iΑρχικήiσελίδα

iΤαυτότητα

iΠεριεχόμενα

iΑρχείο

iRadio Αrtως

iExodως3

 

 

 

 

 

 

 

 
Aποστολές

ΤΥΝΗΣΙΑ
Στην όαση της Μεσογείου


ΚΕΙΜΕΝΟ: ΚΩΣΤΑΝΤΗΣ ΜΙΖΑΡΑΣ
ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΕΣ: ΧΑΡΑΛΑΜΠΟΣ ΓΚΙΡΙΤΖΙΩΤΗΣ



Τυνησία. Μια μεσογειακή χώρα που έχει στραμμένο το βλέμμα της στο μέλλον. Το χέρι με τα πέντε δάχτυλα της Φατμά -η οποία έχει λατρευτικά την ίδια θέση με την Παναγία- προστατεύει από τον φθόνο, όπως πιστεύουν οι Άραβες. Και είναι λογικό να υπάρχει θεότητα κατά του φθόνου όταν υπάρχουν τόσες χάρες... Σκέψεις που κάνει κανείς καθήμενος σε καφενέ της Τύνιδας, αργοπίνοντας τον καφέ του και γράφοντας το κείμενο εντυπώσεών του, με μόνη παρέα τα Camel του.

Ιστορία... Τυνησία
Τρεις χιλιάδες χρόνια ιστορίας, αιώνιο σταυροδρόμι πολιτισμών και απαράμιλλη λάμψη συνθέτουν μια εντυπωσιακή χώρα που, αν και είναι τόσο κοντά μας, παραμένει μυστηριακή, σαγηνευτική... Μια χώρα αντιθέσεων. Στο βορρά νιώθεις την επιρροή της Ευρώπης, χωρίς όμως να έχει γίνει και πλήρης πολιτιστική κατάληψη, ενώ στο Νότο, ένας παραδοσιακός κόσμος σε σκλαβώνει με την αυθορμητικότητα, τη φιλοξενία αλλά και τις υπέροχες τοποθεσίες του που σου δημιουργούν μια αίσθηση ότι βρίσκεσαι στην «όαση της Μεσογείου». Μιλάμε για την Τυνησία. Ένα κράτος με ευρωπαϊκό προσανατολισμό, τον οποίο έχει καταφέρει να δέσει με μια παράδοση χιλιάδων χρόνων. Μόλις 240 μίλια από τη Σικελία, η Τυνησία, αποτελεί πόλο έλξης για πολλούς, λόγω του ότι είναι ένα με τη Μεσόγειο στο Βορρά και στην Ανατολή, αναπνέει την άμμο της Σαχάρας στο Νότο και ακουμπάει στα βουνά του Άτλα στη Δύση.

Τον 12ο αι. π.Χ., οι Φοίνικες καταλαμβάνουν της στρατηγικής σημασίας ακτές και τέσσερις αιώνες μετά, η βασίλισσα Ελίσα δραπετεύει από την Τύρο, βρίσκει άσυλο και ιδρύει την Καρτ-Χαντάστ -την καινούργια Καρχηδόνα. Το 146 π.Χ., η πόλη «πέφτει» μετά από μια, ανδρεία, αντίσταση εναντίον των Ρωμαίων που διήρκεσε έναν αιώνα. Κατόπιν, ήρθαν οι Βάνδαλοι και οι Βυζαντινοί... Περίπου επτά αιώνες μετά οι Άραβες ιδρύουν την Καιρουάν, επιβάλλουν τον ισλαμισμό και την Αραβική γλώσσα και η Καρχηδόνα γίνεται Ιφρίκια κατόπιν Τινές και τελικά Τυνησία. Μετά από περίπου δέκα αιώνες προστίθενται και οι Τούρκοι, ενώ, κατά τη διάρκεια του 19ου αιώνα μετατρέπεται σε γαλλικό προτεκτοράτο, για να ανεξαρτητοποιηθεί το 1956 και να γεννηθεί η Δημοκρατία της Τυνησίας, στις 25 Ιουλίου 1957, με πρόεδρο τον Χαμπίμπ Μπουργκίμπα. Ο Μπουργκίμπα κατάφερε να φέρει τη χώρα του σε επίπεδο μοντέρνων κρατών, δίνοντας ιδιαίτερη έμφαση στην παιδεία και την υγεία, υιοθετώντας νόμους επαναστατικούς για τον Αραβικό κόσμο (απαγόρευση πολυγαμίας-ισότητα γυναικών). Μετά απ' αυτό αναλαμβάνει ο Μπεν Αλί, ο οποίος συνεχίζει την πολιτική του Μπουργκίμπα. Ο Μπεν Αλί εκλέγεται για δεύτερη φορά πρόεδρος το 1994, ελευθερώνει την οικονομία, «εκμοντερνίζει» τις κοινωνικές δομές και επιτρέπει τον πλουραλισμό. Γι' αυτό και η φωτογραφία του βρίσκεται αναρτημένη στα περισσότερα κτίρια, καταστήματα, ακόμη και σε δρόμους, με αποτέλεσμα η εικόνα του να έχει γίνει σήμα κατατεθέν της χώρας... Κάτι σαν την καμήλα με φόντο της πυραμίδες, στο πακέτο των Camel.

