανάγκη γιγαντιαίας προσπάθειας εθνικού διαλόγου, νέου συντάγματος, καινούργιας πολιτικής και κοινωνικής συνθήκης. Η χώρα χρειάζεται επειγόντως επανακαθορισμό στόχων και προοπτικής, η χώρα πρέπει να ξανασκεφτεί και να δράσει εθνικά. Κι αυτό θα συμβεί μόνο όταν συμβεί καθολική κάθαρση του δημόσιου βίου από όλη την παλιά, διεφθαρμένη φρουρά της, όταν οι πολίτες εμπιστευθούν νέα πρόσωπα, άξια, αδιάφθορα, πατριωτικά.
-
Η οικονομική δυσκολία δεν είναι το μείζον σημερινό πρόβλημα της πατρίδας. Το μέγιστο ζήτημα είναι πως αυτή τη στιγμή η χώρα είναι ακέφαλη, χωρίς ηγεσία αντάξια των περιστάσεων, χωρίς εθνικούς στόχους και σχέδιο εξόδου από την τρομερή δίνη της εποχής. Η χώρα είναι (αυτή την περίοδο) εύκολο υποψήφιο θύμα πολλαπλών επιβουλών, είναι "ξυπόλητη στ' αγκάθια". Αλοίμονο μας   αν  αυτή  η κατάσταση  κρατήσει  πολύ  καιρό.

ΥΓ. Όλοι εκείνοι που επικρίνουν τα γεγονότα στις παρελάσεις της 28ης Οκτωβρίου και θρηνούν (με κροκοδείλια δάκρυα) για την προσβολή "του νοήματος της εθνικής επετείου κλπ κλπ" είναι ή βλάκες ή συνένοχοι.  Πώς αλλιώς να εξηγηθεί η αδυναμία κατανόησης της ηθικής και συναισθηματικής συντριβής των Ελλήνων; Όμως τα διάφορα παπαγαλάκια του ξεπερασμένου, κατάπτυστου δικομματισμού έχουν τρομάξει επειδή οι έλληνες δεν μπαίνουν πια στο μαντρί της σπέκουλας των media, δεν καταπίνουν αμάσητη την (προπαγανδιστική του συστήματος) σάπια τροφή, όσο για τις ρητορείες πως, τάχαμου, «προσβάλλεται διεθνώς η χώρα», σιγά μη στάξει η ουρά του ...γαϊδάρου.


Ερωτήματα ενός Έλληνα πολίτη, αυτή την άχαρη εποχή...

ΚΕΙΜΕΝΟ: ΓΙΩΡΓΟΣ ΑΝΔΡΕΟΥ

Πώς είναι δυνατόν η Ελλάδα να κατατάσσεται (θεωρητικά) ανάμεσα στις τριάντα πλουσιότερες χώρες του κόσμου - και, ταυτόχρονα, το μεγαλύτερο κομμάτι του πληθυσμού της να αγγίζει επικίνδυνα το όριο της φτώχειας;
Πώς γίνεται μια χώρα που διοργάνωσε Ολυμπιάδα το 2004, να πτωχεύει (στην ουσία) μετά από επτά χρόνια;
Πώς είναι δυνατόν το πολιτικό κατεστημένο των τελευταίων τριάντα χρόνων, αυτό που με τις επιλογές του μας έριξε στο πηγάδι του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου, να έχει "αναλάβει" το έργο σωτηρίας και εξυγίανσης της χώρας - από τις δικές του ουσιαστικά αστοχίες (για να μην πω καμμιά πιο βαριά, "λαϊκή" έκφραση);
Πώς γίνεται να μας κυβερνούν (μοναδικό φαινόμενο στον πολιτισμένο κόσμο) τα ίδια επίθετα πενήντα χρόνια; Έχουμε δημοκρατία ή συγκαλυμμένη ολιγαρχία;
Με ποιο ηθικό δικαίωμα ο νυν πρωθυπουργός της χώρας (μόλις εκλέχτηκε στο αξίωμα του), αντί να πάρει άμεσα μέτρα (όταν τα spreads κινούνταν περί τις 100 μονάδες), περιόδευε σε όλο τον κόσμο δυσφημώντας τη χώρα του και τους πολίτες της, ονομάζοντας την "Τιτανικό" και δημιουργώντας κλίμα πανικού στις αγορές; Πολλοί πλέον ισχυρίζονται πως η αβελτηρία δεν ήταν τυχαία αλλά μέρος ενός συγκεκριμένου σχεδίου για επίθεση στη Ευρωζώνη συνολικά, με κερκόπορτα την (έτσι κι αλλιώς αδύναμη και με άθλια διοικητική μηχανή) Ελλάδα - έχουν άδικο;
Έστω - η χώρα οικονομικά βρίσκεται σε μαύρο χάλι. Γιατί δεν λειτουργεί τίποτε στο Δημόσιο, γιατί έχει καταρρεύσει όλο το σύστημα διοίκησης, γιατί κανείς δεν πειθαρχεί σε κανένα νόμο, γιατί δεν γίνεται μια προσπάθεια ανάταξης τουλάχιστον στους τομείς που είναι αυτό δυνατόν; Μήπως όντως ο Δημόσιος Τομέας (παρά κάποιες τιμητικές εξαιρέσεις) κυριαρχείται συνολικά από νοοτροπία "βολέματος"; Μήπως η "λύσσα" του οικογενειακού περιβάλλοντος στην Ελλάδα τα τελευταία τριάντα πέντε χρόνια για "μόνιμο διορισμό" και "δημοσιοϋπαλληλίκι" συνέβαινε επειδή ο Έλληνας ΓΝΩΡΙΖΕ πως στο Δημόσιο θα περνούσε ευκολότερα και πιο "ξεκούραστα";
Πριν από δώδεκα χρόνια, στην ανεξέλεγκτη έξαρση του ελληνικού Χρηματιστήριου, οι μεγάλες ιδιωτικές εταιρείες της χώρας χρηματοδότησαν με άνεση το μετοχικό τους κεφάλαιο και εισέπραξαν τεράστια ποσά. Πώς είναι δυνατόν σήμερα να παρουσιάζουν εικόνα μικρομεσαίων εμπορικών εταιρειών; Μήπως είναι αλήθεια αυτό που ακούγεται, πως δηλ. δεν επένδυσαν αυτό το κεφάλαιο στην πρόοδο της εργασίας τους αλλά συνέχισαν να παρασιτούν απορροφώντας δημόσιες προμήθειες (ενώ τα κέρδη του Χρηματιστήριου αναπαύονται σε σίγουρες Ελβετικές τράπεζες);
Είναι Δικαιοσύνη αυτή στην Ελλάδα, που επιτρέπει στον Μάκη Ψωμιάδη να αποφύγει την προφυλάκιση, χρησιμοποιώντας γελοίες δικονομικές προφάσεις; Γιατί να μην σκεφτεί ο Έλληνας πολίτης πως ΚΑΙ η Δικαιοσύνη παραγοντίζει και χρηματίζεται έμμεσα ή άμεσα;
Γιατί δεν εφαρμόζει το πολιτικό σύστημα (που ισχυρίζεται ότι άδικα το κατηγορούμε στο σύνολο του κλπ κλπ)  άμεσα ΚΑΘΟΛΙΚΟ ΠΟΘΕΝ ΕΣΧΕΣ όλου του πολιτικού και διοικητικού προσωπικού που κυβέρνησε τη χώρα από τη Μεταπολίτευση και δώθε; Για να δούμε επιτέλους ποιοι υπήρξαν έντιμοι και πατριώτες - και ποιοι αδίστακτοι εγκληματίες (ναι, αυτή είναι η λέξη) σε βάρος του δημοσίου συμφέροντος.
Γιατί (με πρωτοβουλία του Προέδρου της Δημοκρατίας) δεν γίνεται κυβέρνηση εθνικής ενότητας, με πρωθυπουργό και υπουργούς Έλληνες καταξιωμένους επιστήμονες και τεχνοκράτες (από τους πολλούς που διαπρέπουν στο εξωτερικό) - για μια τουλάχιστον τετραετία - ώστε να συντελεστούν με αξιόπιστο (κι όχι κομματικής και πάλι νοοτροπίας) τρόπο οι κρίσιμες μεταρρυθμίσεις που έχει τόση ανάγκη η πατρίδα μας;
Μερικά - εύλογα πιστεύω - ερωτήματα, από τα πάρα πολλά που τυρρανούν τη σκέψη των Ελλήνων αυτό τον καιρό.  Δεν θα απαντηθούν "αρμοδίως" - κάποια επειδή όλοι ξέρουμε ήδη τις απαντήσεις, αλλά δεν τις αρθρώνουμε δημόσια με την ανάλογη ένταση - κι άλλα επειδή δεν "επιτρέπεται". Ωστόσο το συμπέρασμα είναι ένα και πολύ σκληρό: ΑΥΤΗ Η ΕΛΛΑΔΑ, ΤΗΣ ΜΕΤΑΠΟΛΙΤΕΥΣΗΣ, ΠΕΘΑΝΕ. Καιρός είναι να το συνειδητοποιήσουμε, να τη θάψουμε οριστικά - μαζί με όσους την οδήγησαν σ' αυτή τη μοιραία κατάντια - ΚΑΙ ΝΑ ΠΡΟΧΩΡΗΣΟΥΜΕ. Μας αξίζει μια καλύτερη πατρίδα - όμως κι εμείς οφείλουμε, για να την αξιωθούμε, να απαλλαγούμε από τα "παιδικά" μας ελαττώματα, τις αφελείς προκαταλήψεις, την συμφεροντολογική μας κουτοπονηριά: ήρθε η ώρα να ενηλικιωθούμε και να πάρουμε τις τύχες του τόπου στα χέρια μας, γεννώντας μια νέα, αδέσμευτη, δίκαιη, ηθικά αδιάβλητη, εθνική συνεννόηση...


Από που να πιαστούμε, πως να ελπίσουμε...

ΚΕΙΜΕΝΟ: ΓΙΩΡΓΟΣ ΑΝΔΡΕΟΥ

Από πού να πιαστούμε αυτό το φτενό φθινόπωρο, πώς να ελπίσουμε ότι ο απειλητικά επερχόμενος χειμώνας θα μας λυπηθεί και δεν θα φέρει με το νέο χρόνο (2012) ακόμα μεγαλύτερη δυστυχία, απογοήτευση, πικρία, στερήσεις κι αμείλικτη φτώχεια; Οι πολιτικοί μας συνεχίζουν το παλιό βιολί των αλληλοκατηγοριών και  της κοκορομαχίας για ψύλλου πήδημα, οι «κοινωνικοί φορείς» είναι με το δάχτυλο στη σκανδάλη, ανίκανοι να συζητήσουν, να συνεννοηθούν - θλιβεροί στην μαξιμαλιστική τους ρητορική, ανήμποροι να κατανοήσουν και να αποδεχτούν τις τρομακτικές αλλαγές που προκαλεί η κατάρρευση της χώρας σε όλα τα επίπεδα, ανάξιοι να αναλάβουν ρόλο ανάσχεσης, πρωτοβουλία δημιουργική για αλλαγή του τρόπου πραγμάτωσης του δημόσιου διάλογου και όλων των μηχανισμών παραγωγής πολιτικής και κοινωνικής όσμωσης. Κυριολεκτικά «δεν κουνιέται φύλλο». Παγωμένοι οι πρώην «προνομιούχοι», κρυμμένοι οι «έχοντες και κατέχοντες», βουβοί εκείνοι οι παλιοί λαλίστατοι προπαγανδιστές της «ισχυρής» Ελλάδας. Ο τόπος οδεύει προς την τυπική επιβεβαίωση της χρεοκοπίας του - χρεοκοπίας οικονομικής, ηθικής, πολιτικής, κοινωνικής. Ανυπολόγιστες είναι οι συνέπειες του σεισμού που ζούμε κι αφελής όποιος πιστεύει πως αρκεί μια οικονομικού τύπου ανάσα για να επιστρέψουν οι «παλιές, καλές, μέρες».
Η Ελλάδα-κράτος, το μόρφωμα που συστήθηκε μετά τον ολέθριο Εμφύλιο κι επιβίωσε τερατικά ως τη Μεταπολίτευση, έχασε την τεράστιας αξίας ευκαιρία μιας θεμελιακής μεταρρύθμισης μετά το 1975. Αρκέστηκε σε μερικές σημαντικές μεταρρυθμίσεις (νέο σύνταγμα, δημοψήφισμα περί του πολιτειακού, νομιμοποίηση όλων των κομμάτων), απαραίτητες έτσι κι αλλιώς για την ύπαρξη και λειτουργία μιας σύγχρονης δημοκρατίας, κι ύστερα ...έκατσε, πάνω στα γνώριμα αυγά του λαϊκισμού, της ανέξοδης ρητορείας, του ωχαδερφισμού, του γραφικού εθνοπατριωτισμού, της λούφας, της απάτης, του βολέματος. Τα ίδια αυγά δυστυχώς κλωσάει ως την ώρα αυτή, και το αυτί της δεν ιδρώνει που το πλοίο βουλιάζει.
Όσοι (λίγοι) Έλληνες, πολίτες του κράτους αυτού, έχουν ακόμα καθαρό μυαλό και στοιχειώδες φιλότιμο, κατάπληκτοι παρακολουθούν τους στρατούς της αφασικής μικροπολιτικής συνδικαλιστικής πελατείας να κλείνουν ...την Ακρόπολη!  Όσοι Έλληνες πονούν και λυπούνται για την κατάντια της πατρίδας τους, απορούν κι εξίστανται με το Ηροστράτειο θράσος των «παραγόντων» εκείνων που πιστεύουν πως - οδηγώντας στην ακραία σύγκρουση όλους εναντίων όλων στη χώρα - θα καταφέρουν να εξαιρεθούν από την μοιραία πτώση, όταν κοπεί το έρμο κλαδί που λυσσαλέα από κοινού πριονίζουν. Αλεξίπτωτο όμως δεν υπάρχει διαθέσιμο, όταν ο κόσμος καίγεται κι η ζωή απαιτεί άλλης τάξης προσεγγίσεις, με θάρρος, έμπνευση, αυτοκριτική προθυμία κι αλτρουϊσμό. Όσοι Έλληνες αξίζουν τον προσδιορισμό «Έλληνας», αυτές τις ώρες προσεύχονται κι  ελπίζουν πως όταν επιτέλους αναλάβουν τις τύχες της δύστυχης χώρας στα χέρια τους, δεν θα παραλάβουν μόνο «καμμένη γη»
...


Ο σπαρακτικά επίκαιρος Μάνος Χατζιδάκις...

ΚΕΙΜΕΝΟ: ΓΙΩΡΓΟΣ ΑΝΔΡΕΟΥ

Τώρα, στην αιχμή των πραγμάτων, στην οδύνη της διαπίστωσης πως οφείλουμε να ξεθεμελιώσουμε μια τριακονταετή «συνθήκη» συμβίωσης των Ελλήνων στον τόπο τους, συνθήκη που λειτούργησε κυρίως υπέρ των «εχόντων και κατεχόντων», υπέρ ενός πολιτικού προσωπικού πολύ κατώτερου των περιστάσεων και σε βάρος του Ελληνισμού, χρήσιμο είναι να κοιταχτούμε στον καθρέφτη, αναγνωρίζοντας εθνικές αδυναμίες, δημόσια κι ιδιωτικά ελλατώματα, προκαταλήψεις και ιδεολογήματα. Μόνο έτσι ίσως κατορθώσουμε επιτέλους να μεταρρυθμίσουμε τα του βίου μας, δημόσιου αλλά και ιδιωτικού. Αλλιώς, οι φωτιές μαζί με τα ξερά θα κάψουν και τα χλωρά - κι αλλοίμονο μας. Συμβολή μέγιστη στην αναζήτηση της εθνικής αυτογνωσίας τα διδάγματα που μπορούμε να αντλήσουμε από διαπιστώσεις και προβληματισμούς των μεγάλων Ελλήνων που «έφαγαν» τη ζωή τους μαχόμενοι τα τέρατα του εθνικού βίου. Διαβάστε ένα απόσπασμα από σχόλιο του Μάνου Χατζιδάκι στο Τρίτο πρόγραμμα της ραδιοφωνίας: 
«...Ύστερα, να κι άλλο κάτι που μας εκπροσωπεί. Η καλοζωία. Χωρίς περιεχόμενο - και ευτελούς αισθητικής. Μια καλοζωία που βασίζεται περισσότερο στη νευρωτική εκτόνωση παρά στην απόλαυση, στην ηδονή θα 'λεγα για καλώς προπαρασκευασμένες επιθυμίες. Καλοζωία που ικανοποιεί συμπλέγματα και προκαταλήψεις, καλύπτοντας θεατρικά ευτέλεια κι αθλιότητα. Ακόμη (μας εκπροσωπεί): Ένας χείμαρρος αυτοσχεδιαστικών αντιδράσεων, σ' όλες τις περιοχές του δημοσίου βίου μας. Μια επιπόλαιη χάραξη προοπτικών και πολιτικής. Έλλειψη κοινού νου, και μια καταπιεστική παρουσία του εγώ μας, που τις περισσότερες φορές μας εμποδίζει να συνεννοηθούμε και να συνεργαστούμε πάνω στα τοπικά  αλλά και στα ευρωπαϊκά, που άρχισαν ήδη να μας θίγουν και να μας απασχολούν. Τέλος: Ένας ηθικοπλαστικός εθνικισμός, που έχει τις ρίζες του στην ανελεύθερη καταγωγή μας και που η εκμετάλλευση του απ' όλους μας για ευτελείς σκοπούς, τον έχει ήδη καταστήσει ανυπόληπτον...»
Το κείμενο αυτό διαβάστηκε από το Μάνο Χατζιδάκι το 1979. Τον καιρό εκείνο ο Χατζιδάκις ήταν διευθυντής του Τρίτου προγράμματος κι αντιμετώπισε λυσσαλέες επιθέσεις, ύβρεις και προσβολές από μεγάλη μερίδα του Τύπου. Ελάχιστοι του δημοσίου βίου στάθηκαν τότε θαρρετά και ξεκάθαρα στο πλευρό του. Αντιθέτως οι περισσότεροι τήρησαν «αιδήμονα σιωπήν». Ποιοί ήσαν αυτοί, οι «περισσότεροι»; Σωστά μαντέψατε, αυτοί που σήμερα «κλαίνε και θρηνούν» για την απουσία του, σαν δεν ντρέπονται. Αντέγραψα το απόσπασμα από το βιβλίο  "Τα σχόλια του Τρίτου". Χωρίς περαιτέρω σχόλια... 


Πέρα από την τηλεόραση, επιτέλους!!!

ΚΕΙΜΕΝΟ: ΓΙΩΡΓΟΣ ΑΝΔΡΕΟΥ

Το σημαντικότερο κέρδος της μαζικής...εξόδου στην πλατεία Συντάγματος (και σε διάφορες πλατείες παντού στη χώρα) δεν είναι η «αυτοδιαχείριση», η «άμεση δημοκρατία», τα ευχολόγια περί επαναστατικής αναγκαιότητας  κλπ κλπ. (πολύ ωραία όλα αυτά, μένει να αποδειχτούν) - είναι η απαξίωση της τηλεόρασης. Η κοινωνία παράκαμψε την τηλεοπτική αποβλάκωση, το μανιπουλάρισμα ειδήσεων και πολιτικών πρακτικών, την ανέξοδη εκτόνωση μπροστά στη μικρή οθόνη, την κατασκευασμένη πραγματικότητα. Δόξα τω θεώ, οι συμπατριώτες μου άργησαν αλλά κατάλαβαν πως η κωμωδία στα «παράθυρα» κατάντησε τόσο χυδαία και απροκάλυπτα υπαγορεύσιμη από τα ποικίλλα κέντρα συμφερόντων  (που επιθυμούν να παραμείνει η χώρα αυτό το ξέφραγο αμπέλι που είναι) - έτσι αποφάσισαν να σηκωθούν από τον καναπέ και να αναζητήσουν την ηθική, συναισθηματική και κοινωνική πραγματικότητα μόνοι τους, χωρίς μεσάζοντες ξερόλες (δημοσιογράφους παπαγαλάκια της εξουσίας) και ανεγκέφαλους πολιτικούς με παγωμένο προσποιητό χαμόγελο, καθοδηγημένους (από συμβούλους επικοινωνίας) να επαναλαμβάνουν τα ίδια και τα ίδια, σε αέναο repeat.  Πολλά μπορεί να προκύψουν από μια κοινωνία που αμφισβητεί επιτέλους τους μεγαλόσχημους πατρόνες της, τα ανθρωπάκια με την ξύλινη γλώσσα και την ...βαθειά τσέπη. Μπορεί να μην προκύψουν «κοινωνικές» μεταβολές ευρέως φάσματος από τις διαδηλώσεις στις πλατείες, ωστόσο ένα είναι βέβαιο: το μήνυμα προς τα κέντρα εξουσίας και επικοινωνίας πως η κοινωνία αμφισβητεί ευθέως την υποθετική τους αυθεντία, τον πατριωτισμό (sic), την ανιδιοτέλεια (sic) των επιλογών τους, ΤΗΝ ΙΚΑΝΟΤΗΤΑ ΤΟΥΣ ΝΑ ΕΠΙΤΕΛΕΣΟΥΝ ΤΟ ΕΡΓΟ ΓΙΑ ΤΟ ΟΠΟΙΟ ΕΧΟΥΝ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΙΚΗ ΥΠΟΧΡΕΩΣΗ.
Οι ακομμάτιστες διαδηλώσεις στις πλατείες σηματοδοτούν το τέλος μιας κοινωνίας με νηπιακά αντανακλαστικά και αναπληρώσεις συναισθηματικά ανώριμες όσο υποβολιμαίες. Η ενηλικίωση των πολιτών έχει καταλήξει σε απτά συμπεράσματα: Κόμματα, media, φορείς εξουσίας, όλοι συνυπεύθυνοι για την καταστροφή της πατρίδας,   όλοι συμμέτοχοι - ένοχοι εκ προθέσεως - στην εσχάτη προδοσία της καταδίκης   της Ελλάδας σε παγκόσμιο παρία. Λαϊκισμός; Μπορεί. Υπεραπλούσευση; Ίσως. Ωστόσο ένα παραμένει το μείζον κεκτημένο των ημερών: Η πλύση εγκεφάλου τελείωσε, οι πολίτες ευθέως αμφισβητούν τις βασικές συνιστώσες του μεταπολιτευτικού μορφώματος, ασφυκτιούν, εναγώνια αναζητώντας ήθος, νοηματοδότηση, ειλικρίνεια, αλήθεια. Οι Έλληνες αναζητούν την Ελλάδα, ίσως γιατί αισθάνονται πια μετανάστες στον τόπο τους. Γιορτάζω, χαίρομαι βαθειά, βγαίνω στους δρόμους. Κι η τηλεόραση κλειστή, στο άδειο σαλόνι.
Δόξα τω θεώ...


Όλα τριγύρω αλλάζουνε...
(Για το Νίκο Παπάζογλου, ένας από τους μέντορες μου)

ΚΕΙΜΕΝΟ: ΓΙΩΡΓΟΣ  ANΔΡΕΟΥ

Τον συνάντησα στη Θεσσαλονίκη του '80.  Αν σήμερα συζητούμε θαυμαστικά για τη δημοφιλία κάποιων τραγουδοποιών, είναι γιατί έχουμε ξεχάσει την περίπτωση Παπάζογλου τα χρόνια μετά το «Χαράτσι» (ο καλύτερος του προσωπικός δίσκος). Ο Νικόλας, ο «Παπάζης» ή «Παπάζ γιάβρουμ» ή «Πούσπούλ» (push-pull, από ένα τύπο λυχνίας που πολύ του άρεσε, μια και ήταν και ηλεκτρονικός περιωπής), υπήρξε ο ένας, ο πρώτος, ο πλέον λατρεμένος, ο κατεξοχήν εναλλακτικός σταρ του Ελληνικού Τραγουδιού τα τελευταία εικοσιπέντε χρόνια, με πολύ μακριά και καταϊδρωμένο τον ...δεύτερο.  Το «κακό» είχε ξεκινήσει από την «Εκδίκηση της Γυφτιάς» και «Τα Δήθεν», τους δυο δίσκους με μουσική Νίκου Ξυδάκη και λόγια Μανώλη Ρασούλη (άλλη πρόσφατη συνταρακτική απώλεια), όμως με το «Χαράτσι» τα πράγματα έγιναν ...ανεξέλεγκτα. Στις συναυλίες του γινόταν χαμός, με το νεανικό (κυρίως) ακροατήριο να παραληρεί, να δονείται, να διονυσιάζεται, να χορεύει, να ορμάει στη σκηνή (τα κορίτσια περισσότερο) για να τον φιλήσει, να τον αγγίξει, να του αποσπάσει (αν είναι δυνατόν) ένα κομμάτι από το περίφημο τζιν πουκάμισο ή το κόκκινο μαντήλι. Ο εωρακώς με μαρτύρηκε - έπαιξα μαζί του στην Ταχεία Θεσσαλονίκης (την περίφημη ηλεκτρολαϊκή μπάντα του) από το '85 ως το '87, σε συναυλίες σ' όλη την ελληνική επικράτεια (μαζί και στην περίφημη συναυλία στο Λυκαβηττό που τάραξε τα αθηναϊκά νερά της αυτοπεποίθησης για την υποθετική μουσική πρωτοκαθεδρία της πρωτεύουσας).
Ο Παπάζογλου υπήρξε και παρέμεινε δια βίου Ροκάς, όχι όμως γραφικός αντιγραφέας της «ξένης» ηλεκτρικής μουσικής (που ήξερε - όπως κι ο Σιδηρόπουλος κι οι Κατσιμιχαίοι - καλύτερα από όλους τους δήθεν ροκ γύρω του), αλλά επίμονος κηπουρός μιας σποράς που θα συνδύαζε τις δυο του αγάπες (Λαϊκό και Ροκ) σ' ένα «είδος μεικτό και νόμιμο» (είχε υιοθετήσει τον ιδιοφυή αφορισμό του Σολωμού στην εισαγωγή των Ελεύθερων Πολιορκημένων), σε μια ενότητα αδιάσπαστη, αυθεντική. Τον αγάπησα, αυτόν τον «χίππη» που ήταν εξίσου συναρπαστικός τραγουδιστής, καλός τραγουδοποιός, σπουδαίος ηχολήπτης, βαρβάτος ηλεκτρονικός, πιλότος, καπετάνιος... Η ηχογραφητική του δεινότητα κι ανεξάντλητη επινοητικότητα με επηρέασε καταλυτικά όταν επέστρεψα από το εξωτερικό με βασικές σπουδές ηχοληψίας, και ξεκίνησα στο περίφημο «Αγροτικόν» (το στούντιο του) να μετατρέπω τη θεωρία σε πράξη, να βουλιάζωστο εκμαυλιστικό σύμπαν τεχνολογίας της ηχητικής καταγραφής μουσικών ερεθιστικών και πολθαγαπημένων - στο «Αγροτικόν» όπου συνάντησα όλους σχεδόν τους τωρινούς σημαντικούς του τραγουδιού (Πορτοκάλογλου με Φατμέ, Μάλαμα, Περίδη, Μπακιρτζή - μαζί κι εγώ με τις αμφιβολίες, την ταραχή και την τυρράνια του ανέκφραστου ακόμα κόσμου που πάλευε να ξεπηδήσει από μέσα μου) ως νέους φερέλπιδες δημιουργούς που ο Παπάζογλου τίμησε  με την καθοριστική συνδρομή του με κάθε δυνατό τρόπο - παραγωγική επιμέλεια, δωρεάν διάθεση του στούντιο, ενθάρρυνση, ουσιαστικές συμβουλές, χρηματοδότηση. Ο Νίκος που ερμήνευσε μοναδικά όσα τραγούδησε (δικά του κι αλλουνών - Σαββόπουλο, Ξυδάκη, Περίδη, Μάλαμα, Βαγιόπουλο, Αλαγιάννη...), ο Νίκος που άνοιξε το δρόμο, αυτόν τον μεικτό και νόμιμο σε μας τους νεώτερους, ο Νίκος που δεν αφέθηκε στο παμφάγο σύστημα των media ώστε να εξαργυρώσει την πολύτιμη του αυτάρκεια με δοτά προνόμια, ο Νίκος που δεν κατέληξε ποτέ συντηρητικός κι υπερόπτης.
Το χειμώνα του '87 - '88 έπαιξα μαζί του στο Σείριο, τον μουσικό χώρο που δημιούργησε και κατεύθηνε αισθητικά (αλλά κυρίως ηθικά) ο Μάνος Χατζιδάκις. Παίζαμε τον «Αύγουστο», το πιο λαμπρό του τραγούδι, η ηχογράφηση με πιάνο είναι από εκείνες τις βραδιές - χτυπούσα τα πλήκτρα κάθε βράδυ με την ίδια, αμείωτη, ένταση, την ίδια συγκινημένη αμηχανία, εγώ, ένα παιδί από τις Σέρρες, που βρέθηκα ανάμεσα σε ιερά τέρατα: «Μα γιατί το τραγούδι να' ναι λυπητερό...»... «Σ' αγαπάω μα δεν έχω μιλιά να στο πώ...». Κι αυτός - τ' ορκίζομαι - είν' ένας καημός αβάσταχτος.


Αν ρωτούσαμε τους κατ' ουσίαν αρμόδιους...

ΚΕΙΜΕΝΟ: ΓΙΩΡΓΟΣ ΑΝΔΡΕΟΥ

Μέσα στον πανικό και την κατάθλιψη των ημερών ακούγονται όλο και συχνότερα φωνές που ζητούν να απευθυνθεί το Έθνος στους Έλληνες που διαπρέπουν στους τομείς εργασίας τους, πνευματικής, ερευνητικής, καλλιτεχνικής, επιχειρηματικής -στους κατά τεκμήριο αρμόδιους τελοσπάντων, αντί να συνεχίζει να επιτρέπει στους πολιτικούς του προϊσταμένους να τσαλαβουτούν στα νερά της ημιμάθειας, της μεγαλοστομίας, του λαϊκισμού. Καλή και άγια ιδέα -κρίμα που δεν πρόκειται να συμβεί ποτέ στη χώρα της φαιδράς πορτοκαλέας.
Να καταθέσω το μικρό προσωπικό μου παράδειγμα: Κατάγομαι από μια πόλη της επαρχίας (Σέρρες). Χρόνια και χρόνια τρέχω σε συναυλίες και πολιτιστικές δράσεις, διευθύνω ένα φεστιβάλ πολιτισμού (στην Αστυπάλαια), έχω -για να μη μακρηγορώ- μια ικανοποιητική τεχνογνωσία σε πολιτιστικά ζητήματα. Κανείς τοπικός αξιωματούχος (δήμαρχος, νομάρχης, πρόεδρος δημόσιου φορέα κλπ), ποτέ, τα τελευταία δέκα χρόνια δεν ζήτησε θεσμικά κι υπεύθυνα τη γνώμη μου για κάποιες ενδεχόμενες επιλογές πολιτιστικών δράσεων, δεν με κάλεσε έστω σε μια off the record ανταλλαγή σκέψεων και ιδεών, δεν μου ανέθεσε μια «διαβούλευση» (αγαπημένη λέξη των πολιτικών) με αντικείμενο τον γόνιμο προβληματισμό πάνω στην ανάπτυξη των Σερρών με «εργαλείο» τον Πολιτισμό. Αν στην επαρχιακή Ελλάδα οι πολιτικοί αντιπρόσωποι συμπεριφέροντε έτσι, γιατί να ιδρώσει το αυτί τους σε επίπεδο κεντρικής πολιτικής (και κοινωνικής) σκηνής; ¶λλωστε οι κατ' ουσίαν αρμόδιοι είναι κόκκινο πανί για μια Εξουσία που αφού έκανε μαντάρα τη χώρα, αγωνίζεται τώρα απεγνωσμένα να πείσει τους εξοργισμένους πελάτες της πως είναι η μόνη αρμόδια να... θεραπεύσει τα δικά της εγκληματικά λάθη, τις ολέθριες επιλογές τριανταπέντε χρόνων. Ξέρει καλά η Εξουσία των μετρίων πως ένας αρμόδιος, πρώτα - πρώτα θα πετάξει με τις κλωτσιές από τα οφίτσια και τα πόστα τους εκπροσώπους της, τους ανίκανους που χωρίς να έχουν διοικήσει... περίπτερο, κυβερνούν (στα χαμένα) μια χώρα. Αλλά και στα media γίνεται τρομερή κατάχρηση θεωρίας και ελάχιστη κατάθεση απτών, πρακτικών και συγκεκριμένων προτάσεων για τη βελτίωση της τραγικής κατάστασης του τόπου. Φαίνεται πως ούτε στους (θεωρητικούς) παντογνώστες δημοσιογράφους αρέσει η ιδέα της ανάθεσης των δύσκολων έργων σε εκείνους που γνωρίζουν το αντικείμενο και τους τρόπους διαχείρισης κρίσεων, σε εκείνους που η πολιτεία τους στο δημόσιο βίο μαρτυρεί την επάρκεια, το ταλέντο, την φιλοπατρία, την εργατικότητα, το ήθος. Υπάρχουν τέτοιοι Έλληνες; Φυσικά υπάρχουν, δίπλα μας, γύρω μας -εξίσου παντού στον κόσμο, διαπρέποντας, δημιουργώντας. Ας απαιτήσουμε το αυτονόητο: Να τους ανατεθεί η ευθύνη της σωτηρίας της χώρας. Πού ακούστηκε, επιτέλους, το κάθε κομματόσκυλο, ακολουθώντας μιαν εκ του ασφαλούς πεπατημένη ανέλιξης στα κομματικά επιτελεία (θλιβερός αφισοκολλητής σφουγκοκολάριος του εκάστοτε «αρχηγού»), να καταλήγει διαχειριστής του μέλλοντος των παιδιών μας, χωρίς προσόντα, χωρίς παιδεία, χωρίς εμπειρία -πού αλλού συμβαίνει κάτι τέτοιο τόσο χοντροκομμένα κι ωμά; Πουθενά, εκτός από την Ελλάδα, τη χώρα που κυβερνούν οι ολιγοστοί, οι ΟΥΤΙΔΕΣ, οι τιποτένιοι. Ακούστε τους στις τηλεοράσεις, στα ραδιόφωνα, αφουγκραστείτε την κενότητα, την παπαγαλία, τον αυτισμό τους. Το ομολογώ: Δεν με τρομάζει η οικονομική κρίση όσο η «ποιότητα» αυτών που μας κυβερνούν, δεν με φοβίζουν οι δυσκολίες, με απελπίζει η ανεπάρκεια του πολιτικού στελεχικού δυναμικού, η κουτοπονηριά του, το απύθμενο θράσος, η ισοπεδωτική εξομοίωση ενόχων κι αθώων για την κατάντια που η πολιτεία του έχει προκαλέσει στην πατρίδα μας. Γι' αυτό επιβάλλεται το ξήλωμα των «κατ' επάγγελμα» πολιτικών κι η ανάθεση των δράσεων τους στους κατ' ουσίαν αρμόδιους, μήπως προλάβουμε (έστω την ύστατη ώρα) τον Κατακλυσμό...


Ανάμεσα στην αισιοδοξία και την απελπισία...

ΚΕΙΜΕΝΟ: ΓΙΩΡΓΟΣ ΑΝΔΡΕΟΥ

Ζω ανάμεσα στην αισιοδοξία και την απελπισία. Ξυπνώ και σκέφτομαι πως οι αληθινοί πατριώτες κάθε ηλικίας αυτής της χώρας δεν μπορεί, δεν γίνεται να την αφήσουν να πάει κατά διαόλου. Κατά τη διάρκεια της μέρας διαπιστώνω με οδύνη πως ελάχιστη (ως καθόλου) σχέση έχει το διαλυμένο Ελλαδικό κρατίδιο με τις αξίες του Ελληνισμού που με καθόρισαν και «σμίλεψαν» την σχέση μου με τη σκοτεινή ρίζα της κραυγής εκείνης που σου ψιθυρίζει σε γλώσσα Ελληνική τα ιερά και όσια του πολιτισμού σου. Η Ζωή δεν έχει αδιέξοδα -λένε - ούτε η Δημοκρατία. Καμμιά αντίρρηση· όμως οι λύσεις για την άρση των αδιεξόδων τέτοιου μεγέθους υπήρξαν πάντοτε οδυνηρές πολύ, ασήκωτες: Εξεγέρσεις, πόλεμοι (εμφύλιοι - οι πλεον σπαρακτικοί), κοινωνικές συγκρούσεις, φανατισμοί, δολοφονίες, παραμορφώσεις πολιτειακές, πραξικοπήματα, δικτατορίες, πτωχεύσεις· ακόμα πείνα, εξαθλίωση, κατάρρευση αξιών και κατακτήσεων που κόστισαν παλαιότερες οδυνηρές οσμώσεις και συμβιβασμούς - και πάει λέγοντας.
Ο καθρέφτης μας, ο καθρέφτης των Ελλήνων που κατοικούν τη δύσμοιρη χώρα εδώ και πολύ καιρό συντηρεί το ίδιο, απάνθρωπο, ψέμμα  που κολακεύει την ακοή μας: «Είσαστε οι ωραιότεροι, εσείς, το Ανάδελφον Έθνος, οι εκλεκτοί του Θεού, οι τυχεράκηδες:
Πάντοτε (έστω την ύστατη στιγμή) κάποιος ωραίος πρίγκιπας (πρώην βάτραχος) θα σπεύσει για τη σωτηρία σας». Οι πρίγκιπες (εξ Εσπερίας) τέλειωσαν, έμειναν τα αρπακτικά - γύπες και γεράκια - οι Φράγκοι φραγκοφονιάδες κυβερνήτες που ζητούν τα δανεισμένα, με τόκο βαρύ, αντάξιο ενός Σάϋλωκ (του Σαιξπηρικού Έμπορου της  Βενετίας, που ζητούσε να πληρωθεί με ανθρώπινη σάρκα). Και ο δημόσιος διάλογος στα media νωχελικά να παραπαίει ανάμεσα στην ανέξοδη «αριστερή» ρητορεία και τη δεξιά ορθολογική αντίληψη του «συμμαζέματος»  - κι από τις δύο απουσιάζει το ανθρώπινο μέτρο («μέτρο πραγμάτων άνθρωπος»), η πειστική ανάδειξη του προμηθεϊκού αποτυπώματος που εμάς τους Έλληνες μας διαμορφώνει ικανούς για το καλύτερο και το χειρότερο, συγχρόνως, με (φαινομενικά) ανεξήγητη ωμότητα κι αδιανόητο καιροσκοπισμό, ανάκατο με ηρωϊσμό αξιοθαύμαστο και γενναιοδωρία αρχοντική. Δεν έχουμε ηγέτες, δεν θέλουμε (ακόμα) να τους αναζητήσουμε στο υγιές κοινωνικό σώμα (όσο έχει απομείνει αλώβητο), ελπίζουμε ακόμα σε ψεύδη αντάξια νηπίων - πως θα σωθούμε με ένα θαύμα, θα μας λυπηθεί ο Θεός, ο Διάβολος, ο καλός Σαμαρείτης των αγορών και των τραπεζών, κάποιος ελεήμων τελοσπάντων.
Περίλυπος παρατηρώ την απελπισμένη αυταπάτη των συμπατριωτών μου και συνειδητοποιώ (δυστυχία μας) πως μόνο μια γιγαντιαία εθνική καταστροφή (απείρως μεγαλύτερη από την τωρινή εθνική καταστροφή που βιώνουμε) θα ενεργοποιήσει  επιτέλους τα κοιμισμένα  αντανακλαστικά μας, το ομηρικό ένστικτο επιβίωσης  - έτσι, όπως διδάσκει το Ζεν: «Εκείνο που δεν μαθαίνεις με το λουλούδι, το μαθαίνεις  με το μαχαίρι». Δυστυχώς κι αμήν· διαλέξτε...


Η εθνική κατάθλιψη...

ΚΕΙΜΕΝΟ: ΓΙΩΡΓΟΣ ΑΝΔΡΕΟΥ

Είναι φανερή πια η εθνική κατάθλιψη. Όλοι μας (με βλέμμα αφηρημένο, με κεφάλι σκυφτό)  μηχανικά εκτελούμε τις καθημερινές μας «υποχρεώσεις», αγέλαστοι, θυμωμένοι, απογοητευμένοι. Όλοι νιώθουμε πως η συμβολικήτων συμπεριφορών μας σηματοδοτεί την βαθύτερη ψυχική μας στάση, που είναι η εξής μία: ΤΟ ΠΑΙΧΝΙΔΙ ΤΕΛΕΙΩΣΕ, ΧΑΣΑΜΕ 10-0, ΤΑ ΦΩΤΑ ΕΣΒΗΣΑΝ, Η ΚΥΡΙΑΚΗ ΤΕΛΕΙΩΣΕ, ΑΥΡΙΟ ΔΕΥΤΕΡΑ (και ποτέ ξανά Κυριακή, η μέρα αυτή παραλείπεται πλέον από το εθνικό ημερολόγιο). Κρίμα..., ευτυχώς, δυστυχώς - βάλτε όποια λέξη σας «βολεύει» ως συμπέρασμα.  Αν είναι δυνατόν - η περιούσια χώρα του Θεού (ναι, ναι, στα σοβαρά  το έλεγαν αυτό κάποιοι εκλιπόντες ρασοφόροι), το «μαγαζί γωνία»,  να πτωχεύσει!  Φρίκη. Λοιπόν ναι, πτωχεύσαμε επειδή η ατομική ιδιοτελής βλακεία μας δεν επέτρεψε στα υγιή συλλογικά  αντανακλαστικά να αναπτύξουν αντισώματα στην πολιτικοκοινωνική κατάρρευση που ξεκίνησε είκοσι χρόνια πίσω (ναι, ναι - με την ιδιωτική τηλεόραση ή τηλετύφλωση αν προτιμάτε).
Αραχτοί στον καναπέ βλέπαμε τις Ρούλες και τους Φώσκολους, τα ριάλιτις και τα lifestyle κουσκούς, ενώ οι φωτιές γλύφανε το εθνικό μας οικόπεδο, κι οι τενεκέδες προβάλλονταν ως εθνικοί σωτήρες, η αγραμματοσύνη ως προσόν κι ο υπερπατριωτισμός ως «μαγκιά». Αγοράσαμε Καγιέν και εξοχικά με δανεικά αφού χάσαμε στο χρηματιστήριο το χωράφι με τις ελιές και το διαμερισματάκι της γιαγιάς, πανηγυρίσαμε εθνικές επιτυχίες ομάδων κι αθλητών (φούσκες που έσκασαν άμεσα), διοργανώσαμε, τρομάρα μας, (εμείς, της ψωροκώσταινας οι πολίτες) κι Ολυμπιακούς αγώνες - για μια φιέστα δεκαπέντε ημερών τινάξαμε τα πέταλα της χώρας, διπλασιάζοντας το χρέος της και καταδικάζοντας την περιφέρεια σε διαχρονικό μαρασμό. Και μετά, μετά, ήρθαν οι ...μέλισσες και μας κεντρίζουν.  
Καλά μας κάνουν, αφού δεν κατορθώσαμε να συμπεριφερθούμε ως κοινωνία νοήμων,  με συμμετοχική δράση, με πολιτικοκοινωνικά κριτήρια, με υπευθυνότητα και σοβαρότητα  - ένα «ρεμπέτ ασκέρ» υπήρξαμε, γι' αυτό τώρα που μας πατούν τον κάλο σκύβουμε το κεφάλι, δεν βγαίνουμε στους δρόμους, δεν ξεσηκωνόμαστε - ξέρουμε πως φταίμε, επιτρέψαμε να μας κυβερνήσουν ανίδεοι και ψώνια, τολμητίες της πλάκας και λαϊκιστές της συμφοράς, βαριά οικογενειακά ονόματα με «ελαφρά» προσόντα.
Ελάτε συνέλληνες, μία είναι η λύση στην κατάθλιψη: Λεξοτανίλ με τις χούφτες, εμπρός, ξεκινήστε την μαζική κατάποση. Αλίμονο, ούτε κι  αυτό γίνεται, απεργούν  οι  φαρμακοποιοί,  πάει,  είμαστε  χαμένοι...


Το Θράσος...

ΚΕΙΜΕΝΟ: ΓΙΩΡΓΟΣ ΑΝΔΡΕΟΥ

Εξοργίζομαι  με το θράσος (τύπου) Πάγκαλου. Δεν είναι μόνο ο «αντιπρόεδρος» απρεπής και ισοπεδωτικός στο όριο της χυδαιότητας, είναι σχεδόν όλοι οι κυβερνώντες μας. Ο Πάγκαλος είναι απλά ο «λαγός» τους - αρχίζει την κούρσαμε γκάζια («όλοι μαζί τα φάγαμε», «κοπρίτες» κλπ) κι ύστερα (λαχανιασμένος) αφήνει (παλιό το κόλπο) να τρέξουν τα ρομπότ που αποφασίζουν για τη μοίρα του τόπου μας, οι χαρτογιακάδες που μιλούν για απολύσεις, μειώσεις μισθών, καταδίκη σε ανεργία κι εξαθλίωση του ενός τρίτου των Ελλήνων λες και μιλούν για το στοίχημα του ΟΠΑΠ: Εκείνοι θα την βγάλουν, οι άλλοι όχι, οι τρίτοι ίσως. Αιδώς Αργείοι, ντροπή, τσίπα· μιλάμε γι' ανθρώπους, όχι για προϊόντα, ανθρώπους - με οικογένειες, υποχρεώσεις, παιδιά, ασθένειες, προβλήματα κάθε λογής.         
Είναι εξωφρενικό αλλά συμβαίνει (κι αυτό, όπως χίλια άλλα παρανοϊκά) στη χώρα της φαιδράς πορτοκαλέας:  Οι πολιτικοί μας προϊστάμενοι αντιμετωπίζουν τη δυστυχία των συμπατριωτών τους με σιχαμερά χαμόγελα αυτοπεποίθησης στις τηλεοράσεις και γελοιότητες περί «εθνικού αφηγήματος» κι άλλα παρόμοιου ύφους κουραφέξαλα. Η δύσμοιρη χώρα διοικήθηκε άθλια από τους λύκους που γι' άλλη μια φορά καλούνται να φυλάξουν τα πρόβατα της. Και το χειρότερο δεν είναι αυτό - το χειρότερο είναι πως, κάτω από τη σκέπη του τρόμου της επιβίωσης, με εξαρθρωμένη κάθε αισιόδοξη προοπτική, οι ¶ρχοντες έχουν βαλθεί (κατά  τη φωνή των κυρίων τους) να επιβάλουν λύσεις - πακέτα για κρίσιμα εθνικά θέματα,  συζητούν μειοδοτικές διευθετήσεις ζητημάτων που είναι πρωταρχικής σημασίας για την επιβίωση της χώρας: Σύνορα, ζώνη ΑΟΖ, «συνεκμετάλλευση» Αιγαίου, υφαλοκρηπίδα, μεταναστευτικό κλπ κλπ. Κι ο γίγας  Πάγκαλος  (φυσικά) πρώτος ξεκίνησε τον καλόν αγώνα, στολίζοντας ως περίπου ...χαραμοφάηδες ποιούς; Τους αξιωματικούς της Πολεμικής μας Αεροπορίας, που δίνουν μάχες καθημερινά σε συνθήκες (ακήρυκτου, προς το παρόν) πολέμου με τους «γκαρντάς» γείτονες.
Εν κατακλείδει: Οι καταφερτζήδες που  - με όχημα την λαϊκίστικη πολιτική συμπεριφορά, το ρουσφέτι και τη διαμόρφωση ανήθικων κι αδιαφανών συνθηκών παντού στη δημόσια ζωή - πετώντας ένα ξεροκόκκαλο στα κορόϊδα (το λαουτζίκο) θησαύρισαν γεμίζοντας τις ελβετικές τράπεζες με καταθέσεις, έρχονται τώρα, οι άθλιοι, να μας κατηγορήσουν πως εμείς τάχα βουλιάξαμε τη χώρα, όχι οι καπετάνιοι αλλά οι ...μούτσοι!
Φταίμε φυσικά, φταίμε - που δεν τους έχουμε πάρει (ακόμα) με τις πέτρες.  Έστω, ας διεκδικήσουμε επιτέλους το ελάχιστο της αξιοπρέπειας, εκείνο του (αθώου) θύματος μπροστά στην αναγγελία της (άδικης και παράνομης) θανατικής του καταδίκης: Όταν οι ταγοί μας αναφέρονται στα οδυνηρά μέτρα του ΔΝΤ (που αφορούν στις ζωές κατεξοχήν των ασθενέστερων,  των φτωχώτερων, των αδύναμων αυτής της χώρας), να το κάνουν χωρίς αυταρέσκεια, με στοιχειώδη σοβαρότητα και σεβασμό στους παθόντες, να επιδεικνύουν επιτέλους, έστω υποκρινόμενοι, (γνωρίζουν την τέχνη αυτή πολύ καλά) κάποιο ίχνος ευγένειας, συμπάθειας....Όμως πού να βρουν τις αρετές αυτές τα παχύδερμα που μας κυβερνούν,  παχύδερμα που ζουν κι άκοπα συντηρούνται από το δημόσιο χρήμα χρόνια πολλά  - χωρίς ουσιώδη εργασία,  χωρίς  ρίσκο,  χωρίς  κίνδυνο,  χωρίς,   χωρίς,  χωρίς ...ΧΩΡΙΣ.           



«Νόστιμον ήμαρ», να ο προορισμός...

ΚΕΙΜΕΝΟ: ΓΙΩΡΓΟΣ ΑΝΔΡΕΟΥ

Έρχονται Χριστούγεννα, Πρωτοχρονιά και Φώτα. Η αγαπημένη γιορτινή περίοδος των παιδιών (και των παιδιών που παραμένουμε εμείς οι «μεγάλοι»),με την προσδοκία ενός δώρου από τον ¶γιο Βασίλη, ενός τρυφερού οικογενειακού γεύματος, μιας μικρής εκδρομής, μιας βόλτας στα στολισμένα καταστήματα, στην αγορά και τους μεγάλους δρόμους. Έρχονται Χριστούγεννα κι οι Έλληνες (φέτος περισσότερο από ποτέ) νιώθουν ασφυκτική την πίεση της γιορτής, την αναγκαιότητα (προς χάριν των ανηλίκων κυρίως) μιας πειστικής υπόδυσης - πως όλα είναι «καλά», όλα «θα περάσουν», τα οικονομικά προβλήματα κι η διάλυση του κοινωνικού ιστού θα θεραπευτούν και στην καμινάδα της χώρας θα γλυστρίσει ένα δώρο-φίλτρο μαγικό που θα «αντιστρέψει το κακό κλίμα», ένα spread σε τιμή λογική από τους «Ευρωπαίους αδελφούς» του Βορρά, ένα ευρωομόλογο σωτήριο που θα εγγυηθεί πως η Ελλάδα, αυτή η καταφερτζού, η εφτάψυχη, δεν θα χρεοκοπήσει.
Ωραίες, απελπισμένες ελπίδες - θα καούν στη φωτιά μαζί με το έλατο, θα μπουν στη ντουλάπα μαζί με τα στολίδια στις 8 Ιανουαρίου του 2011. Το 2011 (μας λένε σε όλους τους τόνους τα media) θα είναι η χειρότερη, η δυσκολότερη, η πιο απελπιστική χρονιά από τη Μεταπολίτευση και δώθε, κόλαση, τραγωδία. Αλίμονο, κάθε χρονιά από δω και πέρα, φοβάμαι, θα είναι «η χειρότερη». Δεν είναι (μόνο) τα λεφτά που λείπουν, είναι η ελπίδα που απουσιάζει, το αίσθημα πως η χώρα κι ο λαός της θα αντιδράσουν αποφασιστικά στον κίνδυνο, θα αντισταθούν, θα πάρουν το παιχνίδι πάνω τους. Όμως, όσο κι αν αφουγκράζομαι, δεν ακούω παρά θρήνους, όσο κι αν ψάχνω στο βλέμμα των συνελλήνων την αποφασιστική αστραπή, δεν ξεχωρίζω παρά το φαιό αποτύπωμα της συλλογικής ενοχής, την κατάθλιψη - ακόμα χειρότερα: το φόβο.«Η Ελλάδα γνώρισε πολλούς κατακτητές - χειρότεροι όλων οι (νεο)Έλληνες» δογμάτισε σε χρόνο ανύποπτο ο Τσαρούχης. Σήμερα δεν έχουμε πια αμφιβολία, το έχουμε συνειδητοποιήσει: Όλοι μαζί, με πράξεις και παραλείψεις, με ιδεολογήματα ανοχής και θεωρίες συνωμοσίας, με πολιτικάντικο ναρκισσισμό και καραγκιοζίστικο ζαμανφουτισμό, ζημιώσαμε τη χώρα, εκλέξαμε ανίκανους (αλλά «βολικούς») κυβερνήτες, νομοθετήσαμε «τα καλά και συμφέροντα», δολοφονήσαμε κάθε είδους αξιοκρατικό κριτήριο στο δημόσιο βίο, πήραμε «το φακελάκι», φοροδιαφύγαμε ασύστολα, σηκώσαμε ελληναράδικα λάβαρα πίσω από μουτζαχεντίν μητροπολίτες, κτίσαμε αυθαίρετα, μπαζώσαμε ρέματα, αποχαρακτηρίσαμε νεοκλασσικά, γεμίσαμε παράνομες χωματερές, διαλύσαμε πανεπιστήμια, γεμίσαμε την τηλεόραση πρωϊνάδικα και ριάλιτις, καταναλώσαμε ασύστολα, ξεδιάντροπα, χωρίς ίχνος μέτρου, πουλήσαμε μούρη «εθνικά υπερήφανης» και «ραγδαία αναπτυσσόμενης» χώρας (με λεφτά δανεικάκι όπως νομίζαμε αγύριστα) και....πτωχεύσαμε. Ναι, το ψάρι βρωμάει απ' το κεφάλι, αλλά το κεφάλι αυτό το ανεχόμαστε χρόνια και χρόνια, έχοντας συνάψει μαζί του θλιβερές συμφωνίες κοινής διαπλοκής, βολέματος, αδράνειας, ναρκισσιστικής κολακείας ελλατωμάτων που η απάλειψη τους θα έπρεπε να αποτελεί εθνικό στόχο. Και τώρα, με την κοινωνία που «χτίσαμε», τους ηγέτες που μας αξίζουν, το κράτος που ανεχτήκαμε, προχωρούμε στο άγνωστο, με βάρκα όχι την ελπίδα, την απελπισία, την παραίτηση. Και στα παιδιά μας, τι θα πούμε στα παιδιά, τους νέους μας; Πως φταίνε «οι ¶λλοι», οι «ξένοι», ο «καπιταλισμός», η «παγκοσμιοποίηση»; Φυσικά φταίνε όλα αυτά κι άλλα τόσα, όμως περισσότερο φταίμε εμείς, που κατορθώσαμε ένα «μαγαζί γωνία» να το καταντήσουμε περίγελο, εμείς που βλέπαμε το κακό να έρχεται και γελούσαμε αμέριμνα επειδή, λέει, «ο Θεός της Ελλάδος...». Φτάνει πια, φτάνει με τα ψέματα και τις ρητορείες. Να βάλουμε κάτω το κεφάλι και να πιάσουμε δουλειά - είναι τόσα που θέλουν γκρέμισμα και χτίσιμο απ' την αρχή. Να ξαναγίνουμε κοινωνία, συλλογική Εκκλησία του Δήμου, να συνομιλήσουμε δημιουργικά, να αποφασίσουμε τον τρόπο και τα πρόσωπα. Να βρούμε την ψυχή που χάσαμε, το νόημα που περιφρονήσαμε, την παράδοση που αγνοήσαμε. Να επιστρέψουμε επιτέλους στην πατρίδα μας. «Νόστιμον ήμαρ», να ο προορισμός.


Η ΕΛΠΙΔΑ...

ΚΕΙΜΕΝΟ: ΓΙΩΡΓΟΣ ΑΝΔΡΕΟΥ

Υπάρχει ελπίδα; Ελπίδα να βγούμε από την οικονομική κρίση, την ηθική κρίση, την πολιτειακή κρίση, την θεσμική κρίση, την υπαρξιακή κρίση την, την, την; Υπάρχει, αν πρώτα απαντήσουμε γιατί βρεθήκαμε σε κρίση. Εδώ αρχίζουν τα (πολύ) δύσκολα. Αν κάτι συνταρακτικά απουσιάζει από την Ελληνική κοινωνία (στην δημόσια αλλά και στην ιδιωτική της έκφανση) είναι η αυτοκριτική, η δημιουργική συνομιλία με τον ¶λλο, τον «αντίπαλο», τον «ανταγωνιστή», τον «απέναντι». Παρακολουθώντας τις προεκλογικές εκστρατείες (βγάλτε συμπέρασμα και μόνο από τη λέξη: εκστρατεία) των υποψηφίων στις περιφερειακές και δημοτικές εκλογές, έμεινα για άλλη μια φορά κατάπληκτος από την μικρονοϊκή κατάχρηση επιχειρημάτων που θα προκαλούσαν θυμηδία σε παιδιά πρώτων τάξεων του Γυμνασίου (για να μην πω του Δημοτικού). Τί να πρωτοθαυμάσει κανείς - την δαιμονοποίηση του αντίπαλου, την αοριστία των εξαγγελιών, τον αφόρητο λαϊκισμό, την ισοπέδωση κάθε κριτικής διαδικασίας, την παπαγαλία τσιτάτων υπαγορευμένων από «επικοινωνιολόγους» (άλλο φρούτο των εκλογών αυτοί). Πλήξη,  απογοήτευση, εκνευρισμός, θυμός - αυτή είναι η κλιμάκωση των αντιδράσεων ενός στοιχειωδώς λογικού πολίτη απέναντι σ' αυτό το παρωχημένο τσίρκο. Αλλά μήπως και στην κεντρική πολιτική σκηνή το επίπεδο είναι καλύτερο; Όλοι οι εκπρόσωποι των πολιτικών κομμάτων συναγωνίζονται σε καταγέλαστες δηλώσεις (με εξυπνακισμούς και «αστειάκια»  πολλές φορές) που πάντοτε βγάζουν λάδι την παράταξη τους (η οποία κατέχει το ...αλάθητο του Πάπα) κι ένοχους όλους τους πολιτικούς αντιπάλους.
Και στη δημοσιογραφία των media τα ίδια χάλια - έπαρση, υποθετική παγγνωσία των δημοσιογράφων, ιδεολογικές ακροβασίες, απροσχημάτιστη πολλές φορές εύνοια μιας συγκεκριμμένης οπτικής γωνίας (ιδεολογίας, κόμματος, πολιτειακής επιλογής) με κατάφωρη παραβίαση κάθε έννοιας αντικειμενικότητας. Όλοι αυτοί οι χαοτικοί μονόλογοι κυριαρχούν στο δημόσιο διάλογο τόσο καθοριστικά που δυστυχώς επηρεάζουν οριζόντια και κάθετα την κοινωνική διαστρωμάτωση: Δείτε πώς κοκκορομαχούν οι συνδικαλιστικοί εκπρόσωποι, οι πρόεδροι σωματείων και επαγγελματικών ομάδων, θαυμάστε τους δακρύβρεχτους αφορισμούς, τις υπερβολές, την αυτοαθώωση. Ακόμα χειρότερα, η νοοτροπία αυτή αντανακλά στην ιδιωτικότητα των Ελλήνων αλλοιώνοντας το χαρακτήρα και δημιουργώντας ένα «πολιτισμό» ατομικότητας και εγωϊσμών που δεν επιτρέπει  στην κοινωνία να συνομιλήσει, να αλληλοκατανοηθεί ώστε να αλληλοβοηθηθεί, να ξεπεράσει στερεότυπα και αγκυλώσεις, να συμπεριφερθεί ως όλον.
Πώς λοιπόν να υπάρξει Ελπίδα όταν δεν ευνοείται ο στοιχειώδης δημόσιος (κι ιδιωτικός) διάλογος - που με ειλικρινή αυτοκριτική όλων των μερών θα οδηγήσει πρώτα σε διαπίστωση των (πολλών και δραματικών) αστοχιών και σφαλμάτων - κι ύστερα στη θεραπεία τους; Χρειάζεται όμως κάτι ακόμα: Φιλοπατρία, συναίνεση δηλαδή στην αντίληψη πως το δημόσιο αγαθό προηγείται της ιδιωτικής, ατομοκεντρικής ευμάρειας. Εξετάστε τις συμπεριφορές των δημοσίων προσώπων της χώρας με κριτήριο αυτή ακριβώς την οπτική (της ανιδιοτελούς φιλοπατρίας) - θα βγάλετε (είμαι σίγουρος) πολλά  χρήσιμα  και  εξαιρετικά  οδυνηρά  συμπεράσματα.


Ο ΚΑΘΕΝΑΣ ΜΟΝΟΣ ΤΟΥ...

KEIMENO: ΓΙΩΡΓΟΣ ΑΝΔΡΕΟΥ

Στο φημισμένο για τις «σκληρές» και πολύ ψαγμένες συνεντεύξεις του (εξαντλητικής δημοσιογραφικής έρευνας) αμερικανικό περιοδικό VANITY FAIR του Σεπτεμβρίου δημοσιεύτηκε ένα άρθρο για τους Greek Monks («Έλληνες καλόγεροι») και τη διαπλοκή τους με το ελληνικό δημόσιο - μαζί και μια ανάλυση για το γενικευμένο ελληνικό οικονομικό κονφούζιο κλπ κλπ. Όποιος ενδιαφέρεται (αξίζει τον κόπο) ας μπει στο site του περιοδικού κι ας διαβάσει όλο το μακροσκελές άρθρο. Εγώ στάθηκα σε ένα σημείο του κειμένου όπου ο αμερικάνος δημοσιογράφος περιγράφει πόσο εξαιρετικούς βρήκε τους Έλληνες συνομιλητές του (αφού επισκέφτηκε για καιρό πολύ την Ελλάδα ΚΑΙ το Βατοπαίδι) - φιλόξενους, εγκάρδιους, φιλικούς , «ζεστούς», πρόθυμους να τον εξυπηρετήσουν με κάθε τρόπο. Εκείνο που δεν κατόρθωσε (λέει), είναι να τους αποσπάσει μια εγκάρδια θετική κουβέντα για συναδέλφους τους, κοινωνικούς συνομιλητές, πολιτικούς, επιστήμονες, καλλιτέχνες: Πάντα η ίδια «τσιγγουνιά», η συγκαλυμμένη επίκριση, η δυσπιστία, ένας υφέρπων σνομπισμός, μια δυσανεξία διαρκείας κάθε φορά που η συζήτηση ξεφεύγει από το «εγώ» κι οδηγούνταν στο «εσείς», «αυτοί», «εκείνοι», «οι άλλοι», τελικά στο «εμείς». Ο δημοσιογράφος δεν μασάει τα λόγια του - με λύπη διαπιστώνει πως στη χώρα μας είναι κυριολεκτικά ανύπαρκτη η κοινωνική συνοχή, άφαντο το αίσθημα της συλλογικής ευθύνης, ανάπηρες όλες οι εκδηλώσεις συναίνεσης που οφείλουν να χαρακτηρίζουν τον δημόσιο βίο,  τον βίο του «εμείς» κι όχι του «εγώ».
Ο αμερικανός απεσταλμένος συμπεραίνει πως στην Ελλάδα ο καθένας ζει, δρα,  «διάγει τον βίον» του «από μόνος του», ξεκομμένος από το σύνολο, την ομάδα, την «κοινωνία», εχθρικός σε οποιοδήποτε ενδεχόμενο υποχώρησης του ατομικού συμφέροντος  (του) για  το  κοινό  καλό.
Ομολογώ πως το συμπέρασμα με πλήγωσε, με θύμωσε, με ξεβόλεψε. Είναι στ' αλήθεια ΕΤΣΙ τα πράγματα, είμαστε οι Έλληνες στο διηνεκές Αρματωλοί και Κλέφτες, είμαστε ο Μιαούλης που, αν δεν πληρωνόταν, ΔΕΝ έσπαζε την πολιορκία του Μεσολογγίου για να τροφοδοτήσει τους λιμοκτονούντες  (Έλληνες) συμπατριώτες του; Ή μήπως δεν τους αισθανόταν κατ' ουσίαν συμπατριώτες του «συγγενείς του», τον ένοιαζε μόνον ο εαυτός του, η οικογένεια του, η Ύδρα κι ένας (αφόρητα) στενός πυρήνας κοινωνικών συναλλαγών; Μήπως, πάλι, ΓΙΝΟΜΑΣΤΕ εαυτούληδες όταν δρούμε στο δημόσιο πεδίο, όταν εξαναγκαζόμαστε να συνομιλήσουμε με το φαύλο, ανίκανο, διαπλεκόμενο κράτος (που όμως εμείς οικοδομήσαμε και συντηρούμε) κι  η κουτοπονηριά της εξουσίας μας εξοργίζει τόσο που βγάζουμε στη φόρα το χειρότερο εαυτό; Μύλος... Ωστόσο το συμπέρασμα του Αμερικανού δημοσιογράφου χτυπάει μέσα μου οδυνηρό καμπανάκι: Αν όντως είμαστε η χώρα «του καθενός από μόνου του», τότε  έχουμε  ως χώρα τελειώσει, η συγκυρία που ζούμε, η χειρότερη ιστορικά περίοδος του ελληνικού κράτους από το τέλος της χουντικής δικτατορίας (1974) και δώθε, έχει απόλυτη ανάγκη από το ακριβώς αντίθετο - την περιχώρηση, την ανασύσταση του κοινωνικού ιστού, την ανάδυση της ανθρωπιάς, του ζωτικού ενδιαφέροντος για τον ¶λλο, τον διπλανό, τον Συνέλληνα που περνά τα πάνδεινα. Αλλοίμονο μας αν έχουμε την αφέλεια να πιστεύουμε πως θα επιβιώσουμε ατομοκεντρικά, εγωιστικά, ο καθένας ελπίζοντας πως «θα τη γλυτώσει» «κι από δω πάνε  οι άλλοι». Θα χαθούμε, όλοι μαζί, από κοινού - κι αυτό το θλιβερότατο «κοινό» θα είναι η μόνη συλλογικά βιωμένη εμπειρία μας,  συγχρόνως  (τι  κρίμα)  η  τελευταία.


ΑΠΛΑ ΜΙΑ ΥΠΟΘΕΣΗ: ΑΝ Ο ΑΡΗΣ ΒΕΛΟΥΧΙΩΤΗΣ...

ΚΕΙΜΕΝΟ: ΓΙΩΡΓΟΣ ΑΝΔΡΕΟΥ

Απλά μια υπόθεση... Αν ο Βελουχιώτης φυλάκιζε όλη την ομάδα Σιάντου (και ακολουθούσε ένα μοντέλο Τίτο, «σπάζοντας» τα με το Στάλιν, τις μοιρασιές στη Γιάλτα κλπ), δεν υπέγραφε Καζέρτα, Λίβανο, δεν άφηνε τους ¶γγλους να αποβιβαστούν στην Αττική, δεν υπέγραφε (φυσικά) ούτε τη Βάρκιζα κι η Ελλάδα εξελισσόταν σε λαϊκή δημοκρατία γιουγκοσλαβικού τύπου:
-Δεν θα συνέβαιναν τα Δεκεμβριανά, ούτε ο Εμφύλιος.
-Θα τιμωρούνταν οι συνεργάτες των Γερμανών (και δεν θα κυριαρχούσαν οι Γερμανοτσολιάδες, οι Χίτες κι οι Λαδοβούλγαροι ιδεολογικά και οικονομικά, όπως δυστυχώς συνέβη στο μετεμφυλιακό κράτος των διώξεων και της Μακρονήσου).
-Δεν θα επέστρεφε η βασιλεία.
-Δεν θα συνέβαινε η φρίκη της Χούντας κι η Κυπριακή τραγωδία.
-Δεν θα χτιζόταν (γκρεμιζόταν δηλαδή) η Ελλάδα με το άθλιο σύστημα αντιπαροχής.  Θα επιβίωνε η νεοκλασική Αθήνα, η πολυσυλλεκτική παλιά Θεσσαλονίκη, όλες οι εξαιρετικά ενδιαφέρουσες πόλεις (πχ.  Νάουσα, Γιάννενα, Χανιά, Ηράκλειο) και δεν θα καταστρέφονταν το φυσικό κι αρχιτεκτονικό κάλλος των νησιών του Αιγαίου.
Ναι, θα υπέφεραν δύο γενιές από έλλειψη δημοκρατίας κι όλα τα γνωστά δεινά του «υπαρκτού»  (δεινά που τελικά θα οδηγούσαν σε κατάρρευση το καθεστώς, όπως συνέβη με όλα τα «σοσιαλιστικά» καθεστώτα), ναι, θα στερούνταν ο κόσμος τη σημαντική δυναμική της αστικής δημοκρατίας κι όλα τα θετικά (και αρνητικά) που την χαρακτηρίζουν - όμως, όταν  θα επικρατούσε η δυτικού τύπου πολιτειακή εξέλιξη, η Ελλάδα θα είχε διασώσει πλούτο πολιτισμού και περιβάλλοντος, αρχιτεκτονικής και παιδείας. Δείτε τί συνέβη στις χώρες του «υπαρκτού» που εξελίχτηκαν σε αστικές δημοκρατίες: Το πολιτικό κι επιστημονικό προσωπικό τους ανταποκρίθηκε αξιοπρεπώς στις (οδυνηρές) αλλαγές και σιγά-σιγά οι χώρες αυτές ανακτούν το χαμένο έδαφος έχοντας ως προίκα όλα τα θετικά στοιχεία που διέσωσε ο κατ' ουσία συντηρητικός γραφειοκρατικός πολιτικός μηχανισμός του παρελθόντος τους. Συγκρίνετε αυτή την εκδοχή με όσα συνέβησαν στην Ελλάδα (την εν τέλει χρεοκοπημένη, λοιδωρημένη, αδύναμη, αμήχανη και σήμερα απολύτως αναξιόπιστη  στη διεθνή κοινότητα) από το 1944 έως σήμερα: Είναι δύσκολο, πολύ δύσκολο να μην σκεφτείτε  πως η υπόθεση μου ίσως έχει κάποια βάση. (Προσοχή: Δεν μιλώ για νίκη του μοιραίου Ζαχαριάδη και του Δημοκρατικού στρατού στον Εμφύλιο, η υπόθεση μου βασίζεται στην ανάληψη της εξουσίας από τον ¶ρη Βελουχιώτη, έναν αληθινά χαρισματικό λαϊκό ήρωα της τότε συγκυρίας, που οι ελαφρόμυαλοι κομματικοί γραφειοκράτες της Αριστεράς της εποχής αποκήρυξαν κι ουσιαστικά καταδίκασαν σε θάνατο). Έτσι κι αλλιώς, τα χάλια της Ελλάδας από τη φρίκη του εμφυλίου κατάγονται. Και συνεχίζονται δυστυχώς ως τις μέρες μας, οδηγώντας σε πλήρη διάλυση τη δύστυχη πατρίδα, τη χώρα όπου εξήντα χρόνια οι λύκοι φυλάνε τα πρόβατα κι οι Εφιάλτες δικάζουν τους πατριώτες ως  προδότες.


ΕΝΑ ΚΑΛΟΚΑΙΡΙ ΠΟΥ ΘΑ ΣΚΟΤΩΘΕΙ
ΠΡΙΝ ΤΗΝ ΠΡΩΤΗ ΣΤΑΓΟΝΑ ΤΗΣ ΒΡΟΧΗΣ...

ΚΕΙΜΕΝΟ: ΓΙΩΡΓΟΣ ΑΝΔΡΕΟΥ

Αυτό το Καλοκαίρι (του σωτήριου έτους 2010) θα σκοτωθεί πριν την πρώτη σταγόνα της βροχής. Έτσι που στέκει βουβό, δειλό κι αμήχανο, μ' ένα θλιμμένο χαμόγελο αχνά ζωγραφισμένο στην άκρη των χειλιών, έτσι όπως ικετεύει τους περαστικούς από την Εσπερία να το ελεήσουν (με μια χωριάτικη, ένα room to let, ένα all inclusive έστω), έτσι που στριμώχνεται σε πλοία, τραίνα κι αυτοκίνητα για ένα Σαββατοκύριακο και πίσω πάλι στη μεγάλη πόλη ξημέρωμα Δευτέρας - αυτό το Καλοκαίρι δεν έχει ελπίδα: Θα το στήσουν στον τοίχο (χωρίς δίκη, χωρίς να του επιτρέψουν να απολογηθεί) αφού του φορτώσουν όλα τα κακά της μοίρας  του  μαύρου κι άραχλου Χειμώνα που έρχεται αμείλικτος μετά το αναιμικό Φθινόπωρο. Και το κακόμοιρο Καλοκαιράκι θα θυσιαστεί, αθώα Ιφιγένεια, για να φυσήξει ούριος άνεμος τα μαύρα πανιά του αποτρόπαιου στόλου (το άλλο του όνομα είναι ΔΝΤ-Διεθνές Νομισματικό Ταμείο) που έχει βαλθεί (με στρατό αναρίθμητων δανεικών ευρώ) να εκστρατεύσει ενάντια στην σύγχρονη αυθάδικη και καλοπερασάκικη Τροία, την Ελλαδίτσα. Κι ο Δούρειος Ίππος (Ευρωπαϊκή Ένωση) σύντροφος της εκστρατείας από μιας αρχής -τα σύγχρονα δράματα (των τηλεοπτικών δελτίων) χρειάζονται γρήγορο φινάλε, αλλιώς το κοινό βαριέται, σιγά μην περιμένει δέκα χρόνια για να δει τις φλόγες να κατατρώγουν εκείνη την υπέροχη παλιά μεγάλη πολιτεία, το μαγαζί γωνία θεών κι ηρώων. Το ξέρει το άθλιο μέλλον του το Καλοκαίρι (είναι Κασσάνδρα και Τειρεσίας μαζί), το ξέρει και κλαίει -όχι για τον δικό του γοργά επερχόμενο χαμό-  για τον δικό μας και των παιδιών μας και των παιδιών των παιδιών μας. Επειδή το Καλοκαίρι, έτσι σοφό που είναι, ξέρει πως κι αν η τσέπη μας γεμίσει πάλι λίγο-λίγο, κι αν «η οικοδομή ανασάνει», αν «το Χρηματιστήριο σημειώσει άνοδο», «αν οι επενδυτές επιστρέψουν» κλπ κλπ, θα έχει χαθεί για πάντα η ευωδιά του γιασεμιού, το ήσυχο λίκνισμα των δελφινιών στη ράχη του πελάγου, το παγωμένο ποτήρι νερό με το γλυκό του κουταλιού, οι βραδινές φωνές που σπάζουν τη σιωπή των άστρων με ρεμπέτικα, ο ψίθυρος του μελτεμιού, η απόχη του αμπελώνα.
Το Καλοκαίρι μετράει τις μέρες που του απομένουν μία-μία και προσεύχεται - προσεύχεται να θυμηθεί καθείς μας γλώσσα, πατρίδα, προορισμό και τρόπο. Τότε η θυσία του (σκέφτεται κι αναθαρρεί) δεν θα πάει χαμένη, τότε ίσως κάποια άλλα καλοκαίρια μακρινά, βαθειά μελλοντικά, υψώσουν πάλι το πανί για το λαμπρό ταξίδι κι η Οδύσσεια αρχίσει απ' την αρχή ξανά, όμως έτσι σοφοί που θα είμαστε μετά από τόσον πόνο, στέρηση κι απώλεια, θα έχουμε πια για τα καλά αντιληφθεί «η Ιθάκες τί σημαίνουν».


ΑΠΕΥΘΥΝΟΜΑΙ  ΠΡΟΣ...