Τύνιδα
Ακολουθώντας την οδό Ντε Ταμίς φτάνουμε στα παζάρια που «αμετακίνητα» εδώ και αιώνες βρίσκονται στο κέντρο της Μεντίνα, γύρω από το Μεγάλο Τέμενος.
Η Μεντίνα -το παλιό ιστορικό κέντρο- γεμάτο στενά, δαιδαλώδη δρομάκια, ατελείωτα μαγαζιά, φαγάδικα και κουρεία -πολλά κουρεία!- τα οποία είναι τα μόνα μαγαζιά που είναι ανοιχτά μέχρι αργά -πιο αργά και από τα καφενεία. Ξύρισμα στις 10 το βράδυ είναι απολύτως λογικό... Αμέτρητα σκεπαστά σοκάκια, που φωτίζονται από μικρά ανοίγματα στους θόλους, στεγάζουν τα μαγαζιά που μοιάζουν πολύ μικρά απ' έξω, αλλά, κρύβουν απίστευτους θησαυρούς στα βάθη τους. Η περιοχή των παζαριών -που άδειαζε εντελώς τη νύχτα- φυλαγόταν με έξοδα των εμπόρων και των τεχνιτών. Κάποια παζάρια έκλειναν το βράδυ με μεγάλες πόρτες και μερικές από αυτές διατηρούνται μέχρι σήμερα. Επί της δυναστείας των Χαφσίδων τα εμπορικά καταστήματα κατανεμήθηκαν ανάλογα με τα προϊόντα που πουλούσαν. Γύρω από το Μεγάλο Τέμενος συγκεντρώθηκαν τα «καθαρά» επαγγέλματα: πωλητές κεριών και θυμιαμάτων, κοσμηματοπώλες, βιβλιοπώλες και βιβλιοδέτες. Οι ηχηρές και δύσοσμες δραστηριότητες όπως: σιδεράδες, αγγειοπλάστες και βαφείς βρίσκονται στην περιφέρεια ενώ τα τρόφιμα βρίσκονται έξω από την πόλη. Η σύγχρονη πόλη της Τύνιδας έχει διατηρήσει στοιχεία αυτής της παραδοσιακής κατανομής. Διατήρησε, δηλαδή, την ατμόσφαιρα του παζαριού. Οι πωλητές προσπαθούν με απίστευτους τρόπους να σε κάνουν να ψωνίσεις! Παρεμπιπτόντως, όταν τους λες ότι είσαι Έλληνας σου απαντούν πάντοτε με μερικές ελληνικές λέξεις όπως: καλημέρα, καλησπέρα, γεια χαρά... Εμάς πάντως μας ξάφνιασε η μουσική τους. Γνώριμοι ήχοι! Αρκετές φορές αναρωτηθήκαμε βάση των ακουσμάτων, ποιος μεσόγειος βάρδος αντέγραψε τον άλλον!