ΚΕΙΜΕΝΟ: ΓΙΩΡΓΟΣ ΑΝΔΡΕΟΥ

-Κον Θάνο Βερέμη, πανεπιστημιακό: Διάβασα σε έγκυρη κυριακάτικη εφημερίδα το μικρόψυχο άρθρο σας για το στρατηγό Μακρυγιάννη. Ο θαυμασμός της γενιάς του '30 (Βλαχογιάννης, Σεφέρης κ.α.) για τα «Απομνημονεύματα» οφείλεται πρωτίστως στη μεγάλη λογοτεχνική αξία της αφήγησης και την απαράμιλλη, συνταρακτική γλώσσα της, μνημείο λαϊκών Νέων Ελληνικών. Εξίσου το έργο του Μακρυγιάννη είναι ένα εργαλείο, ένα όργανο κατανόησης (όχι κάποιο αλάθητο ευαγγέλιο) - ακριβέστερα, ένας καθρέφτης στον οποίο εν δυνάμει καθρεφτίζονται όλα τα καλά και τα στραβά του νεοελληνικού βίου. Και δυστυχώς κύριε καθηγητά, στον εν λόγω καθρέφτη περιέχεστε ΚΑΙ εσείς  κι η «οπτική» της προσέγισης σας στα φλέγοντα ζητήματα ερμηνείας της ιστορικής διαδρομής της Πατρίδας, μάλιστα  ΜΕ  ΚΑΘΟΛΟΥ ΚΟΛΑΚΕΥΤΙΚΟ ΤΡΟΠΟ.
Νομίζω καταλαβαινόμαστε.
-Διδα Μόνικα, τραγουδοποιό: Σε συνέντευξη σας (μαζί με τον Απόστολο Δοξιάδη) αναφέρετε πως πάντοτε σας ήταν ευκολώτερο να γράφετε στα αγγλικά. Αν καθημερινά επικοινωνείτε με τους αγαπημένους σας, αν σκέφτεστε και μετράτε σ' αυτή τη γλώσσα, πάω «πάσο»-συνεχίστε έτσι. Αν όμως όχι, τότε σκεφτείτε σε ποιά γλώσσα γυρίζετε την πλάτη- στη γλώσσα του Ομήρου (κι όλων των γιγάντων που ακολούθησαν). Κατανοώ (χωρίς να επικροτώ) την «ανακούφιση» του να αποφεύγεις τη σύνδεση με το βαθύτερο «σαράκι» του τόπου σου (που είναι η άρθρωση πρότασης «ερμηνευτικής» του πολιτισμού σου), με απελπίζει  η (μικροαστικής προέλευσης) θλιβερή επιβεβαίωση  ενός  εθνικού «κόμπλεξ καταγωγής» που επικροτεί στο δημόσιο βίο όλες αυτές  τις σχέσεις υποτέλειας -ενός δημόσιου βίου που οφείλει ανταυτού σταθερά να προκρίνει μιαν έντιμη, ισότιμη απόπειρα συνομιλίας με το παγκόσμιο χωριό, χωρίς γραικυλισμούς και γραφικότητες. Στον ενικό πια: Μόνικα, μίλα ελληνικά. Έχεις  μουσικό ταλέντο κι ευαισθησία, κρίμα να χαθούν σ' έναν ανούσιο κλεφτοπόλεμο με την αυθεντική σου γλώσσα (έναν πόλεμο που δεν έχεις, πίστεψε με, καμμιάν ελπίδα να κερδίσεις).
-Κάθε λογής όψιμους λάτρεις του Μάνου Χατζιδάκι: Αγαπητοί επιλήσμονες της ουσίας του ήθους του Χατζιδάκι, αν ο Μάνος ζούσε, θα είχε πρώτος σηκώσει το φραγγέλιο και θα σας είχε πάρει στο κυνήγι. Η «επιλεκτική», υποκριτική αγιοποίηση του  (μαζί με μερικούς ακόμα μεγάλους: Τσαρούχη, Θεοδωράκη, Ελύτη, Καβάφη) είναι το καλύτερο άλλοθι ισοπεδωτικής διαχείρισης του ελληνικού Πολιτισμού και πανηγυρική δικαίωση της επιθετικής αγραμματωσύνης  κι υπεραπλουστευτικής ΑΠΟΡΡΙΨΗΣ της ΕΘΝΙΚΗΣ ΥΠΟΧΡΕΩΣΗΣ για ουσιαστική πνευματική και ψυχική καλλιέργεια - που κατ' εξοχήν σημαίνει γνώση σε βάθος  και πολυσύνθετη αποτίμηση του έργου όλων των σημαντικών Ελλήνων. Αναζητώ (μάταια) τις αναφορές σας στους: Εμπειρίκο, Εγγονόπουλο, Παπαδιαμάντη, Παρθένη, Κόντογλου, Παπαλουκά, Σολωμό, Κάλβο, Παλαμά, Σικελιανό, Καρυωτάκη, Τσιτσάνη, Τούντα, Βαμβακάρη, Καλδάρα, Σκαλκώτα, Κωνσταντινίδη, Χρήστου, Ξενάκη, Πεντζίκη, Σινόπουλο, Καρέλη, Σαχτούρη, Καρούζο....Να συνεχίσω; Υπάρχουν άλλοι τόσοι κι άλλοι πολλοί ακόμα.
-Κον Πέτρο Μπούτο, διευθυντή τηλεοπτικού προγράμματος  του MEGA channel: Σε συνέντευξη σας σε free press περιοδικό αναφέρετε πως (όντως) επιθυμία του καναλιού σας ήταν η βαθύτερη εμπλοκή του στην θεματική των μεσημεριανών εκπομπών κουτσομπολιού (άλλων ανταγωνιστικών σας καναλιών) και πως στην πρόθεση σας αυτή αντιστάθηκαν οι Μπακοδήμου (!) και Αρναούτογλου (!). Ως εκ τούτου αποφασίσατε να τοποθετήσετε επικεφαλής της πρωϊνής σας ζώνης ένα ζεύγος κατ' εξοχήν εκπαιδευμένο στην καταιγιστική αερολογία και το (στα όρια της προσβολής δικαιωμάτων της προσωπικότητας) κανιβαλικό κουτσομπολιό. Συγχαρητήρια για την αναβάθμιση που επιχειρείτε (σ' ένα κανάλι που διεκδικεί τον τίτλο του έγκυρου και σοβαρού) - αναβάθμιση που άριστα περιγράφει η έκφραση «Εδώ ο κόσμος καίγεται και το MEGA ...χτενίζεται». Στην  πιο δραματική περίοδο της χώρας (μετά τη χούντα), ενώ εξευτελίζεται η στοιχειώδης προοπτική αξιοπρεπούς επιβίωσης των Ελλήνων και απειλείται η οικονομική, ηθική και πολιτισμική επιβίωση της Ελλάδας, εσείς (και το MEGA) επιλέγετε περισσότερο... Τίποτα, επιβραβεύοντας πρόσωπα που επιβιώνουν αποθεώνοντας το Τίποτα, το απόλυτο, μεγαλειώδες Τίποτα. Και φυσικά διδάσκετε στους νέους μας τον (φαινομενικά, αλοίμονο) ανέξοδο τρόπο ανέλιξης και «επιτυχίας» - που δεν είναι η αξιοκρατική, σκληρή δουλειά, η δημιουργική συμμετοχή σε επιστήμες, τέχνες και τεχνολογία αλλά η Πόζα, η Μπουρδολογία, η Αγραμματωσύνη, το Θράσος, το Κουτσομπολιό, η Αναίδεια, δηλαδή... το Τίποτα!
Από το Τίποτα όμως μόνο... Τίποτα  μπορεί  να  παραχθεί. Συγχαρητήρια, συνεχίστε  τον  καλόν  αγώνα...


ΜΕΤΑ ΤΟΝ ΚΑΤΑΚΛΥΣΜΟ

ΚΕΙΜΕΝΟ: ΓΙΩΡΓΟΣ ΑΝΔΡΕΟΥ

Και μετά τον κατακλυσμό τί; Αν υποτεθεί πως οι στερήσεις κι οι εξοντωτικές θυσίες (των ασθενέστερων πάντα, σε συντριπτικό ποσοστό) πιάσουν τόπο κι η χώρα βγει από την επιτήρηση και σταθεί  οικονομικά (αλλά και ηθικά ) στα πόδια της ξανά, μετά τί; Μετά θα επιστρέψουμε περιχαρείς - σαν να μην έχει συμβεί τίποτε «ανησυχητικό» - στις Καγιέν, τα αυθαίρετα, τη φοροκλοπή, ταγρηγορόσημα, τους «υπεράριθμους», τα ριάλιτις, τις ειδήσεις των οκτώ με τους ίδιους και τους ίδιους στα «παράθυρα», τα μπαλκόνια με το «Τσοβόλα δώστα όλα», τους παράνομους ΧΥΤΑ και τις χωματερές, τα βρώμικα μουσεία, την φοβική παιδεία που αγωνιά (μόνο) για την χτεσινή (αναπόφευκτη) καταστροφή της Σμύρνης κι όχι για τη σημερινή των (αγράμματων δυστυχώς) νέων μας, την «Ιερά Σύνοδο» των νεομουλάδων Μητροπολιτών κλπ κλπ κλπ; Αν είναι έτσι, καλύτερα να καούμε για καιρό πολύ στην κόλαση του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου, ώσπου  «να πούμε το Δεσπότη Παναγιώτη» (σοφή λαϊκή ρήση), ώσπου να καταλάβουμε πως αυτό που μας συμβαίνει δεν είναι ένα δυσάρεστο, απρόβλεπτο διάλειμμα της «κανονικής» μας ζωής στη δύσμοιρη χώρα, αλλά ΤΟ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑ ΤΗΣ ΣΥΝΝΕΝΟΧΗΣ ΟΛΩΝ, η αυτονόητη συνέπεια της απάθειας μπροστά στις προειδοποιήσεις για τον επερχόμενο κατακλυσμό, της αποθέωσης  της πιο απωθητικής ατομικότητας σε βάρος του κοινού καλού, της επικράτησης στην Ελλάδα των Γραμματέων και Φαρισαίων σταυρωτών της, των φελλών, των λαμόγιων, των αγράμματων, των θρασιμιών κάθε τύπου, των τυχάρπαστων οικογενειοκρατικής προέλευσης πολιτικάντηδων, των στρατηγών που,   με   τους τραγελαφικούς χειρισμούς τους στις μάχες, οδήγησαν στο θάνατο το στράτευμα τους ενώ εκείνοι  άραζαν ευχαριστημένοι στην ασφάλεια των χαρακωμάτων στα μετώπισθεν. Ο τόπος (κι όλοι μας μαζί του) οφείλει ΝΑ ΚΑΘΑΡΘΕΙ, με σπαρακτική αυτοκριτική και τόλμη να αποκόψει από το δημόσιο βίο όλους όσους τόσα χρόνια εξαπάτησαν με τρόπο ωμό και χυδαίο τις προσδοκίες και την αξιοπρέπεια όχι μόνο των Ελλήνων αλλά και του ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΤΡΟΠΟΥ,  μιας αντίληψης δηλαδή αξιών και πολιτισμικής στάσης που καλώς ή κακώς κληρονομήσαμε από τους μεγάλους του πολιτισμού μας και κατ' εξοχήν από την Μητέρα όλων μας, την Ελληνική γλώσσα. Η Ελλάδα θα πεθάνει αν συνεχίσει να εμπιστεύεται τις τύχες της στους ολετήρες της, αν επιτρέψει και στο μέλλον στους πασίγνωστους λύκους του παρελθόντος της να φυλάξουν τα νεαρά ανυπεράσπιστα της πρόβατα. Κάθαρση κι αποκατάσταση αξιών δεν μπορει να συντελεστεί ΑΠΟ ΕΚΕΙΝΟΥΣ ΠΟΥ ΕΣΤΕΙΛΑΝ ΤΟΝ ΤΟΠΟ ΚΑΤΑ ΔΙΑΟΛΟΥ. Να αρχίσουμε άμεσα το γκρέμισμα και το χτίσιμο του τόπου από την αρχή. Ας αναρωτηθούμε: Αυτοί που σήμερα μας κυβερνούν (κι οι χτεσινοί κυβερνώντες εξίσου) ΕΙΝΑΙ ΟΙ ΚΑΛΥΤΕΡΟΙ ΕΛΛΗΝΕΣ, ΟΙ ΙΚΑΝΟΤΕΡΟΙ, ΟΙ ΠΙΟ ΜΟΡΦΩΜΕΝΟΙ, ΕΞΕΙΔΙΚΕΥΜΕΝΟΙ ΣΤΗ ΓΝΩΣΗ ΚΑΙ ΤΗΝ ΕΜΠΕΙΡΙΑ; Από την απάντηση σ' αυτό το ερώτημα πιστεύω πως ξεκινά το ντόμινο των μεταβολών που οφείλουμε στη χώρα και πρέπει να συμβούν ΑΜΕΣΑ. Ας πάψουν να εφησυχάζουν οι λύκοι του παρελθόντος πιστεύοντας πως θα ικανοποιήσουν το αίσθημα κάθαρσης ενός πληγωμένου λαού ρίχνοντας στον Καιάδα πολιτικά πτώματα κι ανώδυνα ακυρωμένα λαμόγια. ΘΕΛΟΥΜΕ ΤΟΝ ΤΟΠΟ ΜΑΣ ΠΙΣΩ ΚΑΙ ΤΟΝ ΘΕΛΟΥΜΕ ΤΩΡΑ.


ΘΡΑΣΟΣ, ΑΝΙΚΑΝΟΤΗΤΑ, ΑΥΘΑΔΕΙΑ, ΑΡΙΒΙΣΜΟΣ

ΚΕΙΜΕΝΟ: ΓΙΩΡΓΟΣ ΑΝΔΡΕΟΥ

Τα επίθετα του τίτλου ευθέως αναφέρονται στη συμπεριφορά των πολιτικών μας -σε όλη τη διάρκεια της Μεταπολίτευσης και ιδιαίτερα στην θλιβερή σημερινή συγκυρία. Με εξοργίζουν ιδίως όσοι, αντί να σιωπούν, επιχειρούν με βαθυστόχαστες εκ  των υστέρων αναλύσεις  να εξηγήσουν γιατί η Ελλάδα «υστέρησε», δίστασε  να πάρει έγκαιρα «όσα μέτρα ήταν αναγκαία» κι απέτυχε! Λες και  ζούσαν σε άλλη χώρα, λες και δεν κυβέρνησαν τον τόπο από διάφορα υπουργικά και γενικώς δημόσια πόστα,  έρχονται τώρα κατόπιν εορτής να πουλήσουν θεωρίες ποιοί; Εκείνοι ακριβώς που με τις επιλογές τους οδήγησαν την Ελλάδα σε πτώχευση και παγκόσμιο διασυρμό! Ναι, το θέατρο του παραλόγου συνεχίζεται στη χώρα μας  - οι δήμιοι  του μας εξηγούν γιατί....ο τόπος καταδικάστηκε σε θάνατο!
Η εμετική αυτή τακτική υιοθετείται κι από τα media, που προσπαθούν τάχαμου να «συμβάλουν» στη διαδικασία εκλογίκευσης της κρίσης, μιας κρίσης για την οποία είναι εξόχως συνυπεύθυνα, αφού τόσα χρόνια προβάλλουν στα δελτία ειδήσεων και τις εκπομπές πολιτικής ανάλυσης αυτούς ακριβώς τους ξεγάνωτους τενεκέδες που οδήγησαν τη χώρα κατά διαόλου, μα-κιζόμενοι μαζί τους με γελάκια και καμώματα. Η Ελληνική κρίση είναι, πάνω απ' όλα, κρίση αξιών - μας αρέσει δεν μας αρέσει. Κι όλοι όσοι με κροκοδείλια δάκρυα θρηνούν  την «απώλεια  εισοδήματος», ας σκεφτούν ότι η απώλεια αυτή έρχεται ως φυσικό επακόλουθο της απώλειας αξιοπρέπειαςπου ταλανίζει τη χώρα σε όλα τα επίπεδα. Βαρύτατες οι ευθύνες του πολιτικού προσωπικού, βαρύτατες και του Ελληνικού λαού που εκλέγει, συνομιλεί, συναλλάσσεται και επωφελείται (με ψίχουλα) από τον τραγελαφικό  στρατό μετρίων, αγραμμάτων, ατάλαντων κι ανήθικων σπεκουλαδόρων που μισό αιώνα κυβερνά τον τόπο. Τα «λαμόγια» της εξουσίας δωροδόκησαν όλα αυτά τα χρόνια τον «καθημερινό» πολίτη με πενταροδεκάρες, ωθώντας τον σε ποικίλες γελοίες μικροαπατεωνιές και «κόλπα» (οικοδομικά, φορολογικά, εκπαιδευτικά, εργασιακά κλπ κλπ) - κι ο «Έλληνας» (ναι, σε εισαγωγικά) τσίμπησε το άθλιο δόλωμα κι έγινε συνένοχος στην καταστροφή του δύσμοιρου τόπου.
Χρόνια τώρα, οι αξιότεροι Έλληνες είναι εξορισμένοι από κάθε συμβολή στο δημόσιο βίο, η εμπειρία τους περιφρονείται, ο λόγος τους αποσιωπάται, η αναξιοκρατία τους αποκλείει από τα κέντρα αποφάσεων, οι δραματικές τους προειδοποιήσεις δεν καταλαμβάνουν ούτε είκοσι δευτερόλεπτα στα νέα των οκτώ, οι ιδέες τους λοιδορούνται ως «πατριωτικές», «οπισθοδρομικές», «παρωχημένες». Κι όμως ο «λαός» δεν δίνει πεντάρα τσακιστή, αρκεί να έχει την τσέπη μισογεμάτη, αρκεί που του επιτρέπεται να κτίζει το αυθαίρετο εξοχικό, να διορίζει «το παιδί» (ανεξαρτήτως προσόντων) στο «Δημόσιο», να φοροδιαφεύγει, να λαδώνει εφορίες και πολεοδομίες, να αγοράζει τζιπ και φουσκωτά κλπ κλπ.              
Ωστόσο, ευτυχώς, το πανηγύρι τελείωσε. Λυπάμαι, αλλά τα δακρύβρεχτα σχόλια  για το φουκαρά μικρομεσαίο που «θα πληρώσει πάλι τα σπασμένα», μου βρωμάνε πολιτικάντικο λαϊκισμό της επόμενης μέρας κι απεγνωσμένη προσπάθεια του πολιτικού κι ειδησεογραφικού προσωπικού να «την κάνει» άλλη μια φορά, να πέσει στα μαλακά, «κολακεύοντας» αυτή τη φορά την επερχόμενη φτώχεια - όπως για χρόνια υπερθεμάτιζε για τον δανεικό πλούτο και την πλαστή ευημερία της δήθεν «ισχυρής Ελλάδας». ΦΤΑΙΜΕ ΟΛΟΙ, ΟΙ ΗΓΕΤΕΣ ΚΙ Ο ΛΑΟΣ. Αν οι Έλληνες είχαν στοιχειωδώς υγιή κοινωνικά αντανακλαστικά, το πολιτικό προσωπικό που μας κυβερνά θα έπρεπε να είχε προ πολλού πάει σπίτι του. Αν οι Έλληνες είχαμε μυαλό κουκούτσι, θα είχαμε αντιληφθεί πως είμαστε οι μόνοι που επί έναν αιώνα  ανακυκλώνουμε πολιτικές δυναστείες (μεγάλα ονόματα με ασήμαντο ειδικό βάρος επιγόνων διαδόχων) κι αναπαράγουμε αναπληρώσεις που μόνο ψυχαναλυτικά μπορούν να εξηγηθούν.                        
Τα τραγικά μέτρα «σωτηρίας» της χώρας (δηλαδή διασφάλισης της δυνατότητας μας  να πληρώσουμε τα ...δανεικά που οι πολιτικοί μας καταχράστηκαν δίνοντας ένα μεζεδάκι και σε μας, την αρκούδα που χορεύει στον ήχο του ντεφιού τους) σηματοδοτούν την αναπόφευκτη κατάρρευση του πολιτικού και μιντιακού κατεστημένου της χώρας. Αμήν. Αυτό που θα τους διαδεχτεί είναι αδύνατον να είναι χειρότερο από την αφεντιά τους, αδύνατον να συναγωνιστεί το Θράσος, την Ανικανότητα, την Αυθάδεια και τον Αριβισμό τους.
Περιμένετε και θα δείτε - θα τους πάρουν με τις πέτρες και πολύ σύντομα, μόλις συνέλθει ο κόσμος από την αρχική παγωμάρα κι αντιληφθεί σε τί είδους μέγγενη έχει εγκλωβιστεί. Να μη το ξεχάσω: ΛΕΦΤΑ ΔΕΝ ΥΠΑΡΧΟΥΝ, ΜΟΝΟ ΔΑΝΕΙΚΑ ΚΙ ΕΠΙΣΤΡΕΠΤΕΑ ΠΑΣΗ ΘΥΣΙΑ. Ας προσέχαμε κι ας ακούγαμε όσους χτυπούσαν καμπανάκι.


Ο ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ, Ο ΥΠΟΥΡΓΟΣ ΤΟΥ, ΟΙ ΝΕΟΙ ΜΑΣ

KEIMENO: ΓΙΩΡΓΟΣ ΑΝΔΡΕΟΥ

Δεν με τρομάζει τόσο η οικονομική κρίση. Με τρομάζουν οι εξαιτίας της επινοημένες δικαιολογίες (έλλειψη χρημάτων, έλλειψη χρημάτων κι έλλειψη χρημάτων) άρνησης πρωτοβουλιών για όσα αφορούν το ζωτικό μέλλον της χώρας -ανάπτυξη, παιδεία, πολιτισμό. Για τον πολιτισμό θέλω να πω δυο κουβέντες, (τα υπόλοιπα ανήκουν σε πεδίο συζήτησης άλλων, πιο αρμόδιων από μένα). Η εύκολη δικαιολογία είναι η έλλειψη πόρων. Η δύσκολη υπεύθυνη στάση είναι η αναζήτηση τους, με μόχθο, φαντασία, γνώση, μεράκι. Δυστυχώς ο πολυφωτογραφημένος μας υπουργός πολιτισμού δε δείχνει μέχρι στιγμής να αντιλαμβάνεται το προφανές, πως η χώρα ΜΟΝΟ ΣΕ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΑ ΜΕΓΕΘΗ ΜΠΟΡΕΙ ΝΑ ΣΤΗΡΙΧΘΕΙ αν θέλει να απαντήσει επιτυχώς στην πρωτοφανή διεθνή απαξίωση που υφίσταται. Αν δεν απευθυνθούμε στους ανθρώπους του πολιτισμού παγκοσμίως, αν δεν ζητήσουμε συμμαχίες ήθους και κύρους, είμαστε χαμένοι. Αντί γι' αυτό ακούω πως κινδυνεύει αυτή καθαυτή η υπόσταση του φεστιβάλ Αθηνών κι Επιδαύρου! Όμως, από πού ν' αρχίσει κανείς: Λείπει μια πειστική καταγραφή πολιτιστικών δραστηριοτήτων της Περιφέρειας, μια προσπάθεια ενσωμάτωσης και συντονισμού των δράσεων της, μια ποιοτική αποτίμηση δυνατοτήτων και προσδοκιών. Όμως τα ΔΗΠΕΘΕ (σημαντικά εργαλεία πολιτιστικής ανάπτυξης της χώρας) παραμένουν απλήρωτα και πένονται, ευτελίζοντας την προσδοκία της περιφερειακής Ελλάδας για ισονομία και ισοπολιτεία (αντί της τραγικής υδροκέφαλης νοοτροπίας που ταλανίζει το ελλαδικό κρατίδιο). Ακαδημία Χορού ΔΕΝ έχουμε, ούτε Θεάτρου, ούτε Μουσικής (Παραδοσιακής και Ακαδημαϊκής), ούτε Τραγουδιού. Καμία «δημόσια διαβούλευση» (αγαπημένη έκφραση των κυβερνώντων μας) για τον Πολιτισμό δεν έχει προκληθεί, με πρόσκληση και συμμετοχή ανθρώπων με γνώση αλλά και ηθικό κύρος γύρω από τα πολιτιστικά ζητήματα. Στα μουσεία το ωράριο λειτουργίας προκαλεί αγανάκτηση και στον πιο καλόπιστο επισκέπτη, Έλληνα ή ξένο. Ωστόσο η... EUROVISION συνεχίζει ακάθεκτη, με επιλογή ενός άθλιου τραγουδιού, επιλογή που προβλήθηκε με παράτες από την δημόσια τηλεόραση! Στον τόπο αυτό εκείνος που ειλικρινά επιθυμεί να διαχειριστεί πολιτιστικά ζητήματα οφείλει να βάλει το κεφάλι κάτω και... τα πόδια στον ώμο -κι αν δεν ξέρει, ας ρωτήσει να μάθει, δεν είναι ντροπή, ρωτώντας πάει κανείς στην πόλη, λέει ο λαός. Φοβάμαι όμως πως ο ωραίος υπουργός μας έχει ήδη βρει το άλλοθι για να νίψει τας χείρας του: Του το προσέφερε άλλος λαμπρός συνάδελφος του λέγοντας για τον τομέα του πως «δεν υπάρχει τσάϊ» δηλαδή ούτε ευρουδάκι... ζωγραφιστό. Αν όντως είναι έτσι τα πράγματα, τότε ο υπουργός Πολιτισμού οφείλει να παραιτηθεί -για ποιό λόγο παραμένει σ' ένα πόστο που δεν έχει την αντικειμενική (υλική) δυνατότητα να υπηρετήσει; Ποιός ξέρει, ίσως η παραίτηση του να είχε μεγαλύτερη συμβολική αξία, ίσως να ξυπνούσε αντανακλαστικά ναρκωμένα για δεκαετίες, ίσως να προκαλούσε κάποιες θετικές αναταράξεις. ΥΓ: ΜΕΛΑΝΟ ΣΗΜΕΙΟ ΤΗΣ ΠΡΟΕΚΛΟΓΙΚΗΣ ΕΚΣΤΡΑΤΕΙΑΣ ΟΛΩΝ ΤΩΝ ΚΟΜΜΑΤΩΝ: Για τα μείζονα ζητήματα του Πολιτισμού ΔΕΝ ΕΙΠΩΘΗΚΕ ΤΙΠΟΤΕ ΑΠΟΛΥΤΩΣ - ΚΑΠΟΙΕΣ (ΕΛΑΧΙΣΤΕΣ) ΘΛΙΒΕΡΕΣ ΑΟΡΙΣΤΙΕΣ. Όμως στον τόπο αυτό μια νέα γενιά, ΑΒΟΗΘΗΤΗ ΕΝΤΕΛΩΣ, μεγαλώνει παράγοντας πολύ υψηλά δείγματα πολιτισμού - μια γενιά που βράζει αλλά κανείς από τους κρατούντες δεν χαλάει τη ζαχαρένια του, να βγει από το πολυτελές γραφείο του και να πάει να την συναντήσει, να την αφουγκραστεί και -γιατί όχι- να διδαχτεί ήθος, δημιουργικό πείσμα, αξιοπρέπεια. Όμως δεν αργεί, νέος Δεκέμβρης θα ξεσπάσει -θα πάρει και θα σηκώσει όλους αυτούς τους βολεμένους, τους «κοσμοπολίτες», τους «πανεπιστημιακούς», τους «ακαδημαϊκούς», τους «έγκριτους» κλπ. Ποτέ άλλοτε μια κοινωνία τόσων πολλών ενηλίκων (και υπερηλίκων) δεν έχει κάνει ΤΟΣΑ ΛΙΓΑ για τους νέους της - εκτός από το να τους φορτώνει χωρίς ντροπή μελλοντικά χρέη, υπονομεύοντας ΚΑΙ την ποιότητα της αυριανής τους επιβίωσης! Ντρέπομαι και ζητώ συγνώμη από τη νεολαία μας. Παιδιά, συγνώμη, είμαστε ανάξιοι σας.


ΣΚΟΡΠΙΕΣ ΣΚΕΨΕΙΣ ΣΕ ΜΙΑΝ ΑΝΗΣΥΧΗ ΕΠΟΧΗ

ΚΕΙΜΕΝΟ: ΓΙΩΡΓΟΣ ΑΝΔΡΕΟΥ

Από το τέλος της χούντας (1974) ελπίζω (ελπίζουμε) πως τα πράγματα θα πάνε καλύτερα στον τόπο μας. Θυμάμαι φοιτητικές συζητήσεις, επαγγελματικές προσδοκίες, ενήλικες παρεμβάσεις και διάλογο μέσα στο κοινωνικό σώμα με θέμα πάντοτε την ανάγκη η χώρα να προοδέψει, να θεραπεύσει τριτοκοσμικές πρακτικές και λαϊκισμούς κάθε είδους. Σήμερα, κοντά στα πενήντα μου πια, συνειδητοποιώ με λύπη βαθειά πως χρειάζονται τουλάχιστον δεκαπέντε χρόνια για να διαμορφωθεί μια διαφορετική και σοβαρότερη στάση ζωής στην Ελλάδα, μια στάση που προϋποθέτει ΑΜΕΣΗ δραστική και ουσιαστική εκπαιδευτική μεταρρύθμιση-αφού μόνο η Παιδεία μπορεί να μας βγάλει από το τέλμα, μόνο νέοι Έλληνες με μόρφωση και ήθος μπορούν να δώσουν έναν διαφορετικό «τόνο» στην δημόσια και ιδιωτική διαχείριση της ζωής μας. Όμως -ώσπου κι αν συμβεί αυτή η θεμελιακή μεταβολή- εγώ θα έχω φτάσει στη... σύνταξη (αν υπάρχει Ασφαλιστικό και σύνταξη για μας τότε).
Αφού η Ιρλανδία ακολούθησε τη «σωστή» οικονομική πολιτική όλα αυτά τα χρόνια (το «Ιρλανδικό θαύμα» κλπ.) κι εμείς τη λαθεμένη, γιατί σήμερα οι δύο χώρες βρίσκονται σε παρόμοιες συνθήκες κρίσης (με ανάγκη λήψης «οδυνηρών» μέτρων), με πολύ μεγάλα οικονομικά προβλήματα; Δηλαδή η Ιρλανδία ποιά μέτρα πρέπει να πάρει, τα ακριβώς αντίθετα από εμάς;
Γιατί όλοι στα Media ασχολούνται μόνο με το δημόσιο τομέα και τους δημόσιους υπαλλήλους και τα πολλά (και σεβαστά) προβλήματα τους; Η υπόλοιπη χώρα των ιδιωτών της οικονομίας, εκείνων που δεν έχουν εγγυημένο ΟΥΤΕ ΕΝΑ ΜΙΣΘΟ (κι όχι δεκατέσσερις) αντιμετωπίζεται ως μη υπάρχουσα, λες και πλην των εργαζομένων στο δημόσιο, όλοι οι άλλοι Έλληνες είναι ...εφοπλιστές και μεγαλοκαπιταλιστές. «Δεν έχω ποτέ διοριστεί σε κρατική θέση και ζω από την εργασία μου ως ιδιώτης. Αν δεν δουλέψω, δεν έχω να ζήσω, τόσο απλά», μου έλεγε φίλος πριν λίγες μέρες. Προσυπογράφω. Κι αγανακτώ εξίσου.
Τελικά ο Καραμανλής (στην τελευταία, καταστροφική, προεκλογική του εκστρατεία) έλεγε την αλήθεια, γι' αυτό ο Παπανδρέου υιοθέτησε τις προεκλογικές προτάσεις του αντιπάλου του και τις εφαρμόζει κατά γράμμα!
Τί εξαίσια δικαιολογία η «οικονομική κρίση», τί υπέροχο άλλοθι το «δεν υπάρχουν λεφτά»! Επικαλείσαι (αν είσαι κυβερνητικό ή διοικητικό στέλεχος του κρατικού μηχανισμού) τις ως άνω επεξηγήσεις και ...καθάρισες! Για πολιτισμό, παιδεία, υγεία, κοινωνική πολιτική «δεν υπάρχει σάλιο». Αυτά βλέπει ο πονηρός ιδιώτης κι αρχίζει απολύσεις που συνοδεύει με κροκοδείλια δάκρυα...
Αν νομίζουν οι οικονομικοί μας εγκέφαλοι πως το «πάρτι» που «τέλειωσε» αφορούσε τη μεγάλη πλειοψηφία των Ελλήνων, γελιούνται. «Το ψάρι βρωμάει απ' το κεφάλι» και τα χάλια της χώρας (εδώ και τουλάχιστον ογδόντα χρόνια) συνειδητά διαμόρφωσαν πολιτικές και οικονομικές κάστες, ώστε να λυμαίνονται προνομιακά και ανενόχλητα τη δύσμοιρη πατρίδα μας. Και τώρα, αφού θησαύρισαν, μας κουνάνε το δάχτυλο στη ...μούρη, κατηγορώντας μας ως υπαίτιους της ...κρίσης! Όμως (πολλές παροιμίες θυμάμαι σήμερα) «πίσω έχει η αχλάδα την ουρά»: Αργά ή γρήγορα σ' όλη την ευρωζώνη οι άνθρωποι της εργασίας θα 'βγούν στους δρόμους απελπισμένοι (και γι' αυτό πολύ αγριεμένοι κι αποφασισμένοι). Ζήσαμε, λέω, την πτώση του «υπαρκτού» σοσιαλισμού-ήρθε η ώρα να δούμε και την κατάρρευση του «καπιταλιστικού μοντέλου», αυτού που δήθεν...νίκησε, τρομάρα του. Κι η πονηρή Ευρωπαϊκή Ένωση θα νιώσει στο πετσί της πολύ σύντομα, πως δεν γίνεται οι λαοί να συμμαχούν μόνο για τα ...φράγκα κι όχι σε μια βάση αλληλεγγύης και συνοχής πολιτικής, πολιτισμικής και, πάνω απ' όλα, ηθικής.
Τελικά, ζούμε σε πολύ ενδιαφέρουσα εποχή. Αρκεί να καταφέρουμε να ...επιζήσουμε.


Ο ΦΟΒΟΣ ΚΙ Η ΛΥΠΗ

KEIMENO: ΓΙΩΡΓΟΣ ΑΝΔΡΕΟΥ

Τώρα που το ένδοξο κρατίδιο μας έφτασε, καθώς λένε, στο χείλος του γκρεμού-τώρα που το «δυστυχώς επτωχεύσαμεν» πρόκειται, λένε, ν' ακουστεί για δεύτερη φορά στην λαμπρή κατιούσα ιστορία μας, τώρα είναι η ώρα κι η στιγμή να πούμε επιτέλους αλήθειες κι όχι «αλήθειες». Παραδείγματος χάριν: Ήμουνα πάντα αντίθετος με την ανάληψη των Ολυμπιακών αγώνων από τη χώρα μας κι είχα γράψει αναλυτικά το γιατί σ' ένα τεύχος του αλήστου μνήμης καλού περιοδικού «Μετρό». Όσα συμβαίνουν σήμερα, δυστυχώς επιβεβαιώνουν τη λυπηρή διαπίστωση αίσθηση πως η Ολυμπιάδα υπήρξε ένα πανάκριβο «επεισόδιο» και πως όσα (φαιδρά όπως ακούγονται εκ των υστέρων) ειπώθηκαν για την δήθεν αναβάθμιση της Ελλάδας, την απόδειξη της υπευθυνότητας της, την περηφάνεια κλπ κλπ όχι μόνο έσβησαν μαζί με την ολυμπιακή φλόγα, αλλά αποτελούν σήμερα μελανό αποτύπωμα ειρωνίας και χλεύης στα μάτια της παγκόσμιας κοινότητας. Μια αληθινά προοδευμένη χώρα δεν χρειάζεται ακραία γεγονότα και «ταρατατζούμ» για να αποδείξει τις δεξιότητες της, δείχνει την ωριμότητα της σε κάθε μικρή και μεγάλη εκδήλωση του δημόσιου κι ιδιωτικού της βίου. ¶ρα άνθρακες ο θησαυρός και ποταμός χρημάτων στις τσέπες των «γνωστών αγνώστων» υπήρξε δυστυχώς η Ολυμπιάδα. ¶λλο παράδειγμα οι «μεταρυθμίσεις» στην Παιδεία: ¶τολμοι και κατ' ουσίαν αγράμματοι πολιτικοί και βολεμένοι εκπαιδευτικοί οδήγησαν την σημαντικώτερη διαδικασία υποδομών κι αυτοεκτίμησης της χώρας στο μηδέν και καταδίκασαν τη νεολαία του τόπου στο μηδενισμό, την περιφρόνηση των εκπαιδευτικών θεσμών και το θλιβερό πόθο της εξασφάλισης μιας θέσης «στο Δημόσιο».
Κορυφαίο εξίσου παράδειγμα η διαχείριση του «Πολιτισμού» -έτσι, σε εισαγωγικά, αφού ένας βαρύγδουπος τίτλος και το πίσω του κρυμμένο άφραγκο υπουργείο που χρωστά «ως και της Μιχαλούς» καλείται να εκπροσωπήσει ηθικά και να διαχειριστεί επιχειρησιακά το δραματικό στην πραγμάτωση του ζήτημα της πολιτιστικής έκφρασης μιας χώρας που έτσι κι αλλιώς ψάχνει με αγωνία το σύγχρονο πρόσωπο της. Και τί να πει κανείς για τη συνταρακτική αποτυχία της Πολιτικής και των πολιτικών, για την εθνικά επικίνδυνη ανεκδοτολογική δράση των (τηλεοπτικών κυρίως) media, για την αφασία του ανώτερου κλήρου, για την διεκδικητική συνδικαλιστική μαξιμαλιστική νοοτροπία κάθε «κλάδου» και συντεχνίας της έρμης αυτής χώρας...
Η Ελλάδα ποτέ δεν πεθαίνει γιατί είναι μια μούμια στο μουσείο των θλιβερών κρατιδίων, «μια παλιόψαθα των εθνών» καταπώς λέει ο Μακρυγιάννης. Κι όσοι πονούν στ' αλήθεια αυτό τον τόπο και δεν τον καίνε για να τον χωρίσουν σε οικόπεδα, δεν τον λερώνουν καθημερινά , δεν τον πληγώνουν με την κακογουστιά, τον ωχαδερφισμό, την τεμπελιά, την αμορφωσιά  και τη βλακεία  τους, όλοι οι αληθινοί πατριώτες  που μοχθούν να βγάλουν τη χώρα από το βάλτο, καθημερινά παλεύουν με δυο θηρία: Το φόβο και τη λύπη. Τη λύπη για την κατάντια μας και το φόβο πως (ό μη γένοιτο) μόνο μια πολύ μεγάλη εθνική συμφορά θα μας οδηγήσει ξανά στο δρόμο της διόρθωσης, στο δρόμο της ευθύνης.


Ο ΕΜΦΥΛΙΟΣ ΠΟΥ ΣΥΝΕΧΙΖΕΤΑΙ

ΚΕΙΜΕΝΟ: ΓΙΩΡΓΟΣ ΑΝΔΡΕΟΥ

Η ταινία του Παντελή Βούλγαρη και της Ιωάννας Καρυστιάνη φέρνει στην επικαιρότητα με τρόπο δραματικό τον Ελληνικό εμφύλιο πόλεμο. Τον μετακατοχικό εμφύλιο (1946-1949), αφού εμφύλιοι, άμεσοι ή έμμεσοι, προϋπήρξαν στην ιστορική πορεία του νοελληνικού κράτους.
Πόσοι άραγε ξέρουν πως ο Οδυσσέας Ανδρούτσος κι ο Γενναίος Κολοκοτρώνης (γιος του Θεόδωρου), μεταξύ άλλων, υπήρξαν θύματα Ελλήνων κι ελληνικών πολεμικών συγκρούσεων, στη διάρκεια μάλιστα της εθνικής εναντίον της τουρκοκρατίας Επανάστασης του 1821; Και η δολοφονία του Δραγούμη (σε αντίποινα της απόπειρας δολοφονίας του Βενιζέλου) δεν ήταν ένα κορυφαίο επεισόδιο του (ακήρυχτου τυπικά) εμφύλιου μεταξύ Βασιλικών και Βενιζελικών, «εμφύλιου» που οδήγησε στη Μικρασιατική συντριβή; Αλλά μήπως και κατά τη διάρκεια της Γερμανικής κατοχής δεν υπήρξαν εμφυλιοπολεμικά συμβάντα, με θανατηφόρες συγκρούσεις ανάμεσα στον ΕΛΑΣ και τον ΕΔΕΣ;
Ωστόσο η κορυφαία δραματική σύγκρουση ανάμεσα στις δύο Ελλάδες του μετακατοχικού Εμφυλίου είναι, κατά τη γνώμη μου, η βασική αιτία της κακοδαιμονίας του νεοελληνικού Κράτους. Όσα σημάδεψε ο Εμφύλιος, συνεχίζουν να κατατρώγουν το υπόγειο των ψυχικών, συναισθηματικών και ηθικών δομών της χώρας μας και των πολιτών της: Δαιμονοποίηση του αντιπάλου, ακραία δογματική ιδεολογική φόρτιση, περιφρόνηση των συναινέσεων, οικοιοποίηση του κρατικού μηχανισμού από τον εκάστοτε πολιτικό «νικητή», ερμαφρόδιτη ηρωοποίηση κι εξιδανίκευση προσώπων και συμπεριφορών-χωρίς ορθολογική κριτική ματιά, και πάει λέγοντας.
Το σημερινό ελληνικό κράτος είναι αυθεντικό παιδί του Εμφυλίου και των ιδεολογημάτων του. Η ανείπωτη ανθρώπινη δυστυχία και τα χιλιάδες θύματα που άφησε πίσω ο αδελφοκτόνος πόλεμος, τολμώ να πω, είναι σταγόνα στον ωκεανό μπροστά στην ανυπολόγιστη βλάβη που προκάλεσε στον κοινωνικό ιστό της χώρας -μιας χώρας όπου οι μισοί (οι «νικητές») γ.ούσαν κι έδερναν κυριολεκτικά, λυμαίνονταν το κράτος εξοντώνοντας οποιαδήποτε αντίδραση, κολλώντας στον διαμαρτυρόμενο τη ...ρετσινιά του κομμουνιστή ή του «συνοδοιπόρου». Αν οι πόλεις μας καταστράφηκαν από τη ραγδαία αστυφιλία και την εκτρωματική ανοικοδόμηση, αν ερημώθηκε η ύπαιθρος, αν μάτωσε η Κύπρος, αν η παιδεία πήγε κατά διαόλου, αν το παπαδαριό παριστάνει τους Ιρανούς κρατιστές μουλάδες, αν, αν, αν, αναζητήστε τον Εμφύλιο για να εντοπίσετε τις γενεσιουργές αιτίες. Και για την καθεστωτική Ελλάδα της εξόριστης στο Λίβανο κυβέρνησης δεν υπάρχει αμφιβολία πως υπάκουσε στη φωνή του κυρίου της (των Αγγλοαμερικανών) και με αιχμή του δόρατος τον μετέπειτα «Γέρο της Δημοκρατίας» (!!!) Γεώργιο Παπανδρέου μηχανεύθηκε κάθε είδους ατιμία για να σύρει την άλλη πλευρά, τη βενιζελικής καταγωγής και κυρίως την αριστερή Ελλάδα σε μια εμφύλια σύρραξη, ώστε να την εκμηδενίσει, διατηρώντας την νεοαποικιακή πολιτική αντιμετώπισης της χώρας μας, νοοτροπία που συνεχίζεται μέχρι σήμερα, με την Ελλάδα να είναι πάντα το «καλό» κι υπάκουο παιδί απέναντι στις «μεγάλες δυνάμεις». Η Αριστερά όμως, η Αριστερά; Δεν πρέπει κάποτε να βγει από το κάδρο της αυτοηρωοποίησης και να μας εξηγήσει πώς την πάτησε σαν αγράμματη, πώς σύρθηκε σ' αυτή την εγκληματικής αφέλειας σωρεία λαθών, πώς κλώτσησε την καρδάρα με το γάλα που είχε αρμέξει στα χρόνια της Κατοχής; Γιατί υπέγραψε τις συμφωνίες Καζέρτας και Λιβάνου; Γιατί παρέδωσε τα όπλα στη Βάρκιζα; Γιατί έγιναν έτσι όπως έγιναν τα Δεκεμβριανά (δηλαδή «σφάξε με αγά μου ν' αγιάσω»), γιατί πήγε μετά σε πόλεμο, όταν οι δυνάμεις της ήταν μελιταίες σε σχέση με εκείνες του ΕΛΑΣ; Γιατί, αφού παρέδωσε τα όπλα, απείχε από τις εκλογές του 1946 (και προκάλεσε το φακέλωμα για πενήντα χρόνια όσων δεν ψήφισαν), γιατί δεν άκουσε τους στρατηγούς και καπεταναίους της που διαφωνούσαν με τον αφοπλισμό, γιατί δεν ελίχτηκε ώστε να δώσει τη μάχη μεταφορικά, χάνοντας κάποια «εδάφη» αλλά συντηρώντας το σύνολο των ανθρώπων της; Γιατί έπαιξε ζάρια στη ρουλέτα ενός πολέμου «όλα ή τίποτα» (αποδεχόμενη τον μεγαλοϊδεατισμό του Ζαχαριάδη) κι έστειλε τους ανθρώπους της για ένα «ναι» ή ένα «όχι» στο απόσπασμα, στην εξορία, στην ψυχική και κοινωνική συντριβή;
Η Ιστορία θα μιλήσει για όλα αυτά, επιστημονικά κι «αντικειμενικά», κάποια στιγμή. Εμείς όμως, οι Έλληνες, οφείλουμε να σκύψουμε επιτέλους πάνω από την ανοιχτή και κακοφορμισμένη πληγή της ιστορίας μας, τον Εμφύλιο. Να σκύψουμε και ν' αφουγκραστούμε όσα έχει να ψελλίσει. Να βάλουμε επιτέλους τα δάχτυλα πάνω στα σημάδια των καρφιών. Δικαιώσαμε (με μεγάλη καθυστέρηση) την Εθνική Αντίσταση, καιρός είναι να λύσουμε το σκοτεινό βρόχο του Εμφυλίου, μήπως και καταλάβουμε γιατί είμαστε έτσι όπως είμαστε, γιατί έχουμε αυτό το κράτος που έχουμε, γιατί καταντήσαμε οι μονόχνωτοι εαυτούληδες καχύποπτοι ψευτοθρησκόληπτοι κι απαίδευτοι εθνικοελληναράδες που είμαστε...


ΑΠΟΛΙΤΙΣΤΟΙ

ΚΕΙΜΕΝΟ: ΓΙΩΡΓΟΣ ΑΝΔΡΕΟΥ

Οι εκλογές έγιναν. Εκλογές με τους γνωστούς μονολόγους κουφών προς κουφούς. Εκλογές με τις γνώριμες χειρονομίες τυφλών προς τυφλούς. Οι εκλογές έγιναν. Κι άφησαν πίσω τους το ίδιο αίσθημα ανικανοποίητου, την ίδια πικρή γεύση παρακμής μιας χώρας που προσπαθεί στο χείλος του γκρεμού να «θεσμίσει» φαντασιακό παράδεισο, ν' αναθέσει γι' άλλη μια -απρόσφορη- φορά σ' έναν επίδοξο σωτήρα (κατασκευή των Media) το έργο του... Πήτερ Παν, ακριβώς εκεί: Στη χώρα του Ποτέ. Ακούσαμε, κατά τη διάρκεια της (βαρετής και προβλέψιμης) προεκλογικής εκστρατείας, σωρό από εκθέσεις ιδεών με θέμα τη διαχείρηση των τραγικών προβλημάτων κι υστερήσεων της χώρας. Σ' αυτές τις εκθέσεις ιδεών (με τα νηπιακά επιχειρήματα, μίγμα ευχολόγιου και παπαγαλίας επικοινωνιακών τρικ) κεντρικό ρόλο έπαιξε η οικονομία, τα λεφτά, ο σταλός, τα μπικικίνια. Ερωτήσεις κι απαντήσεις του τίποτε, με θέμα την οικονομική κρίση (υπαρκτή), την οικονομική πολιτική (ανύπαρκτη), το σχέδιο εξόδου (sic) από την ως άνω κρίση (άδηλο). Και μέσα σ' όλο αυτό τον ορυμαγδό λαϊκισμού κι υπεραπλούστευσης μια συνταρακτική απουσία οποιασδήποτε αναφοράς (έστω γενικόλογης, έστω... αφηρημένης) στον Πολιτισμό. Ούτε στα ντιμπέιτς των οργουελικών συνθηκών, ούτε στα μπαλκόνια, ούτε οπουδήποτε αλλού! Σιωπή, μούγγα, κενό. Αναγνωρίζω φυσικά πως ο «επαγγελματίας» συνήγορος του διαβόλου θα αντιγυρίσει «μα εδώ ο κόσμος καίγεται κι... ο Πολιτισμός χτενίζεται» και πολλοί γύρω της Αγοράς θα συμφωνήσουν κουνώντας με σημασία το αδειανό τους κεφάλι. Ναι λοιπόν, ναι επιτέλους, ναι,  για τον Πολιτισμό ρε γαμώτο! Τι τόπος είναι αυτός που οι πολιτικοί του ηγήτορες δεν έχουν συνειδητοποιήσει πως ο Πολιτισμός είναι Αγαθό όσο και δημιουργικό «προϊόν», δικαίωμα αλλά και υποχρέωση μιας χώρας και της κοινωνίας της. Καλή και άγια η πράσινη ανάπτυξη (να τη δω και να μην την πιστεύω, εδώ στο βασίλειο των παράνομων χωματερών, του νέφους, των πυρκαγιών και του ξέφραγου αμπελιού), όμως ο Πολιτισμός είναι εξίσου (αν όχι περισσότερο) σημαντική αφορμή ανάπτυξης κι εσόδων για τη χώρα. Όμως, στον τόπο αυτό που βασιλεύουν οι τηλεοπτικοί προφήτες και πολιτικολογούν οι πάντες, παντογνώστες επί παντός του επιστητού, πού να βρεθεί φιλότιμο και κοινή λογική πρόθυμη να προτείνει ένα διάλογο γόνιμο για την πολιτιστική ανάπτυξη, σε συνδυασμό με την αποκέντρωση και την  ενίσχυση της περιφερειακής χώρας, αυτής που έχει εγκαταλειφθεί στην τύχη της εδώ και πολύ καιρό. Ποιος να πει στους μεγαλοεκδότες που μοιράζουν σκυλοτράγουδα με τις εφημερίδες τους πως ο Πολιτισμός είναι το ανώτερο κι αποτελεσματικότερο είδος διακρατικής διπλωματίας και πως η διεθνής εικόνα της χώρας αποτυπώνεται στις πολιτισμικές της πρωτοβουλίες και δράσεις; Τα εγκαίνια του νέου μουσείου της Ακρόπολης διαφήμισαν και ενίσχυσαν το κύρος της χώρας εκατοντάδες φορές περισσότερο από όλες τις «δράσεις» σε επίπεδο εξωτερικής πολιτικής -όμως οι κυβερνώντες, πατώντας θρασύτατα στο χαλί της παχυλής πολιτισμικής άγνοιας του νεοέλληνα  (που ενημερώνεται αποκλειστικά από τα τηλεπάνελ και θεωρεί...κουλτούρα τα σήριαλ), επιχορηγούν τον Πολιτισμό με κάτι ψωροδεκάρες που δεν κάνουν ούτε για ελεημοσύνη (ίσως μόνο για κόλλυβα) και θρηνούν «ως μωρές παρθένοι» όταν οι φλόγες γλύφουν το μουσείο της Επιδαύρου κι οι αρχαιοκάπηλοι κάνουν πάρτυ στην ελληνική ύπαιθρο. Αλλά αυτό είμαστε, αυτό μας πρέπει. Εμείς οι αγενείς αγέλαστοι, εμείς που καταντήσαμε τους δρόμους σκουπιδοτενεκέδες, εμείς που σκοτωνόμαστε μεθυσμένοι μέσα στα καλογυαλισμένα μας αυτοκίνητα, οι δικομανείς περί όνου σκιάς, οι αδιόρθωτοι μικροαπατεώνες των αυθαιρέτων και της φοροκλοπής, οι μόνιμοι εισαγγελείς εναντίον εκείνου του αόριστου τέρατος, του Κράτους (που όλοι απο κοινού συναποτελούμε και φταίμε για τα χάλια του), εμείς οι... περιούσιοι! Απολίτιστοι είμαστε, αγράμματοι και θρασείς. Θυμίζουμε τον τίτλο ενός διηγήματος του Βοκάκιου (και τώρα, μετά τις εκλογές, ακόμη περισσότερο): Είναι ο καθένας μας «απατηθείς, δαρθείς κι ευχαριστημένος». Ο Πολιτισμός είναι γι' άλλους, αλλού, πολύ μακριά από την έρμη μας Ψωροκώσταινα.


ΕΚΛΟΓΕΣ ΑΛΛΗ ΜΙΑ ΦΟΡΑ

ΚΕΙΜΕΝΟ: ΓΙΩΡΓΟΣ ΑΝΔΡΕΟΥ

Αναθεώρηση του συντάγματος με καθιέρωση απλής αναλογικής (αφού οι ενισχυμένες αναλογικές κι οι «αυτοδυναμίες» τα κάνανε ..., αλλά καλύτερα μην γράψω τη λέξη, την έχετε όλοι μαντέψει). Μείωση του αριθμού των εκλεγόμενων βουλευτών στο μισό του σημερινού αριθμού. Εξέλιξη και βελτίωση του «Καποδίστρια», με παράλληλη γενναία πολιτική αποκέντρωσης και νομικής δυνατότητας της παραμελημένης Περιφέρειας να διαχειρίζεται κονδύλια χωρίς να ζητιανεύει από την υπερφίαλη υδροκέφαλη κι αμαρτωλή Κεντρική διοίκηση. Συνταγματικός χωρισμός Κράτους και Εκκλησίας, με δίκαιη απόδοση στην Εκκλησία της περιουσίας της (κι ας κάνουν η Εκκλησία κι η Ψωροκώσταινα ό,τι τις φωτίσει ο Θεός -από μακριά κι αγαπημένες). Μεταφορά της πρωτεύουσας σε άλλη επαρχιακή πόλη, μήπως και σταματήσει η σημερινή εγκληματική γελοιότητα, το 70% του πληθυσμού της Ελλάδας να είναι συγκεντρωμένο σε ελάχιστα τετραγωνικά χιλιόμετρα δύο πόλεων (Αθήνα-Θεσσαλονίκη) κι η υπόλοιπη (τεράστια για τα δεδομένα του ελληνικού πληθυσμού) χώρα να παραμένει εφιαλτικά έρημη. Κτηματολόγιο όλης της επικράτειας (όχι μόνο των αστικών κέντρων) κι οριστικός καθορισμός των δασικών εκτάσεων ως αδόμητων, με παράλληλη ανακήρυξη τους σε εθνικά πάρκα. ¶ρση της μονιμότητας των δημοσίων υπαλλήλων. Εθνική διακομματική συμφωνία εικοσαετούς τουλάχιστον διάρκειας για την Παιδεία. Δημιουργία ανεξάρτητου υπουργείου Περιβάλλοντος κι Ακαδημίας Τεχνών (μουσικής, θεάτρου, χορού...). Μητροπολιτικό δίκτυο ακτοπλοϊκών συγκοινωνιών. Εθνική διακομματική συμφωνία για το Κυπριακό και διαμόρφωση (ενιαίας κατεύθυνσης) εθνικής εξωτερικής πολιτικής. Κατάργηση όλων των προνομίων κι ανισοτήτων διαφόρων κοινωνικών ομάδων σε θέματα ασφάλισης, μισθολογίου καθώς και παράλογων ευνοϊκών ρυθμίσεων και «χαρατσιών» επ' ωφελεία τους. Οριστική μακράς πνοής διακομματική ρύθμιση του Ασφαλιστικού. Αξιοκρατική πολιτική προσλήψεων στο Δημόσιο και σταδιακή μείωση των άχρηστων υπεράριθμων του δημόσιου τομέα. Μείωση του ΦΠΑ στις τιμολογήσεις πολιτιστικών δράσεων κι εκδηλώσεων. Αναβάθμιση κι αυστηρός έλεγχος στον τρόπο εκπαίδευσης και παροχής διπλωμάτων οδήγησης. Μέριμνα οικολογικής και βιοκλιματικής βιολογικής αναβάθμισης της γεωργίας. Υποχρεωτική στελέχωση κέντρων υγείας με γιατρούς του ΕΣΥ σε όλες τις ακριτικές ελληνικές περιφέρειες. Κατάργηση όλων των προνομίων των βουλευτών, καθώς και της αμαρτωλής βουλευτικής ασυλίας. Καίρια ελάφρυνση της γραφειοκρατίας στις νομικές και διοικητικές συναλλαγές του πολίτη με το κράτος. Αλλαγή των συντελεστών δόμησης (μείωση της κάλυψης) μέχρι του ορίου απαγόρευσης της δόμησης σε περιοχές που έχουν κατά πολύ υπερβεί τα όρια οικολογικής και περιβαλλοντικής ανοχής. Κάθαρση στις υπηρεσίες πολεοδομίας και εφορίας με δρακόντειες ποινές στους διαπλεκόμενους (υπαλλήλους και πολίτες). Αυστηρός έλεγχος των τραπεζών που λειτουργούν στην ελληνική επικράτεια και εξίσωση των συναλλακτικών τους δεδομένων με το ευρωπαϊκό νομικό καθεστώς. Αξιολόγηση των δημοσίων υπαλλήλων, μετεκπαίδευση κι έλεγχος παραγωγικότητας τους. Και πάει λέγοντας...
Αξιότιμοι κύριοι κύριοι ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΕΣ ΠΟΛΙΤΙΚΟΙ, ιδού η Ρόδος, ιδού και το... πήδημα. Αξιότιμη γηραιά μου κυρία Ελληνική Αριστερά, ξυπνήστε, φτάσαμε -ένα βήμα πριν το γκρεμό.

Υ.Γ.: Όλα τα παραπάνω, κι άλλα τόσα, δεν είναι δικές μου σοφίες. Μου τις υπαγόρευσαν ασθματικά, οργισμένα, απελπισμένα, πιεστικά οι συμπολίτες συνέλληνες που συναντώ όταν ταξιδεύω στη χώρα -κι αφού παίξω τις μουσικές και τα τραγούδια μου, κάθομαι σ' ένα τραπέζι να πιω μια μπύρα και να φάω μια μπουκιά μ' εκείνους που με κάλεσαν. Κι αυτή η ρημάδα η μπουκιά πάντα σκαλώνει στο λαιμό μου. Ακούω με το κεφάλι σκυμμένο, ακούω και σωπαίνω, το στομάχι μου γίνεται πέτρα, θυμώνω, συμπάσχω, αγανακτώ -με τα χάλια μας, το βόλεμα μας, τον ωχαδερφισμό κυβερνώντων και κυβερνωμένων. Κι επειδή το ψάρι βρωμάει απ' το κεφάλι, οι «κυβερνώντες» με εξοργίζουν πιο πολύ, μ' αρρωσταίνουν, με φέρνουν στο αμήν, όπως όλους τους φιλότιμους Έλληνες, που ακόμα ελπίζουν πως αυτό το μόρφωμα θα γίνει κάποτε κράτος σοβαρό κι υπεύθυνο κι οι υπήκοοι του πολίτες αληθινοί).


ΤΑ ΣΚΑΝΔΑΛΑ ΚΙ Η ΟΥΣΙΑ

ΚΕΙΜΕΝΟ: ΓΙΩΡΓΟΣ ΑΝΔΡΕΟΥ

Όπως όλοι οι πολίτες αυτού του τόπου, έτσι κι εγώ παρακολουθώ τα σκάνδαλα, τα «σκάνδαλα» και τα Σκάνδαλα. Σκάνδαλα με μικρό σίγμα είναι -κατά την κρίση μου- τα αυτονόητα δυστυχώς αλισβερίσια των πολιτικών μας με όλους εκείνους που «επιχειρούν», έχουν δηλαδή οικονομικά συμφέροντα, να στηρίξουν κι επενδύσεις να πραγματοποιήσουν στη χώρα (και προσπαθούν να επιτύχουν τους στόχους τους με σύννομες ή στο όριο της νομιμότητας καθώς εξίσου και με παράνομες μεθοδεύσεις).
«Σκάνδαλα» είναι τα φαινόμενα ατιμωρησίας που μας «ξαφνιάζουν» (γι' αυτό τα εισαγωγικά), οι πολιτικοί που με τις άστοχες (και ίσως εκ του πονηρού) αναθεωρήσεις του συντάγματος συναγωνίζονται σε υποκριτική δεινότητα τους καλύτερους των ηθοποιών -τι πάθος, τι μένος, τι επικλήσεις αρχών και αξιών, τι πόζες στις τηλεοράσεις- για να καταλήξει όλη αυτή η φασαρία στο σαιξπηρικό «Πολύ κακό για το τίποτα», δηλαδή στην παραγραφή, στο συγχωροχάρτι, στο... αρχείο. Και Σκάνδαλα (με κεφαλαίο καραμπινάτο) είναι οι συνέπειες όλης αυτής της μπαλαφάρας στο κοινωνικό και ηθικό πεδίο: Κανείς δεν πιστεύει σ' αυτή τη χώρα σε κανέναν και τίποτα, όλοι είναι (είμαστε) βέβαιοι πως η Ελλαδίτσα έχει καταντήσει οίκημα εκτροφής λαμόγιων, απατεώνων, εκβιαστών, παλιανθρώπων που κανείς δεν σέβεται, ούτε όμως μπορεί να «αποδείξει» την αναξιότητα, την ενοχή, το έγκλημα τους τελοσπάντων. Και το τραγελαφικό είναι πως όλοι αυτοί οι σπιλωμένοι, με την τσαλαπατημένη υπόληψη, τις σοβαρότατες εναντίον τους καταγγελίες, την ακυρωμένη ηθική προσωπικότητα, υπήρξαν (και κάποιοι ίσως συνεχίζουν να είναι) αξιωματούχοι σε κρίσιμες θέσεις, διαχειριστές των τυχών της χώρας! Αναρωτιέμαι τι να σκέφτονται οι νέοι μας, η περίφημη γενιά των επτακοσίων ευρώ: Από πού να αντλήσουν αισιοδοξία, πίστη στα βαθύτερα τους οράματα, βεβαιότητα πως συνεχίζει να υφίσταται η αξιοκρατία, το φιλότιμο, η ανιδιοτελής φιλοπατρία σ' αυτό τον τόπο; Από πού να πιαστούν, σε ποιούς και τι να ακουμπήσουν; Και τα πολιτικά μας κόμματα το βιολί τους: Μηδενιστική στάση κι ολοκληρωτική απόρριψη οποιασδήποτε πρότασης προέρχεται από το «αντίπαλο στρατόπεδο» (ακόμα κι αν αξίζει να συζητηθεί), μανιχαϊκή εγωπάθεια, παραληρηματική παπαγαλία «επιχειρημάτων» βαρετών και κοινότοπων. Λάσπη, βούρκος, μαυρίλα, αδράνεια, βόλεμα, φτώχεια, χειροτέρευση όλων των συνθηκών ζωής. Φαίνεται δυστυχώς πως δεν έχουμε φτάσει ακόμα στον πάτο, ώστε ν' αρχίσει επιτέλους η πολυπόθητη... ανάκαμψη. Ή (μάλλον) είμαστε ήδη στον πάτο αλλά... μας αρέσει εδώ, μες στα σκ..., έχουμε συνηθίσει την αποφορά, τη δυσοσμία, την κατάντια μας.
Και μια απορία: Υπάρχει στη χώρα αυτή έντιμος δημόσιος άνδρας που θα βάλει το κεφάλι του στον πάγκο του χασάπη, επιχειρώντας δημιουργικές πρωτοβουλίες, προτείνοντας μεταρρυθμίσεις, υγιείς επενδύσεις, αναπτυξιακές κινήσεις; Σε χρόνο μηδέν θα τον φάνε λάχανο οι σκανδαλοθήρες, θα τον «μαυρίσουν», θα τον ακυρώσουν με έρευνες κι εξεταστικές, θα τον σταματήσουν. Έτσι σήμερα κανείς δεν κουνιέται, κανείς δεν διοικεί ουσιαστικά, κανείς δεν ρισκάρει. Κι αυτό, ιδίως αυτό, είναι ο στόχος των «πονηρών», να καίγονται τα χλωρά μαζί με τα (άκαυστα) ξερά. Για να μην τολμά κανείς να ζητά το λόγο, να ελέγχει, να κρίνει, να καταδικάζει και να τιμωρεί. Για να γίνονται όλα υπόγεια, κάτω απ' το τραπέζι, όπως συμφέρει σ' εκείνους που θέλουν να παραμείνει αυτή η χώρα στον αιώνα τον άπαντα γραφική μπανανία.


ΠΑΥΛΟΣ ΣΙΔΗΡΟΠΟΥΛΟΣ
Κάηκε για να σώσει, έλιωσε για να φωτίσει...

ΚΕΙΜΕΝΟ: ΓΙΩΡΓΟΣ ΑΝΔΡΕΟΥ

«Έζησε και πέθανε μέσα στο άλγος και την παρηγοριά μιας πνευματικότητας που αναιρούσε και ξαναγεννούσε τον εαυτό της ασθματικά, ώρα την ώρα, μέρα τη μέρα, στιγμή τη στιγμή»

¶ν ζούσε ο Παύλος σήμερα, ποια θέση θα είχε στο σημερινό τοπίο του ελληνικού τραγουδιού; Θα συνέχιζε να είναι ο σταρ που πάντα υπήρξε (κυρίως παρά τη θέληση του), θα σιωπούσε «ηχηρά», θα συγκέντρωνε μεγάλα και συνειδητοποιημένα ακροατήρια ή θα αγωνιζόταν να υπάρξει σ' ένα καθεστώς που δεν θα μπορούσε πια ν' αναγνωρίσει και να συμμεριστεί, ένα καθεστώς που θα τον ξερνούσε ή -ακόμη χειρότερο- θα τον αγνοούσε διακριτικά, πνίγοντας τον σ' ένα είδος λήθης γεμάτο ιδιωτικούς επαίνους και δημόσια αποσιώπηση. Δύσκολη η πρόβλεψη, υπάρχει ωστόσο άμεσο, τωρινό παράδειγμα που βοηθά την αναζήτηση απάντησης: Αρκεί να σκεφτεί κανείς την αμήχανη σιωπή της εποχής για την συναρπαστική τραγουδοποιία των Κατσιμιχαίων, ώστε να αντιληφθεί την καταβόθρα, το σφαγείο των ημερών μας. Οι Κατσιμιχαίοι ζουν ανάμεσα μας, ο Πάνος είναι δημόσια ενεργός, ο Χάρης ιδιωτικά εναργής, όμως η «κοινωνία του τίποτε» συμπεριφέρεται σαν να μη χαράχτηκε στο δέρμα του μουσικού μας πολιτισμού η ηχώ της εξαίρετης τέχνης τους, λες και το έργο τους σχεδόν δεν συνέβη. Έτσι, οι νεότεροι, αποσπασματικά μόνο κι υπόγεια μπορούν να έρθουν σ' επαφή με τα τραγούδια του Χάρη και του Πάνου, ενώ τους σερβίρετε πιεστικά ως κι η τελευταία αδιάφορη νότα κάθε ποπ μετριότητας μαζί με την «εναλλακτική» σαβούρα κάποιων ανιστόρητων που παρουσιάζονται στο γήπεδο του τραγουδιού σαν να έπεσαν από τον ουρανό και δεν χρωστάνε -δήθεν- σε κανένα. Βέβαια, το έργο σημαντικών καλλιτεχνών πάντα βρίσκει το δρόμο και τον τρόπο να επικοινωνήσει με τον πολιτισμό που το γέννησε. Αυτή όμως η αδιαμφισβήτητη αλήθεια δεν μπορεί να ισχύει ως μόνιμη και πρόχειρη δικαιολογία, αθωωτική για την απάθεια με την οποία η ελληνική κοινωνία επιβραβεύει τα σημαντικότερα παιδιά της ενώ αποθεώνει κάθε καρυδιάς καρύδι.

Χρησιμοποίησα το παράδειγμα των Κατσιμιχαίων επειδή με την καλλιτεχνική τους συμπεριφορά και στάση ζωής γέννησαν και καθόρισαν αντίστοιχα τη μυθολογία του έργου τους, επειδή αντικείμενο της τέχνης τους δεν υπήρξε ο εαυτός τους, αλλά τα δημιουργήματα τους, επειδή τόλμησαν να βουτήξουν σε βαθειά νερά, να αναμετρηθούν με εκείνα τα καθόλου αυτονόητα ερωτήματα που καλείται να διαχειριστεί η μεγάλη Τέχνη. Κι ο κεντρικός, ουσιαστικός συνομιλητής τους (σ' όλη τη διάρκεια της σύντομης αλλά πυκνής ζωής του) υπήρξε ο σπαρακτικά χαμένος, ανήσυχος, ευαίσθητος, ευάλωτος, φωτισμένος αναγνώστης του καιρού του (και του καιρού μας) Παύλος Σιδηρόπουλος. Ο Παύλος εξίσου δεν επιδίωξε ποτέ την προβολή, την αναγνώριση, την αποδοχή ερήμην του έργου του. Ήθελε ο εαυτός του να σβήνει, να ενσωματώνεται στην καλλιτεχνική του δράση επί σκηνής (όντας ο σπουδαιότερος περφόρμερ του ελληνικού ηλεκτρικού τραγουδιού, εφάμιλλος κι ίσως ανώτερος πολλών πολυδιαφημισμένων ξένων συνομηλίκων του) όσο και τη στιγμή που έγραφε ένα τραγούδι ή ένα στίχο ή και τα δυο ταυτόχρονα. Υπάρχουν αποκαλυπτικές αναλογίες και υποδόριες συνδέσεις των τραγουδιών των Κατσιμιχαίων με τα δικά του, υπάρχει το ίδιο κόκκινο φεγγάρι, η ηχώ του Ρεμπώ και των Beat ποιητών, ο Όμηρος, ο Σεφέρης, ο Καρούζος, ο Σαχτούρης, ο Εμπειρίκος, είναι τα μάτια τους wide shut (με τον τρόπο του Κιούμπρικ) -είναι η δημιουργική διαδρομή κι η υπαρκτική περιπέτεια των Κατσιμιχαίων που συμπίπτουν με το δικό του φρενήρες ταξίδι, γι' αυτό συνδέω έργα και πρόσωπα, γι' αυτό διακινδυνεύω προβλέψεις κι επισημαίνω αναλογίες κοινωνικής αντιμετώπισης του έργου τους. Πάντως ο Χάρης κι ο Πάνος αφιέρωσαν στη μνήμη του Παύλου Σιδηρόπουλου ένα συγκλονιστικό τραγούδι (Η μοναξιά του σχοινοβάτη) -ένα τραγούδι στο οποίο εξομολογούνται σπαρακτικά πόσο αδερφές ψυχές του αισθάνθηκαν και δηλώνουν την προσδοκία της ηθικής αποδοχής («.Θα περιμένω άλλες μέρες...») ενός έργου που προηγήθηκε της εποχής που το γέννησε (και το φιλοξένησε πολλές φορές ενοχλημένη κι αμήχανη). Όσο για μένα, μου αρέσει να φαντάζομαι πως, αν ζούσε ο Παύλος, θα έπαιζαν και θα τραγουδούσε μαζί με τα «Παιδιά», θα έγραφαν από κοινού οι τρεις τραγούδια.

Ο Παύλος Σιδηρόπουλος ήταν διαβασμένος πολύ και σοβαρά. Δεν ήταν απλά ένα παιδί του ενστίκτου. Λαϊκός υπήρξε με τη τιμητική σημασία του όρου, από επιλογή, από αισθητική κι αισθηματική ανάδραση, γι' αυτό αγάπησε και διάλεξε τη ροκ μουσική. Η ροκ για τον Παύλο ήταν εργαλείο ανατροπής, όσο σύνθεσης ήτανε δρόμος και τρόπος αποκατάστασης της τραυματισμένης του σχέσης με το ελλαδικό μουσικό τοπίο. Ο Σιδηρόπουλος λάτρευε τα ρεμπέτικα, το λαϊκό τραγούδι, τους ειλικρινείς ήρωες των απλών, καθημερινών ανθρώπων, που μπορούσαν να υψωθούν σε βάρδους εκφραστές της ψυχής ενός λαού ολόκληρου: Μου μιλούσε για τον Τσιτσάνη και τον Μάντι Γουώτερς, το Βαμβακάρη και το Γουίλι Ντίξον, τον Δελιά και τον Ρόμπερτ Τζόνσον. Ο Σιδηρόπουλος μισούσε την ψευτιά του «λαϊκού», τα τσαλαπατημένα λουλούδια και τα σπασμένα πιάτα, το ναρκισσεμένο φασισμό της παρεξηγημένης χρήσης ενός αθώου οργάνου που φορτώθηκε προκλητικά νεοπλουτίστικα αντανακλαστικά -αγαπούσε το μπουζούκι, γι' αυτό μισούσε το φράκο που με το στανιό του φόρεσε η «αισθητική» της χούντας των απριλιανών του '67. Όταν ηχογραφούσε με τον Στέλιο Βαμβακάρη τη «Φαντασία στην εξουσία» (μουσικές του Στέλιου και λόγια του Πάνου Ηλιόπουλου) μου εξομολογήθηκε (υπήρξα ηχολήπτης και πιανίστας της δουλειάς) αυτό που κι εγώ κι όλοι της γενιάς μου είχαν ζήσει στο πετσί τους εξαιτίας της δικτατορίας: Μας πήρε καιρό πολύ να συμφιλιωθούμε δημιουργικά με τα μπουζούκια και τα κλαρίνα, ακριβώς επειδή τ' αγαπούσαμε βαθειά και δώσαμε μάχη να σβήσει από τ' αυτιά και την ψυχή μας η ηχώ τους στο ραδιόφωνο κάθε που βγαίνανε τα τανκς στους δρόμους ή 'μπαίναν οι φασίστες στα πασχαλινά στρατόπεδα. Ο Παύλος πολλές φορές στο στούντιο μου εξομολογήθηκε το μεγάλο του όνειρο, ένα τραγούδι μ' έναν ήχο ηλεκτρικό, ηλεκτρισμένο και λαϊκό, ένα γιορταστικό ανακάτεμα της ροκ εκστατικής βαβούρας με τον αριστοκρατικό νταλγκά των τελιών του ρεμπέτικου.