Καιρουάν
Η πρωτεύουσα των Αγλαβιτών. Πήρε το όνομά της από το Μάραναν γιατί βρίσκεται στη διασταύρωση του δρόμου των καραβανιών. Είναι η τέταρτη σπουδαιότερη πόλη του Ισλάμ, μετά τη Μέκκα, τη Μεντίνα και την Ιερουσαλήμ. Έξω από την πόλη βρίσκονται οι δεξαμενές των Αγλαβιτών, οι οποίες χτίστηκαν -από τους ίδιους- για να τροφοδοτήσουν την πόλη με νερό. Στην Καιρουάν βρίσκεται το τζαμί Αμπού Ζομόια Ελ Μπαλάουϊμ γνωστό και ως τζαμί του Κουρέα -συντρόφου του προφήτη Μωάμεθ- και θεωρείται ως το πλέον σεβαστό οικοδόμημα της Τυνησίας με κυριότερα υλικά κατασκευής, τους ακατέργαστους πλίνθους, το μάρμαρο και το κέδρινο ξύλο. Περνώντας τις πύλες εισόδου της παλιάς πόλης βρισκόμαστε στην αγορά όπου κυριαρχούν τα χειροποίητα χαλιά με τους δετούς κόμπους και η αγορά δερμάτινων ειδών σε ιδιαίτερα δελεαστικές τιμές. Πριν καν προλάβεις να μπεις στην πόλη σε πλησιάζουν υποψήφιοι οδηγοί-ξεναγοί για να σου δείξουν τα ιστορικά τζαμιά και τα τη Μεντίνα. Στο κέντρο υπάρχουν άλλοι (παρκαδόροι-φύλακες) που σου προτείνουν αν θέλεις να αφήσεις τη μηχανή σου και αυτοί θα την προσέχουν... Την αμοιβή τη συζητάς μετά και φυσικά «σηκώνει» πολύ παζάρι όπως όλες οι οικονομικές συναλλαγές στην Τυνησία.

Μοναστίρ
Το όνομά του προέρχεται από ένα βυζαντινό μοναστήρι που υπήρχε στο σημείο του Ριμπάτ, το μοναδικό που φιλοξενούσε γυναίκες σπουδάστριες ή καθηγήτριες. Βάση της ιστορίας, το Μοναστίρ κατελήφθη από τους Ισπανούς και αργότερα από τους Τούρκους. Το πεπρωμένο του άλλαξε όταν στις 25 Ιουλίου 1957 ο Χαμπίμπ Μπουρκίμπα, δημότης της πόλης, γίνεται πρόεδρος της χώρας. «Εκμοντερνίστηκε», άλλαξε όψη. Δημιουργήθηκε αεροδρόμιο, σταθμός τρένου, ενώ αναπτύχθηκε αρκετά -ιδιαίτερα από τουριστική άποψη- όταν χτίστηκαν πολλά ξενοδοχεία. Στο Μοναστίρ βρίσκεται το Μαυσωλείο που είναι θαμμένη η οικογένεια του Χ. Μπουρκίγμπα, ενώ, λίγα χιλιόμετρα πιο πέρα, βρίσκεται η βίλα του πρώτου προέδρου της Τυνησίας στην οποία ζει μέχρι και σήμερα. Σημειώνουμε ότι σε αυτή την πόλη γυρίστηκε η υπερπαραγωγή «Ο Ιησούς της Ναζαρέτ».