Θαύμαζε και ζήλευε τρυφερά τον άλλο ροκά, το παιδί των Ζηλωτών (σπουδαία σαλονικώτικη ροκ μπάντα των αρχών του εβδομήντα), το Νίκο Παπάζογλου με το «μικτό και νόμιμο είδος» του, τη δική του εκδοχή για ένα τραγούδι λαϊκό κι ηλεκτρικό μαζί. Έτσι άλλωστε γνώρισα τον Παύλο, στη Βαρκελώνη, στη Μπιενάλε του 1985. Εγώ έπαιζα με την Ταχεία Θεσσαλονίκης του Παπάζογλου (unplugged, με Σταρόβα στην κιθάρα, Λιόλιο στο μπουζούκι και Γκέτη στα κρουστά) κι εκείνος είχε φέρει στην Καταλωνία τη μπάντα του, τους τρομερούς Απροσάρμοστους (Γαλανάκης και Πετρίδης στις ηλεκτρικές κιθάρες, Δαρίβας στα τύμπανα, Γκέκας στα πλήκτρα, Αράπης στο μπάσο). Ήρθανε στη συναυλία μας. Ο Παύλος μετά από μερικά τραγούδια ανέβηκε κι έπαιξε κρουστά μαζί μας ως το τέλος. Πριν την εμφάνισή μας, στο ίδιο κλάμπ έπαιξαν ο Μπάντι Γκάϊ κι ο Τζούνιορ Γουέλς, δύο μπλουζίστες θρύλοι. Μεγάλες στιγμές -ο Παύλος να πειράζει τον Παπάζογλου «Καλά, ποιος είσαι και παίζεις μετά από αυτά τα θηρία;»- ο Νίκος να γελάει και να του λέει «Εδώ δεν είν' Ελλάδα, εδώ ξέρουν να σέβονται τους αληθινούς ροκάδες» κι ύστερα να λέει στο Σταρόβα «Δημητράκη, αν πεις στο Ζάϊκο (Blues Wire, έπαιζε τότε ο Σταρόβας μαζί τους) πως σου ανοίξανε τη συναυλία ο Μπάντι Γκάϊ κι οΤζούνιορ Γουέλς, θα του φύγει η ψυχή, αν σε πιστέψει!». Πήγαμε κι εμείς στην παράσταση του Παύλου και των Απροσάρμοστων, σ' ένα ροκ κλάμπ, γεμάτο όμορφα κορίτσια και θυμωμένα αγόρια. Ηλεκτρικός χαμός, βεγγαλικά να σκάνε απ' τους ενισχυτές κι ο Παύλος όπως τον θυμόμουνα, να πετάει, σαμάνος και ζογκλέρ. Λέω «όπως τον θυμόμουνα», γιατί τον είχα πρωτοδεί στις Σέρρες, μαθητής Λυκείου, λίγο μετά την Μεταπολίτευση. Περιόδευε με το Γιάννη Μαρκόπουλο, ήταν ο τελάλης στο «Θεσσαλικό κύκλο». Βγήκε τραγουδώντας «Ακούστε τα μαντάτα, ακούστε χωριανοί....» κι η σκηνή άναψε. Φορούσε ένα μονόπετρο στο χέρι, το μαλλί ξανθό, μπητλίστικο, μπλουτζήν και πουκάμισο ψυχεδέλεια. Έμεινα. Οι ροκ σταρ των βινυλίων που έλιωνα νύχτα μέρα, ενσαρκώθηκαν μπρος στα έκθαμβα μάτια μου. Όταν του το είπα, σε μια συζήτηση ως το ξημέρωμα στο λόμπυ του ξενοδοχείου στη Βαρκελώνη, γέλασε. «Μα θυμάσαι το μονόπετρο;» «Το μονόπετρο κι όλα τ' άλλα, και πολλά αργότερα» «Όπως;» «Όπως στην Πάτρα, αρχές του ογδόντα, που κάποιος πέταξε αυγά στον Πορτοκάλογλου και τους Φατμέ». Είχε προσβληθεί το ορθόδοξο φρικιό επειδή ο Νίκος τραγουδούσε... ελληνικά! Μεγάλη ασθένεια αυτή η παρεξήγηση (λυμένη εδώ και καιρό- βοήθησε σ' αυτό πολύ κι ο Παύλος), πως δεν ταιριάζει, λέει, η ροκ με τα λόγια τα ελληνικά, δεν «πάει» η ελληνική γλώσσα με το ηλεκτρικό τραγούδι. Ο Παύλος λοιπόν, εκείνο το βράδυ στην Πάτρα, στάθηκε μόνος του απέναντι στο κοινό της εποχής (που μόνο όποιος το έζησε μπορεί να μαρτυρήσει πόσο βίαιο, απρόβλεπτο, οργισμένο αλλά και τρυφερό στην ανιδιοτελή ερωτική του σχέση με τη μουσική υπήρξε) και δεν χαρίστηκε: Θύμωσε, έβρισε, αποπήρε, υπερασπίστηκε την ελληνική γλώσσα, ειρωνεύτηκε τους ξενομανείς «κολλημένους», μίλησε για τους ποιητές μας, για την ανάγκη να γράφουμε ηλεκτρικά τραγουδώντας ελληνικά. Φορούσε ένα δερμάτινο παντελόνι, είχε βάλει τα χέρια στη μέση κι έλεγε, έλεγε... Κανείς δεν τόλμησε ν' αντιμιλήσει, κανείς δε βρέθηκε να ψελλίσει κάποιο αντίθετο επιχείρημα. Σιωπή μόνο κι ύστερα «Ροκ εντ ρολ στο κρεβάτι». Ήταν κι εκείνη η βραδιά στη Σελήνη, στη Θεσσαλονίκη. Τα ηχεία πήραν φωτιά (κυριολεκτικά), ο Παύλος το χαβά του. Τον άρπαξε ο Γκέκας πριν το φλεγόμενο μεγάφωνο πέσει στο κεφάλι του. Ήρεμος εκείνος, πήρε μια κιθάρα ακουστική, κάθισε σ' ένα τραπέζι και συνέχισε τη συναυλία τραγουδώντας χωρίς μικρόφωνο. Φύγαμε ήσυχοι, γαληνεμένοι.

Ήτανε και το Ροντέο, το Κύτταρο, το Μετρό λίγο πριν το χαμό του. Ο Παύλος ποτέ δεν δίστασε να γίνει κομμάτια στη σκηνή, να παραδοθεί στην οδύνη της τελετής που υπαγόρευε, που απαιτούσε η τέχνη του. Λες κι είχε κάνει τάμα, έπρεπε κάθε φορά να καταδυθεί στο συμβολικό υπόγειο των παθών για να υψωθεί υγιής, ανάλαφρος, αναστημένος. Πίστευε ολόψυχα στη θεραπευτική μαγεία της τελετής γύρω απ' τη φωτιά των ενισχυτών και των τυμπάνων. Και τα παιδιά «με τα μαύρα ρούχα» (καταπώς λέει το τραγούδι των Κατσιμιχαίων), μοιράστηκαν μαζί του όλο το φόβο και τη θλίψη τους, τα πιο βαθειά τους μυστικά, τις πιο σκληρές αλήθειες. Κι ήταν απέραντο το πέλαγος του πόνου τους, τόσο αδυσώπητο που ο λαμπερός τελετάρχης αρρώστησε, πήρε το σκοτάδι πάνω του, εξαγνίζοντας το κακό, γιατρεύοντας τον καημό των ακροατών του. Αρρώστησε και μπήκε στην εξάρτηση. Δεν αγαπούσε τις ουσίες, οδηγήθηκε στη διεστραμμένη «θεραπευτική» τους δυναμική από τους ίδιους λόγους που έχουν στείλει εκεί (κι από εκεί στο στόμα του θανάτου) πάρα πολλούς σημαντικούς ανθρώπους, μονάκριβους, πολύτιμους, αναντικατάστατους. Αλλοίμονο, εκείνος που κοιτάει την κόλαση κατάματα, ο ταγμένος, ο ξεχωριστός, ο προορισμένος να θεραπεύει τους ομοίους του με το μεγάλο της τέχνης του το ξόρκι, πληρώνει τίμημα βαρύ - κάθε στιγμή κινδυνεύει να πέσει στου θηρίου το ματωμένο στόμα, βιώνοντας αποστροφή αντί για κατανόηση, αποκλεισμό αντί για συμπάθεια περιχωρητική. Κι όταν, εντέλει, το αθώο υποψήφιο Θύμα νικηθεί κι οδηγηθεί στην απώλεια, μετατρέπεται (τί φρίκη) σε Μύθο, σε Μόρισον, Τζόπλιν, Χέντριξ, Κομπέϊν. Post mortem το αδηφάγο σύστημα μεταπώλησης αξιών στήνει το Μεγάλο Παζάρι, τη μεγάλη ξεφτίλα, τον τελειωτικό ευνουχισμό. Ευτυχώς, ο Παύλος απόφυγε σ' ένα σημαντικό βαθμό τη γελοιότητα μιας «δικαίωσης» που θα ευνούχιζε και θα ακύρωνε όλους τους λόγους για τους οποίους είχε δώσει τη μεγάλη μάχη ζωντανός.

Όμως, όμως... Ποιος στ' αλήθεια τιμά τη μνήμη του, ποιος θυμάται σήμερα τον Παύλο Σιδηρόπουλο; Όχι τον Παύλο «Πρίγκιπα», είδωλο, φωτογραφία, στάμπα σε μπλουζάκι, cd με «τις επιτυχίες του». Μιλώ για τον Παύλο τον τραγουδοποιό που, πρώτη φορά μετά τους ρεμπέτες, διαχειρίστηκε θέματα ταμπού: Εξάρτηση, ναρκωτικά, ερωτισμός, αναρχία, κοινωνικός αποκλεισμός, ταμπού, φετίχ, μαύρη λογοτεχνία. Μιλώ για τον Παύλο τον περφόρμερ της σωματικότητας, της σεξουαλικότητας, τον Παύλο που ειρωνεύτηκε αγαπητικά, αριστοφανικά κι αριστοτεχνικά ακόμα και το Μίκη Θεοδωράκη, τον Παύλο που λοιδόρησε τον αποβλακωμένο, χωρίς κριτική σκέψη, κομματικό νεολαίο - όμως εξίσου επαίνεσε το συνειδητό πολίτη (κι ιδιαίτερα τον αριστερό πολίτη), τον Παύλο που μαζί με τη Σπυριδούλα δημιούργησε το μεγάλο rock'n roll anthem της ελληνικής δισκογραφίας «Μπάμπης ο φλού» (μαζί με το «Οπωρολαχανικά ο Μήτσος» του Δημήτρη Πουλικάκου), τον Παύλο που πήρε κατόπι το ιδιοφυές προφητικό χνάρι του Διονύση Σαββόπουλου («Μπάλος», «Περιβόλι του τρελού», «Βρώμικο ψωμί») κι έστησε με νύχια και με δόντια στο τραυματικό μεταπολιτευτικό τοπίο της ελληνικής μουσικής ένα λαϊκό ροκ οικοδόμημα, ελληνικό και διεθνές, νεανικό κι ενήλικο, με τα τραγούδια του αλλά κυρίως με τη συμπεριφορά του επι σκηνής, στο σανίδι και στην εκκλησία του δήμου. Κάηκε για να σώσει, έλιωσε για να φωτίσει, έζησε και πέθανε μέσα στο άλγος και την παρηγορία μιας πνευματικότητας που αναιρούσε και ξαναγεννούσε τον εαυτό της ασθματικά, ώρα την ώρα, μέρα τη μέρα, στιγμή τη στιγμή. Και το «Ροκ εντ Ρολ στο κρεβάτι» (ανάμεσα στα πολλά τρυφερά κι οργισμένα λαμπρά του τραγούδια) θα μείνει αριστούργημα αθωότητας, παρακαταθήκη ερωτισμού κι ελπίδας, αντίδοτο στις ενοχές και τα βαρίδια που φορτώνει στους νέους ανθρώπους κάθε ηλικίας κι εποχής η «κοινωνία η ένοχη, η παλιοκοινωνία». Ο Παύλος, ο ροκ Καζαντζίδης μας, το λουλούδι το σωστό, με τα ακμαία αγκάθια του και το μονάκριβο άρωμα...


ΤΟ ΒΟΥΗΤΟ ΚΙ Ο ΛΥΓΜΟΣ

ΚΕΙΜΕΝΟ: ΓΙΩΡΓΟΣ ΑΝΔΡΕΟΥ

Ο Έλιοτ έγραψε πως «Ο Κόσμος δεν θα τελειώσει μ' ένα Βουητό, θα τελειώσει μ' ένα Λυγμό». Ο ποιητής αφουγκράζεται την απελπισμένη δόνηση του τέλους Προσώπων και Πραγμάτων και περιγράφει το τέλος αυτό ως τέλος ανθρωποκεντρικό -ο κόσμος θα λήξει με έναν ανθρώπινο ήχο κι όχι απλά με την εκκωφαντική ηχώ «φυσικών» καταστροφικών φαινόμενων. Ο κόσμος θα λήξει βουλιάζοντας στη σιωπή των σημείων, θα πεθάνει αφού ένας λυγμός (δυστυχίας, ενοχής, θλίψης, συντριβής, καθυστερημένης αυτογνωσίας, σπαρακτικής αυτοκριτικής) θα δώσει το τελικό σύνθημα. Ύστερα τίποτε, ύστερα η αναμονή ενός νέου Big Bang, η ελπίδα μιας εκκίνησης λυτρωτικής, η επόμενη μεγάλη ευκαιρία που επιτέλους δεν πρέπει να χαθεί. Στον τόπο μου, αυτή την εποχή, παραμερίζοντας το Βουητό των Media σειρήνων και την οχλοβοή των επαγγελματιών της εξουσίας, ακούω αυτό το Λυγμό, τον ακούω που υψώνεται πάνω από τις άσχημες, άναρχες πόλεις, πάνω από όλα τα γήπεδα, εκείνα των χούλιγκανς της μπάλας και τα άλλα, των πονηρών πραμματευτών του θανατολάγνου καταναλωτισμού της εικόνας. Ακούω το Λυγμό του τέλους, τη σκοτεινή επικήδεια μουσική, δεν είμαι ο μόνος, γύρω μου πολλοί την αφουγκράζονται σιωπηλά, κοιταζόμαστε με νόημα, χαμηλώνουμε το κεφάλι στις δημόσιες συναθροίσεις, στους σταθμούς του μετρό, στην αγορά, παντού όπου συναντιόμαστε σκυθρωποί, βέβαιοι πως δεν υπάρχει άλλη αυταπάτη να πιαστούμε απ' τα μαλλιά της, πιάσαμε πάτο, πνιγόμαστε.
Γύρω οι ¶λλοι, εκείνοι οι αδιόρθωτοι, οι «χαλαροί», οι ευχαριστημένοι, οι νεόπλουτοι δυνάστες του τόπου μου, ω φρίκη, είναι εξίσου δυσαρεστημένοι, προβληματισμένοι, γεμάτοι χολή για τα χάλια της χώρας, για την ακυβερνησία και τη διαφθορά που έχουν οι ίδιοι προκαλέσει στο πάσχον σώμα της. Οι ¶λλοι, οι επικυρίαρχοι, δεν ακούν το λυγμό, αυτοί ακούν το Βουητό. Γι' αυτούς η απειλή έρχεται «από κάπου εκεί έξω», δεν έχει σχέση με τις δικές τους δράσεις, επιλογές και παραλείψεις. Γι' αυτούς (το new money, τα golden boys, τους «γόνους», τους αγράμματους που με περισσό θράσος επιτιμούν ...τον καθρέφτη τους, δηλαδή την αφεντιά τους) ο «εχθρός» είναι το ...κακό μάνατζμεντ, η απρόσφορη διαχείριση! Κάνουν πως δεν βλέπουν πως φτάσαμε στο μηδέν, στην κατάλυση όλων των σημείων αιχμής μιας κοινωνίας, ενός πολιτισμού, των κρίσιμων αντανακλαστικών που υπαγορεύουν τι είναι νόμιμο, παράνομο, ηθικό, ανήθικο, χυδαίο, κυνικό, ανεπίτρεπτο.
Μέσα στο αφασικό ηθικό τοπίο της σημερινής Ελλάδας μαίνεται ο ακήρυκτος
(ακόμα) πόλεμος ανάμεσα σ' όσους ακούν το Βουητό και σ' όσους αφουγκράζονται το Λυγμό. Και τα κοράκια απειλητικά συνωστίζονται, πληθαίνουν: Φτώχεια, ρατσισμός, στυγνές τρομοκρατικές δράσεις με στόχο ανθρώπινα θύματα, γεωπολιτικά παιχνίδια στην αυλή μας, κατάρρευση της Υγείας, της Παιδείας, της κοινωνικής αλληλεγγύης, περιχαράκωση και διεκδικήσεις συντεχνιακές, το δέντρο κι όχι το δάσος. Εσείς που ακούτε μόνο το Βουητό κι όχι το Λυγμό που πίσω του καραδοκεί, κατεβάστε έστω μια στιγμή τα χέρια από τις μηχανές του πλούτου, της ματαιοδοξίας και της εξουσίας και προσπαθήστε αυτή την ύστατη ώρα, προσπαθήστε πολύ να προσευχηθείτε, να εξομολογηθείτε, να μετανοήσετε, ν' αναστηθείτε. Το Μαύρο Καράβι έρχεται κι η Τζένη των Πειρατών (ναι, αυτή που της δώσατε να καταπιεί με το ζόρι βιτριόλι) θα ερωτηθεί «Ποιος να κρεμαστεί» και θ' απαντήσει «Όλοι». Όλοι.


ΤΟ ΑΠΟΤΥΠΩΜΑ ΤΟΥ ΘΑΝΑΤΟΥ

ΚΕΙΜΕΝΟ: ΓΙΩΡΓΟΣ ΑΝΔΡΕΟΥ

Το αποτύπωμα του θανάτου, είναι το καλύτερο εργαλείο διαίρεσης. Το αποτύπωμα του θανάτου στη μνήμη, του βίαιου, αναίτιου θανάτου αθώων, είναι ο αποτελεσματικότερος τρόπος, για να μην επιτευχθεί ποτέ συναίνεση, περιχώρηση, θετική αντιμετώπιση του ¶λλου, του Διαφορετικού, του Αλλόθρησκου, του Αλλόφυλου. Το Ισραήλ δεν επιθυμεί ειρήνευση της Παλαιστίνης, κι ο καλύτερος τρόπος για να συνεχιστεί το αιματηρό status quo, είναι η χρήση τυφλής βίας, που καμία σχέση δεν έχει με το πεδίο της μάχης ή τη δήθεν «καταπολέμηση της τρομοκρατίας». Οι ηγέτες του Ισραήλ, ξέρουν πως η αναμόχλευση και συντήρηση του μίσους, στέλνει στις καλένδες, κάθε απόπειρα συνεννόησης-οι «αντίπαλοι» Παλαιστίνιοι, έχουν πολλά επιχειρήματα αδιαλλαξίας να αντλήσουν από τις εικόνες των νεκρών τους παιδιών, των γκρεμισμένων σπιτιών, των χιλιάδων τραυματιών.
Οι Παλαιστίνιοι, χτίζουν την αυριανή τους εξίσου αιματηρή αντίδραση, εξίσου παράλογα στοχευμένη εναντίον αθώων Ισραηλινών αμάχων (που ανύποπτοι θα κομματιαστούν από τις ανθρώπινες βόμβες μιας νέας Τζιχάντ) στις φριχτές εικόνες της Γάζας, που κάνουν το γύρο του κόσμου. Ποιοί έχουν «περισσότερο άδικο»; Οι Ισραηλινοί φυσικά, αφού είναι οι ισχυρότεροι, με τις ισχυρότερες διεθνείς «πλάτες», αφού δε διδάχτηκαν τίποτε από το ¶ουσβιτς. Κι η Χαμάς, ωστόσο, έχει άδικο-αλλοίμονο αν η οποιαδήποτε παραβατική συμπεριφορά του Αντίπαλου ¶λλου, οδηγεί στην τυφλή αυτοδικία, χωρίς διάκριση, χωρίς κοινωνικό στόχο. Καμιά δικαιολογία απελπισίας και οδύνης δε δίνει συγχωροχάρτι σε ρουκέτες που εκτοξεύονται εναντίον αμάχων στη διάρκεια της νύχτας, σε «μάρτυρες» που ζώνονται εκρηκτικά και παίρνουν μαζί τους σ' έναν άδικο θάνατο, ανύποπτους καθημερινούς ανθρώπους σε λεωφορεία, εμπορικά κέντρα και χώρους διασκέδασης.
Δυστυχώς, η λύση του Παλαιστινιακού δε θα συμβεί ποτέ - το αποτύπωμα του θανάτου κι οι εξτρεμισμοί κάθε είδους είναι πολύ πιο συμφέροντες στους αληθινούς ένοχους (τις Μεγάλες Δυνάμεις κάθε εποχής), αφού έτσι («διαίρει και βασίλευε») επιβάλλουν τις γεωπολιτικές τους επιλογές και διαιωνίζουν την αιματοβαμμένη επικυριαρχία τους. Στην Παλαιστίνη είναι όλοι θύματα: Οι Παλαιστίνιοι, με την ανύπαρκτη μοίρα κι ελπίδα, αλλά κι οι Ισραηλινοί, στρατιώτες δια βίου, περιστοιχιζόμενοι από «εχθρούς», υποχρεωμένοι να συντηρούν ένα κράτος- χωροφύλακα, ένα δεσμωτήριο όπου οι ίδιοι είναι εξίσου έγκλειστοι με τους κρατουμένους τους.
Πόση ιδεοληψία, πόση ανοησία: Από τη μια η πιο οπισθοδρομική, ρεβανσιστική και θεοκρατική μουσουλμανική οπτική κι από την άλλη το ιδεολόγημα του «μόνου λαού του αληθινού θεού», το ανάδελφο έθνος, το σπαρμένο στα τέσσερα σημεία του κόσμου, ανίκανο να αγαπήσει, να συνομιλήσει, να συνυπάρξει με τους διπλανούς του, τόσο αναγκαίους για την επιβίωσή του. Κι εμείς, το άλλο ανάδελφο έθνος, εμείς, οι Έλληνες; Κι αν έχουμε λερωμένη τη φωλιά μας: Εθνικοί διχασμοί, δικτατορίες, εμφύλιοι, Μακρονήσια, εθνικιστικές ιδεοληψίες, φανεροί και κρυφοί ρατσισμοί...
Γι' αυτό, οι Τούρκοι στη δική μας Παλαιστίνη, την Κύπρο, πριν από χρόνια βρήκαν Κερκόπορτα και μπήκαν. Και για να θεμελιώσουν την κατοχή τους, να τη σιγουρέψουν σε «βάθος χρόνου», δημιούργησαν το δικό τους αποτύπωμα θανάτου, με την εξαφάνιση (και βέβαιη εκτέλεση) χιλιάδων Κυπρίων και Ελλαδιτών αιχμαλώτων πολέμου κι αργότερα (συντηρώντας, το τόσο χρήσιμο στα σχέδιά τους μίσος) εκτελώντας εν ψυχρώ, απροκάλυπτα, προκλητικά, τους Ισαάκ και Σολωμού.
Πώς να ξεχάσει κανείς τις εικόνες εκείνες, πώς να προσπαθήσει να συμφιλιωθεί, να συνεννοηθεί; Καθήκον όμως των αληθινά προηγμένων εθνών, είναι να μην πέφτουν στην παγίδα, να μην επιτρέπουν στα αποτυπώματα θανάτου να διαχειριστούν το μέλλον τους. Όσο οδυνηρό κι αν είναι, πρέπει να μάθουμε να συνομιλούμε ειρηνικά με τους αντιπάλους. Τότε, ίσως, κατορθώσουμε να διαχειριστούμε αποτελεσματικά και τους «παραδοσιακούς συμμάχους και φίλους» μας -που είναι πάντα πιο επικίνδυνοι από τους εκάστοτε «εχθρούς».


ΕΜΕΙΣ ΤΟΥ ΕΝΤΕΧΝΟΥ

ΚΕΙΜΕΝΟ: ΓΙΩΡΓΟΣ ΑΝΔΡΕΟΥ

Εμείς του Εντέχνου τραγουδιού (έτσι επικράτησε να λέγεται η παρέα των δημιουργών, μουσικών κι ερμηνευτών που πιστεύουν στην ξεχωριστή ιστορική, κοινωνική και αισθητική φόρτιση του ελληνικού τραγουδιού, στην Πρωτοτυπία του) δεχόμαστε εδώ και καιρό χτυπήματα κάτω απ' τη μέση κι ειρωνικές επικρίσεις από ορισμένους φωστήρες κήνσορες των Media κι από διάφορους «καλλιτέχνες» της ¶λλης πλευράς, εκείνης που γέμισε το τραγούδι μας με στρας, φρου φρου κι αρώματα, καψουρολογία και θλιβερή κενότητα. Είμαστε, λέει, σε κρίση. Μπορεί. Η Ελληνική κοινωνία βρίσκεται στην σημαντικότερη κρίση προσανατολισμού και ταυτότητας των τελευταίων τριάντα τουλάχιστον χρόνων, πώς είναι δυνατόν να εξαιρεθούμε εμείς;
Σ' άλλο πλανήτη ζούμε ή σε άλλη διάσταση; Τα τραγούδια μας, λέει, ειν' ασήμαντα κι ανάξια λόγου. Ίσως. Όμως, ούτε όλα τα τραγούδια των Μύθων πριν από μας είναι καλά, πώς θα μπορούσε άλλωστε να είναι; Το συνολικό έργο είναι που μετράει, η σούμα, ο λογαριασμός στο τέλος -κι εμείς είμαστε ακόμα στη μέση της... μέσης, άρα, πώς είναι δυνατόν να αξιολογηθούμε πειστικά; Επίσης, οι πριν από μας μεγάλοι, είχαν σύμμαχο μαχητικό και φανερό την κοινωνία των '60s, μια κοινωνία σε θετικό αναβρασμό, μια Αριστερά με ηγετικό ρόλο.
Η παγκοσμιοποίηση ήταν άγνωστη έννοια, οι τοπικές δράσεις πολιτισμού πανίσχυρες, η τηλεόραση σχεδόν ανύπαρκτη. Εμείς, από την άλλη, έχουμε αντίπαλο (που παίζει βρώμικα και με το διαιτητή «πιασμένο») την ιδιωτική τηλεόραση και την συντριπτική πλειοψηφία των Media του τόπου μας, πλειοψηφία που έχει βαλθεί ν' αποβλακώσει και να μετατρέψει σε παθητικό καταναλωτή υποκουλτούρας, τους Έλληνες πολίτες. Το CD, έχει σχεδόν πεθάνει, η ψηφιακή τεχνολογία και το Internet (ενώ υπόσχονται μια ελεύθερη κοινωνία πρόσβασης στην Τέχνη), έχουν γίνει μοχλός ισοπέδωσης των περιφερειακών (και πιο αδύναμων) πολιτιστικών παραγωγών, αφού ο Αγγλοσαξονικός τρόπος επιβάλλεται παντού, με το δεινοσαυρικό του εκτόπισμα, αδιαφορώντας για το πώς ο καλλιτέχνης μιας μικρής χώρας θα εκδώσει και θα αμειφθεί για την πνευματική του εργασία.
Πολλά λένε οι τιμητές του Εντέχνου, πολλά και δηλητηριώδη, αποσιωπούν όμως το σπουδαιότερο: Είναι οι καλλιτέχνες του Εντέχνου, που συντηρούν τον πολιτισμό της ζωντανής μουσικής και του καλού τραγουδιού στη χώρα μας. Ταξιδεύοντας σ' όλη την ελληνική περιφέρεια, χειμώνα-καλοκαίρι, ένα συγκινητικό «μπουλούκι», διασώζει τη συγκίνηση και την αλληλοπεριχώρηση της μεγάλης μουσικής παράδοσης του Τρόπου μας: Από τα θέατρα των καλοκαιρινών Φεστιβάλ, μέχρι το τελευταίο μπαράκι με εκατό καθίσματα, είμαστε εμείς που παράγουμε μουσική, επικοινωνία, ανθρώπινη επαφή όταν οι ¶λλοι, οχυρωμένοι στα πολυτελή κιτς «μαγαζιά» της νύχτας τους, εκτελούν χορευτικές φιγούρες, μαζί με το...μπαλέτο, αδαείς κι απολιτίκ, θρασείς στην άγνοια και την αμορφωσιά των τηλεοπτικών τους συνεντεύξεων, με βλέμμα τρελής χαράς, που την «έκαναν», που «έγιναν», που «πέτυχαν», ενώ οι δίσκοι τους (που οι ίδιοι αγοράζουν για να τους κάνουν «χρυσούς») αναπαύονται στις αποθήκες των εταιρειών τους, έχοντας απούλητοι επιστραφεί, για να μπουν για πάντα στα αζήτητα.
Και κάτι ακόμα: Αν γίνει μια εκτίμηση των τελευταίων περίπου τριάντα χρόνων μουσικής παραγωγής (1978-2008), στην πλευρά του Εντέχνου, θα βρεθούν τουλάχιστον τριάντα αριστουργηματικά τραγούδια (κι άλλα τόσα εξαιρετικά), μαζί με σημαντικές ηχογραφήσεις ορχηστρικής μουσικής, συνθέσεις για το θέατρο και τον κινηματογράφο, έργα για μουσικά σύνολα, έργα συνδυαστικά λόγου και ήχου.
Απέναντι σ' αυτά, η ¶λλη πλευρά τί θα αντιτάξει; Πρόστυχα εσώρουχα, Παπαγάλους, Ροζ τηλέφωνα κλπ. Και τον... Παλιόκαιρο (το καλύτερο της τραγούδι, κατά την ταπεινή μου γνώμη). Χρειάζεται να αναφέρω τίτλους τραγουδιών «δικών μας», του Εντέχνου; Καλύτερα όχι -είπαμε, νικάμε με ...εικοσιεννέα γκολ διαφορά, ας τους αφήσουμε να βάλουν το γκολ της ...τιμής (τους), κρίμα είναι.  


ΤΕΛΕΥΤΑΙΟΣ ΣΤΑΘΜΟΣ

ΚΕΙΜΕΝΟ: ΓΙΩΡΓΟΣ ΑΝΔΡΕΟΥ

«...ο άνθρωπος είναι μαλακός, ένα δεμάτι χόρτο/
χείλια και δάχτυλα που λαχταρούν ένα άσπρο στήθος/
μάτια που μισοκλείνουν στο λαμπύρισμα της μέρας/
και πόδια που θα τρέχανε, κι ας είναι τόσο κουρασμένα,/ στο παραμικρό σφύριγμα του κέρδους./
Ο άνθρωπος είναι μαλακός και διψασμένος σαν το χόρτο,/ άπληστος σαν το χόρτο, ρίζες τα νεύρα του κι απλώνουν/ σαν έρθει ο θέρος/ προτιμά να σφυρίξουν τα δρεπάνια
στ' άλλο χωράφι/ σαν έρθει ο θέρος/ άλλοι φωνάζουνε
για να ξορκίσουν το δαιμονικό/ άλλοι μπερδεύουνται μες στ' αγαθά τους, άλλοι ρητορεύουν...»


Οι ποιητές έχουν τον τρόπο τους
να στέλνουν τη σαϊτα στην καρδιά των πραγμάτων. Ο στίχος του Σεφέρη μας υποχρεώνει να μετρηθούμε με αλήθειες που ξεπερνούν «εποχικά» φαινόμενα. Έρχεται και ξανάρχεται στην ανθρώπινη ιστορία η στιγμή της απειλητικής ταλάντωσης, της «κρίσης», όπως επιπόλαια ονομάζουν τα Μέσα κι οι δημόσιοι κήνσορες τις μεγάλες δονήσεις αξιών και συστημάτων που διαλέξαμε για να ζήσουμε, να προκόψουμε ή να πάμε κατά διαόλου. Το κλαδί που πριονίζουμε είναι εκείνο που καθόμαστε κι εμείς επάνω του, όμως ο άνθρωπος που είναι άπληστος σαν το χόρτο και προτιμά τα φονικά δρεπάνια να σφυρίξουν στο χωράφι του γείτονα, κάνει ότι δεν ξέρει πως κανείς δεν είναι νησί, ν' απομονωθεί και να γλυτώσει, πως όλους θα μας προλάβει το μαύρο σύννεφο της καταιγίδας.
Στη μοιραία χώρα της δύσης, τις Ηνωμένες Πολιτείες, κερδοσκοπία και κυνισμός, απανθρωπιά μεταμφιεσμένη σε πατριωτισμό, ταξικοί διαχωρισμοί που θυμίζουν 19ο αιώνα, ανύπαρκτη κοινωνική μέριμνα, κοινωνία του ψεύδους, των πολεμικών ιαχών, της κενής θρησκοληψίας. ¶ρχοντες αγράμματοι που συνομιλούν, λέει, με το Θεό, υποψήφια αντιπρόεδρος ανηλεής κυνηγός κι οπαδός αντιεπιστημονικών εμμονών, μάνατζερ με μισθούς ασύλληπτου μεγέθους κι εργασιακές επιλογές που θα κάνανε να κοκκινίσει κι ο πιο στυγνός επιχειρηματίας του παρελθόντος, βούρκος, παρακμή. Κι οι επιλογές της θλιβερής τυχοδιωκτικής συμμορίας που κυβερνά την «Υπερδύναμη», επηρεάζουν όλο τον πλανήτη κι εξάγονται ως μοντέλο επιλογών ζωής κι ανάπτυξης.
Οι αγράμματοι, αστοιχείωτοι, απολίτιστοι μαθητευόμενοι μάγοι με τα όπλα στο χέρι, οι καουμπόηδες, αφού γελοιοποίησαν τη χώρα τους, απαιτούν να πληρώσει όλος ο πλανήτης το... μάρμαρο και κανείς τους δεν διανοείται να ζητήσει το λόγο και το χρήμα από τα μεγαλοστελέχη και τους καρχαρίες των επιθετικών χρηματιστηριακών λόμπυ και να τους στείλει φυλακή προς παραδειγματισμό.
Λεφτά (πάντα) υπάρχουν για τους τραπεζίτες, όχι για τους κοινούς θνητούς. Οι αυστηροί στο σύμφωνο σταθερότητας Ευρωπαίοι ηγέτες, χαλάρωσαν μόλις ακούστηκε καμπανάκι συναγερμού κατάρρευσης των τραπεζών κι αποφάσισαν να τις σώσουν με τα λεφτά των πολιτών, αυτά που τα πιστωτικά ιδρύματα εκμεταλλεύονται χρόνια με συνταρακτικά υπερκέρδη, που κανείς δεν θυμάται και δεν επικαλείται για να τα υποχρεώσει σε συμμετοχή και στα βάρη, όχι μόνο στο... γλέντι. Όμως οι ποιητές που αφουγκράζονται τη μοίρα των ψυχών και των πραγμάτων ξέρουν πως η ζωή είναι παιδί μικρό που ψάχνει βήμα στο σκοτάδι: «...Στα σκοτεινά πηγαίνουμε, στα σκοτεινά προχωρούμε... /Οι ήρωες προχωρούν στα σκοτεινά...».
Οι ήρωες θα έρθουν, όπως στα σοφά παιδικά παραμύθια, ν' αποκαταστήσουν τη δικαιοσύνη και την αλήθεια, να διώξουν το σκοτάδι και το φόβο. Οι ήρωες, που τόσο μας λείπουν την ώρα αυτή.


ΘΡΗΣΚΕΙΑ ΚΑΙ REAL ESTATE

ΚΕΙΜΕΝΟ: ΓΙΩΡΓΟΣ ΑΝΔΡΕΟΥ

Διαβάζω στις εφημερίδες τα κατορθώματα της μονής Βατοπεδίου, σε αγαστή, βέβαια, σύμπνοια με τους πολιτικούς μας ταγούς, τους βοσκούς που κατευθύνουν εμάς, τα πρόβατα, στον κατήφορο που αναπόφευκτα οδηγεί στο γκρεμό. Διαβάζω, για ενδεχόμενες παρανομίες και παραβιάσεις συναλλακτικών ηθών κλπ. Πολύ δυσάρεστα όλα αυτά, χωρίς αμφιβολία. Όμως, το μέγα ζήτημα είναι βαθύτερο: Ποιά σχέση μπορεί κι αρμόζει να έχει η μοναστική ζωή με σκληρές «μπίζνες»; Επιτρέπεται ένας ηγούμενος μονής (και οι συν αυτώ) να συμπεριφέρονται με τέτοια προκλητική εκκοσμίκευση; Είναι δυνατόν οι ένοικοι των μονών του Όρους να θεωρούν τσιφλίκι τους την περιουσία, υλική και ηθική των μοναστηριών, περιουσία που τους δάνεισε ο θρησκευόμενος λαός από το υστέρημα του, ώστε να διακονούν με περιχωρητικό έλεος τις αρχές της Ορθοδοξίας;
Θα είχε ίσως στοιχειώδη αξία μια «ωμή», οικονομικού τύπου, διεκδίκηση και διαχείρηση περιουσιών του Όρους από τους μοναχούς του, αν συνοδευόταν από μια ρητή διακήρυξη ενός στόχου σημαντικού, φερ' ειπείν τη δημιουργία ενός πανεπιστημιακού ιδρύματος, με ευθύνη του την έρευνα και ανάδειξη των ιστορικών και καλλιτεχνικών θησαυρών των μονών. Κάθε άλλου είδους αδιαφανής οικονομική διαχείριση, συνιστά μέγα ηθικό σκάνδαλο. Κι αν οι φιλόδοξοι ηγούμενοι και τα τσιράκια τους δεν αντιλαμβάνονται το μέγεθος της προσβολής, οφείλει να τους το επισημάνει η Πολιτεία και το Οικουμενικό Πατριαρχείο, βάζοντας τα πράγματα στη θέση τους.
Σε μια τόσο δύσκολη οικονομικά στιγμή για τους πολίτες του τόπου, με την ανεργία και την ακρίβεια στο κόκκινο, είναι προκλητικό και απογοητευτικό, καλογέροι και πολιτικάντηδες, να συναγωνίζονται σε «καπατσοσύνη» οικονομικών διεκδικήσεων, με συναλλαγές «κάτω απ' το τραπέζι» και παραβίαση όλων των αρχών, που νοηματοδοτούν τη χριστιανική πίστη.
Δυστυχώς, το πράγμα, εδώ και πολλά χρόνια, έδειχνε πως θα φτάσουμε στον πάτο. Η σταδιακή μετατόπιση της ηγεσίας της εκκλησίας (κατά την περίοδο του εκλιπόντος Χριστόδουλου) σε νοοτροπία και συμπεριφορές ...μουλάδων, ο νεοπλουτισμός, η απουσία της εκκλησίας από μείζονα θέματα της ελληνικής κοινωνίας (φτώχεια, οικολογική καταστροφή, μετανάστευση, πορνεία, ναρκωτικά, ανθρώπινα δικαιώματα), ο στείρος εθνικισμός, η μισαλλοδοξία, οδήγησαν σταδιακά (σε συνδυασμό με την ψηφοθηρική ανοχή της πολιτείας και των πολιτικών) στον ηθικό εκφυλισμό, στην κοινωνική απαξίωση της εκκλησίας, στα δικαστήρια, στην ευτέλεια, στην κοινωνική κατακραυγή.
Ελπίδα ανάσχεσης, ο νέος Αρχιεπίσκοπος Ιερώνυμος, βαθύς, ουσιαστικός, καλλιεργημένος, σώφρων. Μακάρι να τα καταφέρει. Ας ξεκινήσει με το μέγα ζήτημα του χωρισμού εκκλησίας και κράτους. Εκεί που έφτασαν τα πράγματα, αυτός ο «γάμος», κυρίως την εκκλησία βλάπτει, καιρός για ένα έντιμο διαζύγιο.
Τα του Καίσαρος τω Καίσαιρι και τα του Θεού τω Θεώ. Αμήν.