Σους
Δημιουργήθηκε από τους Φοίνικες τον 9ο π.χ. αιώνα, πριν από την Καρχηδόνα, και ονομάστηκε Χαντρουμέτουμ. Έγινε η τρίτη Καρχηδονική πόλη μετά την Υτίκη και την Καρχηδόνα. Η κεντρική είσοδος της Μεντίνα βρίσκεται από την πλευρά του λιμανιού. Αντίθετα με άλλες «μεντίνες», αυτό το Τέμενος δεν βρίσκεται στο κέντρο της αλλά δίπλα στους Τοίχους και λένε ότι προστάτευε το λιμανάκι. Η μορφή του Τεμένους δείχνει στρατιωτική, δεν υπάρχει μιναρές και δίπλα του υψώνεται το Ριμπάτ. Ένα φρούριο χτισμένο από τους Άραβες -όταν οι βυζαντινοί κυριαρχούσαν στις θάλασσες- και φυλασσόταν από στρατιώτες μοναχούς, που ζούσαν στο χώρο του και δίδασκαν το κοράνι. Το Ριμπάτ έχει έναν ψηλό πύργο απ' όπου φαίνεται όλη η πόλη και ένα τζαμί που λένε ότι είναι το αρχαιότερο τζαμί της Αφρικής. Το παζάρι της πόλης θα το βρείτε μέσα στα μικρά σοκάκια γύρω από τη Μεντίνα. Η πόλη με τη ραγδαία τουριστική ανάπτυξη έχει σήμερα 200.000 κατοίκους και βρίσκεται ανάμεσα στη Μεντίνα και τη θάλασσα. Μεγάλες ξενοδοχειακές μονάδες κοσμούν την περιοχή. Ένα μικρό γραφικό τρενάκι κάνει τη διαδρομή μέχρι το Πορτ Ελ Καντούι περνώντας από την παραλία της Σους.

Χαμαμέτ
H πόλη προστατεύεται από ένα τοίχο και έχει τρεις πόρτες και ένα κάσμπα. Τα σοκάκια με τα παλιά ασβεστωμένα σπίτια, οι πολύχρωμες αγορές με προϊόντα -που μερικές φορές έχεις την εντύπωση ότι ξεπήδησαν μέσα από τις χίλιες και μία νύχτες- τα μεθυστικά ανατολικά αρώματα που σε γυρνούν πολύ πίσω και οι γραφικοί πραματευτάδες κάνουν αυτή τη βόλτα μια ανεπανάληπτη εμπειρία.

Γλυκόπικρος γυρισμός
Η ώρα της επιστροφής έφτασε. Η χώρα είναι κάτω από τα πόδια μου. Τα μάτια μου είναι καρφωμένα έξω από το παράθυρο του αεροπλάνου. Με την άμμο της ερήμου να μην έχει ξεκολλήσει από πάνω μου φέρνω στο μυαλό μου μικρές στιγμές αυτού του ταξιδιού: Τα πολύχρωμα παζάρια και τα πρόσωπα των ανθρώπων. Τα στενά σοκάκια και τις εξωτικές μυρωδιές. Τα βράδια στην έρημο με τη φωτιά στη μέση, τους φανταστικούς χορούς από τις όμορφες Τυνήσιες και το σκοτάδι να μας αγκαλιάζει. Εύχομαι, απλά, κάποια μέρα να ξαναγυρίσω...



 

Art Paris
Αιθιοπία
Ανδαλουσία
Αφρική
Βαλκάνια
Βαλχάλα
Βανουάτου
Βαρκελώνη
Βενετία
Βερολίνο
Βερόνα
Βρυξέλλες

Cartagena

Espiritu Santo
Ινδίες
Ιράκ
Ιράν
Iσλανδία
Κάϊρο
Καραϊβική
Κassel
Κολομβία
Κοπενχάγη
Κούβα
Κωνσταντινούπολη:
Τo Σταυροδόμι των τεχνών
Κωνσταντινούπολη:
mια πόλη μέσα μου
Lago di Garda
Λονδίνο I
Λονδίνο II
Μαδρίτη
Μαλάουϊ
Μόσχα
Νείλος
Νέα Υόρκη
Nότιος Αφρική
Νορβηγία
Οδησσός
Ουγκάντα
Παρίσι
Πέργαμος
Περού
Πίζα
Ραροτόνγκα
Robben Island
Σαντιάγο
Σαράγεβο
Σμύρνη
Σοβέτο
San Pedro De Atacama
Σόφια
Σρι Λάνκα
Στα Νησιά του Πάσχα
Τζιμπουτί
Τόκυο
Τολέδο
Τυνησία
Φλωρεντία
Χιλή