ΓΙΑΤΙ ΔΕ ΜΟΥ ΑΡΕΣΕΙ Η ΜΑΝΤΟΝΑ

ΚΕΙΜΕΝΟ: ΓΙΩΡΓΟΣ ΑΝΔΡΕΟΥ

H Mαντόνα υπήρξε και συνεχίζει να είναι μια όμορφη γυναίκα. Τραγουδίστρια μέτρια, ηθοποιός ακόμα μετριότερη. Επιχειρηματίας ικανότατη, δαιμόνια. Στο σωρό των δίσκων της, υπάρχουν μερικοί καλούτσικοι, καθώς κι ένας αξιόλογος (Ray of light). Έχει, λένε, διάφοροι αναλυτές, επηρεάσει καθοριστικά την Ποπ κουλτούρα. Κατά τη γνώμη μου, έχει συμβάλει οδυνηρά κι αποφασιστικά στη μετατροπή αυτής της περιώνυμης Ποπ κουλτούρας σε βιομηχανία διαμόρφωσης ειδώλων, όπου τα καλλιτεχνικά και αισθητικά κριτήρια, έρχονται τελευταία και καταϊδρωμένα, ενώ κυριαρχεί ο φετιχισμός της εικόνας, το κιτς και η εκλαϊκευμένη, όσο και απλουστευτική χρήση διάφορων αναφορών στο «μεταμοντέρνο», «εναλλακτικό», «μίνιμαλ» κλπ.
Το πιο απωθητικό, όμως, είναι η ολοκληρωτική απουσία στα τραγούδια της οποιασδήποτε ουσιαστικής κοινωνικής αναφοράς και η συντριπτική θεματική επικυριαρχία του Σεξ. Η Μαντόνα, πουλάει φτηνό σεξισμό της εικόνας, πασπαλισμένο με δήθεν σοκαριστικές αναφορές σε «ταμπού»: Στα ρωμαϊκής πληθωρικότητας σόου της, ανεβαίνει στο Σταυρό, τα βιντεοκλίπ της είναι γεμάτα από ομοφυλικές νύξεις, οι φωτογραφίσεις και τα ρούχα της είναι αισθητικής σοφτ πορνό. Τί πλήξη! Σεξ παντού, σε κάθε δημόσια αναφορά της, σεξ ξεκομμένο από την αισθηματική σχέση, την Αγάπη, την οικειότητα, την αλληλοπεριχώρηση.
Σεξ οφθαλμοπορνικό, ματαιωμένο, ανοργασμικό: Σεξ του θεάσθαι, της Εικόνας, χωρίς το Σώμα, σεξ της οθόνης, τηλεφωνικό, σεξ θλιβερή παρωδία της λυτρωτικής του φύσης. Κι ακόμα πιο θλιβερό, από το σεξουαλικό αυτό «κήρυγμα», το δήθεν σκάνδαλο, η Μαντόνα και οι όμοιοί της θησαυρίζουν. Και μετά, πάμπλουτοι, σταθερά ημιμαθείς, όσο αφελείς μέσα στη δημοφιλία τους, αγωνιούν να μας πείσουν για τις οικολογικές και κοινωνικές τους ανησυχίες, δωρίζοντας μερικά ψίχουλα από την περιουσία τους σε διάφορα charities (έχοντας φυσικά φροντίσει να καλέσουν τις τηλεοπτικές κάμερες πρώτες-πρώτες, μη χάσουν κανένα στιγμιότυπο της ουσιαστικά ακυρωμένης, γελοιωδώς δημοσιοποιημένης «φιλανθρωπικής» συμπεριφοράς). Όμως, ο κόσμος θα γίνει καλύτερος όταν η Παιδεία, η αληθινή Πολιτική, η Τέχνη, θα γίνουν κτήμα όλων των ανθρώπων, όταν οι σημερινοί παθητικοί θεατές-καταναλωτές, ξυπνήσουν και δείξουν την πόρτα εξόδου σ' όλους αυτούς τους «διάσημους», που προκλητικά με τη ζωή και την περιουσία τους, έχουν θεμελιώσει μια αηδιαστική ψευτο-αριστοκρατία της Ποπ υποκουλτούρας και βράζουν στο ίδιο καζάνι με ανορεξικά μανεκέν, ημίτρελους μόδιστρους, «it girls» (sic), πολιτικούς νάνους (τύπου Μπλέρ), αθλητές υπερήρωες των αναβολικών, τηλεοπτικούς «αστέρες» κι άλλα συμπαθή κατοικίδια, του σκουπιδότοπου που κατάντησε ο δημόσιος χώρος των πλούσιων, βαριεστημένων, γερασμένων δυτικών κοινωνιών. Κι η κάθε Μαντόνα (πίσω από το πολιτικά ορθό πρότυπο του αβλαβούς διασκεδαστή), εκπροσωπεί ενώπιον της γενιάς των εξακοσίων ευρώ (των νέων αυτού του κόσμου), το «όνειρο» του πιο ανελέητου καπιταλισμού: Εκείνο των ριάλιτυς, με το ένα ψαράκι να τρώει το άλλο, προς χάριν μιας πεντάλεπτης δημοσιότητας.
Και μετά; Μετά έρχεται η κατάθλιψη με τα φάρμακά της, τα ναρκωτικά της, το φασισμό των ιδεολογημάτων της. Μετά ακολουθεί η ανεργία, η ρουτίνα της αδυσώπητης καθημερινότητας, η φρίκη μιας ανωνυμίας που δε φωτίζεται από την παρηγορητική λάμψη της πνευματικής ζωής, από τον Μαν, τον Ντύλαν, τον Μπέκετ, τον Σαίξπηρ, τον Ευριπίδη, τον Τσάπλιν, τον Ταρκόφσκι, τον Μπόρχες, τον Πικάσο, τον Μπέηκον, τον Λένον, τον Έλιοτ, τον, τον, τον... Είναι πολλοί οι αληθινά μεγάλοι αυτού του κόσμου. Κανείς τους, για τους αμαθείς, τόσο «διάσημος» όσο οι Μαντόνες.
Δεν πειράζει. Θέλει «αρετήν» και «τόλμην» για να αποκαθηλώσεις τα ψεύτικα μαλάματα, να γκρεμίσεις στον Καιάδα τα είδωλα, και να υψώσεις τις σημαίες της συγκίνησης (που «συν κινεί», που ψυχαγωγεί - «ψυχήν άγει»), που γλυκαίνει τον πόνο και την αγωνία της ύπαρξης, που κλείνει παιχνιδιάρικα το ματάκι στο Χάρο.
Κι επιτέλους, υπάρχει πάντα η Μπιόργκ, ευτυχώς...


Σ' ΕΥΧΑΡΙΣΤΩ, Σ' ΕΥΧΑΡΙΣΤΩ, ΗΣΟΥΝ ΠΑΙΔΙ ΣΑΝ ΤΟ ΧΡΙΣΤΟ

ΚΕΙΜΕΝΟ: ΓΙΩΡΓΟΣ ΑΝΔΡΕΟΥ

Μπήκα στο Σείριο, με την καρδιά να χτυπάει τρελή. Θα έβλεπα πρώτη φορά από κοντά τον παραμυθένιο γίγαντα, το αερικό της μουσικής, τον ανυπότακτο, που δε δίσταζε να τα βάλει με εξουσίες και μορφώματα της ελληνικής καθημερινότητας, το δημιουργό αριστουργημάτων, αινιγματικών ως τις μέρες μας, τον πολύχρωμο, πολυτάλαντο, Ερωτικό, το μύθο των παιδικών μου χρόνων - αφού ένα τραγούδι του (Ο Ταχυδρόμος Πέθανε) μ' έκανε μουσικό.
Είδα έναν άνθρωπο με μάτια παιδικά, γέλιο ζεστό, εγκάρδιο. Ήξερε τον πατέρα μου, «είσαι ο γιος του Ανδρέου, του δημάρχου Σερρών», ρώτησε. Είχα καταπιεί τη γλώσσα μου. Με ανέκρινε σχεδόν μια ώρα. «Ποιος συνθέτης σου αρέσει, ποια συμφωνία, γιατί, ποιος ποιητής, ποια όπερα, από συγγραφείς ποιόν προτιμάς, πες μου ένα ζωγράφο κι ένα έργο του, έχεις ταξιδέψει, δικό μου τι σου αρέσει και για ποιο λόγο» και πήγε λέγοντας, όσο εγώ, επιστρατεύοντας θάρρος και ειλικρίνεια, απαντούσα στον τρυφερό καταιγισμό.
Κάποια στιγμή, γελώντας πλατιά, με ρώτησε: «...σου αρέσει η μπουγάτσα, σίγουρα θα σου αρέσει, από τις Σέρρες είσαι». Κούνησα καταφατικά το κεφάλι. «Πάμε να πάρουμε, έχει εδώ παρακάτω στη γωνία». Βγήκαμε από το Σείριο. Στην έξοδο, τον σταμάτησε ένας Γιαπωνέζος τουρίστας, για να τον ρωτήσει στα αγγλικά αν θα έπαιζε κι εκείνο το βράδυ ακορντεόν, στην ίδια ταβέρνα όπου τον είχε παρακολουθήσει την προηγούμενη νύχτα (να παίζει) και του είχε αρέσει πολύ. Ο άνθρωπος, τον είχε μπερδέψει με κάποιο λαϊκό μουσικό. Ο Μάνος, ξεκαρδίστηκε στα γέλια, τον πήρε μαζί του να τον κεράσει κι αυτόν μπουγάτσα.
Ήταν η εποχή που μια κατάπτυστη φυλλάδα, τον αποκαλούσε καθημερινά κίναιδο κι άλλα, πολύ χειρότερα, ενώ η πλειοψηφία του τότε «πνευματικού κόσμου της χώρας», τηρούσε αιδήμονα σιωπή. Ναι, όλοι αυτοί που τώρα χύνουν δάκρυα στη μνήμη του και τον αναφέρουν με φωνή συγκινημένη, όλοι, Εφιάλτες τότε, μουγγοί και κουφοί, ανθρωπάκια. Αυτός γελούσε, θύμωνε, πονούσε, όμως, γελούσε, ήξερε σε ποιο έλος του είχε ταχτεί να ζήσει, είχε ήδη συγχωρήσει, εκείνους τους νάνους, αυτός ο μεγαλόψυχος γίγαντας.
Αγιοποίηση; Καθόλου. Ο Μάνος, ήξερε καλά να δείχνει δόντια, να αποκαλύπτει πάθη, ελαττώματα, γοητευτικές ατέλειες, μέλη ελλιπή, μιας ολότητας που την αντιλαμβανόταν εν εξάρσει, ικανή για τα καλύτερα και τα χειρότερα, ταυτοχρόνως. Ποτέ δεν καταδέχτηκε να υποδυθεί τον αναμάρτητο.
Θυμάμαι την εφηβική μου κατάπληξη, όταν σε τηλεοπτική εκπομπή, διάλεξε τρόπο χιουμοριστικό, όσο πολιτικό, για να επιβεβαιώσει την ομοσεξουαλικότητα του: «Οι Έλληνες καλλιτέχνες είναι είτε αριστεροί είτε ομοφυλόφιλοι -εγώ πάντως αριστερός δεν είμαι...».
Μακάρι να υιοθετούσαν το σθένος του, όχι μόνο «οι ερωτικώς συμπίπτοντες» (δική του η έκφραση, προφανώς χιουμοριστική) αλλά όσοι σιωπούν, φοβούμενοι συνέπειες και κόστος, επιτρέποντας έτσι την ασυδοσία των ημερών, όπου τιμητές και κήνσορες έχουν αναγορευθεί οι θλιβεροί απίθανοι της τηλεοπτικής αφασίας. Μέγα παράδειγμα, δύο γεγονότα πριν το χαμό του, το πρώτο μια συνέντευξη σε εφημερίδα: «Σ' όλη μου τη ζωή υπήρξα βαθύτατα λαϊκός», σχόλιο σπαρακτικό, όσο ανοιχτό σε μεγάλη κι οδυνηρή συζήτηση-Λαϊκός πολιτισμός, Ελληνικότητα κι ελληνικός Τρόπος, πληγές που αιμορραγούν, ερωτήσεις που ζητούν οδυνηρές όσο καίριες απαντήσεις. Το δεύτερο η κηδεία του.
Δεν επέτρεψε παράτες, δεκάρικους, πολιτικάντικη διαχείριση και τηλεοπτικό κανιβαλισμό. Μεγάλος Έλληνας, μεγάλος του Κόσμου, ο ακριβός μας, Μάνος Χατζιδάκις.


ΤΑ ΚΑΛΟΚΑΙΡΙΑ ΤΩΝ ΦΕΣΤΙΒΑΛ

ΚΕΙΜΕΝΟ: ΓΙΩΡΓΟΣ ΑΝΔΡΕΟΥ

Καλοκαιριάζει κι αρχίζουν οι εκδηλώσεις πολιτισμού στη χώρα. Πρώτα-πρώτα εκείνες του Φεστιβάλ Αθηνών. Να' ναι καλά ο Γιώργος Λούκος που αθόρυβα και ουσιαστικά το έχει εντάξει στα πιο συναρπαστικά και ρηξικέλευθα δρώμενα πολιτισμού του ευρωπαϊκού χάρτη. Ωστόσο, φεστιβάλ και «φεστιβάλ» πολλά συμβαίνουν κάθε καλοκαίρι  σ' όλη την ελληνική επικράτεια. Ο συνδυασμός καλοκαιριάτικης νύχτας αστροφώτιστης και φεγγαρολουσμένης με τη μεσογειακή χαλαρότητα  του θέρους, γεννά προσδοκίες ψυχαγωγίας και διασκέδασης. Φυσικά τη μερίδα του λέοντος έχουν οι μουσικές εκδηλώσεις κι ακολουθούν κατά πόδας οι θεατρικές.
Φέτος υπάρχουν κάποια επιπλέον «εμπόδια» στην επιλογή ημερομηνιών για εκδηλώσεις, συναυλίες, παραστάσεις: Λίγο το Πανευρωπαϊκό πρωτάθλημα ποδοσφαίρου, λίγο οι Ολυμπιακοί αγώνες του Πεκίνου, οι χρόνοι «σφίγουν», οι «καλές» μέρες λιγοστεύουν. Κι ακόμα, πλανιέται στην ατμόσφαιρα μια δυσάρεστη οσμή, αυτή της στάχτης από τις περσινές φωτιές-θεομηνίες: Κι αν ξεσπάσει και φέτος νέα συμφορά, ποιoς θα έχει όρεξη για εκδηλώσεις και παράτες, όταν στο γυαλί της τηλεόρασης και στα πρωτοσέλιδα των εφημερίδων θα ιστορείται αμείλικτο το δράμα παθόντων, τόπων κι ανθρώπων; Αλλοίμονο αν  συμβεί το καλοκαίρι νέα τραγωδία, μεγάλες οι ευθύνες πολιτείας, δημόσιας διοίκησης αλλά και του καθενός μας.
Μια Ελλάδα κρανίου τόπος είναι σκηνικό εφιάλτη κι όχι τοπίο ευλογημένης ομορφιάς, ιδανικό περιβάλλον διακοπών και εκδηλώσεων πολιτισμού. Όσο για το περιεχόμενο των καλλιτεχνικών δράσεων που φιλοξενούν όλα τα φεστιβάλ της επικράτειας, απ' όλα έχει ο μπαξές: Από σημαντικές περφόρμανς αξιόλογων καλλιεχνών μέχρι θριαμβεύοντος κιτς παραστάσεις θεατρικών σχημάτων της «αρπαχτής» και συναυλιών με σκυλάδικη εσάνς και γερές δόσεις υποκουλτούρας.
Μια παρατήρηση: Είναι ασυγχώρητοι εκείνοι οι δημοτικοί και νομαρχιακοί άρχοντες που για λόγους αφόρητου δημαγωγικού λαϊκισμού διοργανώνουν συναυλίες με «καλλιτέχνες» των πρωϊνών τηλεοπτικών εκπομπών κουτσομπολιού -ερμηνευτές της πλάκας και του ευτελούς σουξέ- και δίνουν τα ωραία χρήματα του δημόσιου κορβανά (τα χρήματα των Eλλήνων φορολογούμενων, τα δικά μας χρήματα) σε ανθρώπους που μόνο τον πολιτισμό δεν υπηρετούν. Ας τελειώνει αυτή η ανοησία, το δημόσιο χρήμα οφείλει να προασπίζει και να ενισχύει πολιτιστικές δράσεις κι όχι το χαβά του καθενός βολεμένου δημόσιου άρχοντα  που στήνει σε μια πλατεία το προσωπικό του... σκυλαδικάκι.
Αλλά θα είχε μεγάλο ενδιαφέρον μια δημοσκόπηση που θα ερωτούσε τους κυβερνώντες μας, βουλευτές, Γραμματείς και Φαρισαίους, πόσα και ποια βιβλία διάβασαν το 2007, ποιες θεατρικές παραστάσεις και συναυλίες παρακολούθησαν, σε πόσα γεγονότα πολιτισμού συμμετείχαν. Εκεί να δείτε γέλια και...κλάματα! Τελοσπάντων, υπάρχουν, ευτυχώς, στη χώρα της φαιδράς πορτοκαλέας εκείνες οι σημαντικές θετικές εξαιρέσεις-άνθρωποι ρομαντικοί κι ιδεαλιστές που με τον προσωπικό  μόχθο, τον εθελοντισμό και την ανιδιοτέλεια τους υψώνουν μικρά θαύματα πολιτισμού σ' όλη την Ελλάδα και κρατούν αναμμένο το φως της πνευματικής στάσης και παράδοσης που (οφείλει να) είναι «σήμα κατατεθέν» του Τρόπου μας. Σ' όλους αυτούς εύχομαι καλή δύναμη για φέτος το καλοκαίρι -κρατάτε γερά παιδιά, σ' εσάς έλαχε ο κλήρος κι ο καλός αγώνας.
Αφήστε τους άλλους να ...γαυγίζουν, να κλαψουρίζουν, να ποζάρουν-. Κι ας ευχηθούμε όλοι να μην ζήσουμε την περσινή φρίκη, ας κοιμηθούν οι φωτιές, ας περάσει το καλοκαίρι ειρηνικό, ανέφελο, γεμάτο ωραίες μουσικές, μεστές θεατρικές παραστάσεις, ουσιώδεις δράσεις πολιτισμού -κι όλα αυτά κάτω από τη σκέπη της τόσο κρίσιμης στους καιρούς μας οικολογικής ευαισθητοποίησης.


ΜΙΑ ΕΠΕΤΕΙΟΣ ΔΙΑΡΚΕΙΑΣ

ΚΕΙΜΕΝΟ: ΓΙΩΡΓΟΣ ΑΝΔΡΕΟΥ

Θυμάμαι το τανκς έξω από την αυλή του σχολείου. Γύρισα σπίτι απορώντας. Η μάνα μου πανικόβλητη-ο πατέρας μου είχε εκλεγεί δήμαρχος με την ΕΔΑ και τη θετική ψήφο της Ενώσεως  Κέντρου. Στο ραδιόφωνο, εμβατήρια και κλαρίνα. Σκοτεινά βλέμματα, ξήλωμα επιγραφών από τα γραφεία των πολιτικών κομμάτων και τα εκλογικά κέντρα (ήταν σχεδόν παραμονές εκλογών - που δεν έμελλε να πραγματοποιηθούν).
Παρανομία, συλλήψεις αριστερών και ξανά στην εξορία- στη λαμπρή παράδοση που είχε ξεκινήσει το Μακρονήσι κι ο Αη Στράτης, τώρα πήρε σειρά η Γυάρος. Ήμουν εφτά χρονών, μόλις είχα ξεκινήσει μαθήματα πιάνου στο Ωδείο Σερρών και μου κόστιζε που η απαγόρευση κυκλοφορίας  με τη δύση του ήλιου τα εμπόδιζε, ίσα-ίσα που προλάβαινα το μάθημα γερμανικών.
Έζησα στην επαρχία την επταετία της  δικτατορίας σε σχολεία που διοικούσαν οι πιο οπισθοδρομικοί δάσκαλοι- οπαδοί της χούντας, μέλη  παραθρησκευτικών σωματείων,  συμπλεγματικοί, σχεδόν παράφρονες.
Λίγο μετά, γύρω στο '70 εμφανίστηκε κι η τηλεόραση, ασπρόμαυρη όπως τα συναισθήματα μας, για να ολοκληρώσει την προπαγάνδα της «Επανάστασης», να αναδείξει τη χυδαία μπουζουκολαγνεία, την αντικομμουνιστική υστερία, το τρομακτικό πολιτειακό και κοινωνικό κιτς, τη φρίκη μιας εκτρωματικής ανοικοδόμησης  που ολοκλήρωνε το έγκλημα της αντιπαροχής, παραμορφώνοντας τις πόλεις της χώρας με κακάσχημες πολυκατοικίες-κλουβιά.
Η ζωή «συνεχίστηκε» με τσιμέντο και... γύψο και, μέχρι την εξέγερση του Πολυτεχνείου το '73, φαινομενικά όλα κυλούσαν  βάσει του αγαπημένου μότο του χιτλερικού κλώνου Παπαδόπουλου «Ησυχία, Τάξις, Ασφάλεια», ενώ το οξύ της παραμόρφωσης, του φόβου, της αγωνίας και της οπισθοδρόμησης, έκαιγε τα πιο κρίσιμα χρόνια της νιότης μας, εγγράφοντας αρνητικές υποθήκες, που θα χρωστούσαμε χρόνια πολλά μετά κι  ίσως δεν εξοφλήσαμε ποτέ.
Αυτή η γελοία και τρομακτική δικτατορία, καταλύθηκε εξαιτίας μιας εθνικής καταστροφής, της Κυπριακής τραγωδίας, η δημοκρατία επέστρεψε για να μείνει, ωστόσο σκέφτομαι πως από το 1967 που ξεκίνησε αυτή η τραγωδία μέχρι σήμερα, σαράντα χρόνια μετά, ζούμε με τις συνέπειες, τη θλιβερή παράδοση και τα αντανακλαστικά που μας κληροδότησε η χούντα.
Αρκεί να παρατηρήσει κανείς, σήμερα, τα τηλεοπτικά προγράμματα, τον εξοργιστικό λαϊκισμό της πολιτικής, την αφασική εγωπαθή υποκρισία  πολλών συνδικαλιστικών «αιτημάτων», τα χάλια του πρωταθλήματος ποδοσφαίρου, την Ολυμπιάδα και τις Γιουροβίζιον, τα γελοία λαϊκά είδωλα του τραγουδιού με τα σκυλοτράγουδά τους, τα ριάλιτυ σόου, τις εξωφρενικές οπισθοδρομικές αντιλήψεις και δημόσιες παρεμβάσεις της Ιεράς Συνόδου, τον συγκαλυμμένο ρατσισμό και την ξενοφοβία, την πολεοδομική αφασία -κι ο κατάλογος δεν έχει τελειωμό, φοβάμαι- για να πειστε,ί πως η χούντα δεν έχει ακόμα τελειώσει.
Σύμφωνοι, έγιναν πολλά καλά στον τόπο, η χώρα προχώρησε, όμως, ίσως η οδυνηρή διαπίστωση πως η χούντα δεν έχει ακόμα πεθάνει, μπορεί να βοηθήσει στην ερμηνεία ενός σωρού αρνητικών φαινομένων και δυσπλασιών, που φαντάζουν ανεξήγητες στο δημοκρατικό «τοπίο», αλλά εξηγούνται πολύ εύκολα, αν συνδεθούν με τη χουντική πολιτειακή και κοινωνική κληρονομιά.
Θεωρώ κορυφαία απόδειξη, πως η χούντα ζει ακόμα, την κηδεία του μακαριστού Χριστόδουλου. Η περιφορά του ανοιχτού φέρετρου πάνω σε κιλλίβαντα πυροβόλου, μου προξένησε ρίγος και ξύπνησε μνήμες δικτατορίας. Τριάντα πέντε σχεδόν χρόνια (1974-2008), είναι αρκετά , λέω, για να τελειώνει ο εφιάλτης. Ας πούμε,  πως η ημερομηνία η φετεινή είναι 22 Απριλίου 1967, πως δεν έγινε πραξικόπημα και δικτατορία, πως πάμε για δημοκρατικές εκλογές, πως συνεχίζουμε τη μεγάλη άνοιξη των αρχών του '60 στη χώρα.
Ας πούμε, τελοσπάντων, πως η παρένθεση  κράτησε πολύ, αλλά τελικά,  πέρασε, εξαντλήθηκε, έληξε-έστω και στο 96ο λεπτό του ματς, με το διαιτητή σικέ και την εξέδρα σε αλλόφρονα κατάσταση. Ζήτω η Δημοκρατία συνέλληνες.
Ζήτω. Χωρίς εμβατήρια και κλαρίνα παρακαλώ, σιωπηλά, με περίσκεψη κι αιδώ...


Η ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΜΕΛΑΓΧΟΛΙΑ

ΚΕΙΜΕΝΟ: ΓΙΩΡΓΟΣ ΑΝΔΡΕΟΥ

Διαβάζω το βιβλίο «Ινσταμπούλ» του Ορχάν Παμούκ. Μιλά για τη μελαγχολία του κατοίκου της Πόλης, για την κρυφή του λύπη μπροστά στον ξεπεσμό της παλιάς αυτοκρατορικής πρωτεύουσας, για την καταστροφή των οθωμανικών αρχιτεκτονικών μνημείων της, για τον «εκτουρκισμό» της, με την καταρράκωση του πολυεθνικού της προφίλ (μετά από τις απηνείς διώξεις Ελλήνων, Αρμενίων, Εβραίων). Ο Παμούκ, ισχυρίζεται πως ο ευαίσθητος αλλοεθνής  περιηγητής, μπορεί εύκολα να διακρίνει τη μελαγχολική φύση των Κωνσταντινουπολιτών, την «παθητική» τους στάση απέναντι στην ίδια τους την ύπαρξη, την παραίτηση που προβάλει, πίσω από τις πράξεις και παραλείψεις τους.
Αναρωτιέμαι, αν κάτι παρόμοιο συμβαίνει και στην Ελλάδα, αν δηλαδή κι εμείς κρύβουμε βαθειά μέσα μας  μια αντίστοιχη μελαγχολία, μελαγχολία θεμελιωμένη σε διαπιστώσεις και διαψεύσεις χρόνων πολλών. Εξηγούμαι: Ο ελληνικός ζωτικός μύθος, μας θέλει απογόνους σπουδαίων αρχαίων προγόνων, ωστόσο, τίποτε στο σύγχρονο νεοελληνικό κράτος, δε δείχνει να «αντέχει» σε μια συνομιλία με το λαμπρό αυτό παρελθόν. Κολακευόμαστε  να πιστεύουμε πως είμαστε Ευρωπαίοι, αλλά κάνουμε, ταυτοχρόνως,  τα πάντα για να δείξουμε στους εξ Εσπερίας, πως δε δεχόμαστε τη δυτική κληρονομιά, παρά μόνο, εκεί που μας βολεύει - σε κάθε άλλη περίσταση, συντηρούμε... χιλιάδες παράνομες χωματερές, οδηγούμε μεθυσμένοι, καπνίζουμε σαν αράπηδες ακόμα και σε νοσοκομεία κλπ, κλπ, κλπ.
Οι πολιτικοί και θρησκευτικοί μας ταγοί, επαναλαμβάνουν διαρκώς και σε κάθε είδους φαιδρή παραλλαγή, πως είμαστε λαός περιούσιος (του Θεού, της Ιστορίας και πάει λέγοντας.), πως οι ισχυροί της γης επιθυμούν την καθυπόταξη και εκμηδένιση μας (!), ενώ κατά βάθος, όλοι κατανοούμε πως είμαστε ένα μικρό κράτος, που επιβιώνει παρασιτικά, χάρη στις οικονομικές ενισχύσεις της Ευρωπαϊκής Ένωσης και στην πρωτοφανή (σε μέγεθος και σήψη) παραοικονομία.
Ίσως, πανηγυρίζουμε έξαλλα αθλητικές επιτυχίες, με τριτοκοσμικό φανατισμό και ρίγη συγκίνησης-επειδή στα μεγάλα και σοβαρά, έχουμε προ πολλού φάει σωρεία από γκολ (και πολλά από αυτά, υπήρξαν δυστυχώς αυτογκόλ), επειδή το τραίνο πέρασε, πριν καν εμείς, φτάσουμε στο σταθμό. Και κάθε μέρα που περνά, όλοι μας, διαπιστώνουμε πως τα πράγματα πάνε προς το χειρότερο και πως το χειρότερο, αποδεικνύεται πολύ πιο θλιβερό κι από τις ζοφερότερες  μας προβλέψεις.
Πιστέψαμε και χειροκροτήσαμε με ενθουσιασμό λαοπλάνους ηγέτες των μπαλκονιών, αναγορεύσαμε σε ήρωες διάφορους, ασήμαντους, του δημοσίου βίου ( πολιτικούς, κληρικούς, καλλιτέχνες), ελπίσαμε σε μάγια και ξόρκια, σε απίθανες λαϊκίστικες εξαγγελίες, ικετέψαμε μάταια για τη θεσούλα στο δημόσιο, «κλέψαμε» το κράτος που μας καταλήστεψε χιλιάδες φορές περισσότερο και στο τέλος, το πήραμε απόφαση: Στην Ελλάδα ζεις, δεν υπάρχει ελπίς.
Γι' αυτό, βαθειά στο βλέμμα όλων μας, τρεμοπαίζει η λυπημένη φλόγα της μελαγχολίας. Κι ας προσπαθούμε να το κρύψουμε, άλλοι με αξιοπρέπεια κι άλλοι επιθετικά, αφασικά: Είμαστε λαός μελαγχολικός, που ζει σε  χώρα μελαγχολική. Είμαστε πολύ λυπημένοι για τα χάλια μας, αλλά, δυστυχώς, ταυτόχρονα, πολύ κουρασμένοι για να ξεκινήσουμε οποιαδήποτε προσπάθεια αλλαγής και καλυτέρευσης. Έχουμε γίνει  αυτό που χρόνια κρύβουμε, που με αγανάκτηση αρνούμαστε πως είμαστε, κυρίως: Ανατολίτες, ακόμα ακριβέστερα, Κωνσταντινουπολίτες.
Τελικά το κατορθώσαμε, την πήραμε την Πόλη, κατοικούμε ήδη εντός της, αφού νιώθουμε όλοι, σαν τους κατοίκους της: Φουκαράδες, επίγονοι κι ανάξιοι κληρονόμοι, ενός λαμπρού κι  ένδοξου μακρινού παρελθόντος, κοινώς: Περασμένα μεγαλεία και διηγώντας τα να κλαίς.
Συλλυπητήρια σε όλους μας (και στους αδελφούς Κωνσταντινουπολίτες). Συλληπητήρια Ορχάν.


ΤΟ ΚΑΡΑΒΙ ΚΑΙ ΤΑ ΠΟΝΤΙΚΙΑ

ΚΕΙΜΕΝΟ: ΓΙΩΡΓΟΣ ΑΝΔΡΕΟΥ

Σκέφτομαι πως ζούμε στην ίδια χώρα, σ' ένα παράλληλο σύμπαν, δύο διαφορετικά «είδη» ανθρώπων. Η  χώρα  του  Μάκη, του  Θέμου,  των Γενικών, των «Τριανταπεντάχρονων», των παπάδων μουλάδων, η χώρα με τους πολέμαρχους και τους «ασυμβίβαστους των εθνικών δικαιωμάτων», η χώρα των χιλιάδων χωματερών, της αυθαίρετης δόμησης, του απύθμενου θράσους προς τον συνάνθρωπο, η χώρα του αυταρχικού συντεχνιακού συνδικαλισμού, των πολιτικών της μικρής οθόνης, η χώρα των τροχαίων θανάτων, των γιωταχήδων που παραβιάζουν όλα τα κόκκινα και τα stop, η χώρα με το φακελάκι των γιατρών, το λάδωμα των δημοσίων υπηρεσιών, η χώρα του ΒABIS VOVOS, των καθυστερήσεων σε όλα τα μέσα συγκοινωνίας, η αναιδής χώρα που  θεωρεί  τον  εαυτό της  περιούσιο  κληρονόμο  των  αρχαίων  Ελλήνων  γιγάντων, η χώρα του ΤΙΠΟΤΑ δεν είναι η χώρα μου. Δεν ξέρω αν με νοιάζει  καν  να  «συνομιλήσω» μ' αυτό το παράλληλο σύμπαν της παθογένειας, του ωχαδερφισμού και της ξεφτίλας. Θέλω να μην το βλέπω, να μην το ακούω, να μη μου δηλητηριάζει την ψυχή καθημερινά, από την ώρα που θα ξυπνήσω ως την ώρα που θα κοιμηθώ τη νύχτα, κουρέλι από την συναναστροφή μου με τη ζούγκλα του πιο γελοίου παραλογισμού, που έχει ντυθεί ποτέ το ένδυμα οργανωμένου κράτους. Παρηγοριέμαι, στη σκέψη πως υπάρχουν διαφορετικοί  Έλληνες συγκάτοικοι στο «δικό» μου σύμπαν -νέοι κι ηλικιωμένοι, αφού ποτέ δεν πίστεψα πως η ηλικία από μόνη της αποτελεί κριτήριο «προοδευτισμού» ή «συντήρησης». Ελπίζω, πως για τους αληθινούς μου συμπατριώτες και συμπολίτες, όλα όσα  μας πληγώνουν, αντί να μας αποθαρρύνουν, δυναμώνουν την ανάγκη μας να ζήσουμε και να δημιουργήσουμε, σύμφωνα με τις αξίες και τις αρχές μας, να μεγαλώσουμε παιδιά αρμονικά, να προστατέψουμε τη σκυτάλη που μας εμπιστεύτηκαν οι προγόνοι μας και να την παραδώσουμε στην επόμενη γενιά, χωρίς να ντρεπόμαστε για όσα  «παραδίνουμε». Κι οι νεώτεροι, να μας μνημονεύουν με αγάπη και σεβασμό κι όχι να μας οικτίρουν για τις αστοχίες και την κατάντια μας, για τον γκρεμό που σύραμε την πανέμορφη κι άτυχη χώρα μας. Μιλώ για αξίες -στην Ελλάδα, σήμερα, απεγνωσμένα ψάχνουμε μια φυσική, ανθρώπινη, ευαίσθητη στάση ζωής, αναζητούμε την κανονικότητα για να την υψώσουμε σε αξία και στάση  ζωής, απέναντι στην υστερία και την υπερβολή, το ψέμα και την ισοπεδωτική εξίσωση των πάντων προς τα κάτω. Ελπίδα μας, η ίδια η τάξη του Κόσμου, η εντροπία της ύπαρξης, η ανάγκη της Ζωής να προστατεύει αυτούς που θα την πάνε παραπέρα, θα την διαιωνίσουν, θα κρατήσουν αναμμένη τη φλόγα του θαύματος. Οι οικολογικές ανησυχίες και η χιονοστιβάδα των συγκλονιστικών αλλαγών που έρχονται -στη νοοτροπία επιβίωσής μας, ως είδους πάνω στον γαλάζιο πλανήτη- εύχομαι κι ελπίζω, να τρομάξουν και να προβληματίσουν το στρατό της ηλιθιότητας και της διαφθοράς που λυμαίνεται τη  χώρα μου. Κι ας λέει η παροιμία, πως όταν το καράβι βουλιάζει, τα ποντίκια το εγκαταλείπουν πρώτα -αυτό το καράβι, η Γη μας, αν βυθιστεί, θα πάρει στο βυθό και τα ποντίκια του, κι ίσως, πρώτα αυτά κι ύστερα όλους τους άλλους, που θα έχουν δώσει τον καλόν αγώνα. Όσο για το δικό μας το καράβι, την Ελλάδα μας, εύχομαι να μη φτάσει στον έσχατο κίνδυνο, για να ρίξει τα ποντίκια του στη θάλασσα, μαζί μ' όλα τα περιττά του φορτώματα, άχρηστα καταναλωτικά εξαρτήματα, του πιο γελοίου υλικού ευδαιμονισμού. Εύχομαι να θυμηθεί επιτέλους, από ποια Ιερά οδό  πορεύεται μες στους αιώνες, να προσευχηθεί σε Σολωμό, Παπαδιαμάντη κι όλους τους  Αγίους των Γραμμάτων μας, του Πνεύματος και των Τεχνών και να σωθεί, έστω  την ύστατη στιγμή, δώδεκα παρά κάτι δευτερόλεπτα.


ΤO ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΥΓΟ ΤΟΥ ΦΙΔΙΟΥ

ΚΕΙΜΕΝΟ: ΓΙΩΡΓΟΣ ΑΝΔΡΕΟΥ

Ανησυχώ πολύ, με τα λεγόμενα των εκπροσώπων του ακροδεξιού κόμματος που μπήκε επίσημα στο ελληνικό κοινοβούλιο, με την ανεύθυνη ρητορεία λαϊκιστών κληρικών, με την εύκολη κι εύπεπτη (απλουστευμένη σε βαθμό κακουργήματος πολλές φορές), αφελή προγονολατρεία, όπως διοχετεύεται από trash τηλεοπτικά κανάλια αλλά κι από «ελληνόφρονες» δημόσιους λειτουργούς και διαμορφωτές της κοινής γνώμης (sic). Ανησυχώ, με τις εκδηλώσεις βίας σε βάρος δύστυχων μεταναστών, που, δε φτάνει η καθημερινή τους τυραννία στον εργασιακό υπόνομο της απασχόλησης και της εκμετάλλευσης, αντιμετωπίζουν και επιθέσεις για το χρώμα του δέρματος, τον ήχο της γλώσσας τους, ανυπεράσπιστα θύματα θλιβερών, όσο κι επικίνδυνων φανατισμένων ακροδεξιών νεαρών, που βρίσκουν έτσι, διέξοδο στην αμηχανία της ύπαρξης τους και τη δική τους απελπιστική αλλοτρίωση. Ανησυχώ, με την αδράνεια και την αυτάρεσκη στάση των πολιτικών -ειδικά εκείνων που παίζουν με τις διεθνείς ισορροπίες της χώρας, ρητορεύοντας, μπαρουτοκαπνισμένοι, δήθεν πολέμαρχοι, μπροστά σε αδαή πλήθη πολιτών παραμεθόριων περιοχών. Ανησυχώ και με την στάση της αριστεράς (που παραμένει εναλλακτική ηθική και πολιτική προοπτική, καθώς και ανοιχτό στοίχημα για τη χώρα, τώρα, περισσότερο από οποιαδήποτε άλλη χρονική συγκυρία μετά την μεταπολίτευση), όταν ισχυρίζεται πως «νόμος είναι το δίκιο του εργάτη», όταν προτρέπει φοιτητές και εκπαιδευτικούς να καταργήσουν με ανυπακοή και απειθαρχία τον (κακό αλλά ψηφισμένο δημοκρατικά στη βουλή) νόμο για τα ανώτατα εκπαιδευτικά ιδρύματα, όταν δε διαχωρίζει κατηγορηματικά τη θέση της από λαϊκίστικες προσεγγίσεις πολιτικής και κοινωνικής «αυτοδικίας» και πρωτοβουλίες στα όρια της δημοκρατικής νομιμότητας, όταν, σε κάποιες κρίσιμες περιστάσεις, δείχνει να ψαρεύει στα θολά νερά της «επαναστατικής» συμπεριφοράς (όπως παραδείγματος χάριν, στο κρισιμότατο ζήτημα της παιδείας), χωρίς να έχει το σθένος να πει στα νέα παιδιά που την ακούν με ιδεαλιστική προσήλωση, πως η επιθυμία για μια δικαιότερη κοινωνία, δεν καταργεί την αναγκαιότητα του μόχθου για γνώση, την αξιολογημένη προσπάθεια, την κοπιώδη επιστημονική έρευνα. Δε σκέφτονται άραγε οι εκπρόσωποι των αριστερών πολιτικών κομμάτων, πως τα επικίνδυνα παιχνίδια στα ψυχολογικά και νομικά όρια της δημοκρατίας, μπορούν πολύ εύκολα να ανοίξουν την όρεξη φασιστοειδών ομάδων, με τέτοιο τρόπο που να δράσουν κι αυτές στα όρια της δημοκρατικής νομιμότητας, δίνοντας την δική τους ερμηνεία στην ανυπακοή των νόμων και αντλώντας επιχειρήματα από τη συμπεριφορά της αριστεράς; Τότε, τί θα απαντήσουμε στους ακροδεξιούς κήνσορες; Πως εμείς «δικαιούμαστε» να παίζουμε με τα όρια των θεσμών επειδή είμαστε οι «καλοί», ενώ εκείνοι δε δικαιούνται επειδή είναι οι «κακοί»; Με τέτοια επιχειρήματα, θα αντιμετωπίσουμε την αδιαμφισβήτητη άνοδο των ακροδεξιών ιδεών στη χώρα; Το ελληνικό αυγό του φιδιού, εκκολάπτεται ήδη και πολύ σύντομα θα συμβούν στην Ελλάδα πράγματα πρωτοφανέρωτα, ειδικά όσο η ζωή δυσκολεύει, η φτώχεια γιγαντώνεται και, πρώτη φορά μετά από πενήντα χρόνια, διαγράφεται ζοφερό το ενδεχόμενο, τα παιδιά να ζήσουν ζωή χειρότερη και κατά πολύ σκληρότερη από τους γονείς τους. Ας σταθούμε όλοι με σοβαρότητα μπροστά στις ευθύνες μας κι ας στηρίξουμε μ' όλη μας τη δύναμη, χωρίς εκπτώσεις και κουτοπονηριές, το μοναδικό μας όπλο-τη Δημοκρατία (μας).


ΤΟ ΠΡΟΣΩΠΟ ΤΟΥ ΚΑΘΡΕΠΤΗ

ΚΕΙΜΕΝΟ: ΓΙΩΡΓΟΣ ΑΝΔΡΕΟΥ

Το πρόσωπο που βλέπω στον καθρέφτη κάθε μέρα, πετάει το αναμμένο τσιγάρο απ' το παράθυρο του αυτοκινήτου. Το πρόσωπο που βλέπω στον καθρέφτη, θέλει να διοριστεί στο δημόσιο για να δουλεύει λιγότερο (το σκέφτεται αλλά δεν το λέει φόρα παρτίδα), έχει παραβιάσει -την τελευταία μόνο εβδομάδα- πάνω από είκοσι φορές, όλες τις σημαντικές διατάξεις-απαγορεύσεις του κώδικα οδικής κυκλοφορίας, έχει παρακολουθήσει, σε εβδομαδιαία βάση, τις περισσότερες ώρες τηλεόραση από οποιονδήποτε πολίτη άλλης χώρας της ευρωζώνης. Το πρόσωπο που βλέπω στον καθρέφτη, δε δίνει δεκάρα για τον κόσμο που αλλάζει γύρω του ραγδαία, μόνο η αλλαγή του κινητού του τηλεφώνου το απασχολεί (με νεώτερο και πιο «μουράτο» μοντέλο), δεν πάει ποτέ στο θέατρο, δε διαβάζει βιβλία ούτε εφημερίδες (εκτός ίσως από κάποιες αθλητικές), φοροδιαφεύγει ασύστολα, συναλλάσσεται με τους «μπαρμπάδες» του που κατέχουν δημόσιους θώκους εξίσου ασύστολα, βουλιάζει καθημερινά στην αγριότητα μιας μοναξιάς ακατάλυτης, αθεράπευτης, για την οποία φταίνε πάντα οι «άλλοι», οι εχθρικοί γύρω του συνάνθρωποι που αναπνέουν τον αέρα «του», ξοδεύουν τα λεφτά «του», βολτάρουν το πολυτελές αμάξι που λιμπίζεται, συνοδεύουν τις γυναίκες «του», ξοδεύουν τα λεφτά του ΦΠΑ στα σκυλάδικα, ενώ αυτός... «¶τιμη κοινωνία, γεμάτη διακρίσεις, που δε με γέννησες Ωνάση, Νιάρχο» κλπ. Το πρόσωπο που βλέπω στον καθρέφτη, έχει παιδιά που μεγαλώνουν δίπλα του ανίδεα για την κρεατομηχανή που τα περιμένει, καπνίζουν σαν αράπηδες, τρώνε σε θλιβερά φαστφουντάδικα και παίρνουν μάτι με κιάλια τα λαϊκά είδωλα στις πίστες, Παρασκευή και Σάββατο βράδυ. Το σχολείο για τα παιδιά αυτά, είναι μια μηχανή αναπαραγωγής αφελειών, ένα σαπιοκάραβο που θαλασσοπνίγεται στο πέλαγος της κοινωνίας των ριάλιτυ, των Ψινάκηδων και των σίριαλ όπου όλοι «μπερδεύονται» με όλους, με βλέμμα κρύο, ανικανοποίητοι και ψυχαναγκαστικοί ήρωες, ενός ερωτικού και σεξουαλικού τίποτε. Το πρόσωπο του καθρέφτη, πίνει ουίσκι, φτύνει στο δρόμο και τα πεζοδρόμια, τριπλοπαρκάρει, βρίζει με το παραμικρό. Το πρόσωπο αυτό είναι άνδρας ή γυναίκα -η ισότητα θριαμβεύει με σύγκλιση ιδίως στα χειρότερα, με συμφωνημένη ανοχή στο ευτελές, το ξέφτι, το δήθεν, το κιτς. Το πρόσωπο αυτό, τα πρόσωπα αυτά, κατοικούν τη χώρα μου, την καίνε, τη λερώνουν και της ζητούν στο τέλος πάντα και τα ρέστα. Τα πρόσωπα αυτά, ψηφίζουν κυβερνήτες κι αρχηγούς, αποφασίζουν για το μέλλον μου (ας όψεται αυτή η γριά πόρνη η Δημοκρατία), επεμβαίνουν καθημερινά στην κόψη του σπαθιού που κρατά σταθερά στο χέρι εκείνη η γυναίκα του Σολωμού, στομώνοντας την ωραία λεπίδα, βάζουν στο βήμα της τρικλοποδιές, να αργήσει, να μη μετρήσει «με βία τη γη», να μη μας ιστορήσει τη διαδρομή, το αίμα και το δάκρυ που ζύμωσε τη σημερινή μας καλοπέραση, την αφασία και την ιστορική λήθη. Αλλοίμονο, στο πρόσωπο που βλέπω στον καθρέφτη της καθημερινής μου επιβίωσης, αναγνωρίζω όλο και περισσότερο δικές μου ρυτίδες και γνωρίσματα-είναι γιατί η πανούκλα των ημερών της μετριότητας και της αβασάνιστης ρητορείας, μας αρρωσταίνει όλους, «επιπίπτει επί δικαίων και αδίκων», μας εξισώνει τραγελαφικά στον κοινό τόπο συνάντησης, την γενικευμένη Ήττα, καθενός μας χωριστά κι όλων μαζί σαν Κοινωνία.


ΓΙΑΤΙ;

ΚΕΙΜΕΝΟ: ΓΙΩΡΓΟΣ ΑΝΔΡΕΟΥ

Γιατί σε μένα Θεέ μου, ρώτησες πολλές φορές αυτούς τους αμείλικτους μήνες. Επειδή κανείς δεν εξαιρείται από την τάξη του κόσμου αυτού, του θαυμαστού όσο και ζοφερού. Επειδή η πίστη μεγαλύνει την κρίσιμη στιγμή της ατομικής δοκιμασίας, αν αρκεί η πίστη για να απαντήσει στον πανικό της υπαρκτικής αγωνίας, στην πιο πρωταρχική του εκδοχή, στην άμεση απειλή του φυσικού (κι όχι του ηθικού μεταφορικού) θανάτου. Οι φαρισαίοι «αδελφοί» σου, έχουν ήδη κληρώσει τα ιμάτια σου, φιλονικούν για κοσμικά πρωτοτόκια. Είναι βέβαιο, δεν υπήρξες αθώος ούτε άμωμος, ούτε λευκή περιστερά. Με το χαρισματικό λαϊκισμό του τρόπου σου, ενδύθηκες πολλές φορές την μορφή ιέρακος, προπαγανδίζοντας και επιτιμώντας. Εξάλλου, έχει προ πολλού γίνει κατανοητό από το δυτικό πολιτισμό ιστορικής σκέψης και κοινωνικής ανάλυσης, ότι οι θρησκείες δεν είναι οργανισμοί κοινής ωφελείας ούτε καλοκάγαθα σωματεία υπέρ πτωχών και αδυνάτων, είναι μηχανισμοί διεκδίκησης εξουσίας και κοσμικής δύναμης, πεδίο ανάπτυξης θεμιτών και αθέμιτων φιλοδοξιών, φορείς εξοντωτικής προπαγάνδας, «ιερατεία» παρασκηνίου. ¶λλο, βέβαια, θρησκεία, άλλο εκκλησία-η εκκλησία είναι πάντα το ζητούμενο, το εξαίσιο υπό εκκόλαψη συλλογικό γεγονός, η αλληλοπεριχώρηση, η ερωτική συνύπαρξη ψυχών και σωμάτων ανεξίθρησκων, ελευθερωμένων από την ποδοσφαιρικού τύπου, συκοφαντική για την έννοια του Θείου, αξίωση επιλογής καλών και κακών, διαχωρισμού εριφίων από πρόβατα. Ας είναι, ο αναμάρτητος πρώτος να ρίξει την πέτρα, δίδαξε ο Αθώος ιδρυτής του χριστιανικού τρόπου, του δόγματος σου, ο αρχηγός σου... Σου αναγνωρίζω πρόθυμα και με σεβασμό την γενναιότητα διακοίνωσης των παθών σου, το θάρρος σου να εξαγγείλεις δημόσια την ασθένεια και τον κίνδυνο να χάσεις τη μεγαλύτερη από όσες μάχες έχεις δώσει ως τώρα. Ηγετικά χαρίσματα δεν σου λείπουν, ούτε ευφυΐα, ούτε καλλιέργεια. Ίσα ίσα, τώρα σου δίνεται η ευλογημένη ευκαιρία να κερδίσεις τη μάχη, να «αναστηθείς», να αξιωθείς ειλικρινά ρόλο και λειτούργημα, να αναδειχτείς σε εξαιρετικό ποιμένα κι ιεράρχη, αφού θα έχει φύγει από πάνω σου, το επηρμένο χαμόγελο του υπερδιαιτητή, ο κομπασμός του εργολάβου εκπροσώπου ερμηνευτή των βουλών του Υψίστου, η υποκρισία της καταγγελίας εκτός του οίκου σου «αμαρτημάτων», που εντός των δικών σου τειχών, κατεξοχήν θάλλουν και διαιωνίζονται. Συμπάσχω με την οδύνη σου, αφού αυτή σε εντάσσει λυτρωτικά στο αναρίθμητο πλήθος των πασχόντων απανταχού της γης, χριστιανών και μη, αφού το τρωτό της θέσης σου υψώνει το σταυρικό σύμβολο στην αποκαλυπτική του υπερκόσμια διάσταση: αν όλη η ανθρωπότητα σταθεί για μία μοναδική φανταστική στιγμή ακίνητη, όρθια, κι ανοίξει τα χέρια σε διάταση στο πλάι, μέχρι το ύψος των ώμων, θα σχηματιστούν έξι δισεκατομμύρια σταυροί, ανάμεσα τους, ο δικός σου κι ο δικός μου. Κι αν ο Χριστός έχει αγαπηθεί μέχρι δακρύων, είναι περισσότερο για τον Γολγοθά των Παθών και λιγότερο, πολύ λιγότερο, για τον θρίαμβο της Ανάστασης, όσο κι αν ο συνδυασμός των δύο συμβολισμών, σαρκώνει συνταρακτικά την περιπέτεια της ανθρώπινης φύσης. Πρώτα και πάντα, η μεγάλη βεβαιότητα, ο Σταυρός, ο σταυρός του καθενός, η οδύνη, η απελπισία, ο σπαραγμός. Ύστερα η πίστη, η αγάπη, η ελπίδα.


ΣΤΙΣ 16 ΣΕΠΤΕΜΒΡΗ Ο ΜΕΓΑΛΟΣ ΤΕΛΙΚΟΣ

ΚΕΙΜΕΝΟ: ΓΙΩΡΓΟΣ ΑΝΔΡΕΟΥ

Η Εθνική Ελλάδος θα ξεκινήσει κάπως διστακτικά στο Πανευρωπαϊκό του Σεπτεμβρίου-άλλωστε όλες οι μεγάλες ομάδες θέλουν λίγο χρόνο για να «ζεσταθούν». Στις πρώτες συναντήσεις θα δείξει δείγματα του μεγαλύτερου ελληνικού ταλέντου, να κάνουμε τα εύκολα δύσκολα. Παρ'όλα αυτά ο Θεός της Ελλάδας και το μαγικό χέρι κάποιου από τους παίκτες μας θα κάνουν το θαύμα τους και θα μας λυτρώσουν από το χτυποκάρδι λίγα δευτερόλεπτα πρίν το σφύριγμα της λήξης. Οι παίκτες μας κι ο προπονητής θα κάνουν την αναμενόμενη (και πάντα συγκινητική) αυτοκριτική τους: «Τα πήγαμε καλά αλλά μπορούμε και καλύτερα», «Η διαιτησία δεν μας έπαιξε 50-50 αλλά δεν πειράζει, εμείς τα καταφέραμε και γυρίσαμε το ματς», «Κάναμε πολλά λάθη στην άμυνα και δεν είχαμε σωστές επιστροφές», «Ό,τι έγινε έγινε, ας κοιτάξουμε μπροστά, είμαστε μέσα στο παιχνίδι, πάμε παρακάτω», «Έχουμε προετοιμαστεί πολύ καλά κι αυτό θα φανεί στη συνέχεια» κλπ. Ύστερα, στα παιχνίδια της προημιτελικής φάσης, θα ανεβάσουμε τόνους και συνθήματα, θα κοιτάξουμε τον αντίπαλο στα μάτια, θα δηλώσουμε με κάθε τρόπο πως είμαστε οι καλύτεροι και, μετά από συναρπαστικές εναλλαγές στο σκορ και πολύ ακόμα χτυποκάρδι (αποτέλεσμα του προαναφερθέντος κορυφαίου εθνικού ταλέντου-να κάνουμε τα εύκολα δύσκολα), θα νικήσουμε και θα πάμε στον ημιτελικό. Στον ημιτελικό πια, θα έχουμε μεγάλες συγκεντρώσεις φιλάθλων στο γήπεδο, που θα έχουν ταξιδέψει από την ιδιαίτερη τους πατρίδα για να ενισχύσουν την προσπάθεια της ομάδας μας. Κι αυτή η ομάδα δεν θα τους απογοητεύσει, θα τα δώσει όλα και θα νικήσει. Θα νικήσει και θα προκριθεί στον μεγάλο τελικό της δεκάτης έκτης (16) Σεπτεμβρίου. Δεν χρειάζεται να πω πως η σκέψη, η εμπιστοσύνη και η αγάπη μας θα συνοδεύει την «αγαπημένη όλων των Ελλήνων» στην μεγάλη της βραδιά.
Η αγωνία μας θα κορυφώνεται όσο θα πλησιάζει η ώρα για το εναρκτήριο σφύριγμα. Κι όταν αυτό ακουστεί, καθισμένοι μπροστά στις τηλεοράσεις, σε σπίτια, καφενεία, εστιατόρια, ξενοδοχεία, πλοία-αλλά και όρθιοι, βραχνοί από τις φωνές και τα συνθήματα, όσοι τυχεροί βρεθούμε μέσα στο γήπεδο συμπαραστάτες, θα σφίξουμε νευρικά τα χέρια, θα θυμηθούμε ξόρκια και προσευχές, θα κάνουμε «μαγικά», θα σκάσουμε από την αγωνία αλλά στο τέλος οι παίκτες μας θα κάνουν γι' άλλη μια φορά το θαύμα τους και θα νικήσουμε-το Πανευρωπαϊκό κύπελλο θά 'ναι γι' άλλη μια φορά δικό μας! Και τότε θα ξεχυθούμε στους δρόμους, να γιορτάσουμε έτσι όπως μόνο εμείς οι Έλληνες ξέρουμε, τον νέο θρίαμβο της ομάδας μας. Θα ανάψουμε φωτιές σε πλατείες και δρόμους, θα τραγουδήσουμε αγκαλιασμένοι, θα δακρύσουμε φωνάζοντας «Εθνική Ελλάδος γεια σου». Θα έχουμε βγει από τα σπίτια μας, θα έχουμε κλείσει πια τις τηλεοράσεις-τις τηλεοράσεις που σ' ένα άλλο τους κανάλι κάποιοι απίθανοι θα λένε, θα λένε, θα λένε λόγια του αέρα για την «μεγάλη νίκη» και την «επόμενη μέρα» μετά τις εκλογές. Γιατί, την ίδια μέρα με τον τελικό θα γίνονται και εκλογές σ' αυτή τη χώρα αλλά εμείς πού διάθεση και ενδιαφέρον και σιγά τα αυγά. Εμείς, είπαμε, θα έχουμε βγει στους δρόμους, να γιορτάσουμε τη νίκη αληθινά άξιων Ελλήνων, που τολμούν και μάχονται και βάζουν το χέρι στη φωτιά και το κεφάλι τους στον πάγκο του χασάπη. Κι ευτυχώς που υπάρχουν αυτοί οι Έλληνες για να μας κάνουν να ξεχνάμε εκείνους, τους άλλους, που κάνουν εκλογές τη μέρα του μεγάλου τελικού, τρομάρα τους.


ΑΥΤΟ ΤΟ ΚΑΡΒΟΥΝΙΑΣΜΕΝΟ ΕΛΑΦΙ...

ΚΕΙΜΕΝΟ: ΓΙΩΡΓΟΣ ΑΝΔΡΕΟΥ

Αυτό το καρβουνιασμένο ελάφι, νεκρό από ασφυξία και φωτιά, είν' η πατρίδα μου. Η φωτιά της Πάρνηθας έκαψε τη χώρα μου και μαζί της τις τελευταίες αυταπάτες πως ζούμε σε μια οργανωμένη κοινωνία, πως μπορούμε να ελπίζουμε σ' ένα μηχανισμό θεσπισμένο να δίνει λύσεις σε οριακές συγκυρίες της καθημερινής μας επιβίωσης, πως έχουμε σ' αυτό τον τόπο, επιτέλους, στον ήλιο μοίρα. Η στυφή γεύση στο στόμα, η οργισμένη σιωπή των κατοίκων του Λεκανοπεδίου αλλά κι η πανελλήνια αγανάκτηση δείχνουν πως είμαστε αφημένοι στην τύχη του ο καθένας κι όλοι μαζί στα χέρια του Θεού. Αυτός ο τόπος δεν έχει ελπίδα καμιά, κυβερνιέται από «μικρούς» ανθρώπους που παπαγαλίζουν κοινοτοπίες για την «πλήρη ετοιμότητα του κρατικού μηχανισμού», για την «ανάγκη διαχωρισμού των εννοιών δάσους και χορτολιβαδικών εκτάσεων», που επιτρέπουν την αυθαίρετη δόμηση και κάθε είδους εξώφθαλμη παρανομία για λίγα... ψηφουλάκια παραπάνω. Αλλά κι ο περιούσιος λαός μας, αυτός που έκτισε κάθε ρέμα, που έφραξε όλες τις παραλίες, που έχει συνασπιστεί σε εκατοντάδες οικοδομικούς συνεταιρισμούς με μοναδικό σκοπό την ανέγερση εξοχικού σε δασικές εκτάσεις, ο ανεκδιήγητος καθένας που υπερασπίζεται φανατικά την ατομική του παρεκτροπή και επιτίθεται λάβρος στις αντίστοιχες των... γειτόνων του, αυτή η φάρα των νεοελλήνων, με το όραμα του άκοπου πλουτισμού, η συμμέτοχη σε κάθε είδους ρεμούλα, η φυγόπονη, η ψευτοσυνδικαλίστρια, η δήθεν πολιτικοποιημένη, η σκυλού, η στα χαμένα, η συμμορία που έχει καταντίσει τη χώρα σκουπιδότοπο και ανοιχτό μουσείο κάθε κατηγορίας κιτς, «δεν δικαιούται δια να ομιλεί»: Ποτέ δεν έδωσε δεκάρα τσακιστή για το περιβάλλον, ακόμα πετάει αποτσίγαρα και σκουπιδόχαρτα από το παράθυρου του πολύτιμου Ι.Χ. της, παίρνει διπλώματα οδήγησης και άδειες οικοδομών με χρηματισμό, θέλει αναξιοκρατικά να βολέψει τα παιδιά της σε μια θέση στο δημόσιο (για να καταντήσει το δημόσιο όπως κατάντησε, οίκος κηφήνων και αδρανών), ενδιαφέρεται μόνο να βγει στην τηλεόραση για να αποκτήσει την πολυπόθητη διασημότητα των πέντε λεπτών. Ήρωες της πλειοψηφίας των Ελλήνων είναι οι γελοίοι κοσμικοί των τηλεοπτικών σόου, οι υπερόπτες ψευτοδημοσιογράφοι που γκαρίζουν στις ειδήσεις, οι γλάστρες και οι σκύλοι των νυχτερινών αφασικών κέντρων διασκέδασης και κάθε θρασύς αυτόκλητος «σωτήρας» πολιτικάντης που αραδιάζει βλακείες στο γυαλί, με ύφος δασκαλεμένο από image makers. Πνίγονται στον αφόρητο λαϊκισμό οι φωνές των λίγων σοβαρών ανθρώπων του τόπου. Πού να βρεθεί βήμα για τους αγωνιώδεις προβληματισμούς, τις δημιουργικές ιδέες τους, τις προτάσεις για συμμάζεμα του χάους, τις επιστημονικές τους παρεμβάσεις; Πρέπει πρώτα να μπουν σ' ένα κομματικό μαντρί, να προσκυνήσουν τον κάθε «Αρχηγό» και να τον χειροκροτήσουν μέχρι να πονέσουν τα χέρια τους, μήπως και εισακουστούν επιτέλους, μήπως οι εισηγήσεις τους (φριχτά πετσοκομμένες, για λόγους «πολιτικού κόστους») βρουν το δρόμο προς κάποια εφαρμογή -που θα μοιάζει με θεραπεία καρκίνου με ασπιρίνες- σ' αυτό το απέραντο θέατρο του παραλόγου που έχει καταντήσει η χώρα. Γι' αυτό σας λέω: η ελπίδα πέθανε σ' αυτό τον άτυχο τόπο, κηδεύεται καθημερινά με κωμική επισημότητα και τα ίδια πάντα κούφια λόγια και κροκοδείλια δάκρυα. Αυτό το καρβουνιασμένο ελάφι, νεκρό από ασφυξία και φωτιά, είν' η πατρίδα μου.


Η ΟΔΙΚΗ ΑΣΦΑΛΕΙΑ - ΜΟΝΟΔΡΟΜΟΣ ΑΥΤΑΠΑΤΗΣ;

ΚΕΙΜΕΝΟ: ΓΙΩΡΓΟΣ ΑΝΔΡΕΟΥ

Θεωρώ πως ο κος Μιχάλης Λιάπης όντως σοβαρολογεί και εννοεί όσα υποστηρίζει για το θέμα της οδικής ασφάλειας και της οδικής συμπεριφοράς των νεοελλήνων. Αναγνωρίζω επίσης την έντιμη διάθεση του να δώσει μάχη για το τραγελαφικό όσο και δραματικό ζήτημα της «πολεμικής» σύγκρουσης στους δρόμους, με ζημία οικονομική ανυπολόγιστη και ψυχικό όσο και συναισθηματικό φορτίο αφόρητο, αφού τα θύματα των τροχαίων ξεπερνούν κατά δεκάδες φορές τα ενδεχόμενα θύματα ενός πολέμου με κάποιο «ζωηρό» γείτονα της χώρας. Το γεγονός ότι πολλά από τα θύματα αυτά είναι αδικοχαμένοι νέοι και νέες (για να μην αναφερθώ στο συνταρακτικό θέμα των παιδιών-θυμάτων) καθιστά την προσπάθεια του υπουργού ακόμα κρισιμότερη και εθνικά αναγκαία. Είμαι υποχρεωμένος όμως να υποστηρίξω πως η προσπάθεια αυτή -με τα νέα μέτρα και τον νέο κώδικα οδικής κυκλοφορίας- είναι καταδικασμένη σε παταγώδη αποτυχία. Θα αποτύχει επειδή προτάσσει γι' άλλη μια φορά «ποινικό» χαρακτήρα, επιδικάζοντας εξοντωτικά πρόστιμα και βαρύτατες διοικητικές ποινές σε αδικήματα όντως σοβαρότατα. Όμως τον αρειμάνιο νεοέλληνα δεν τον πτοεί τόσα χρόνια το ενδεχόμενο -με την ανεύθυνη έως εγκληματική συμπεριφορά του ως οδηγού- απώλειας της δικής του ζωής καθώς κι εκείνης αγαπημένων του προσώπων που συνταξιδεύουν μαζί του, και θα τον τρομάξουν μέτρα οικονομικού χαρακτήρα; Ο ελληνάρας που πίνει τον άμπακο και μετά οδηγεί, που βρίζει χειρονομώντας την γκόμενα στο κινητό ενώ προσπερνάει από δεξιά, που κρατά με το ένα χέρι το τιμόνι και με το άλλο φραπέ με γάλα μέτριο, που διασχίζει ανάποδα μονόδρομους, που διπλοπαρκάρει, που έχει να ρυθμίσει καταλύτη και κινητήρα από τον καιρό του... Νώε, που έχει αγοράσει το δίπλωμα του χωρίς εξετάσεις, που έχει μπάρμπα στην κορώνη και του σβήνει τις κλήσεις .που, .που , .που, αυτός θα νικηθεί από το πρόστιμο και την στέρηση αδείας; Πολύ φοβάμαι πως -αφού δεν έχουμε δύο εκατομμύρια τροχαίους να αστυνομεύουν έναν οδηγό ο καθένας τους-, το χάος και ο εγκληματικός τσαμπουκάς στους δρόμους θα συνεχίζεται. Φυσικά και είμαι υπέρ όλων των πολύ αυστηρών ποινών όταν καταστρατηγούνται βασικοί κανόνες σεβασμού προς τον συνάνθρωπο (παραβίαση κόκκινου, οδήγηση σε κατάσταση μέθης κι όλα αυτά που όλοι ξέρουμε αλλά «ξεχνούμε» όταν μας συμφέρει), θεωρώ πως κάποιες άλλες παραβάσεις επιβαρύνονται εκ του πονηρού (εισπράττει το κράτος γαρ) με υπερβολικά ποσά κλήσεων, αλλά το μέγα ζήτημα παραμένει: τι κάνουμε για να αλλάξει σε βάθος η νοοτροπία των νεοελλήνων οδηγών, εκτός από να τους «πυροβολούμε» με απαγορεύσεις και πρόστιμα; Πότε θα εισάγουμε στα σοβαρά το μάθημα κυκλοφοριακής αγωγής στα σχολεία, αρχίζοντας από το δημοτικό, και θα εκπαιδεύσουμε σε τακτική βάση τα παιδιά μας σε κατάλληλα διαμορφωμένα πάρκα οδηγικής εκμάθησης; Πότε θα καταστήσουμε αδιάβλητο και αξιόπιστο το σύστημα εξέτασης και παροχής αδειών οδήγησης, με όλες τις αναγκαίες επανεξετάσεις, μηχανολογική ενημέρωση και μαθήματα οδήγησης που να περιλαμβάνουν δείγματα συμπεριφοράς του οχήματος σε κάθε είδους αντίξοες συνθήκες; Θα ρυθμιστούν ποτέ σοβαρά σ' αυτή τη χώρα τα όρια ταχύτητας των εθνικών δρόμων, θα σταματήσει η υποκρισία της ταμπέλας και του «στημένου» μπλόκου για εισπρακτικούς λόγους; Θα αξιολογηθούν ποτέ οι... αξιολογούντες; (εκπαιδευτές εκμάθησης οδήγησης, συνεργεία ΚΤΕΟ, τροχονόμοι, δημοτικοί άρχοντες που αυθαίρετα ρυθμίζουν σημάνσεις στην περιοχή τους με μικροπολιτικά κριτήρια, μηχανολογικές υπηρεσίες νομαρχιών κλπ). Θα βελτιωθεί επιτέλους η κατάσταση των δρόμων όλης της χώρας, θα μπουν σαφή όρια απόσυρσης για τις παλιοσακαράκες που σέρνουν στους δρόμους την αρχαία σκουριά τους, υποψήφιοι δράστες σοβαρών τροχαίων ατυχημάτων; Θα τιμωρηθούν επιτέλους παραδειγματικά, πρώτοι και καλύτεροι οι δημόσιοι άρχοντες που παρανομούν με κάθε τρόπο στους δρόμους, εκμεταλλευόμενοι την πολιτική ασυλία τους και δίνοντας χείριστο παράδειγμα στους... υπηκόους τους; Μόνο όταν συμβούν όλα αυτά κι άλλα τόσα κύριε υπουργέ, θα υπάρξει ελπίδα βελτίωσης συνθηκών και ίσως ίασης της πληγής που λέγεται οδική συμπεριφορά και οδική ασφάλεια στην Ελλάδα. Αλλιώς, τα πρόστιμα από το ένα... αυτί του ελληνάρα θα μπαίνουν κι από το άλλο θα βγαίνουν.


ΕΝΑ ΚΑΛΟΚΑΙΡΙ ΑΚΟΜΑ...

ΚΕΙΜΕΝΟ: ΓΙΩΡΓΟΣ ΑΝΔΡΕΟΥ

Έτσι ξαφνικά ήρθε το καλοκαίρι, ένα καλοκαίρι μετά από ένα χειμώνα καλοκαιρινό, χωρίς την παρεμβολή έστω μιας συμβολικής άνοιξης, ένα καλοκαίρι απειλητικό, επικίνδυνο. Όσο κι αν θέλει ο νους να ξανοιχτεί σε ακρογιαλιές νησιών εκθαμβωτικών, υποσχέσεις ανέμελων διακοπών και ξεκούρασης, βράδια εξομολογήσεων κάτω από ουρανό γεμάτο αστέρια ιριδίζοντα, η ανήσυχη καρδιά μας ρωτάει κι απορεί γι' αυτό το αφύσικο, τερατικό μαύρο σύννεφο που σκοτεινιάζει την αυτάρεσκη ηρεμία των βεβαιοτήτων μας για ένα αύριο καλύτερο από το χτες και το σήμερα. Ναι, μιλώ για την πληγή που ανοίξαμε στο σώμα της μεγάλης μητέρας μας, της Γης, την ατμοσφαιρική και περιβαλλοντική ρύπανση. Είναι τυχαίο άραγε που οι νέοι μας για πρώτη φορά ύστερα από τόσες γενιές, πιστεύουν πως θα ζήσουν ζωή χειρότερη από τους γονείς τους, που ζωγραφίζουν με χρώματα σκοτεινά το μέλλον τους, ανάμεσα σε παγετώνες που λιώνουν, σενάρια για πλημμύρες τεράστιων παραθαλάσσιων περιοχών, ζωτική υποβάθμιση διατροφικών συνθηκών, ασφυκτική μεγέθυνση των αστικών πολεοδομικών ιστών, ενδεχόμενο πολέμων για το νερό, ζοφερές προβλέψεις δηλαδή για έναν κόσμο που έχει προ πολλού εξαντλήσει τα μανιχαϊκά καταναλωτικά του οράματα;
Κι αυτή η ανησυχία των πολλών είναι εξίσου τυχαίο πως συναντά την κυνική, παγερή αδιαφορία των λίγων, των εχόντων και κατεχόντων, αυτών που χρησιμοποιούν ληστρικά την ενέργεια στο όνομα της «ανάπτυξης» δήθεν, ουσιαστικά όμως προς όφελος της απύθμενης τσέπης του πιο ανηλεούς καπιταλισμού που γνώρισε ποτέ η ανθρωπότητα;
Είναι θλιβερό για την ανθρώπινη φύση και τον πολιτισμό, μετά από τόσες και τόσες επιστημονικές συζητήσεις και προειδοποιήσεις, φιλοσοφικές αναζητήσεις και κοινωνικές κατακτήσεις, μετά από τόσες θυσίες και οραματικές επαναστάσεις, πνευματική και καλλιτεχνική δημιουργία, μοναδικός μοχλός ανάπτυξης, η βενζίνη στη μηχανή της προόδου του είδους μας, να παραμένει μόνο το κέρδος. Κέρδος με κάθε τίμημα, κάθε κόστος, ακόμα κι αυτό της επιβίωσης του ανθρώπου πάνω στον εξαίσιο γαλάζιο πλανήτη. Πριονίζουμε , είναι φανερό, εδώ και καιρό το κλαδί πάνω στο οποίο καθόμαστε. Και πιο θλιβερό ακόμα είναι πως έχουμε βρει τρόπους και καμώματα για να παραβιάζουμε τις βασικές αρχές κι αυτής ακόμα της μοναδικής μας «επιτυχίας» μέσα στους αιώνες, της δημοκρατίας. Είναι τόσο εκθαμβωτικά και πρόστυχα διαφοροποιημένη η θέληση αυτών που κυβερνούν, από την θέληση των λαών που κυβερνώνται, είναι τόσο εκ διαμέτρου αντίθετες οι επιθυμίες και οι επιδιώξεις, που η διαπίστωση προκαλεί ίλιγγο. Πολλές φορές αναρωτιέμαι αν ζούμε ένα είδος «θεατροποίησης» (ας μου συγχωρεθεί ο όρος) της δημοκρατίας, όπου «παίζουμε» ρόλους υποδυόμενοι τους πολιτικά ορθούς και θεσμικά άψογους, αλλά την ουσία του «έργου» την έχουμε γράψει στα παλιά μας τα παπούτσια -και η ουσία είναι, μέσω της αρχής της αντιπροσωπευτικότητας, να πραγματώνεται η θέληση των κοινωνιών, των λαών, της κοινής γνώμης έστω (με όσες επιφυλάξεις κι αν συνοδεύονται αυτές οι θελήσεις). Αλλιώς, θα συμβεί αυτό που περιγράφει μια θαυμάσια Ζεν ρήση: «Αυτό που δεν μαθαίνεις με το λουλούδι, το μαθαίνεις με το μαχαίρι». Αλλά τότε, σχεδόν πάντα, είναι πολύ πολύ αργά...


ΛΑΪΚΟ ΚΑΙ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΚΑΙ ΙΣΤΟΡΙΚΑ ΔΙΚΑΙΩΜΕΝΟ
ΚΑΙ ΑΛΛΑ ΛΟΓΙΑ ΜΕΓΑΛΑ ΚΑΙ ΤΡΑΝΑ...

ΚΕΙΜΕΝΟ: ΓΙΩΡΓΟΣ ΑΝΔΡΕΟΥ

Απορώ και ρωτώ: τι είναι λαϊκό, ποιος είναι ο λαός -και ποιος όχι- στο σημερινό Ελλαδικό κρατίδιο; Τι είναι εθνικό, πώς ορίζεται το έθνος, ποιοι μετέχουν -και ποιοι όχι- στο 'όριο' του; Ποια είναι τα πλαίσια παρέμβασης στην επιστημονική άποψη (όσο 'ενοχλητική' για τα στερεότυπα του λαού και του έθνους κι αν προκύπτει) από κάθε θεληματικό 'πατριώτη', αναλυτή που εκφράζει την 'κοινή' (τη πόρνη δηλαδή;) γνώμη, ιεράρχη που 'ανησυχεί' για τις ηθελημένες (σύμφωνα με τις προσφιλείς θεωρίες συνωμοσίας) επιθέσεις εναντίον του ελληνικού πολιτισμού και της ιστορικής του μνήμης; Σ' αυτή την υπέροχη χώρα επιβάλλεται η 'επικρατούσα' άποψη (και ποια είναι αυτή;) -όπως λέμε επικρατούσα ηθική αντίληψη, επικρατούσα πολιτική παράταξη, επικρατούσα θρησκεία- χωρίς στοιχειώδη ανοχή σε διαφορετικές προσεγγίσεις και οπτικές, καταστρατηγώντας κάθε είδους όριο γνωσιολογικής επάρκειας; Αλήθεια πατριώτες, μας επιτίθενται (οι αγγλοσάξονες, οι Αμερικάνοι, οι δυτικοευρωπαίοι, οι Εβραίοι, οι καπιταλιστές, η CIA, η ευρωπαϊκή ένωση, το κακό συναπάντημα, ο κακός μας ο φλάρος) οι 'προαιώνιοι' εχθροί του Γένους; Είναι αλήθεια λοιπόν -δεν φταίμε εμείς για τα χάλια μας, εμείς παλεύουμε 'αενάως' για την διάσωση του Έθνους μας, που, επειδή είναι μαγαζί -γωνία, το επιβουλεύονται όλοι οι μη Έλληνες, ανθέλληνες και λοιπά βαρβαρικά στίφη; Δεν χαντακώσαμε εμείς -με τις ανεκδιήγητες επιλογές μας και τις κουτοπόνηρες εμμονές- αυτό τον τόπο, οι εκάστοτε '¶λλοι' είναι οι φταίχτες. Αυτοί μετατρέψανε σε μπερντέ του Καραγκιόζη το ένδοξο Ελληνικό κρατίδιο ενώ εμείς αγωνιζόμασταν τον καλόν αγώνα, αλλά -τί να γίνει- χάναμε μπροστά στις συντριπτικά υπέρτερες δυνάμεις του ...εχθρού! Τώρα, αν εγώ τολμήσω να πω πως τον Ανδρούτσο σίγουρα και τον Καραϊσκάκη κατά πάσα πιθανότητα δολοφόνησαν Έλληνες, πως ο γιος του Κολοκοτρώνη Γενναίος έπεσε από ελληνικό βόλι σε εμφύλιο σύρραξη μεσούσης της Εθνεγερσίας, πως ο Μιαούλης δεν εφοδίαζε το Μεσολόγγι αν δεν προπληρωνότανε, πως οι ιεράρχες της Τρίπολης υπήρξαν οι θησαυροφύλακες του πλούτου των τουρκικών αρχών της πόλης κατά την πολιορκία της από τον Γέρο του Μοριά κλπ. κλπ. κλπ. είμαι σίγουρα ανιστόρητος, άπατρις, εχθρός του λαού και του έθνους. Όμως, όταν ζητάει κανείς αλήθεια αμείλικτη για τα εθνικά παθήματα και βάσανα, πρέπει να έχει την ευθιξία να ζητήσει παράλληλα και πλήρη αναφορά των εθνικών εγκληματικών λαθών και ευθυνών. Ναι, στην προκυμαία της Σμύρνης μαρτύρησαν πάρα πολλοί Έλληνες αλλά ποιος και γιατί μας έστειλε στην 'κόκκινη μηλιά' και στην εγγυημένη καταστροφή;
Το καταλάβατε, για το βιβλίο ιστορίας της στ΄ δημοτικού μιλώ και ελπίζω να σας ...κούρασα.
Υ.Γ.: Αγαπημένε μας Μίκη, αν όσα είναι λαϊκά (και δυστυχώς πολλές φορές 'λαϊκά') παίρνουν συγχωροχάρτι από τους σημαντικούς εκπροσώπους του πολιτισμού μας, τότε, αλλοίμονο, δίπλα σε πολλές λαμπρές σελίδες λαϊκού κλέους πρέπει να προσθέσουμε άπειρες περισσότερες μικρονοϊκού ατομικιστικού παραληρήματος, ιδεολογημάτων και μαζικής ιδεοληψίας. Καλός ο -λαός- αλλά να μπαίνουν όρια και ερμηνευτικές δυναμικές και ορίζουσες για τα ηθικά και ψυχολογικά του σημαίνοντα.


ΤΟ ΨΑΡΙ ΑΠ' ΤΟ ΚΕΦΑΛΙ...

ΚΕΙΜΕΝΟ: ΓΙΩΡΓΟΣ ΑΝΔΡΕΟΥ

Βρωμάει. Το ψάρι, λέω, απ' το κεφάλι. Επειδή πάνε να μας πείσουν πως στην χώρα της φαιδράς πορτοκαλέας μόνο η Παιδεία έχει μαύρα χάλια (που έχει). Επειδή όλοι οι Γραμματείς και Φαρισαίοι του τόπου επιχειρούν να συνετίσουν τους φοιτητές για τον 'οπισθοδρομικό', 'συντηρητικό', 'άστοχο' αγώνα τους, με τον οποίο ουσιαστικά προσπαθούν να κρατήσουν τις δομές της ανώτατης (sic) παιδείας ακλόνητες και 'ως έχουν'. Επειδή οι φοιτητές ζουν σε μια οργανωμένη υποδειγματικά χώρα, όπου τα ΑΕΙ είναι μια θλιβερή εξαίρεση μπάχαλου και παρωχημένης πολιτικοκοινωνικής αντίληψης (λέει) κλπ., κλπ.
Λοιπόν ας υπενθυμίσω, όσο σύντομα γίνεται, το τοπίο μέσα στο οποίο μεγαλώνει και ψάχνει να βρει δρόμο η νέα γενιά: Αναξιοκρατία, οικογενειοκρατία στα πολιτικά ρετιρέ, παραδειγματική αδιαφορία για το περιβάλλον (χωματερές, 'νέφος', ελλιπής έλεγχος μόλυνσης από αυτοκίνητα και βιομηχανίες, ρύπανση υπογείων υδάτων, καμιά πρόνοια ανακύκλωσης κλπ., κλπ.), άθλιος λαϊκισμός των Μέσων Μαζικής Ενημέρωσης (αποβλάκωσης, καλύτερα), ανάδειξη ως προτύπων επιτυχίας όλων των δημοσιοσχετιστών του τίποτα (Ψινάκηδες, μοντέλες, ανεκδοτολόγους παρουσιαστές εκπομπών με καθυστερημένους και υστερικούς, Ρουβαδοβισσοβανδοσφακιανάκηδες κλπ. κλπ.), σιχαμερά ριάλιτις με παιδιά που κανιβαλίζονται από μετριότητες οι οποίες παριστάνουν τις αυθεντίες, η συντριπτική πλειοψηφία των ραδιόφωνων που αναπαράγει το φθηνότερο και αθλιότερο ιδίωμα 'λαϊκού' τραγουδιού, πολιτικός και κοινωνικός διάλογος ανύπαρκτος και εγκλωβισμένος στα κωμικά στερεότυπα της ολοκληρωτικής κομματοκρατίας, μηδενική επιστημονική έρευνα (πλην ελάχιστων λαμπρών εξαιρέσεων που τους βγαίνει το λάδι για να κάνουν με αξιοπρέπεια τη δουλειά τους), άδηλη πρωτογενής παραγωγικότητα, πολεοδομική αφασία, αυθαίρετα, παρανομίες και απάτες φορολογικές, νοσοκομεία-στάβλοι, εξωθημένοι δημόσιοι υπάλληλοι δωρολήπτες και διαπλεκόμενοι, διπλώματα οδήγησης 'αγορασμένα' και εκατοντάδες νεκροί στην άσφαλτο, εκκλησιαστικοί αυθέντες με ρητορική ελληναράδων και κρυπτοφασιστικές ιδέες, πολιτικοί και υπουργοί που, χωρίς στοιχειώδη αξιοπρέπεια, γελοιοποιούνται από τηλεοπτικούς αυτόκλητους δικαστές δημοσιογράφους της πλάκας (Τραγκοκακαουνάκηδες), αποσιώπηση όλων των θετικών πραγμάτων που συμβαίνουν στη χώρα, καθιέρωση του μοντέλου της ήσσονος προσπάθειας και αποφυγής ευθυνών και κόπων, φιλοσοφική στάση ζωής φραπέ με γάλα μέτριο ή φραπελιά (διαλέξτε) - και πάει λέγοντας.
Αν οι νέοι μας δεν βρουν απέναντι τους πρόσωπα με στάση ζωής που να συγκινεί και να τους γεννούν την ανάγκη να προχωρήσουν δημιουργικά, με φιλοτιμία και θετική διάθεση, αν οι νέοι μας περιτριγυρίζονται από 'λαμόγια' και διαπλεκόμενους κάθε είδους που περνούν με κόκκινο στα φανάρια της κοινωνικής συμπεριφοράς και σε μουντζώνουν κι από πάνω αν διαμαρτυρηθείς, ε, τότε θα μας απαντήσουν με το δίστιχο της Γαλάτειας Καζαντζάκη: 'Εικόνα σου είμαι κοινωνία και σου μοιάζω'. Και θα έχουν δίκιο. Γιατί είναι τα παιδιά που 'φθάσαν στο πανεπιστήμιο πληρώνοντας φροντιστήρια και δίνοντας εξετάσεις παπαγαλίας, που πέρασαν χρόνια στην μέση εκπαίδευση με ένα υλικό σπουδών άχρηστα θεωρητικό και δημιουργημένο μόνο για την αξιολόγηση τους εν όψει εξετάσεων για τα ΑΕΙ. Είναι τα παιδιά που ελπίσανε σε μια διαφορετική στάση παιδείας και ζωής και βρήκαν μπροστά τους όλο το κυνισμό της ενήλικης κοινωνίας μας να τους περιμένει στα πανεπιστήμια και στην αγορά εργασίας που έπεται. Την αναπηρία της δικής μας αντίληψης και πρακτικής πληρώνουν και εξεγείρονται.
Πριν εξετάσουμε με ενήλικο τσαμπουκά και νοοτροπία ξερόλα τις απόψεις τους, ας αναρωτηθούμε αν μας σέβονται, αν εγκρίνουν τον κόσμο που τους παραδίνουμε και τους ωθούμε να ενταχθούν, αν μας ακούν με ενδιαφέρον ή μας έχουν εξ αρχής πάρει στο ψηλό (και καλά κάνουν). Γιατί είπαμε: Το ψάρι...


ΤΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΠΟΥ ΕΖΗΣΑ...

ΚΕΙΜΕΝΟ: ΓΙΩΡΓΟΣ ΑΝΔΡΕΟΥ

Το σχολείο που έζησα (1967-1978) είχε χρώμα γκρι και οσμή δικτατορίας. Φυσικά είχα μάθημα και το Σάββατο, πολλές φορές ήμουν απογευματινός το Σάββατο και πρωινός την Δευτέρα, με υποχρεωτικό εκκλησιασμό την Κυριακή το πρωί και «προαιρετικό» Κατηχητικό (με αστέρια καθηγητές-μέλη σκληρών παραχριστιανικών οργανώσεων) το απόγευμα.
Στο σχολείο που πήγαινα, οι δάσκαλοι μας μιλούσαν για την συντριβή του κομμουνιστοσυμμοριτισμού (τι λέξη!) και στις γυμναστικές επιδείξεις μας έντυναν με στολές που είχαν κολλημένο επάνω τους τον κατάπτυστο φοίνικα με το φαντάρο («σήμα κατατεθέν» της 21ης Απριλίου). Στο σχολείο που πήγαινα, έβρισκα στη θήκη του θρανίου μου υβριστικές μπροσούρες για τον Καζαντζάκη, στο σχολείο αυτό το μέγιστο ζήτημα ήταν το μήκος των μαλλιών! Μας έστηναν σε παράταξη έναν πίσω από τον άλλο και, με σκυμμένο κεφάλι, ανεβαίναμε τις σκάλες της εισόδου ενώ καθηγητές που κρατούσαν στυλό μας ανακάτευαν τα μαλλιά: Αν κουνιόταν ένα τσουλούφι, πήγαινες για άμεσο κούρεμα και αν υποτροπίαζες, η αποβολή ήταν αναπόφευκτη. Στο σχολείο που πήγαινα, φυσικά ήμασταν μόνο αγόρια (τα σχολεία ήταν χωριστά για τα δύο φύλα) και τα κορίτσια φορούσαν γαλάζιες ποδιές - όχι, πηλήκιο δεν φορούσαμε πια όπως οι πατεράδες μας, που στις γυμνασιακές τους φωτογραφίες μοιάζουν με μαθητευόμενους χωροφύλακες. Ο κινηματογράφος απαγορευότανε γενικά, αδιάφορο αν το έργο ήταν «κατάλληλο» ή «ακατάλληλο». Ομάδες εφόδου, περίπολοι καθηγητών καλύτερα να τις ονομάσω, αλώνιζαν κινηματογραφικές αίθουσες, καφετερίες, χώρους αναψυχής και αλλοίμονο αν σε βλέπανε να περιφέρεσαι, η αποβολή ήταν -ξανά- βέβαιη τιμωρία.
Και τι να πω για την τρέχουσα ιδεολογία των μαθημάτων και πολλών από τους διδάσκοντες: Οπισθοδρόμηση, πολιτικός αντιδραστικός φανατισμός, αντισεξουαλική υστερία, παρωχημένες ιδέες, φόβος, φόβος, φόβος. Πήγα σχολείο στην επικράτεια του φόβου. Οι λίγοι λαμπροί ή έστω ευσυνείδητοι δάσκαλοι κάνανε ό,τι μπορούσανε μέσα σ' ένα τραγελαφικό καθεστώς απαγορεύσεων, απειλών, προσβολής της προσωπικότητας τους και χιλιάδων εμποδίων. Κι ύστερα ήρθαν οι ...μέλισσες της Μεταπολίτευσης. Τα υπόλοιπα τα ξέρετε φαντάζομαι -από τον φόβο και την δικτατορία στην ακραία βερμπαλιστική «επαναστατική» συμπεριφορά- όλοι θέλαμε να μοιάσουμε σ' εκείνους τους λίγους, αληθινά γενναίους, που κλειδώθηκαν στο Πολυτεχνείο, κοίταξαν τον φόβο τους καταπρόσωπο και μας γλύτωσαν από την ντροπή. Να, όλα αυτά είναι πίσω από όσα γίνονται ή δεν γίνονται στην Παιδεία μας σήμερα. Αν θυμηθούμε τις παλιές πληγές και συγκρίνουμε καταστάσεις και περίγυρο, ίσως βρούμε με περισσότερη ειλικρίνεια και ψυχραιμία λύσεις και απαντήσεις. Δεν ξεχνώ! Όχι! Η διευθύντρια μου στο γυμνάσιο ήταν το νούμερο δυο του «Σωτήρα» σ' όλη την Ελλάδα. Δεν ξέρετε τι είναι ο «Σωτήρας»; Ρωτήστε και θα μάθετε. Ευτυχώς που η Δημοκρατία συγχωράει, ευτυχώς...


Ο ΥΠΕΡΣΙΒΗΡΙΚΟΣ

ΚΕΙΜΕΝΟ: ΓΙΩΡΓΟΣ ΑΝΔΡΕΟΥ

Ο υπερσιβηρικός είναι τραίνο. Διασχίζει απέραντες χιονισμένες εκτάσεις που στα σπλάχνα τους είναι θαμμένα τα πολυτιμότερα αγαθά της νέας Ρωσικής επανάστασης: πετρέλαιο και φυσικό αέριο. Αν η παλιά επανάσταση, η Οκτωβριανή, «έμεινε» από κάρβουνο, έφαγε σαν τον Κρόνο τα παιδιά της, κατέληξε να διοικείται από υπέργηρα βλοσυρά φρύδια και εξεμέτρησε το ζην με την παταγώδη κατάρρευση του τείχους του Βερολίνου, η νέα επανάσταση, η του Πούτιν και των νεορώσων ιδιοκτητών ποδοσφαιρικών ομάδων και εταιριών πετρελαίου, έμαθε το μάθημα της καλά: τον καπιταλισμό τον χτυπάς καλύτερα από τα μέσα, με τα δικά του όπλα! Με το παιχνίδι της αγοράς ενέργειας, με τεράστιες συσσωρεύσεις πλούτου σε λίγα χέρια, με επιθετικές γεωπολιτικές κινήσεις στην παγκόσμια σκακιέρα εξουσίας και δύναμης...
Τί απογοήτευση! Ο πιο επιθετικός καπιταλισμός στη χώρα όπου συνέβη ένα από τα συνταρακτικότερα περιστατικά της ανθρώπινης ιστορίας, στη χώρα που γέννησε ελπίδες σε εκατομμύρια ανθρώπους για μια άλλη στάση επιβίωσης και κοινωνικής διαχείρισης της υπαρκτικής αγωνίας, στη χώρα που για λίγο ενσάρκωσε το όραμα της μαρξιστικής ουτοπίας...
Λένιν, Κάμενεφ, Ζηνόβιεφ, Ράντεκ, Λουνατσάρσκι, Τρότσκι, Μπουχάριν και τόσοι άλλοι σύντροφοι της ισχυρότερης νεοτερικής μεταφυσικής αγωνίας που γέννησε ο σύγχρονος πολιτισμός, στο εστιατόριο του υπερσιβηρικού, κοιτώντας από τα θολωμένα τζάμια την επικράτεια του χιονιού, νόμισα για μια στιγμή πως άκουσα τον ψίθυρο των φωνών σας να ζητάει συγνώμη τρυφερά από τους φυλακισμένους, τους εκτελεσμένους, όσους στερήθηκαν τα πάντα προς χάριν μιας ευγενικής ιδέας που κατέληξε να υψώσει ένα λαβύρινθο μέσα στον οποίο ένα αιμοβόρο τέρας κατασπάραξε «φίλους» κι «εχθρούς» με το ίδιο πεισματικό μένος. Φταίγατε εσείς, το παραπαίδι σας ο Στάλιν, η ανώριμη ανθρώπινη φύση, τα «λάθη» του Μαρξ, η ισοπέδωση της λογικής και της ανθρωπιάς από τα σταχανοβίτικα εκτρωματικά πλάνα, η υποτίμηση της παλιάς πολύπειρης πόρνης, της Δημοκρατίας; Πολύ αργά για δάκρυα πια. Όμως, παρηγορηθείτε: Ο υπερσιβηρικός σας θα είναι πάντα το τραίνο του Βερτώφ, το κόκκινο τραίνο που το σφύριγμα του -σήμερα περισσότερο από ποτέ- νοσταλγεί ένας κόσμος πληγωμένος από λογιστικές αναλύσεις και χρηματιστηριακούς πολέμους...


ΠΩΣ ΦΤΑΣΑΜΕ Σ' ΑΥΤΗ ΤΗΝ ΣΙΩΠΗ;

ΚΕΙΜΕΝΟ: ΓΙΩΡΓΟΣ ΑΝΔΡΕΟΥ

Μεταμεσονύχτια εκπομπή μεγάλου ραδιοφωνικού σταθμού της Αθήνας. Πολλές ώρες ανοιχτής συνομιλίας με ακροατές που ξενυχτούν. Συζήτηση άλλες φορές με θεματικό άξονα που ορίζει ο δημοσιογράφος συντονιστής, κι άλλες φορές με αφορμή ένα χαλαρό θέμα, όπου ακούγεται το μακρύ και το κοντό του καθενός. Επιστρέφω από το στούντιο τέτοιες ώρες κι ακούω την εκπομπή άλλοτε κατάπληκτος, άλλοτε εκνευρισμένος, πολλές φορές απελπισμένος από αυτά που ακούω: ανακάτεμα (τουρλουμπούκι το έλεγε η Ανδριανουπολίτισσα γιαγιά μου) ιδεών και πληροφοριών -συνήθως υπό την επιρροή της τηλεοπτικής αφασίας- με φανατική προσήλωση σ' αυτόν τον ιδιότυπο αλλά και επικίνδυνο ελληνοκεντρικό δήθεν εθνικισμό, αυτόν που πρωτοανέσυρε από το χρονοντούλαπο τη ανυποληψίας ο κύριος Χριστόδουλος ο αρχιιεράρχης μας («πάλι με χρόνια με καιρούς...» κ.λ.π., κ.λ.π.), ρατσιστικές κορώνες (εναντίον των πάντων αλλά κυρίως των Εβραίων), αμίμητες στην αφέλεια τους φιλοσοφικές αναλύσεις περί του έργου και των ιδεών των αρχαίων ημών προγόνων, αντιφεμινισμός, γενικευμένος συντηρητισμός, παράπονα, «κωλοκράτος», «κωλοέλληνες»... Ακούγονται και ψύχραιμες φωνές, μειοψηφία όμως, και με ένα διαρκή απολογητικό τόνο στην ηχώ της φωνής και των ιδεών τους. Οδηγώ κι ακούω, ακούω κι οδηγώ. Παύω πια να δίνω βάση στα λεγόμενα, ακούω μόνο τις φωνές, τις ανάσες, την αγωνία, την ένταση όλων αυτών που μοχθούν να συνομιλήσουν ή να μονολογήσουν, που συνωστίζονται στο ανοιχτό στόμα της ραδιοφωνικής συχνότητας για να ακουστούν πάση θυσία, να αποδείξουν πως υπάρχουν, πως είναι από αίμα και σάρκα κι όχι στατιστικές αριθμών και ποσοστά κομμάτων, αποτελέσματα δημοσκοπήσεων και φορολογητέα ύλη. Οι συμπατριώτες μου, σκέφτομαι, ψάχνουν βήμα και ακροατήριο, νοσταλγούν μιαν Εκκλησία του Δήμου όπου όλοι θα μπορούν να λένε τη γνώμη τους κι όχι μόνο τα κομμένα κεφάλια που μιλούν στις οθόνες, οι σκιές υπουργών και κρατικών αξιωματούχων (πίσω από φυμέ τζάμια πολυτελών αυτοκινήτων) που γνέφουν με βουβή βαριεστημένη συγκατάβαση, οι λαϊκοί βάρδοι που μονολογούν ατελείωτες ώρες επαναλαμβάνοντας τις ίδιες σικέ γελοιότητες, οι κάθε λογής παρατρεχάμενοι της εξουσίας που έχον τον τρόπο να αρθρώνουν δημόσια τα χλωμά, επαινετικά του εύκολου χρήματος και της βουβής αρπαχτής, επιχειρήματα τους. Πώς φτάσαμε σ' αυτή τη σιωπή που ουρλιάζει όπως σε σεκάνς ταινίας όπου ο σκηνοθέτης έχει αφαιρέσει τον ήχο από το πάσχον πρόσωπο, κι εμείς βλέπουμε μόνο ένα ορθάνοιχτο στόμα αλλά δεν ακούμε φωνή καμιά; Πώς γίναμε έτσι, μια κερκίδα θυμωμένη σ΄ένα γήπεδο που άλλοι κλωτσούν σαν μπάλα τη ζωή μας; Ν' αρχίσουμε να μιλάμε ξανά, λέω, κι ας είναι το παραλήρημα μας παιδί μιας παιδείας μισής και κουβέντες μισές και άχαρες. Καλύτερες οι αφελείς ιδέες και τα λαθεμένα επιχειρήματα από την ισοπεδωτική σιωπή. Αν αρχίσουμε ξανά να μιλάμε, να διαδηλώνουμε, να επικοινωνούμε, να συστήνουμε σωματεία και συλλόγους, ομάδες διαμαρτυρίας και ερασιτεχνικές θεατρικές κοινότητες, αν ξαναπιάσουμε όργανα στα χέρια μας και φτιάξουμε πάλι κομπανίες, αν γιορτάσουμε μαζί ξανά, αν κοινωνήσουμε πολιτισμό και έρωτα, τότε θα έχουμε ήδη αντιληφθεί πως δεν είναι οι ιδέες πρώτα αλλά οι άνθρωποι, πως δεν είναι οι θεωρίες και τα σχήματα το θέμα αλλά η ζωή μας η μία, η μοναδική, που έχει ανάγκη να μιλήσει και να ακουστεί. Πώς το 'λεγε εκείνος ο μεγάλος μάστορας, ο ¶κης Πάνου; «Θέλω να τα πω σαν να παραμιλώ-άλλο εξομολόγηση και άλλο απαντήσεις»...


ΝΕΑ ΥΟΡΚΗ - ΛΟΝΔΙΝΟ ΜΕ ΤΑΞΙ ...ΑΠΟ ΤΗΝ ΚΗΦΙΣΙΑΣ

ΚΕΙΜΕΝΟ: ΓΙΩΡΓΟΣ ΑΝΔΡΕΟΥ

Οι μέρες των Χριστουγέννων ανήκουν δικαιωματικά στους νέους-θα βγουν στα μαγαζιά, θα πάνε σινεμά με το άλλο μισό τους, θα χαζέψουν βιτρίνες, θα ονειρευτούν πως βρίσκονται σε κάποιες άλλες μητροπόλεις του κόσμου (Νέα Υόρκη, Παρίσι, Λονδίνο), έτσι όπως θα κατηφορίζουν την Κηφισίας με ταξί, με αυτοκίνητο δικό τους ή του κολλητού τους, πάνω σε μηχανή ή μέσα σ' ένα νυσταγμένο λεωφορείο. Οι νέοι αυτού του τόπου, τα παιδιά μας που ξενύχτησαν σε σχολεία καταλήψεων, που φωνάξανε σε πορείες για τα χάλια της εκπαίδευσης, που συμπαραστάθηκαν στην προσπάθεια των εκπαιδευτικών για μια αξιοπρεπή αντιμετώπιση τους από το βαριεστημένο κράτος και την τηλεορασόπληκτη μπουχτισμένη από ανεκπλήρωτες υποσχέσεις κοινωνία. Η νεολαία μας που πρωταγωνίστησε άθελα της σε τσόντες και θλιβερά επεισόδια βιασμού και «βιασμών».
Τα νιάτα της Ελλάδας που είδαν σε τηλεοπτική εκπομπή ανησυχούντων (για τις μετρήσεις της ΑGB φυσικά) αστέρων της ηλεκτρονικής δημοσιογραφίας, υπουργούς, γραμματείς και φαρισαίους να ανέχονται την χυδαία προσβολή προσωπικών δεδομένων και ιδιωτικής ζωής με ηθικολογική απάθεια και ιδεολογική αφασία. ¶κουσα τα όσα ειπώθηκαν όλο αυτό τον καιρό για τις επιλογές, τη συμπεριφορά και τις αξίες των νέων από τα δικαστήρια κάθε λογής που έχουν στηθεί στη χώρα της φαιδράς πορτοκαλέας σε τηλεοράσεις, εφημερίδες και ραδιόφωνα, και ντράπηκα και λυπήθηκα και θύμωσα. Στην Ελλάδα που, αν δεν «καθαρίσει» ο Πολύδωρας με εκβιαστικό τσαμπουκά για τους «δικούς του», δεν παίρνεις αύξηση ούτε μια δεκάρα τσακιστή, ένα σύστημα βολεμένων «ανησυχούντων» βγάζει λεφτά (ναι, μόνο γι'αυτό γίνονται όλα) εκθέτοντας την αγωνία, την αμηχανία, την φυσιολογική αντιεξουσιαστική στάση και -κυρίως- την σεξουαλικότητα των παιδιών μας. Εδώ γίνεται το χοντρό παιχνίδι, εδώ συνωστίζονται εκκλησιαστικοί ταγοί, φασίζοντες «διανοούμενοι» και «παιδαγωγικοί σύμβουλοι» γιατί εδώ πονάει το θέμα: η σεξουαλικότητα, ο έρωτας, το δικαίωμα στην ευχαρίστηση, η ελευθερία των επιθυμιών- δικαιώματα που η κοινωνία των ματάκηδων του πόθου και του πόνου των άλλων που είμαστε, ποτέ δεν θα επιτρέψει στα παιδιά της να ασκήσουν με αυθορμητισμό και φυσικότητα, όχι! Θα ευνουχίσει και θα ποινικοποιήσει όλες αυτές τις συμπεριφορές, τα «βίτσια» και τα «όργια», «για το καλό» της « νεολαίας», ενώ κρυφά θα ξερογλείφεται μπροστά στις εκθαμβωτικές εικόνες της γυμνής ομορφιάς που ανακαλύπτει αιρετικά και με συγκινητικό θράσος την Ηδονή και το Σώμα. Κι αν τα παιδιά τραβούν σε βίντεο όσα φαντάζονται και σκηνοθετούν, η ευθύνη δεν είναι δική τους. Εμείς με τον τηλεοπτικό εμετό τους μάθαμε πως μόνο η ισοπεδωτική εικόνα πουλάει, το σκάνδαλο του τίποτα. Κι οι πιτσιρικάδες μας επιστρέφουν ειρωνικά αυτή τη γνώση και μας βγάζουν τη γλώσσα.
Κι αν θέλουν να φωτογραφίζονται, να πειραματίζονται, να ανατρέπουν δεδομένα συμπεριφορών, όσο όλα αυτά μένουν ιδιωτικά και δεν γίνονται δημόσιος κανιβαλισμός και πρόκληση για την πρόκληση, δικαίωμα τους. Κι αν λαθέψαν, κι αν προσβάλλανε συνομηλίκους, αν φερθήκανε επιπόλαια, ας ζητήσουν συγνώμη οι ίδιοι από τους συνομηλίκους τους, με τον δικό τους μοναδικό ειλικρινή κι αυθεντικό τρόπο-τα λάθη δεν είναι εγκλήματα, αστοχίες για διόρθωση και κέρδος εμπειρίας είναι. Κύριοι «προστάτες» κάθε είδους, μακριά τα λερωμένα χέρια σας από τους νέους ανθρώπους, θα σας τα κόψουν απ' τη ρίζα και καλά θα κάνουν...


Η ΓΥΝΑΙΚΑ ΠΟΥ ΠΕΘΑΝΕ ΔΥΟ ΦΟΡΕΣ

ΚΕΙΜΕΝΟ: ΓΙΩΡΓΟΣ ΑΝΔΡΕΟΥ

Κάποτε θα γινόταν-κάποτε κάποια σημαντική συνείδηση θα κατέγραφε, έστω μέσα από την «πρόφαση» της λογοτεχνίας, τη βία, την αγριότητα, τον κυνισμό και την  σύγχιση, όχι της πλευράς των νικητών του Εμφυλίου (γερμανοτσολιάδες, πολιτικά φερέφωνα Γερμανών και ¶γγλων, μαυραγορίτες, δοσίλογοι και καιροσκόποι κάθε λογής, πολιτικοί δειλοί και ανέμπνευστοι), αλλά τής «άλλης», εκείνης της αδικημένης, της προδομένης, της ταπεινωμένης που μετά το τέλος των συγκρούσεων ενδύθηκε το ρόλο του άμμωμου μάρτυρα, του θύματος, του ηρωϊκού χαμένου που δεν φέρει καμμία ευθύνη για την τραγική εμφύλια σύγκρουση ούτε εγκλημάτισε, ούτε αδίκησε, ούτε λάθεψε σε κάποια από τις επιλογές της. Όσο μεγάλη υπήρξε η αγωνία και το μεγαλείο της Αριστεράς στην Ελλάδα, όσο συγκινητικοί οι αγωνιστές της, όσο κοσμοϊοστορική η ανάδειξη της ελληνικής εθνικής αντίστασης  σε αγώνα κοινωνικής διεκδίκησης και οραματισμού μιας καλύτερης και δικαιότερης κοινωνίας, άλλο τόσο ανιστόρητη είναι η θέση πως η Αριστερά δεν εγκλημάτισε, δεν έκανε κατάχρηση εξουσίας όταν είχε στα χέρια της τη δύναμη και τα όπλα, δεν διέπραξε τραγικά πολιτικά λάθη, δεν έσυρε στην σκοτεινή μοίρα των επιλογών της ανθρώπους αθώους αλλά και ένοχους, ήρωες αλλά και ρουφιάνους,  εξίσου ανάξιους καρεκλοκένταυρους εξουσιών και αξιωμάτων. Το εφιαλτικό ντοκυμανταίρ μαρτυριών, αφηγήσεων και μεταποιημένων (ασφαλώς από τον συγγραφέα αλλά τόσο καίριων) περιστατικών του βιβλίου, σημαδεύει με καυτό μέταλλο το δέρμα των πραγμάτων εκείνης της σκοτεινής και κατάφωτης ταυτόχρονα εποχής. Ο άδικος θάνατος της Παπαδάκη, η εκτέλεση της, όπως και τόσων άλλων αθώων σαν το σκυλί στ'αμπέλι, μας υπενθυμίζει την συνταρακτική ευθύνη μας απέναντι στην πολυπλοκότητα και την ζωώδη, αιμάτινη αλήθεια της Ιστορίας: Κανείς δεν μπορεί να την οικοιοποιηθεί, να την ερμηνεύσει βολικά γι'αυτόν, να την μετατρέψει σε εργαλείο αιτιολόγησης και συγχώρησης εγκλημάτων, να την κολακέψει για να κολακευθεί από αυτήν. Την Ιστορία μόνο με μάτια ορθάνοιχτα μπορεί κανείς να αντικρύσει, έτοιμος να καθρεφτίσει πάνω της την τραγωδία του ανθρώπινου είδους, το δίπολο της αγιότητας και του εγκλήματος. Ο Μάνος Ελευθερίου ισορροπεί υποδειγματικά ανάμεσα στην ψυχρότητα και το πάθος, την ανελέητη οσμή ανατομείου και την συγχώρεση, ανάμεσα στους χρόνους του «τότε», του «τώρα» και του «πάντοτε». Επιτέλους ένα βιβλίο που δεν εξαντλείται σε πρώτο ούτε δεύτερο επίπεδο, ένα βιβλίο-ρωγμή στο σώμα της ελληνικής πεζογραφίας  του εφησυχασμού, του ναρκισισμού και της ομφαλοσκόπησης. Ένα μεγάλο, συνταρακτικό μυθιστόρημα...


ΔΟΚΤΩΡ ΦΑΟΥΣΤΟΥΣ...

ΚΕΙΜΕΝΟ: ΓΙΩΡΓΟΣ ΑΝΔΡΕΟΥ

Ένα από τα σημαντικότερα μυθιστορήματα του εικοστού αιώνα, ένα από τα θεμελιακά βιβλία του πολιτισμού της γραφής, ένας από τους μείζονες συγγραφείς του κόσμου. Αναφέρομαι στο βιβλίο «ΔΟΚΤΩΡ ΦΑΟΥΣΤΟΥΣ-Η ζωή του γερμανού μουσουργού ¶ντριαν Λέβερκυν εξιστορημένη από ένα φίλο» του Τόμας Μαν. Ο Μαν, ισορροπώντας ανάμεσα σε φιλοσοφικές, πολιτικές, κοινωνικές και καλλιτεχνικές «θέσεις» όχι μόνο δικές του αλλά και ενός πνευματικού συνόλου του τέλους του δέκατου ένατου και του πρώτου μισού του εικοστού αιώνα, διαλογίζεται και περιγράφει ανατριχιαστικά την φρίκη των ιδεοληπτικών δογμάτων του ναζισμού,την ηχηρή σιωπή και ανεκτική στάση της γερασμένης Ευρώπης απέναντι στο μέγα μίασμα που οδήγησε στο ¶ουσβιτς-τον φασισμό και τις καταβολές του. Ταυτόχρονα συνδέει τις ιδέες του Λακάν με την μεσαιωνική θεολογία,το αρχέτυπο της βασανισμένης ανηθικότητας (τον Φάουστ και τον μύθο του) με την τραγικότητα του προσώπου που ονομάζεται δημιουργός και «αυτοβιογραφείται» μέσα από την γλώσσα, τις ιδέες και την ηθική ανησυχία της περσόνας του αφηγητή-συγγραφέα του μυθιστορήματός του. Ο Μαν με συγκλονιστική δεξιοτεχνία υπερασπίζεται μια ολόκληρη μουσικολογική ανάλυση (ο ήρωάς του είναι συνθέτης και μάλιστα με τις πιο προχωρημένες τεχνικές των αρχών του εικοστού αιώνα, ατονικότητα, σειριακή μέθοδο, δωδεκαφθογγικό σύστημα) την ίδια στιγμή που, με τις ιδέες, την αισθητική θέση και την αυστηρή κριτική προς την πατρίδα του Γερμανία, βάζει τον θεμέλιο λίθο στην αποκατάσταση της πληγωμένης πνευματικής και καλλιτεχνικής οντότητας όχι μόνο του τόπου του αλλά και της Ευρώπης και του κόσμου ολόκληρου μετά την σπαρακτική οδύνη του Δεύτερου Παγκόσμιου πόλεμου. Από τις εκδόσεις ΠΟΛΙΣ στην εξαιρετική μετάφραση (αληθινός άθλος) του Θόδωρου Παρασκευόπουλου...



 

 


Γιώργος Ανδρέου
Διογένης Δασκάλου
Μπάμπης Ξαρχάκος
Νοέλ Μπάξερ
Σωτήρης Τσιλίκας
Οδυσσέας Ιωάννου
Χρήστος Παπαμιχάλης
Διονύσης Τσακνής
Δημήτρης Σταρόβας
Κώστας Λειβαδάς
Γιώργος Αυγερόπουλος
Λαυρέντης Μαχαιρίτσας
Φίλιππος Πλιάτσικας
Θανάσης Παπακωνσταντίνου
Στέλιος Μάινας
Ιεροκλής Μιχαηλίδης
Χρήστος Θηβαίος
Ρένια Λουϊζίδου
Ρίκα Βαγιάννη
Δήμητρα Γαλάνη
Γιώργος Δημητριάδης
Μάνος Ελευθερίου
Μίκης Θεοδωράκης
Σταύρος Κουγιουμτζής
Γιάννης Κούτρας
Αργύρης Μπακιρτζής
Μίλτος Πασχαλίδης
Μάνος Χατζιδάκις
Γεράσιμος Γεννατάς
Σωτήρης Κακίσης
Ρένος Χαραλαμπίδης
Λιζέτα Καλημέρη
Μαρία Χούκλη
Λουδοβίκος των Ανωγείων